Wt/mnc/genggiyen

ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ (manju gisun)

ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (manju hergen)

ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ

ᠮᡠᡩᠠᠨ (mudan)

(balan mudan) IPA: /ɡəjən/ (arbusun)^[1]

ᠠᡵᠪᡠᠰᡠᠨ (arbusun)

ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ (genggiyen)

1.

ᠮᡠᡴᡝ ᡠᠮᡝᠰᡳ ᠪᠣᠯᡤᠣ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠᡧᡝᠴᡳ ᠣᠵᠣᡵᠣᠩᡤᡝ ᠪᡝ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠉^[2]

muke umesi bolgo bulekušeci ojorongge be, genggiyen sembi.

2.

ᠪᠠᡳᡨᠠᡳ ᠰᡠᡵᡝ ᡝᡳᡨᡝᠨ ᠪᠠᠪᡝ ᡥᠠᡶᡠ ᠰᠠᡵᠠᠩᡤᡝ ᠪᡝ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠈ ᡤᡝᠯᡳ ᠸᡝᠰᡳᡥᡠᠨ ᡨᠠᡳᡶᡳᠨ ᠵᠠᠯᠠᠨ ᠪᡝ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ ᠠᠪᡴᠠ ᠠᡤᡝᡥᡠᠨ ᡧᡠᠨ ᡳ ᡤᡝᠰᡝ ᡶᠣᡵᡤᠣᠨ ᠰᡝᠮᡝ ᡨᡠᡴᡳᠶᡝᠮᡝ ᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠮᠪᡳ᠉^[3]

baitai sure eiten babe hafu sarangge be, genggiyen sembi, geli wesihun taifin jalan be genggiyen abka agehun šun -i gese forgon seme tukiyeme gisurembi.

3.

ᠰᡠᠵᡝ ᡳ ᡤᡝᠪᡠ᠈ ᠸᡝᡥᡝ ᠯᠠᠮᡠᠨ ᡳᠯᡥᠠ ᠠᡴᡡᠩᡤᡝ ᠪᡝ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠉^[4]

suje -i gebu, wehe lamun ilha akūngge be, genggiyen sembi.

ᠠᡳᠰᡳᠯᠠᡵᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ ᠴᠠᡤᠠᠨ (aisilara bithe cagan)

↑ 《巴拉语》p.29 穆晔骏(1987)《满语研究 1987年02期》黑龙江省满语研究所
↑ ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠵᠠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠨᠠ ᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠨᠠ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᠨᠠᡩᠠᠴᡳ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, jai debtelin, na -i šošohon, na -i hacin, nadaci, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷二/地輿部/地輿類/第七/清. 1771
↑ ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠵᡠᠸᠠᠨ ᡝᠮᡠᠴᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠵᠠᡳ᠈ ᠰᡠᡵᡝ ᠮᡝᡵᡤᡝᠨ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, juwan emuci debtelin, niyalmai šošohon, jai, sure mergen -i hacin, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷十一/人部二/聰智類/明. 1771
↑ ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠣᡵᡳᠨ ᡳᠯᠠᠴᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠰᡠᠵᡝ ᠪᠣᠰᠣ ᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠰᡠᠵᡝ ᠪᠣᠰᠣ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ᠈ ᠵᠠᡳ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, orin ilaci debtelin, suje boso -i šošohon, suje boso -i hacin, jai, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷二十三/布帛部/布帛類/第二/石青素緞. 1771

[1] 《巴拉语》p.29 穆晔骏(1987)《满语研究 1987年02期》黑龙江省满语研究所

[2] ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠵᠠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠨᠠ ᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠨᠠ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᠨᠠᡩᠠᠴᡳ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, jai debtelin, na -i šošohon, na -i hacin, nadaci, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷二/地輿部/地輿類/第七/清. 1771

[3] ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠵᡠᠸᠠᠨ ᡝᠮᡠᠴᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠵᠠᡳ᠈ ᠰᡠᡵᡝ ᠮᡝᡵᡤᡝᠨ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, juwan emuci debtelin, niyalmai šošohon, jai, sure mergen -i hacin, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷十一/人部二/聰智類/明. 1771

[4] ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠨᡳ ᠵᡝᡵᡤᡳ ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ᠈ 「ᡥᠠᠨ ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ」᠈ ᠣᡵᡳᠨ ᡳᠯᠠᠴᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠰᡠᠵᡝ ᠪᠣᠰᠣ ᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠰᡠᠵᡝ ᠪᠣᠰᠣ ᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ᠈ ᠵᠠᡳ᠈ ᡤᡝᠩᡤᡳᠶᡝᠨ᠈ 1771 abkai wehiyehe hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng ni jergi niyalma hese be dahame banjibuha. han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, orin ilaci debtelin, suje boso -i šošohon, suje boso -i hacin, jai, genggiyen. 1771 清高宗弘歷敕撰, 傅恒等奉敕撰. 御製增訂清文鑑·卷二十三/布帛部/布帛類/第二/石青素緞. 1771

[1]

[2]

[3]

[4]