Jump to content

Wp/yua/Guatemala

From Wikimedia Incubator
< Wp | yua
Wp > yua > Guatemala
Guatemala
Lakam Chimal
Tikal

Guatemala leti' jump'éel nación yaan ti' Centroamérica. Guatemala jach k’ajóolta’an tumen u ya’ab ba’alche’ob geográficos: yaan k’áaxo’ob, wiitso’ob, lu’umilo’ob yaan ja’ yéetel laguna’ob. U historia jach k’áat chi’ le civilización maya, juntúul cultura jach nojoch ti’ úuchben América, ku beetik kaajilo’ob, escritura yéetel tuukulo’ob ti’ astronomía yéetel arquitectura.

Tu k’iino’ob coloniaal, Guatemala ku yantal tu yóok’ol España tak óox p’éel k’iin u ja’abilo’ob yéetel ts’o’ok u k’uchul ti’ independencia tu 1821. Ti’ u historia moderno, ts’o’ok u yantal jejeláas gobierno’ob yéetel ba’ate’el ichil jump’éel lu’um, tak ts’o’ok u jats’utsilil acuerdos de paz tu 1996.

Bejla’e’, Guatemala leti’ jump’éel lu’um multicultural, tu’ux ku kuxtal máasewáalo’ob maya, mestizos yéetel uláak’ kaajilo’ob. U economía ku meyaj tu yo’olal kool, comercio yéetel remesas, yéetel u cultura ku ye’esik tu janal, u k’ajlayilo’ob yéetel u kúuchilo’ob uchben je’ex Tikal yéetel Antigua Guatemala.

Almejen

[edit | edit source]
U k'áas almejenil Watemala
Departamento Kaajnáalilo'ob Nojochil Capital
1. Alta Verapaz
2. Baja Verapaz
3. Chimaltenango
4. Chiquimula
5. Peten
6. El Progreso
7. Quiché
8. Escuintla
9. Watemáala
10. Huehuetenango
11. Izabal
12. Jalapa
13. Jutiapa
14. Quetzaltenango
15. Retalhuleu
16. Sacatepéquez
17. San Marcos
18. Santa Rosa
19. Sololá
20. Suchitepéquez
21. Totonicapán
22. Zacapa

Tu'ux ch'a'abij

[edit | edit source]