Wp/wym/Wymysiöeryś śpröh

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | wym(Redirected from Wp/wym/Wymysiöeryś)
Wp > wym > Wymysiöeryś śpröh
Jump to navigation Jump to search
Śryft y wymysiöeryś kuza

Wymysiöeryś (ondyśt: wymysöjer śpröh, wymysöryś, wymysiöeryś kuza) ej ju a śpröh, wu ej gykuzt jok y Wymysoü. Dy Wymysiöejen kuzta wymysiöeryś fum 1250 bocum 1945 jür, wen dy kumunista ferböta wymysiöeryś kuza. Wi zy heta gyhiyt wi ma kuzt wymysiöerys, a het gryhta gyśłosa oba gyfün gywast. Ym 1956 jür ma kund siun wymysiöeryś kuza, oder dy junga kunda siun nist. Dy ołda śtürwa an dy junga kunda nist wymysiöeryś azu wymysiöeryś fong cygrund gejn o. Oder ym XXI hundytjür, dy junga wejder fonga cy wymysiöeryś kuza o, ana śrajwa zy a bihła cü łiyn dor śpröh, azu felajht di ełdsty germonyś śpröh, wo nö łowt, wyt ny gejn cygrund. Ym wymysiöeryś zyngia ju dy łoüt y wymysiöeryśa toncgrupa, oder majst zy kyna ny kuza[1].

Dy wymysöjer śpröch jyster an eta[edit]

Dy wymysöjer śpröch śtomt gywys fun friza, wen zy dö köma wiön zy odkłaojfa fum Frizałond y dy Doücia Fiyśtatum. Düt zajn zy gybłejn a pör jür an hon doüciy wiytyn y dy fryzysiy śpröch gymiśt. Myt dor śpröch zajnzy uf Pöłn gykuma an nöchta uf Wymysdüf. Uf Wymysdüf köma zy yms jür 1250. Di łoüt fu Wymysdüf śpyter fu Wymysoj hon düch di hundeten jün hefa pönysiy wiytyn ufgykuma. Ym masta büchśtowa wi: ł, ś, ż, dos ej cy bywundyn do zy di śpröch ny ferlün hon. Dy Wymysöjyn hiłda zich cyzoma an fremdy fu aondy diyfyn kunda zich y Wymysoü ny ferwajwa. Waor zich wułt ferwajwa müsta dy wymysöjer śpröch kena, a ferchyndernys wiöe dy wymysöjer śpröch. A zu nymłik wiöe dos myta makia di fu Wymysoü raojsgejn wułda, di müsta pönyś łiyn. Oły kuzta y Wymysoü wymysiöeryś, pönyś łiyta zy yr siül an dy pollicaj śprachaoj pönyś. Dy pöła fun nökwerdiyfyn wiün myt enzer ryd ny cyfrejt dy ferśtaonda nist wen dy wymysöjyn mytzoma kusta. Dy kyndyn fun nökwerdiüfa bynomta yns: "szwaoby" oder "hołdy-bołdy".[2]

Zon oj[edit]

Kweła[edit]

  1. Ludwik Młynek: Narzecze wilamowickie (Wilhelmsauer Dialekt. Dy wymmysuaschy Gmoansproch). Tarnów 1907
  2. Śraw Juza Gara fu Wymysoj