Wt/zea/lange
Zeêuws
[edit | edit source]Etymologie
[edit | edit source]- bievoegelijk naemwoôrd: Over Middelnederlands lanc en Oudnederlands lang van Oergermaons *langaz, oôrsproenkelijk van Oer-Indo-Europees *longʰ-os.
- werkwoôrd: van Oergermaons *langjan.
Omschrievienge
[edit | edit source]lange
- bievoegelijk naemwoôrd uutgestrekt in de ruumte, veraol an eên kant meêr as in aore dimensies
- bievoegelijk naemwoôrd uutgestrekt in d'n tied
- ʼk Stae 'ier noe a vreêd lange te wachten!
- bievoegelijk naemwoôrd waeterig, dinne (van koffie, thee, soep enz. gezeid)
- bievoegelijk naemwoôrd (bie uutbreiienge ok van eten) min van smaek
- werkwoôrd wat van kortbie pakke
- A'k m'n eigen uutrokke, kan 'k dat boek van 'ier uut de kaste lange.
- werkwoôrd genoeg weze
- M'è 'onderd euro, da zou moete lange vò tweê daegen.
Uutspraek
[edit | edit source][ˈlɑŋə]
Verbugienge
[edit | edit source]lanks partitieve genitief
- Trappen van vergliekienge
Vervoegienge
[edit | edit source]infinitief | lange(n) | |
gerundium | te langen(e) | |
tegewoordigen tied | ik lang(e) | oôns lange(n) |
jie lang(t) (lange) | julder lange(n) | |
'ie lang(t) | 'ulder lange(n) | |
flejen tied | ik, jie, 'ie langde | oôns, julder, 'ulder langde(n) |
gebieënde wieze | lang(t) | |
onvoltoôid deêlwoôrd | langende | |
voltoôid deêlwoôrd | ei (g)elangd | |
Ziet vò details en verschillen tussen de Zeêuwse dialecten 't artikel Zeêuwse grammaotica op Wikipedia. |
Uutdruksels
[edit | edit source]- Lange woôrden spreke, spoege
- Da komt uut de lange mande, dat ei z'n tied nôdig
- ʼIe is ok nie lange op 'n strôbreêdte
- Zò lange as m'n aesem, vreêd kort
- ʻIe 'eit de traenen vò 't langen, 'ie jankt makkelijk
Saemenstelliengen en vaste verbindiengen
[edit | edit source]- mee 't zelfstandig naemwoôrd
- mee 't werkwoôrd
Varianten
[edit | edit source]- lank aolgemeên in aolle beteikenissen van 't bievoegelijk naemwoôrd
Ontlêniengen in aore taelen
[edit | edit source]- langgi Berbice-Nederlands
- lang, lan Neger'ollands
- langa Sranantongo
Vertaeliengen
[edit | edit source]uutgestrekt
Bronnen
[edit | edit source]- Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 522-4
- K. Fraanje c.s. (red.), Supplement Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 2003: blz. 157
- Nicoline van der Sijs (2010, saemenstellienge), Etymologiebank
- Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'lang'