Wp/kiu/Farıski

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | kiuWp > kiu > Farıski
Jump to navigation Jump to search

Farski (فارسی [Fārsi]) zıwanê dê Hind-Ewropao u aidê keyey Zıwananê İrankio, ê İrankiyê Verocê Rocawanio. Texminen 110 milyon merdum Farski qısey keno. Dewletanê zey İran, Efğanıstan u Tacikıstani de Farski zıwano resmiyo.

Alfabey Farski[edit]

Alfabey Farski de 32 (hirıs u dı) herfi estê:

rêze be herfanê Erebki namey herfan be herfanê Latinki [wendışê cı]
1. alef a [e], â [a], e [ê], î, o, û
2. be b
3. pe p
4. te t
5. se s
6. jîm j [c]
7. che ch [ç]
8. h
9. khe kh [x]
10. dâl d
11. zâl z
12. re r
13. ze z
14. zhe zh [j]
15. sîn s
16. shîn sh [ş]
17. sâd s
18. zâd z
19. t
20. z
21. eyn ', a [e], â [a], e [ê], o
22. gheyn gh [ğ]
23. fe f
24. qâf q
25. kâf k
26. gâf g
27. lâm l
28. mîm m
29. nûn n
30. vâv v, o, ou [ow], û
31. he h
32. ye y, î, û


Amarê Farski[edit]

reqem Farski Zazaki
0 sefr sıfır /nên
1 yek yew /jü
2 do
3 seh hirê
4 chehâr ç(ıh)ar
5 pench panc
6 shesh şeş /ses
7 haft hewt /howt
8 hasht heşt
9 noh new
10 dah des
11 yâzdah yewndes /des u jü
12 davâzdah dıwês /des u dı
13 sîzdah hirês /des u hirê
14 chehârdah çarês /des u çar
15 pânzdah phancês /des phanc
16 shânzdah şiyês /des u şeş
17 hafdah hewtês /des u hewt
18 hîjdah heştês /des u heşt
19 nûzdah newês /des u new
20 bîst vist
21 bîst o yek vist u yew
22 bîst o do vist u dı
30 hirıs
40 chehel çewres
50 panjâh phancas
60 shast şeşti
70 haftâd hewtae
80 hashtâd heştae
90 navad newae
100 sad se
200 devîst dısey
300 sîsad hirêsey
400 chehârsad çarsey
500 pânsad phan(c)sey
600 sheshsad şeşsey
700 haftsad hewtsey
800 hashtsad heştsey
900 nohsad newsey
1000 hezâr hezar
10000 dah hezâr des hezari
100000 sad hezâr se hezar
1000000 milion milyon
1000000000 miliârd milyar

Rengê Farski[edit]

Farski Zazaki
âbi khewe, hewz
banafsh bınewş
khâkestari /tusî gewr
nârenji narance
qahveyi qehwereng
sepid/sefid sıpê
sabz zergu, kesk, hewz
siyâh /meshki siya
sorkh /qermez sür
sormeyi /lâjverd laciwerd
sûrati pembe
zard zerd

Fêlê Farski[edit]

Farski [rıstımê wextê nıkay] Zazakiyê Standard
âmadan [ây] amayen
bârîdan [bâr] varayen
bûdan [bâş] biyen
dânestan [dân] zanayen
dîdan [bîn] diyen, vênıten
fahmîdan [fahm] fam kerden
gereftan [gîr] gırewten
goftan [gûy] vaten
kardan [kon] kerden
khandîdan [khand] huiyayen
kharîdan [khar] herinayen
khândan [khân] wenden
khâstan [khâh] waşten
mândan [mân] menden
neveshtan [nevîs] nuşten
porsîdan [pors] persayen, pers kerden
raftan [rav] şiyen
sûkhtan [sûz] veş(n)ayen
shenîdan [shenav] eşnawıten, eşnayen
shostan [shuy] şüten
tarsîden [tars] tersayen

Numuney Farski[edit]

Farski Zazaki
Namê şoma çist? (qiseykerdena rociye: çiye) Namey şıma çıko/çıto/çıçiyo?
Namê to çist? (qiseykerdena rociye: çiye) Namey to çıko/çıto/çıçiyo?
Ehlê koca hastî? (qseykerdena rociye: kocayî) Tı koti raê? Tı kamca ray?
Çetori? Tı Senênê/senênay/çıtewray (çıturia)?
Farsi midâni? Şıma Farski zanenê?
Ârê midânem Heya, zanenan
Ne, nemidânem Nê, nêzanenan.
Âyâ sâ'et çend est? (qiseykerdena rociye: çende) Eceba, saete çenda?
To çend sâlegîyî?/Çend sâl dârî? Tı çend serriyê/serriyay (Çend serri deray)?
Se rûz e(-st) kê henûz çîzî nexordem Hirê rocio ke mı hewna çiyê newerdo.
Destê to derd nebîne(-d)/nakonad! Destê to derd mevêno/nêvino!
man miravam ez şonan (ez şınan)

Beyannameya cihania heqanê merdımi-Bend 1[edit]

Mıntıqa zıwanê Farski

Zıwanê Farski

Heme merdom azad be donya miyayend o ez lehaze heysiyet o hoquq ba hem beraberend. Heme darayê hûş o vêcdan hestend o bayed be yekdiger ba ruhê beraderî reftar konend.

Zıwanê Zazaki

Heme merdım azad yeno dinya u cihetê heysiyet u huquqi ra têdüş raê. Heme wehêrê heş u vıcdaniê u lazımo ke yewbinan de be ruhê bırayey bılewiyên.