Wt/mnc/helmen

manju hergen be latinocilame forgošobuhangge

ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ helmen

• ere tohon be gidaci manjurame araha ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ (helmen) gebungge justan be hūlaci ombi.

ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ ᠪᡝ ᠯᠠᡨᡳᠨᠣᠴᡳᠠᠮᡝ ᡶᠣᡵᡤᠣᡧᠣᠪᡠᡥᠠᠩᡤᡝ
ᡝᡵᡝ ᡨᠣᡥᠣᠨ ᠪᡝ ᡤᡳᡩᠠᠴᡳ ᠮᠠᠨᠵᡠᡵᠠᠮᡝ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ ᠰᡝᡵᡝ ᠮᡝᠶᡝᠨ ᠪᡝ ᡥᡡᠯᠠᠴᡳ ᠣᠮᠪᡳ᠉
ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ
ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ
Möllendorff ᡩᡠᡵᡠᠨ᠄ helmen
ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡩᡠᡵᡠᠨ᠄ helmen
ᡳᠴᡝ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᠨᡳᡴᠠᠨ ᡩᡠᡵᡠᠨ᠄ helmen
ᡤᡝᠪᠰᡠᠨ
ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ
᠑᠄
ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᡠᠵᡠᡳ ᠮᡝᠶᡝᠨ᠄

ᡧᡠᠨ᠈ ᠪᡳᠶᠠ᠈ ᡩᡝᠩᠵᠠᠨ  ᡳ ᡝᠯᡩᡝᠨ᠈ ᠶᠠᠶᠠ ᠵᠠᡴᠠ ᡩᡝ ᡩᠠᠯᡳᠪᡠᡶᡳ ᡨᡠᠴᡳᠨᡝᡥᡝ ᠮᡠᡵᡠ  ᡳ ᠪᠠᠪᡝ᠈ ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠉

ᠠᡳᠰᡳᠯᠠᡵᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ ᠴᠠᡤᠠᠨ

• ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ  ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝᡳ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠰᡝ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠉ "ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ"᠈ "影"᠈ ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ[M]᠉ ᠪᡝᡤᡳᠩ᠄ ᡧᡠ ᡨᡠᠩᡤᡠ ᠠᠰᠠᡵᡳ ᡩᡝ ᠠᠰᠠᡵᠠᠪᡠᡥᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠄ ᠑᠗᠗᠒᠄ ᠔ (ᡳᠴᡳ)᠈ ᠕ (ᡥᠠᠰᡥᡡ)᠉

hergen

manju hergen: ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ

Möllendorff durun: helmen

abkai durun: helmen

ice manju nikan durun: helmen

gebsun

1. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, abkai šošohon, abkai hacin uju(i meyen):

   1. šun, biya, dengjan -i elden, yaya jaka de dalibufi tucinehe muru -i babe, helmen sembi. šu ging ni da ioi mo fiyelen de, doro be dahaci, sain ojoro, fudasihūn be dahaci, ehe ojorongge, helmen uran -i adali sehebi.

   han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, abkai šošohon, abkai hacin uju(i meyen):

   《御製增訂清文鑑》卷一·天部二·天文類·第一（則）

   šun, biya, dengjan -i elden, yaya jaka de dalibufi tucinehe muru -i babe, helmen sembi.

ilhi

• manju gisun -i buleku bithe (1708): 27

←duleke gibsun: silmen (26) -- helmen (27) -- jidere gibsun: irahi (28)→

• manju monggo gisun -i buleku bithe (1717):
• manju monggo gisun -i buleku bithe (1743): 27

←duleke gibsun: silmen (26) -- helmen (27) -- jidere gibsun: irahi (28)→

• nonggime toktobuha gisun -i buleku bithe (1771): 33

←duleke gibsun: silmen (32) -- helmen (33) -- jidere gibsun: irahi (34)→

• manju monggo nikan hergen ilan hacin -i mudan acaha buleku bithe (1780): 30

←duleke gibsun: silmen (29) -- helmen (30) -- jidere gibsun: irahi (31)→

• duin hacin -i hergen kamciha buleku bithe: 33

←duleke gibsun: silmen (32) -- helmen (33) -- jidere gibsun: irahi (34)→

• duin hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe:
• sunja hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe: 33

←duleke gibsun: silmen (32) -- helmen (33) -- jidere gibsun: irahi (34)→

aisilara bithe cagan

• daicing gurun -i šengdzu gosin hūwangdi hesei banjibuha. "ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ", han -i araha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin[M/OL]. beging: horonggo yangsangga deyen. 1708: 3 (ici).

清聖祖敕撰. "ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ", 御製清文鑑.巻一[M/OL]. 北京: 武英殿. 1708: 3 (右).

中国国家图书馆·中国国家数字图书馆-中华古籍资源库-民族文字古籍特藏库-御制清文鉴 二十卷总纲四卷后序一卷 [2025-09-07].

• daicing gurun -i g'aodzung yongkiyangga hūwangdi hesei banjibuha, fuheng se hese be dahame banjibuha. "ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ", "影", han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin[M]. beging. 1771: 4 (ici), 5 (hashū)
  

清高宗敕撰, 傅恒等修纂. "ᡥᡝᠯᠮᡝᠨ", "影", 御製增訂清文鑑.卷一[M]. 北京: 文淵閣四庫全書本. 1771: 4 (右), 5 (左).

---