Jump to content

Wp/mag/गुवाहाटी

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > गुवाहाटी
गुवाहाटी
গুৱাহাটী
गोहाटी
नगर
गुवाहाटी असमपर अवस्थित
गुवाहाटी
गुवाहाटी
असममे स्थिति
निर्देशाङ्क: 26°10′N 91°44′E / 26.17°N 91.74°E / 26.17; 91.74निर्देशाङ्क: 26°10′N 91°44′E / 26.17°N 91.74°E / 26.17; 91.74
देश भारत
राज्यअसम
मण्डलकामरूप महानगर मण्डल
जनसङ्ख्या
 (2011)
  कुल११,१६,२६७
भाषा
  प्रचलितअसमिया
समयमण्डलयुटिसि+०५:३० (भारतीय मानक समय)
पिनकोड
781 0XX
दूरभाष कोड+91-361
आइएसओ ३१६६ सङ्केतIN-AS
वाहन पञ्जीकरणAS-01 (महानगरीय) / AS-25 (ग्रामीण आउ दिसपुर)
लिङ्गानुपात९४० / १०००
साक्षरता दरबृद्धि ९१.४७% high[1]
जालस्थलwww.gmcportal.in/gmc-web//
ब्रह्मपुत्र नदीके किनारे बसल गुवाहाटी
भारतीय प्रौद्योगिकी संस्था, गुवाहाटी

गुवाहाटी (असमिया: গুৱাহাটী ) भारतके असम राज्यके सबसे बड़का नगर हे । प्रशासनिक रूपसे ई कामरूप महानगर मण्डलमे स्थित हे ।[2] गुवाहाटी ब्रह्मपुत्र नदीके किनारे बसल हे आउ पूर्वोत्तरभारतके मुख्यनगर हे । ई नगर प्राचीन हिन्दु मन्दिरोला जानल जाहे । प्राचीनकालमे ई नगरके प्रगज्योतिषपुरके नामसे जानल जा हल, जे तत्कालीन असम (कामरूप) के राजधानी हल । ई नगर "मन्दिरके नगर" के उपाधियो दियावहे । दिसपुर, असमके राजधानी, नगरके सर्किट-क्षेत्रमे हे आउ हियाँ असम सरकारके पीठ हे । नगरके कुछ विस्तार मेघालय राज्यमे आवहे ।

गुवाहाटी ब्रह्मपुत्र नदी आउ शिल्लोङ्ग पठारके बीचे स्थित हे; एकर पूर्व दिशामे नारेङ्गी नगर हे आउ एकर विमानस्थल, लोकप्रिय गोपीनाथ बोरदोलोइ विमानस्थल, एकर पश्चिम दिशामे हे । उत्तर गुवाहाटी, जे नदीके उत्तरी तटे हे, के ई नगरके सीमामे शामिल कर देल जाइत हे । प्रसिद्ध मदन कामदेव गुवाहाटीसे ३० किमी (१९ मील) दूर हे । गुवाहाटी नगरनिगम नगरके स्थानीय सरकार हे आउ ३२८ वर्ग किमीके क्षेत्र पर प्रशासन करहे । ओहैँ, गुवाहाटी महानगर विकास प्राधिकरण (जीएसडीए) बृहद् गुवाहाटी महानगर क्षेत्रके आयोजन आउ विकासके विभाग हे । ई पूर्वोत्तरभारतके सबसे बड़नगर हे ।[3]

नाम

[edit | edit source]

ई समय नगरके प्रगज्योतिषपुर कहल जाहल, गुवाहाटीके नाम असमिया शब्द "गुवा" (जे संस्कृत शब्द "गुवक" से आवहे), जेकर माने हे "सुपारी", आउ "हाटी", जेकर माने हे "पङ्क्ति", से आवहे । एकर पूरा मतलब आवहे "सुपारीके पङ्क्ति" ।

सम्बन्धित लेख

[edit | edit source]

सन्दर्भ

[edit | edit source]
  1. "Guwahati City Census 2011 data". Census2011.co.in. मूलसे 23 सितम्बर 2015 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 2014-09-22.
  2. "District Census 2011". Census2011.co.in. 2011. मूलसे 11 जून 2011 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 2011-09-30.
  3. "North East India: A Systematic Geography," Narendra Nath Bhattacharyya, Rajesh Publications, 2005, ISBN 9788185891620