Wt/zea/vrouwe

Zeêuws

Etymologie

Over Middelnederlands vrouwe van Oudnederlands frouwa. Is 'n vrouwelijke vurm van *fro, wat 'ʼeêre' betêkent; dit woord is nie bekend in 't Oudnederlands mae wè in 't Oudsaksisch en 't Oud'oôgduuts en kom laeter in 't Middelnederlands nog vromme as vroon. De betêkenisse 'bazinne' is dus d'ouste.

Omschrievienge

vrouwe v

1. bazinne: vrouwelijke mènse die 'n gezin, 'n boerderie, 'eêrlijk'eid of nog wat grôters bestiert
2. echte, wuuf: vrouwelijke mènse daermee je getrouwd bin
3. vrouwmèns, wuuf: mènse, meêstentieds volwasse, van 't vrouwelijk geslacht

Uutspraek

[ˈvrɑu̯.ə]

Verbugiengen

meêrvoud vrouwen, verkleinwoôrd vrouwtje

Dialectvarianten

• vrouw Land-van-'Ulsters, Acht'uzen

Uutdruksels

• ʼn Vrouwe d'r 'angen motte gae as 'r paerd z'n tangen: vrouwe moete werke; ok:
• ʻn Vrouwehand in 'n paeretand magge noôit stille stae Flakkees

Afstammeliengen

• vro, vrou, frou, fru, vrow Neger'ollands
  • fru Maegdeneiland-Creooliengels

Vertaeliengen

vrouwelijke mènse

• Nie-taelgebonde: 👩; ♀
• Afrikaons: vrou
• Araobisch: اِمْرَأَة‎ ((ʾi)mraʾa(h)) v
• Berbice-Nederlands: jerma
• Braebants: vrouw v
• Chinees (Mandarijn): 婦女, 妇女 (fùnǚ)
• Duuts: Frau v, Weib o
• Frans: femme v
• Westerlauwers Vries: frou g
• Hindi: महिला (mahilā) v, नारी (nārī) v
• 'Ollands: vrouw v, vrouwmens o
• Iengels: woman
• Japans: 女 (おんな, onna), 女性 (じょせい, josei)

• Latijn: fēmina v, mulier v
• Limburgs: vrouw v, vrómmes o
• Nederlands: vrouw v
• Nedersaksisch/Platduuts: vrouw g/v, vrommes m etc.
• Oudgrieks: γυνή (gunè) v
• Portugees: mulher v
• Russisch: же́нщина (zjénsjtsjina) v
• Skepi: jufrau
• Spaons: mujer v
• Swahili: mwanamke kl. 1, 2
• Stasvries en verwanten: frommes o
• West-Vlaems: wuf o

echte

• Afrikaons: vrou
• Araobisch: زَوْجَة‎ (zawǧa(h)) v
• Chinees (Mandarijn): 妻子 (qīzi)
• Duuts: Frau, Ehefrau v, Weib o
• Frans: épouse v
• Westerlauwers Vries: frou g
• Hindi: पत्नी (patnī) v
• Iengels: wife
• Japans: 妻 (つま, tsuma)
• Latijn: uxor v

• Limburgs: vrouw v
• Nederlands: vrouw v
• Nedersaksisch/Platduuts: vrouwe, vrouw g/v
• Oudgrieks: γαμετή (gametè) v, δάμαρ (damar) v, ὄαρ (oar) v (Homerisch)
• Portugees: esposa v, mulher v
• Russisch: жена́ (zjená) v
• Spaons: esposa v, mujer v
• Stasvries en verwanten: frou g
• West-Vlaems: vrouwe (lees vroewe) v wuf o

Bronnen

• Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 1097

• Nicoline van der Sijs (2010, saemenstellienge), Etymologiebank

• Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'vrouw'

Nedersaksisch/Platduuts

Etymologie

Over Middelnederduuts vrouwe en Oudsaksisch frua, vrouwelijke vurm van frō; ziet vadder bie Zeêuws.

Omschrievienge

vrouwe g/v Urkers, Veluws, Sallands, westelijk Twents, Zuud-Drents

1. wuuf, vrouwmens
2. echtevrouwe

Uutspraek

[ˈv̥rɔu̯ə ~ ˈv̥rɑu̯ə]

Verbugienge

vrouwen meêrvoud; vrouwtjen Urkers, vrouwchien Veluws, Sallands verkleinwoôrd

Varianten

• vrouw Twentse en Drents dialecten zonder e-afvaol
• vraauw, vraauwe Greuniengs
• Frau Duutsland
• Fro Oôst-Vries (nessens Frau)
• Frue Westfaols (nessens Frau), Oôstfaols
• Fru Mecklemburgs, Pomerano, Plautdietsch
• fru Pomerano (in Portugese spellienge)

ander woôrd (bet. 1)

• weef Urkers; wief (overal aors in Nederland); Wiev, Wif, Wiew Duusland
• vrommes