Wp/mag/चौहान वंश
शाकम्भरीके चाहमान | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ६ठा शताब्दी–1192 | |||||||||||||
झण्डा
अजमेरके चौहान राजा विग्रह राज चतुर्थ के काल (११५०-६४ ई) के सिक्का ; "सामने": धनुषधारी राम (बामा); देवनागरीमे "श्री राम" ; पीछे: देवनागरीमे "श्रीमद विग्रहराज देव"; नीचे : तारा आउ चन्द्रमा के चिह्न
| |||||||||||||
1150–1192 ई० मे चौहान राजवंश के राजक्षेत्र[1] | |||||||||||||
| राजधानी | |||||||||||||
| धर्म | हिन्दु | ||||||||||||
| सरकार | राजतन्त्र | ||||||||||||
• ६ठा शताब्दी | वासुदेव (चौहान वंश) (प्रथम) | ||||||||||||
• ल.
1193–1194 ई० | हरिराज (अन्तिम) | ||||||||||||
| इतिहास | |||||||||||||
• स्थापित | ६ठा शताब्दी | ||||||||||||
| 1192 | |||||||||||||
| |||||||||||||
| अखनि जे देशके भाग हे | राजस्थान, भारत | ||||||||||||
चौहान वंश (चाहमान वंश) एक भारतीय राजवंश हलै जेकर शासक वर्तमान राजस्थान, गुजरात आउ एकर समीपवर्ती क्षेत्र पर ७मा शताब्दीसे लेके १२मा शताब्दी तक शासन केलकै । उनकर द्वारा शासित क्षेत्र 'सपादलक्ष' कहला हलै । ऊ चरणमान (चौहान) कबीलाके सबसे प्रमुख शासक परिवार हलै । मध्ययुगीन किंवदन्ती सबके अनुसार ऊ अग्निवंशी हलै जे बादमे राजपूत समूहमे मिल गेलै ।[2][3]
चौहान मूलरूपसे शाकम्भरी (वर्तमान मे साम्भर लेक टाउन) मे अपन राजधानी बनौलक हल। १०मा शताब्दी तक, ऊ राजपूत प्रतिहार जागीरदारके रूपमे शासन केलकै । जखनी त्रिपिट्री सङ्घर्षके बाद राजपूत प्रतिहार शक्ति मे गिरावट ऐलै, त चमन शासक सिमरजा महाराजाधिराजके उपाधि धारण केलकै । १२मा शताब्दीके शुरुआतमे, अजयराजा द्वितीय राज्यके राजधानीके अजयमेरु (आधुनिक अजमेर) मे स्थानान्तरित कर देलकै । एही कारण से, चम्मन शासकके अजमेर के चौहानके रूपोमे जानल जा है ।
चालुक्य, तोमर ,परमार आउ चन्देल सहित, ढेर लोग अपन पड़ोसीके साथे कय युद्ध लड़कै । ११मा शताब्दी के बादसे ऊ मुस्लिम आक्रमणके सामना करना शुरू कर देलकै, पहिले गजनवी द्वारा, आउ फिर गोरी द्वारा । १२मा शताब्दी के मध्य मे विग्रह राजा चतुर्थ के तहत चम्मन राज्य अपन आंचल मे पहुँच गेलै । वंशके शक्ति प्रभावी रूप से 1192 ई मे समाप्त हो गेलै, जखनी घुरिड्स पृथ्वीराज तृतीयके हरौलकै ।

इहो देखी
[edit | edit source]सन्दर्भ
[edit | edit source]- ↑ Schwartzberg, Joseph E. (1978). A Historical Atlas of South Asia. Oxford University Press, Digital South Asia Library. प॰ 147, Map "d". मूलसे 5 June 2021 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 25 March 2021.
- ↑ Lethbridge, Sir Roper (2005). The Golden Book of India: A Genealogical and Biographical Dictionary of the Ruling Princes, Chiefs, Nobles, and Other Personages, Titled Or Decorated of the Indian Empire. Aakar Books. आई॰ऍस॰बी॰एन॰ 978-81-87879-54-1.
- ↑ Mayaram, Shail (2006). Against History, Against State. Permanent Black. आई॰ऍस॰बी॰एन॰ 978-81-7824-152-4.