Jump to content

Wp/mag/कोलिक्कोड्

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > कोलिक्कोड्
कोलिक्कोड्
കോഴിക്കോട്
कलिकट
नगर
कोलिक्कोड् केरलपर अवस्थित
कोलिक्कोड्
कोलिक्कोड्
केरलमे स्थिति
निर्देशाङ्क: 11°15′N 75°46′E / 11.25°N 75.77°E / 11.25; 75.77निर्देशाङ्क: 11°15′N 75°46′E / 11.25°N 75.77°E / 11.25; 75.77
देश भारत
राज्यकेरल
मण्डलकोलिक्कोडे मण्डल
जनसङ्ख्या
 (2011)
  कुल६,०९,२२४
भाषा
  प्रचलितमलयालम्
समयमण्डलयुटिसि+०५:३० (भारतीय मानक समय)
पिनकोड
673 xxx
दूरभाष कोड91 (0)495 , 496
वाहन पञ्जीकरणKL 11, KL 18, KL 56,
KL 57, KL 76, KL 77, KL 85, KLD & KLZ (Historical)
लिङ्गानुपात1.093 /[1]
साक्षरता९६.८%[1]
जालस्थलwww.kozhikode.nic.in

कोलिक्कोड् (मलयाल: കോഴിക്കോട് ) भारतके केरल राज्यके कोलिक्कोड् मण्डलमे अरब सागर तटे स्थित एक नगर हे । ई ओही मण्डलके मुख्यालयो है। एकरा पहिले कलिकट कहल जा हलै । कोलिक्कोडे केरल राज्यके दोसर सबसे बड़ नगर हे । नगरके पूर्वमे वायनाड् के पहाड़ी हे, जे पश्चिमी घाटके भाग हे ।[2][3] अक्टूबर २०२३ मे यूनेस्को ई नगरके 'साहित्य नगर' होवेके सम्मान प्रदान कैलकै । भारतके ई पहिला साहित्य नगर हे ।[4]

इतिहास

[edit | edit source]

कोलिक्कोडेके प्रारम्भिक इतिहास स्पष्ट नै हे । प्रागैतिहासिक कालके पत्थरके गुफा एहाँ प्राप्त होलै हे । सङ्गम युगमे ई मण्डल चेर साम्राज्यके अधीन हलै । ऊ समय ई स्थान व्यापारिक गतिविधिके केन्द्र हलै । कोलिक्कोडेके अस्तित्व तेरहमा शताब्दीमे उभरके सामने ऐलै । इरनाडके राजा उदयावर कोलिक्कोडे आउ पोन्नियङ्करके आसपासके क्षेत्र जीतके एक किला बनैलकै जेकरा वेलापुरं कहल गेलै । १४९८ ई मे पुर्तगाली नाविक वास्को द गामा अपन दलके साथे एहाँ सर्वप्रथम प्रवेश कैलकै । समुद्री मार्गसे आवेवाला ऊ पहिला यूरोपवासी हलै । एकरा बाद डच, फ्रेञ्च आउ ब्रिटिश लोगके एहाँ आगमन होलै । आगे चलके ई स्थान शक्तिशाली जमोरिन साम्राज्यके राजधानी बनलै । १९५६ मे केरलके राज्यके रूपमे गठन होलै आउ आगे चलके कोलिक्कोडे राज्यके व्यापारिक गतिविधिके केन्द्र बनलै ।

सिविटेट्स ऑर्बिस टेर्रारम (Civitates orbis terrarum) नामक एटलसमे कलिकटके निरूपण (जॉर्ज ब्राउन आउ फ्रैञ्ज होगेनबर्, १५७२)

एकरो देखी

[edit | edit source]

सन्दर्भ

[edit | edit source]
  1. 1 2 "Provisional Population Totals, Census of India 2011; Cities having population 1 lakh and above" (PDF). रजिस्ट्रार जनरल आउ जनगणना आयुक्त, भारतके कार्यालय. अभिगमन तिथि 26 मार्च 2012.
  2. "Lonely Planet South India & Kerala," Isabella Noble et al, Lonely Planet, 2017, ISBN 9781787012394
  3. "The Rough Guide to South India and Kerala," Rough Guides UK, 2017, ISBN 9780241332894
  4. Explore Kozhikode, India's First UNESCO City of Literature