Wy/azb/آسیا

From Wikimedia Incubator
< Wy‎ | azbWy > azb > آسیا
Jump to: navigation, search


آسیا
Asia (orthographic projection).svg
مساحت 44,579,000 km2 km² ( sq mi)
جمعیت 4,164,252,000
سیخینلیق 87/km2/km² (/sq mi)
اؤلکه‌لر 49
ساعات قورشاقی UTC+2 (تورکیه)
UTC+12 (روسیه
اینترنت اَتَکی .asia)


آسیا یئر اۆزونون ان بؤیوک و جمعیت‌لی قاره‌سی‌دیر.بو قاره دونیانین مساحتی‌نین ۸٫۷٪ و دونیا قورولوق‌لاری‌نین ۳۰٪ - نا یییه‌دیر. دونیانین جمعیتی‌نین ۶۰٪ آسیادا یاشاییرلار. دونیانین ان بویوک اؤلکه‌لری بو قاره‌ده یئرلشیب‌لر.آسیا ایله اوروپا‌ بیرلیکده اوراسیا قورولوغونو اوْلوشدورورلار.بو قاره قوزئی‌دن قوزئی دوْنموش اقیانوسو ( اقیانوس منجمد شمالی) ایله، گۆنئی‌دن هیند اوقیانوسو ایله، دوْغودان اطلس اوْقیانوسو ایله، باتی‌دان ایسه مدیترانه دنیزی‌ و اوْرتا روسیه ایله سینیرلانیر.


بؤلگه‌لر[edit]

روسیه اوروپا دوغو آسیا اوقیانوسیه پاپوا گینه نو اوستورالیا گونئی‌دوغو آسیا آفریقا اورتا دوغو گونئی آسیا اورتا آسیا قافقاز
بیر بؤلگه سئچینیز!


اورتا آسیا (قازاقیستان, قیرقیزیستان, تاجیکیستان, تورکمنیستان, اؤزبکیستان, افغانیستان)
بو بؤلگه دونیانین ان باغلی بؤلگه‌لریندن اوْلاراق ،اؤزل چوْل‌لر،سیحون‌لا جیحون چای‌لارلا و تۆرک ائل‌لرله آدلیم‌دیر.
دوْغو آسیا (چین , ژاپون, موغولیستان, قوزئی کوره, گونئی کوره, تایوان, هونگ کونگ, ماکائو)
بو بؤلگه بیر وارلی و اسکی تاریخ‌له، آسیانین ان قاباقجیل بؤلگه‌سی اوْلاراق، بیر آیدین گلَجکه یییه‌دیر.
اورتا دوغو (بحرئین, ایران, ایسرائیل, عراق, اوردون, کوویت, لوبنان, عومان, فیلیسطین, قطر, سعودی عربیستان, سوریه, تورکیه, امارات, یمن)
دونیا اویغارلیغ‌لارین و ۳ توحیدی دینین قایناغی، چوخلو ساواش‌لارلا دئوریم‌لرین آراسیندا.
روسیه ایله قافقاز (آبخازیا, آذربایجان, ائرمنیستان, گورجیستان, گونئی اوسیتیا, روسیه)
بؤیوک و آز جمعیت‌لی اؤلکه‌لر، گؤرملی داغ‌لار، مئشه‌لر و چای‌لارلا
گؤنئی آسیا (بنقلادیش, بوتان, هیند, مالدیو, نیپال, پاکیستان, سیریلانکا)
دونیادا ان اسکی و وارلی اویقارلیغ‌لارا یییه، یام یاشیل مئشه‌لر و هیند اوقیانوسوندا آدالاری ایله.
گونئی‌دوغو آسیا (برونئی, کامبوج, دوغو تیمور, اندونیزی, لائوس, مالیزی, میانمار, فیلیپین, سنقاپور, تایلند, ویئتنام)
آسیانین ان گؤزل، یام یاشیل و مئشه‌لی بؤلگه‌لریندن

شهرلر[edit]

مکه
  • ایستانبول: تورکیه‌نین ان بویوک شهری، ایکی قاره‌نی بیر بیرینه یاپیشدیران.
  • آستانه: قازاقیستانین باشکندی
  • مکه: عربیستان اؤلکه‌سینده یئرلشن بیر قوتسال و مقدس شهر
  • تئهران: ۷۳۰ کیلومتر مربّع مساحت‌له ایرانین باشکندی
  • بمبئی: ۱۴ میلیون نفر جمعیت‌له هیندین ان جمعیت‌لی شهری
  • کوالالامپور: اندونزی‌نین ان بویوک شهر و باشکندی
  • هونگ‌کونگ: بیر یئنی و بؤیوک شهر چین‌ده

باشقا مقصدلر[edit]

تاج محل، هیند

آنلاماق[edit]

آسیا، اسلام، مسیحیت، یهودیت، بودیسم و باشقا چوخ دین‌لرین قایناغی دیر. بو قاره‌ده چوخلو اوجا داغ‌لار و اسکی اویغارلیق‌لار یئرلشیب‌لر.

جغرافیا[edit]

آسیانین توپوقرافی نقشه‌سی

دونیانین ان اوجا یئری ،8,848 متر له اورست داغی، و ان آلچاق یئری، 400 متر دنیزلردن آشاغا اوجالیق‌لا اؤلو دنیز و ان بؤیوک گؤلو، 386,400 km² ایله خزر دنیزی، بو قاره‌ده یئرلشیب‌دیر.

گئتمک[edit]

اوچاق‍لا[edit]

قاتارلا[edit]

گمی‌له[edit]

گزمک[edit]

دانیشماق[edit]

آسیا ائل‌لری

گؤرملی‌لر[edit]

بالی ساحیلی

ائتمک[edit]

یئمک[edit]

ایچمک[edit]

یاتماق[edit]

امنیت[edit]

ساغلاملیق[edit]

ارتباط[edit]