Jump to content

Wt/mnc/dergi abka

From Wikimedia Incubator
< Wt | mnc
Wt > mnc > dergi abka

ᠯᠠᡨᡳᠨᠣᠴᡳᠯᠠᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (latinocilabuha manju hergen)

[edit | edit source]

ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (hergen)

[edit | edit source]

ᡩᡝᡵᡤᡳ ᠠᠪᡴᠠ

Möllendorff ᡩᡠᡵᡠᠨ (Möllendorff durun): dergi abka
ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡩᡠᡵᡠᠨ (abkai durun): dergi abka
ᡳᠴᡝ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᠨᡳᡴᠠᠨ ᡩᡠᡵᡠᠨ (ice manju nikan durun): dergi abka

ᡤᡝᠪᠰᡠᠨ (gebsun)

[edit | edit source]

ᡩᡝᡵᡤᡳ ᠠᠪᡴᠠ (dergi abka)

1.
『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ:
ᡨᡠᠮᡝᠨ ᠵᠠᡴᠠ ᠪᡝ ᡝᠯᠪᡝᡥᡝ ᠪᡝ ᠵᠣᡵᡳᠮᡝ ᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠮᠪᡳᡥᡝᡩᡝᡩᡝᡵᡤᡳ ᠠᠪᡴᠠ ᠰᡝᠮᠪᡳ
han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin:
tumen jaka be elbehe be jorime gisurembihede, dergi abka sembi.
ten.thousand thing ACC cover-PERF.ADN ACC point-IMPF.CONV talk-PTC.DUR-DAT upper sky say-IMPF.CONCL
万 物 ACC 覆盖-PERF.ADN ACC 指-IMPF.CONV 说-PTC.DUR-DAT 上 天 称为-IMPF.CONCL
『ᠮᠠᠨᠵᡠ  ᡳ ᠶᠠᡵᡤᡳᠶᠠᠨ ᡴᠣᠣᠯᡳ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ:
ᠵᠠᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᡴᡡᡵᠠᡶᡳ ᠵᠠᠯᠪᠠᡵᡳᠮᡝ ᡩᡝᡵᡤᡳ ᠠᠪᡴᠠ ᡩᡝᡴᡩᡝᡵᡝ ᡧᡠᠨᡶᡝᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᠠ ᡝᡳᡨᡝᠨ ᡝᠨᡩᡠᡵᡳ ᠸᡝᠴᡝᡴᡠ᠈ ■■■ ᠪᡳ ᡩᠠᠴᡳ ᠶᡝᡥᡝᡳ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡩᡝ ᡠᠮᠠᡳ ᠸᡝᡳᠯᡝ ᠠᡴᡡ ᠪᠠᠨᠵᡳᡥᠠ
manju -i yargiyan kooli, ujui debtelin:
jai jergi niyakūrafi jalbarime dergi abka dekdere šun, fejergi na eiten enduri weceku, ■■■ bi daci yehei gurun de umai weile akū banjiha,
again frequency kneel-PERF.CONV pray-IMPF.CONV upper sky rise-IMPF.ADN sun under earth all spirit household.god [redacted in the original book] 1.SG originally Yehe-GEN state DAT entirely affair there.is.no come.into.existence-PERF.ADN
再 次 跪-PERF.CONV 祷告-IMPF.CONV 上 天 升-IMPF.ADN 太阳 下 地 一切 神 神主 [该人物姓名在原书中存在涂改遮挡痕迹] 1.SG 起初 叶赫-GEN 国 DAT 完全 事情 无 产生-PERF.ADN
nikan gisun: 三光神祗■■■葉赫事故
『ᠨᡳᡧᠠᠨ ᠰᠠᠮᠠᠨ  ᡳ ᠪᡳᡨᡥᡝ』:
ᡩᡝᡵᡤᡳ ᠠᠪᡴᠠ ᡤᠣᠰᡳᡶᡳ ᠰᡠᠰᠠᡳ ᠰᡝ ᡩᡝ ᠠᡵᡴᠠᠨ ᠰᡝᠮᡝ ᡝᠮᡠ ᠵᡠᡳ ᡠᠵᡳᡶᡳ ᠠᠮᠪᡠᠯᠠ ᡠᡵᡤᡠᠨᠵᡝᠮᡝ ᡤᡝᠪᡠ ᠪᡝ ᡠᡨᡥᠠᡳ ᠰᡠᠰᠠᡳ ᠰᡝᡩᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᡥᠠᠰᡝᡵᡤᡠᡩᠠᡳ ᡶᡳᠶᠠᠩᡤᡡ ᠰᡝᠮᡝ ᡤᡝᠪᡠᠯᡝᡶᡳ
nišan saman -i bithe:
dergi abka gosifi susai se de arkan seme emu jui ujifi ambula urgunjeme gebu be uthai susai sede banjiha, sergudai fiyanggū seme gebulefi,

