Jump to content

Wp/mag/गुजरात

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > गुजरात
गुजरात
ગુજરાત
भारतके राज्य
आदर्शवाक्य: 
राष्ट्रगान: जय जय गरवी गुजरात
भारतमे गुजरात
भारतमे गुजरातके स्थान
निर्देशाङ्क (अहमदाबाद): 23°13′N 72°41′E / 23.217°N 72.683°E / 23.217; 72.683निर्देशाङ्क: 23°13′N 72°41′E / 23.217°N 72.683°E / 23.217; 72.683
देश भारत
क्षेत्रपश्चिमी भारत
गठन१ मई १९६०†
राजधानीगान्धीनगर
सबसे बड़ नगरअहमदाबाद
मण्डल३३
सरकार
 • अङ्गगुजरात सरकार
 • राज्यपालआचार्य देवव्रत
 • मुख्यमन्त्रीभूपेन्द्रभाई पटेल (भाजपा)
 • विधानमण्डलएकसदनीय
 • संसदीय क्षेत्रराज्यसभा (११ सीट)
लोकसभा (२६ सीट)
 • उच्चन्यायालयगुजरात उच्चन्यायालय
क्षेत्रफल
 • कुल196,244 किमी2 (75,770 वर्ग मील)
 • क्रम५मा
जनसङ्ख्या
 (२०११)
 • कुल६,०४,३९,६९२
 • क्रम९मा (२०११ के जनगणना रिपोर्टके अनुसार १०मा)
 • घनत्व308/किमी2 (800/मील2)
GSDP (2021-2022)
 • कुल₹ 19.44 trillion (US$२२९.९४ अरब)
 • प्रतिव्यक्ति₹ २,४३,७६१ (US$२,८८३.२३)
भाषा
 • राजभाषागुजराती[3]
 • अतिरिक्त आधिकारिकहिन्दी[4]
समयमण्डलयुटिसि+०५:३० (भारतीय मानक समय)
आइएसओ ३१६६ सङ्केतIN-GJ
वाहन पञ्जीकरणGJ
मानव विकास सूचकाङ्क (2019)बृद्धि0.672[5]
साक्षरता (2017)८३.४% [6]
लिङ्गानुपात (2011)९१९ ♀/१००० ♂[7]
†बाम्बे (पुनर्गठन) अधिनियम 1960 द्वारा बाम्बे राज्यके दु राज्य मने महाराष्ट्र आउ गुजरातमे विभाजित कैल गेलै हल ।

गुजरात (गुजराती: ગુજરાત) पच्छिमभारतमे स्थित एगो राज्य हे । एकर उत्तरी-पश्चिमी सीमा जे अन्तरराष्ट्रियो सीमा हे, पाकिस्थानसे लगहे । राजस्थान आउ मध्यप्रदेश एकर क्रमशः उत्तर आउ उत्तर-पूरुदन्ने स्थित राज्य हे । महाराष्ट्र एकर दक्खिनदन्ने हे । अरब सागर एकर पच्छिमी-दक्खिनी सीमा बनावहे । एकर दक्खिनी सीमापर दादर आउ नगरहवेली आउ दमन आउ दीउ हे । ई राज्यके राजधानी गान्धीनगर हे । गान्धीनगर, राज्यके प्रमुख ब्यवसायिक केन्द्र अहमदाबादके भीरु स्थित हे । गुजरातके क्षेत्रफल १,९६,०२४ किलोमीटर हे ।

भूतकालमे एकरा गुर्जरत्राप्रदेस (गुर्जरत्राप्रदेश) के नामसे जानल जाहलै ।

कच्छ, सौराष्ट्र, काठियावाड, हालार, पाञ्चाल, गोहिलवाड, झालावाड एकर प्रदेसिक संस्कृतिक अङ्ग हे । इनखर लोक संस्कृति आउ साहित्तके अनुबन्ध राजस्थान, सिन्ध आउ पञ्जाब, महाराष्ट्र आउ मध्यप्रदेशके साथे हे । बिशाल सागरतट वाला ई राज्यमे इतिहास जुगके आरम्भ होबेसे पहिलहीँ अनेक बिदेशी जाति थल आउ समुद्रमार्गसे आके स्थायीरूपसे बसल हथिन । एकर उपरान्त गुजरातमे अट्ठाइस आदिबासी जाति हे । जन-समाजके ऐसन बैविध्यके चलते ई प्रदेसके भाँति-भाँतिके लोक संस्कृतिके लाभ मिललैहे ।

सम्बन्धित लेख

सन्दर्भ

  1. ↑ "Gujarat Budget Analysis 2022-2023-PRS India" (PDF). PRS Legislative Research. अभिगमन तिथि 8 May 2022.
  2. ↑ "Per Capita Net State Domestic Product - State-wise (At Current Prices)". Reserve Bank of India. अभिगमन तिथि 21 January 2022.
  3. ↑ "50th Report of the Commissioner for Linguistic Minorities in India" (PDF). 16 जुलाई 2014. प॰ 118. मूल (PDF) से 8 जुलाई 2016 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 6 नवम्बर 2016.
  4. ↑ Benedikter, Thomas (2009). Language Policy and Linguistic Minorities in India: An Appraisal of the Linguistic Rights of Minorities in India. LIT Verlag Münster. प॰ 89. आई॰ऍस॰बी॰एन॰ 978-3-643-10231-7. मूलसे 25 April 2016 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 13 June 2018.
  5. ↑ "Human Development Indices (5.0)". अभिगमन तिथि 17 February 2022.
  6. ↑ "Household Social Consumption on Education in India" (PDF). मूल (PDF) से 2 November 2020 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 17 February 2022.
  7. ↑ "Census 2011 (Final Data) – Demographic details, Literate Population (Total, Rural & Urban)" (PDF). planningcommission.gov.in. Planning Commission, Government of India. मूल (PDF) से 27 January 2018 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 3 October 2018.