Wp/mag/अजमेर जिला
| अजमेर मण्डल अजमेर जिल्लौ अजमेर जिला | |
|---|---|
| राजस्थानके मण्डल | |
ऊपरे-बामेसे दक्षिणावर्त: अजमेर शरीफ दरगाह, अना सागर झील भिरु बारादरी, तारागढ़ भिरुके पहाड़ी, पुष्कर झील भिरु घाट, अकबरी किला | |
राजस्थाने अजमेर मण्डलके स्थिति | |
| निर्देशाङ्क (अजमेर): 26°27′N 74°38′E / 26.450°N 74.633°E | |
| देश | |
| राज्य | राजस्थान |
| प्रमण्डल | अजमेर |
| मुख्यालय | अजमेर |
| तहसील | १. किशनगढ़, २. अजमेर, ३. सरवर, ४. केकड़ी, ५. पीसाङ्गन, ६. नसीराबाद, ७. मसुदा, ८. ब्यावर, ९. भिनाय |
| सरकार | |
| • जिलाधिकारी | उत्सव कौशल, आइएएस[1] |
| • लोकसभा निर्वाचन क्षेत्र | १. अजमेर (जयपुर मण्डल सङ्गे साझा), २. राजसमन्द (नागौर, पाली आउ राजसमन्द मण्डल सङ्गे साझा) |
| • विधानसभा क्षेत्र | १. दूदू, २. अजमेर उत्तर, ३. अजमेर दक्षिण, ४. पुष्कर, ५. किशनगढ़, ६. नसीराबाद, ७. मसूदा, ८. केकरी |
| क्षेत्रफल | |
| • कुल | 8,481 किमी2 (3,275 वर्ग मील) |
| जनसङ्ख्या (2011) | |
| • कुल | २५,८३,०५२ |
| • घनत्व | 304.6/किमी2 (788.8/मील2 ) |
| • नगरी | ४०.१% |
| जनसाङ्ख्यिकी | |
| • साक्षरता | ६९.३% |
| • लिङ्गानुपात | ९५१ |
| समयमण्डल | युटिसि+०५:३० (भामास) |
| वाहन पञ्जीकरण | RJ-01 |
| प्रमुख राजमार्ग | रारा ४८, रारा ५८, रारा ४४८ |
| औसत वार्षिक वर्षा | ४८१.३[2] मिमी |
| जालस्थल | ajmer |

अजमेर मण्डल (अजमेर जिला; मारवाड़ी/राजस्थानी: अजमेर जिल्लौ ) भारतके राजस्थान राज्यके एगो मण्डल हे । एकर मुख्यालय अजमेर हे । राजस्थान राज्यके हृदयस्थल अजमेर मण्डल राज्यके मध्यमे २५ डिग्री ३८’ से २६ डिग्री ५०’ उतरी अक्षांश एवं ७३ डिग्री ५४’ से ७५ डिग्री २२’ पूर्वी देशान्तरके मध्य स्थित हे । अजमेर उत्तर-पश्चिमी रेलके दिल्ली-अहमदाबाद मार्ग पर स्थित हे जे जयपुरके दक्षिणपश्चिममे लगभग १३५ किलोमीटरके दूरी पर स्थित हे । अजमेर तारागढ़के पहाड़ी, जेकर शिखर पर किला हे, निचला ढलान पर ई नगर स्थित हे । पर्वतीय क्षेत्रमे बसल अजमेर अरावली पर्वतमालाके एक भाग हे, जेकर दक्षिणपश्चिममे लूणी नदी आउ पूर्वी भागमे बनासके सहायक नदी बहहे । मुगलके बेगम आउ शहजादी एहाँ अपन समय व्यतीत करहलै । ई क्षेत्रके इत्र लागि प्रसिद्ध बनावेमे ओकर बड़ी बड़ हाथ हलै । कहल जा हे कि नुरजहाँ गुलाबके इत्रके ईजाद कैलकै हल । कुछ लोगके मानल हे ई इत्र नूरजहाँके माय ईजाद कैलकै हल । अजमेरमे पानके खेतियो होवहे । एकर गन्ध आउ स्वाद गुलाब नियन होवहे । वर्तमानमे मण्डल १२ उपखण्ड, ११ पञ्चायत समिति आउ १९ तहसीलमे विभाजित हे ।
एकरो देखी
[edit | edit source]सन्दर्भ
[edit | edit source]- ↑ "District Administration, Ajmer. Rajasthan Official Website". अभिगमन तिथि 21 फरवरी 2024.
- ↑ "Monsoon Report 2016" (PDF). अभिगमन तिथि 7 जुलाई 2018.