Jump to content

Wp/mag/अफ्रिका

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > अफ्रिका
Wp/mag/अफ्रिका
क्षेत्रफल३,०२,२१,५३२ किमी (१,१६,६८,५९८.७ वर्ग मील)
जनसङ्ख्या९२,२०,११,०००[1]
जनसङ्ख्या घनत्व३०.५१/किमी (लगभग ७०/वर्ग मील)
देश५४ (देशके सूची)
अधीनस्थ क्षेत्र
भाषा (सभ)भाषाके सूची
समयक्षेत्रयुटिसि−०१:०० से युटिसि+०४:००
बड़नगरय4 तू 6

अफ्रिका एसियाके बाद बिश्वके सबसे बड़महाद्वीप हे । ई ३७°१४' उत्तरी अक्षांशसे ३४°५०' दक्षिणी अक्षांश एवं १७°३३' पश्चिमी देशान्तरसे ५१°२३' पूर्वी देशान्तरके मध्य स्थित हे ।[2] अफ्रिकाके उत्तरदने भूमध्यसागर आउ यूरोपमहाद्वीप, पच्छिदने आन्ध्रमहासागर, दक्खिनदने दक्खिनमहासागर तथा पूरुदने अरबसागर आउ हिन्दमहासागर हे । पूरुदने स्वेज भूडमरूमध्य एकरा एसियासे जोड़हे आउ स्वेज नहर एकरा एसियासे अलगे करहे । जिब्राल्टर जलडमरूमध्य एकरा उत्तरदने यूरोप महाद्वीप से अलगे करहे । ई महाद्वीपमे विशाल मरुस्थल, अत्यन्त घना वन, विस्तृत घाँसके मैदान, बड़-बड़ नदी आउ झील एवं विचित्र जङ्गली जानवर हे । मुख्य मध्याह्न रेखा (०°) अफ्रिका महाद्वीपके घाना देशके राजधानी अक्रा नगरसे होके गुजरहे । एहाँ सेरेनगैत आउ क्रुजर राष्‍ट्रिय उद्यान हे त जलप्रपात आउ वर्षावनो हे । एक दने सहारा मरुस्‍थल हे त दोसर दने किलिमञ्जारो पर्वतो हे आउ सुषुप्‍त ज्वालामुखियो हे । युगाण्डा, तञ्जानिया आउ केन्याके सीमा पर स्थित विक्टोरिया झील अफ्रिकाके सबसे बड़ एवं सम्पूर्ण पृथ्वी पर मीठा पानीके दोसर सबसे बड़ झील हे । ई झील दुनियाके सबसे लम्बी नदी नीलके पानीके स्रोतो हे ।

कुछ इतिहासकारके मानल हे कि एही महाद्वीपमे सबसे पहिले मानवके जन्म आउ विकास भेलै आउ एहैँसे जाके ऊ दोसर महाद्वीपमे बसलन, एहीसे एकरा मानव सभ्‍यताके जन्‍मभूमि मानल जा हे । एहाँ विश्वके दु प्राचीन सभ्यतो (मिस्र एवं कार्थेज) के विकास भेलै हल । अफ्रिकाके बड़ीमनी देश द्वितीय विश्वयुद्धके बाद स्वतन्त्र भेल हे आउ सब अपन आर्थिक विकासमे लगल हे । अफ्रिका अपन बहुरङ्गी संस्कृति आउ जमीनसे जुड़ल साहित्यके कारणो विश्वमे जानल जा हे ।

एकरो देखी

[edit | edit source]

सन्दर्भ

[edit | edit source]
  1. "वर्ल्ड पॉपुलेशन प्रस्पेक्ट्स: द २००६ रिवीजन"
    Archived 2011-04-29 at the वेबैक मशीन संयुक्तराष्ट्र (आर्थिक एवं सामाजिक मामला विभाग, जनगणाना प्रभाग)
  2. तिवारी, विजय शङ्कर (जुलाई 2004). आलोक भू-दर्शन. कलकता: निर्मल प्रकाशन. प॰ 67. |access-date= दिए जाने पर |url= भी देल जायेके चाही (सहायता)