Wt/mnc/fosoba

ᠯᠠᡨᡳᠨᠣᠴᡳᠯᠠᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (latinocilabuha manju hergen)

ᡝᡵᡝ ᡨᠣᡥᠣᠨ ᠪᡝ ᠠᠨᠠᠴᡳ ᠮᠠᠨᠵᡠᡵᠠᠮᡝ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ ᡤᡝᠪᡠᠩᡤᡝ ᠵᡠᠰᡨᠠᠨ ᠪᡝ ᡥᡡᠯᠠᠴᡳ ᠣᠮᠪᡳ᠉
ere tohon be anaci manjurame araha ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ (fosoba) gebungge justan be hūlaci ombi.

ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (hergen)

ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ

Möllendorff ᡩᡠᡵᡠᠨ (Möllendorff durun): fosoba

ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡩᡠᡵᡠᠨ (abkai durun): fosoba

ᡳᠴᡝ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᠨᡳᡴᠠᠨ ᡩᡠᡵᡠᠨ (ice manju nikan durun): fosoba

ᡤᡡᠨᡳᠨ (gūnin)

ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ (fosoba)

1.

『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ:
ᡧᡠᠨ ᠪᡳᠶᠠᡳ ᡶᠣᠰᠣᠨ᠈ ᠮᡠᡴᡝ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ᠈ ᡝᡳᠴᡳ ᡧᡠᡤᡳᠯᡝᡥᡝ ᡨᡝᡨᡠᠨ ᡩᡝ ᡶᠣᠰᠣᡩᡳ᠈ ᡠᠯᠠᠮᡝ ᡤᡡᠸᠠ ᠪᠠᡩᡝ ᡶᠣᠰᠣᡴᠣᠩᡤᡝ ᠪᡝ᠈ ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠉

han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin:

šun biyai foson, muke buleku, eici šugilehe tetun de fosofi, ulame gūwa bade fosokongge be, fosoba sembi.

ᡳᠯᡥᡳ (ilhi)

manju gisun -i buleku bithe (1708): 23

←duleke gibsun: fosoko (22) -- fosoba (23) -- jidere gibsun: fiyakiyan (24)→

manju monggo gisun -i buleku bithe (1717):
manju monggo gisun -i buleku bithe (1743): 23

←duleke gibsun: fosoko (22) -- fosoba (23) -- jidere gibsun: fiyakiyan (24)→

nonggime toktobuha gisun -i buleku bithe (1771): 24

←duleke gibsun: fosoko (23) -- fosoba (24) -- jidere gibsun: elden gabtabuha (25)→

manju monggo nikan hergen ilan hacin -i mudan acaha buleku bithe (1780): 23

←duleke gibsun: fosoko (22) -- fosoba (23) -- jidere gibsun: elden gabtabuha (24)→

duin hacin -i hergen kamciha buleku bithe: 24

←duleke gibsun: fosoko (23) -- fosoba (24) -- jidere gibsun: elden gabtabuha (25)→

duin hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe:
sunja hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe: 24

←duleke gibsun: fosoko (23) -- fosoba (24) -- jidere gibsun: elden gabtabuha (25)→

ᠠᡳᠰᡳᠯᠠᡵᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ ᠴᠠᡤᠠᠨ (aisilara bithe cagan)

ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ  ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡠᠩ ᠯᡳᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠰᡝ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ (᠑᠗᠗᠑)᠈ 「ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ / 日光轉射」᠈ 『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠪᡝᡤᡳᠩ: ᡧᡠ ᡨᡠᠩᡤᡠ ᠠᠰᠠᡵᡳ ᡩᡝ ᠠᠰᠠᡵᠠᠪᡠᡥᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠈ 4 ᠴᡳ ᠠᡶᠠᡥᠠ (ᡥᠠᠰᡥᡡ) (『ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᡠᠵᡠᡳ ᠮᡝᠶᡝᠨ᠈ ᠣᡵᡳᠨ ᡩᡠᡳᠴᡳ ᡤᡳᠪᠰᡠᠨ)

daicing gurun -i g'aodzung yongkiyangga hung lii hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng se hese be dahame banjibuha (1771), "ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ"/"日光轉射", han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, beging: šu tunggu asari de asarabuha bithe, pp.4 (hashū)

(nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, abkai šošohon, abkai hacin ujui meyen, 24 ci gibsun)

清高宗弘曆敕撰, 傅恒等修纂. (1771). "ᡶᠣᠰᠣᠪᠠ"/"日光轉射", 御製增訂清文鑑.卷一. 北京:文淵閣藏本, pp.4-左

(《增訂清文鑑》卷一.天部.天文類第一則.第24詞) (滿語、漢語)