Wp/mag/गोरखपुर
| गोरखपुर 𑂏𑂷𑂩𑂎𑂣𑂳𑂩 | |
|---|---|
| नगर | |
गोरखनाथ मठ, तारामण्डल, गीता प्रेस | |
| निर्देशाङ्क: 26°45′49″N 83°24′14″E / 26.7637152°N 83.4039116°Eनिर्देशाङ्क: 26°45′49″N 83°24′14″E / 26.7637152°N 83.4039116°E | |
| देश | |
| राज्य | उत्तरप्रदेश |
| मण्डल | गोरखपुर मण्डल |
| नामस्रोत | गोरखनाथ |
| सरकार | |
| • प्रकार | महानगरपालिका |
| • अङ्ग | गोरखपुर महानगर पालिका |
| • महापौर | सीताराम जयसवाल |
| • सांसद् | रवि किशन शुक्ल (भाजपा) |
| क्षेत्रफल | |
| • कुल | 226.7 किमी2 (87.5 वर्ग मील) |
| • महानगर[1] | 1,041.7 किमी2 (402.2 वर्ग मील) |
| उन्नतांश | 84 मी (276 फीट) |
| जनसङ्ख्या | |
| • कुल | १५,००,०००[4] |
| • क्रम | 66 |
| • महानगर | २५,००,०००[5] [6] |
| वासिन्दा | गोरखपुरिया |
| भाषा | |
| • आधिकारिक | हिन्दी |
| • अन्य आधिकारिक | उर्दु |
| • स्थानीय | भोजपुरी[7] |
| समयमण्डल | युटिसि+०५:३० (भारतीय मानक समय) |
| पिनकोड | 2730xx |
| दूरभाष कोड | +91-0551 |
| वाहन पञ्जीकरण | UP-53 |
| लिङ्गानुपात | 1000/903 ♂/♀ |
| औसत वार्षिक तापमान | [convert: invalid number] |
| औसत ग्रीष्मकालीन तापमान | 40 °से (104 °फा) |
| सत शीतकालीन तापमान | 18 °से (64 °फा) |
| जालस्थल | gorakhpur |
गोरखपुर (भोजपुरी: 𑂏𑂷𑂩𑂎𑂣𑂳𑂩 ) भारतके उत्तरप्रदेश राज्यके गोरखपुर मण्डलमे स्थित एगो नगर हे । ई मण्डलके मुख्यालयो हे ।[8][9] देवरिया एवं कुशीनगरसे पश्चिममे सन्तकबीरनगरसे, उत्तरमे महराजगञ्ज एवं सिद्धार्थनगरसे, आउ दक्षिणमे मऊ, आजमगढ़ एवं अम्बेडकरनगरसे लगहे ।[10]
गोरखपुरके महत्व
[edit | edit source]गोरखपुर एक प्रसिद्ध धार्मिक केन्द्र हे, जे अतीतसे बौद्ध, हिन्दु, मुस्लिम, जैन आउ सिख सन्तके साधनास्थली रहलै हे । किन्तु मध्ययुगीन सर्वमान्य सन्त गोरखनाथके बाद उनके नाम पर एकर वर्तमान नाम गोरखपुर रखल गेलै । एहाँके प्रसिद्ध गोरखनाथ मन्दिर अखनियो नाथ सम्प्रदायके पीठ हे । ई महान् सन्त परमहंस योगानन्दके जन्म स्थानो हे । ई नगरमे आउओ ढेर ऐतिहासिक स्थल हे जैसे, बौद्धके घर, इमामबाड़ा, १८मा शताब्दीके दरगाह आउ हिन्दु धार्मिकग्रन्थके प्रमुख प्रकाशन संस्था गीताप्रेस । गोरखपुर जङ्क्शन रेल स्टेशन गोरखपुर नगरके रेल स्टेशन हे । गिनीज बुक ऑफ वर्ल्ड रिकॉर्ड्सके अनुसार विश्वके सर्वाधिक लम्बा प्लेटफॉर्म हियैँपर स्थित हे । ई वर्ष १९३० मे शुरू भेल ।
२०मा शताब्दीमे गोरखपुर भारतीय स्वतन्त्रता आन्दोलनके एक केन्द्र बिन्दु हलै आउ आज ई नगर एक प्रमुख व्यापार केन्द्र बन गेल हे । पूर्वोत्तर रेलके मुख्यालय, जे ब्रिटिशकालमे 'बङ्गाल नागपुर रेल' के रूपमे जानल जा हलै, एहैँ स्थित हे । अखनि एकरा एक औद्योगिक क्षेत्रके रूपमे विकसित करेला गोरखपुर औद्योगिक विकास प्राधिकरण (गीडा) के स्थापना पुरान नगरसे १५ किमी दूर कैल गेल हे । गोरखपुरमे गोरखनाथ मन्दिरो हे, जे ई मण्डलके प्रमुख मन्दिर हे ।
एकरो देखी
[edit | edit source]सन्दर्भ
[edit | edit source]- ↑ "NIC GORAKHPUR 2011 CENSUS". Government of India, NIC. 2020. अभिगमन तिथि 19 मई 2021.
- ↑ "outer-village-of-gorakhpur-included-in-municipal-corporation-boundary". Amarujala.
- ↑ "बढ़ गया नगर निगम गोरखपुर का दायरा, अब संझाई समेत ये 32 गांव होंगे शहरी". Amarujala.
- ↑ "एक लाख और बढ़ गई गोरखपुर शहर की आबादी,छह और गांव होंगे शहरी". Dainik jagran. 7 मार्च 2020. अभिगमन तिथि 9 मार्च 2021.
- ↑ "गोरखपुर को महानगर बनाने की अधिसूचना जारी". अभिगमन तिथि 21 November 2021.
- ↑ "गोरखपुर भी महानगर क्षेत्र घोषित-यूपी सरकार ने जारी की अधिसूचना, अब हो सकेगा मेट्रो का संचालन". मूल से 21 नवम्बर 2021 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 20 November 2021.
- ↑ "Bhojpuri". Ethnologue. अभिगमन तिथि 11 August 2020.
- ↑ "Uttar Pradesh in Statistics," Kripa Shankar, APH Publishing, 1987, ISBN 9788170240716
- ↑ "Political Process in Uttar Pradesh: Identity, Economic Reforms, and Governance
Archived 2017-04-23 at the वेबैक मशीन ," Sudha Pai (editor), Centre for Political Studies, Jawaharlal Nehru University, Pearson Education India, 2007, ISBN 9788131707975 - ↑ North Eastern Railway
Archived 2015-12-05 at the वेबैक मशीन । Ner.indianrailways.gov.in. 21 अक्टूबर 2011 के पुनःप्राप्त ।
- Wp/mag/Wikipedia page with obscure country or subdivision
- Wp/mag
- Articles containing भोजपुरी-language text
- Wp/mag/Lang and lang-xx using deprecated ISO 639 codes
- Wp/mag/विकिडेटा पर अनुपलब्ध निर्देशाङ्क
- Wp/mag/परिवर्तन त्रुटि
- Wp/mag/ज्ञानसन्दूक अवस्थापनमे अज्ञात प्राचलके प्रयोग करैत पन्ना
- Wp/mag/वेबआर्काइव साँचा वेबैक कड़ी
- Wp/mag/गोरखपुर
- Wp/mag/गोरखपुर मण्डल
- Wp/mag/उत्तरप्रदेशके नगर