Wp/mag/आजमगढ़ मण्डल
| आजमगढ़ मण्डल 𑂄𑂔𑂧𑂏𑂜 𑂧𑂝𑂹𑂙𑂪 आजमगढ़ जिला | |
|---|---|
| उत्तरप्रदेशके मण्डल | |
आजमगढ़मे जमीयतुल अशरफिया | |
| उपनाम: दुर्वासा मुनिके भूमि | |
उत्तरप्रदेशे आजमगढ़ मण्डलके स्थिति | |
| देश | |
| राज्य | उत्तरप्रदेश |
| प्रमण्डल | आजमगढ़ |
| मुख्यालय | आजमगढ़ |
| सरकार | |
| • लोकसभा निर्वाचन क्षेत्र | आजमगढ़, लालगञ्ज |
| क्षेत्रफल | |
| • कुल | 4,054 किमी2 (1,565 वर्ग मील) |
| जनसङ्ख्या (2011) | |
| • कुल | ४६,१३,९१३ |
| • घनत्व | 1,138/किमी2 (2,948/मील2 ) |
| • नगरी | ८.५३% |
| जनसाङ्ख्यिकी | |
| • साक्षरता | ७०.९३% |
| • लिङ्गानुपात | १०१९ |
| भाषा | |
| • आधिकारिक | हिन्दी[1] |
| • अतिरिक्त आधिकारिक | उर्दू[1] |
| • क्षेत्रीय | भोजपुरी |
| समयमण्डल | युटिसि+०५:३० (भामास) |
| प्रमुख राजमार्ग | |
| जालस्थल | azamgarh |
आजमगढ़ मण्डल (आजमगढ़ जिला; भोजपुरी: 𑂄𑂔𑂧𑂏𑂜 𑂧𑂝𑂹𑂙𑂪 ) भारतके उत्तरप्रदेश राज्यके एगो मण्डल हे । मण्डलके मुख्यालय आजमगढ़ हे ।[2][3]
इतिहास
[edit | edit source]तमसा नदी तटे स्थित आजमगढ़ उत्तरप्रदेश राज्यके एक महत्वपूर्ण मण्डल हे । ई मण्डल उत्तरप्रदेशके पूर्वीभागे स्थित हे । आजमगढ़ गङ्गा आउ घाघरा नदीके मध्ये बसल हे । ऐतिहासिक दृष्टियोसे ई स्थान बड़ी महत्वपूर्ण हलै । ई मण्डल मऊ, गोरखपुर, गाजीपुर, जौनपुर, सुल्तानपुर आउ अम्बेडकरनगर मण्डलके सीमासे लगल हे । पर्यटनके दृष्टिसे महाराजगञ्ज, दुर्वासा, मुबारकपुर, मेहनगर, भंवरनाथ मन्दिर आउ अवन्तिकापुरी आदि विशेष रूपसे प्रसिद्ध हे । विक्रमजीत सिंह गौतमके पुत्र आजमशाह, जे एक शक्तिशाली जमीन्दार हलै, शाहजहाँके शासनकाल खन्नि १६६५ ई मे आजमगढ़के स्थापना करवैलकै हल । एही कारण ई जगहके आजमगढ़के नामसे जानल जा हे । स्वतन्त्रता आ्दोनलनोके समयमे ई जगहके विशेष महत्व रहलै हे । १५ नवम्बर १९९४ के चौदहमा मण्डलके रूपमे आजमगढ़ मण्डलके सृजन कैल गेलै ।
एकरो देखी
[edit | edit source]सन्दर्भ
[edit | edit source]- 1 2 "52nd Report of the Commissioner for Linguistic Minorities in India" (PDF). nclm.nic.in. अल्पसङ्ख्यक मामलाके मन्त्रालय. मूल (PDF) से 25 मई 2017 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 7 दिसम्बर 2018.
- ↑ "Uttar Pradesh in Statistics," Kripa Shankar, APH Publishing, 1987, ISBN 9788170240716
- ↑ "Political Process in Uttar Pradesh: Identity, Economic Reforms, and Governance
Archived 2017-04-23 at the वेबैक मशीन ," Sudha Pai (editor), Centre for Political Studies, Jawaharlal Nehru University, Pearson Education India, 2007, ISBN 9788131707975