ᡳᠯᡥᡳ (ilhi)

[edit | edit source]
  • manju gisun -i buleku bithe (1708): 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • manju monggo gisun -i buleku bithe (1717): 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • manju monggo gisun -i buleku bithe (1743): 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • nonggime toktobuha gisun -i buleku bithe (1771): 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • manju monggo nikan hergen ilan hacin -i mudan acaha buleku bithe (1780): 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • duin hacin -i hergen kamciha buleku bithe: 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

  • duin hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe:
  • sunja hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe: 2

←duleke gibsun: abka (1) -- dergi abka (2) -- jidere gibsun: niohon abka (3)→

ᠰᡳᠪᡝ ᡤᡳᠰᡠᠨ (sibe gisun)

[edit | edit source]

ᠰᡳᠪᡝ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (sibe hergen)

[edit | edit source]

ᡩᡝᠷᡤᡞ ᠠᠪᡣᠠ

ᡤᡝᠪᠰᡠᠨ (gebsun)

[edit | edit source]

ᡩᡝᠷᡤᡞ ᠠᠪᡣᠠ (abka)

1.

ᠠᡳᠰᡳᠯᠠᡵᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ ᠴᠠᡤᠠᠨ (aisilara bithe cagan)

[edit | edit source]
    • ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ  ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡠᠩ ᠯᡳᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠰᡝ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ (᠑᠗᠗᠑)᠈ 「ᠠᠪᡴᠠ / 」᠈ 『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠪᡝᡤᡳᠩ: ᡧᡠ ᡨᡠᠩᡤᡠ ᠠᠰᠠᡵᡳ ᡩᡝ ᠠᠰᠠᡵᠠᠪᡠᡥᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠈ 2 ᠴᡳ ᠠᡶᠠᡥᠠ (ᡳᠴᡳ) (『ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᡠᠵᡠᡳ ᠮᡝᠶᡝᠨ᠈ ᠵᠠᡳ ᡤᡳᠪᠰᡠᠨ)
    daicing gurun -i g'aodzung yongkiyangga hung lii hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng se hese be dahame banjibuha (1771), "ᠠᠪᡴᠠ"/"", han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, beging: šu tunggu asari de asarabuha bithe, pp.2 (ici)
    (nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, abkai šošohon, abkai hacin ujui meyen, 2 -i gibsun)
    清高宗弘曆敕撰, 傅恒等修纂. (1771). "ᠠᠪᡴᠠ"/"", 御製增訂清文鑑.卷一. 北京:文淵閣藏本, pp.2-右
    (《增訂清文鑑》卷一.天部.天文類第一則.第2詞) (滿語漢語)
    • 贺忠德. (2016). “上天”, 汉锡词典. / ᠨᡞᡣᠠᠨ ᠰᡞᠪᡝ ᡤᡞᠰᡠᠨ ᠪᡠᠯᡝᡣᡠ ᠪᡞᡨᡥᡝ (nikan sibe gisun buleku bithe). 乌鲁木齐:新疆人民出版社, pp.1548. ISBN:978-7-228-19207-6. (汉语锡伯语)