Wt/pms/esse

From Wikimedia Incubator
< Wt‎ | pmsWt > pms > esse
Jump to navigation Jump to search

Flag of Piedmont.svg Piemontèis: esse[edit]

Verb ausiliar[edit]

(coniugassion particolar)

  1. Esiste.
  2. Presensié.
  3. Sucede, rivé, ancapité.
  4. Apartnì a cheicòs o cheidun.
  5. Destiné.
  6. Consiste.
  7. Trovesse temporalman.
  8. A dsern cheicòs o cheidun.
  9. A atribuiss al soget na caraterìstica, në stat, na fonsion, n'apartenensa, na natura, na materia, un but con ël complement cupolant ch'a peul esse un nòm, n'agetiv o n'adverb.
  • Manere ëd dì: A l'era ëd parlé: a ventava parlene. A l'é tut lòn ch'a peul esse: a l'é 'l pes ch'a-i sia. Esse a brus: esse an pèrdita; esse an sël pont ëd fé cheicòs. Esse a ca: esse a pòst acon la testa. Esse a caval: esse an na bon-a situassion. Esse a ciapëtte: avèj dle ruse an cors con cheidun. Esse a curte busche: avèj dle dificoltà. Esse a j'ùltim: sté për meuire. Esse al bon, Esse tòst al bon: esse davzin al but. Esse a le strèite, Esse andaré d'un quart d'ora: esse ignorant. Esse al largh: vive ëd fasson asià. Esse al pian dij babi: esse d'un bass livel. Esse a leugh e feu: sent-se pròpe bin. Esse a mesa bròca, Esse ant la vigna: avèj beivù tròp. Esse an bischiss: trovesse ant ij pastiss. Esse an camin a fé: forma dël present progressiv. Esse an carn: esse un pòch grass. Esse an fil: sté bin. Esse an pe: esse nen malavi. Esse an sël sò bon: esse ant l'età pi bela. Esse ant ël sò: esse cioch; avèj arcuperà dle ròbe përdùe; esse sodësfàit. Esse an via ëd na còsa: esse davzin a oten-e cheicòs. Esse apress a fé na còsa: esse ocupà a fé na ròba. Esse a tute man: esse pront a fé 'd tut. Esse chit d'un dolor: seufre pi nen ëd cheicòs. Esse con un, Esse për un: sté da la part d'un. Esse cul e camisa: esse 'd bon cambrada. Esse 'd pi: esse an na situassion anté che un a l'é inùtil. Esse ëd bon-a lun-a: esse aléghe e disponìbil. Esse ëd carn e d'òss: avèj le debolësse uman-e. Esse fòra ëd tùa: esse responsàbil për la lej. Esse l'ola: esse chi as pija tute le colpe. Essend che: dagià che. Esse ni carn ni pess: esse adolessent. Esse pel e òss: esse motobin màire. Esse reuse e fior tacà a na còsa: Valèj gnente al confront ëd cheicòs. Esse spers: sente dla nostalgìa. Esse tut nerv: esse ëd caràter motobin nervos. Esse tut sò pare: smijé a sò pare ant ël caràter. Essie: andviné, tacheje. Essie quaicòs da mòrde: essie dle possibilità ëd guadagné.
10. Dovrà për la formassion dij temp compòst (passà indicativ, trapassà indicativ, futur anterior indicativ e passà condissional) për ij verb intransitiv.
  • An d'àutre lenghe: anglèis: to be; fransèis: être; italian: essere; sicilian: èssiri; spagneul: ser, estar.

Coniugassion[edit]

Present Indicativ Passà Indicativ Amperfet Indicativ Trapassà indicativ Futur I Indicativ Futur II Indicativ Present Condissional Passà Condissional Imperativ Anfinì Present
Mi i son Mi i son ëstait Mi i j'era Mi i j'era stàit Mi i sarai Mi i sarai stàit Mi i sarìa Mi i sarìa stàit - Esse
Ti it ses Ti it ses ëstàit Ti it j'ere Ti it j'ere stàit Ti it saras Ti it saras ëstàit Ti it sarìe Ti it sarìe stàit Esse Infinì passà
Chiel a l'é Chiel a l'é stàit Chiel a l'era Chiel a l'era stàit Chiel a sarà Chiel a sarà stàit Chiel a sarìa Chiel a sarìa stàit Ch'a sia Esse stàit
Noi i soma Noi i soma stàit Noi i j'ero Noi i j'ero stàit Noi i saroma Noi i saroma stàit Noi i sarìo Noi i sarìo stàit Soma Partissipi
Voi i seve Voi i seve stàit Voi i j'ere Voi i j'ere stàit Voi i sareve Voi i sareve stàit Voi i sarìe Voi i sarìe stàit Esse Stàit
Lor a son Lor a son ëstàit Lor a j'ero Lor a j'ero stàit Lor a saran Lor a saran ëstàit Lor a sarìo Lor a sarìo stàit Ch'a sio Gerundi
Essend