Jump to content

Wp/mag/पटना मण्डल

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > पटना मण्डल
पटना मण्डल
पटना जिला
बिहारके मण्डल
गोलघरके दृश्य
गोलघरके दृश्य
के अवस्थिति
पटना मण्डलके अवस्थिति
निर्देशाङ्क (Patna): 25°25′N 85°10′E / 25.417°N 85.167°E / 25.417; 85.167निर्देशाङ्क: 25°25′N 85°10′E / 25.417°N 85.167°E / 25.417; 85.167
देश भारत
राज्यबिहार
प्रमण्डलपटना
मुख्यालयपटना
सरकार
  लोकसभा निर्वाचनक्षेत्र१. पाटलिपुत्र,
२. पटना साहिब,
३. मुङ्गेर (मुङ्गेर मण्डल सङ्गे साझित)
  बिधानसभा निर्वाचनक्षेत्र१४
क्षेत्रफल
  कुल3,202 किमी2 (1,236 वर्ग मील)
जनसङ्ख्या
 (2011)
  कुल५८,३८,४६५
  क्रम(IN: 15th)[1] Expression error: Unrecognized punctuation character "[".
  घनत्व1,823/किमी2 (4,723/मील2 )
  नगरी
२५,१४,५९०
जनसङ्ख्यकी
  साक्षरता (२०११)७०.६८%[2]
  लिङ्गानुपात१.८९७ /
समयमण्डलयुटिसि+०५:३० (भारतीय मानकसमय)
मुख्य राजमार्गरा रा ३०, रा रा ८३
मानव विकास सूचकाङ्क (2016)बृद्धि ०.८११[3] (high)
जालस्थलpatna.nic.in

पटना मण्डल (पटना जिला) भारतके बिहार राज्यके एगो मण्डल हे । मण्डलके मुख्यालय पटना हे, जे राज्यके रजधनियो हे । गङ्गा आउ सोन नियन नदीद्वारा सिञ्चित आउ उर्वर भूमिसे युक्त हे पटना मण्डल । ई एगो कृषि प्रधान मण्डल हे ।

पटना मण्डल बिहार राज्यके ऐतिहासिक आउ महत्वपूर्ण मण्डल है । पटनाके प्राचीन समयमे "पाटलिपुत्र" आउ "कुमारगञ्ज" के नामोसे जानल जा हलै । ई गङ्गा नदीके दक्षिणी तटे स्थित है । पटनाके भारतके सबसे पुरान बसल नगर सबमे से एक मानल जा है ।

पटना मण्डलके १३ अनुमण्डल आउ ३८ प्रखण्डमे विभाजित कैल गेलै हे । मण्डलके मुख्यालय पटना नगर है, जे राज्यके सबसे बड़ नगरो है । पटनामे ढेर शैक्षणिक संस्थो है, जेकरामे मुख्य है- नालन्दा विश्वविद्यालय, पटना विश्वविद्यालय, पटना मेडिकल कॉलेज, बिहार इञ्जीनियरिङ्ग कॉलेज[4]

पटना मण्डल ऐतिहासिक आउ सांस्कृतिक दृष्टिसे धरोहरसे भरपूर है । एहाँ पर प्राचीन किला, मन्दिर, गुफा आउ ऐतिहासिक स्थल है जे एकर महत्वके बढ़ावहै । पटना मण्डल व्यापार, शिक्षा, स्वास्थ्य सेवा आउ सांस्कृतिक गतिविधिला महत्वपूर्ण केन्द्र है । एहाँके लोग विभिन्न धर्म आउ संस्कृति सबके अनुयायी है आउ एक संरूपी समाजके भाग बनावहै । विभिन्न जलवायु आउ भूगोलिक स्थितिके कारण एहाँके कृषि आउ उद्योगिकी महत्वपूर्ण है । एकर इलावा, पटना मण्डल बिहारके राजनीतिक आउ सामाजिको दृष्टिसे महत्वपूर्ण रूपसे योगदान दे है ।

राजनीति

[edit | edit source]

विधानसभा

[edit | edit source]

मण्डल चौदह विधानसभा क्षेत्रमे विभाजित है:[5]

संसद् क्षेत्र

[edit | edit source]

मण्डलमे तीन संसदीय क्षेत्र है:

-सङ्ख्या निर्वाचन क्षेत्र सङ्ख्याके दर्शावहै ।

सम्बन्धित लेख

[edit | edit source]

सन्दर्भ

[edit | edit source]
  1. "District wise population in India as of 2011 census". updateOX. 2011-05-24. मूलसे 2017-12-29 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 2017-12-28.
  2. "District-specific Literates and Literacy Rates, 2001". Registrar General, India, Ministry of Home Affairs. मूलसे 14 April 2010 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 5 October 2010.
  3. "Development of Human Development Index at District Level for EAG States". March 2016. अभिगमन तिथि 18 February 2022.
  4. "बिहार में अब नौकरी के साथ रेगुलर मोड में कर सकते हैं पीजी कोर्स". प्रभात खबर. 29 नवम्बर 2023.
  5. "मतदाता सूची में सुधार का अभियान:पटना में 100 साल से अधिक उम्र वाले 1650 मतदाता, आज से घर-घर जाकर होगा सत्यापन".