Jump to content

Wt/zea/dag

From Wikimedia Incubator
< Wt‎ | zea
Wt > zea > dag

Zeêuws[edit | edit source]

Etymologie[edit | edit source]

Over Middelnederlands dach en Oudnederlands dag van Oergermaons dagaz (mee zwakke variant *dagan). Uutendelienge van de wortel *dʰegʷʰ- 'brande'; de beteikenis 'tied dat de zunne op is' is dus primair.

Omschrievienge[edit | edit source]

dag zelfstandig naemwoôrd m

  1. tied tussen zunsopgank en zunsondergank
  2. tied van 24 ure, daerin de wereld om z'n asse draoit en vanaf d'aerde gezieë de cyclus van dag en nacht z'n eigen 'er'aelt
  3. tussenwerpsel groetnisse bie 't verbiegaen, veraol bie daglicht nae de murge
  4. tussenwerpsel groetnisse bie 't afscheid

Uutspraek[edit | edit source]

[dɑx]

Verbugienge[edit | edit source]

meêrvoud

verkleinwoôrd

genitief

Opmerkienge: 'n daotief, zò-as t'n in 't Nederlands en somste aore streektaelen bestaet, oor nie opgegeve mae bestaet in vandaege.

Saemenstelliengen[edit | edit source]

Uutdruksels[edit | edit source]

  • in z'n daegen weze, 't nae z'n zin è
  • In december gae de daegen maer open en toe, in december bin de daegen vreêd kort
  • aolle dag, ielken dag
  • Nae d'n achsten dag zoeke, zonder doel 'een-ende-weêr lôpe (asof je zoekt wat-a je toch niet vinde kan) Tools in Fluplands
  • Ie komt (loôpt) 'r dag en ure, ie komt 'r 'eêl d'n tied
  • Goed vò d'n dag weze, blieë van zin weze
  • De daogen liggen dichte bie mekaore mae z'èn vee verschil, d'n ênen dag is d'n aore nie
  • ʼt Is gin 'eiligen dag, 't is mae zòzò

Ontlêniengen in aore taelen[edit | edit source]

tiedrekenieng
groetnisse

Vertaeliengen[edit | edit source]

Bronnen[edit | edit source]

  • Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 155-6
  • K. Fraanje c.s. (red.), Supplement Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 2003: blz. 83
  • Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'dag'


Etymologie[edit | edit source]

Over Oer-West-Germaons *dag van Oergermaons *dagaz, ziet ok bove.

Omschrievienge[edit | edit source]

dag m

  1. dag; tied dat de zunne op is
  2. dag, tied van 24 ure
  3. tiedvek, tied van iemand z'n leven of d'n tied daerin eên of ander an d'orde is

Uutspraek[edit | edit source]

/dax/

Verbugienge[edit | edit source]

nv. ienk. mv.
nom. dag daga
gen. dags dago
dat. dage dagon
acc. dag daga

Saemenstelliengen[edit | edit source]

Aore spelliengen[edit | edit source]

Afstammeliengen[edit | edit source]

Bronnen[edit | edit source]

  • Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'dag'


Zweeds[edit | edit source]

Etymologie[edit | edit source]

Over Oudzweeds dagher en Oudnoôrds dagr van Oergermaons *dagaz. Ziet vadder bie Zeêuws.

Omschrievienge[edit | edit source]

dag m

  1. dag (as tegendeêl van nacht)
  2. 'n dag op de kalender

Uutspraek[edit | edit source]

[dɑː(ɡ)]

Verbugienge[edit | edit source]

ienkelvoud meêrvoud
onbep. bepaeld onbep. bepaeld
nom. dag dagen dagar dagarna
gen. dags dagens dagars dagarnas

Opmerkienge: in de spreektaele komt as meêrvoud ok dar vò.

Beteikenisverwant[edit | edit source]