Näej däilneemers

Wen duu näj büst kaast duu dii hir anmellen. Föör 't uutprobäären gift 't däi spöölstee hir, dor kaast duu âals uutprobäären wat duu wult.

Wat is Wikipedia

Wikipedia is 'n fräej leksikon fan fräej eerenamtelk skriivers. Dat woord Wikipedia set't sük fan dat hawaióónsk "wiki" (gaau of rad) un dat fransk "encyclopédie" (ensüklopedii) t'sóómen. Wikipedia is föör elk un äien un anners as anner ensüklopediien gift dat Wikipedia häil fräj up 't internet.

Wat is Wikipedia näit?

Wikipedia is kiin woordenbauk (in d' sin fan 'n tóólwoordenbauk). In Wikipedia-artikkels söölent in d' êerst liinje begreepen ferklort un kiin bruukelk oostfräisk woorden ferklort worden, as dat 'n woordenbauk móóken daajt. Alleniğ frömdwoorden, räidensorden un besünner oostfräisk woorden köönent behannelt worden, as dat ook in drükt ensüklopediien gaang un gêev is. 'N raajn woordenbaukprojekt is dat süsterprojekt Wiktionary.
Wikipedia däint näit dat teoriifinnen, man dat teoriidorstellen. In artikkels söölent kiin näej teoriien, modellen, kunsepten of metooden upstelt, noch näej begreepen etóbläärt worden. Net soo unferwünskert bünt näit nóóprüüfboer uutsäegen. Tsiil fan dat ensüklopediiprojekt is dat t'sóómenstellen fan bekäent wäiten.
Wikipedia is kiin gerüchtmöölen' un kiin platföörm föör reklóóem, propagandóó of fersweerensteoriien. Artikkels söölent 'n noitróóel standpunkt inneemen. Kuntrowäers beweerens söölent as sükker düüdelk dokumentäärt worden.
Wikipedia is kiin stee föör essays un kiin stee föör fan-siiden. Artikkels sullent sóókelk, objektiif un in ensüklopeedsk stiil skreeven weesen. Dat weergeeven fan hannelnsferloopen (litteróótüer, films, computerspillen) sul staark t'sóómenfóótend un fersóókelkt geböören. Spoilerworskaauens bünt grundsettelk näit wünskert.
Wikipedia is kiin almäien diskusjoonsfoorum un kiin chat-ruum'. Artikkeldiskusjoonssiidens däinent dat ferbeetern fan artikkels, näit dat uuttuuskern fan persöönelk ansichten tau 't artikkelteemó.
Wikipedia is kiin webspace-provider un kiin ersats föör 'n äigen websiid. Benütsersiiden fan Wikipedia-benütsers söölent däi aarbaid an d' ensüklopedii däinen. Wikipedia is kiin foorum föör 't sülstintseenäären of föör d' publikóósjoon fan litteraarsk teksten, bloeğbiidróógen of analôoğ weerkeerend monoloogen sünner kunstruktiîf betsuğ tau Wikipedia.
Wikipedia is kiin raaudóótensóómeln fan grôot mengen struktüräärt dóóten as telefoonbauken, bibliogróófiien, linkfertäikennissen, adresfertäikennissen un soo wiider.
Wikipedia is kiin newsticker of feranstaltenskalenner. Wal söölent aktuäel geböörnissen, däi föör Wikipedia relewant bünt, soo gaau as möögelk inaarbaid't worden, doch is d'r bii däi krakter fan Wikipedia as ensüklopedii t' woren. Düs bünt kiin inf'rmóósjoonen in t' baauen, däi bloot bii 'n loopend geböörnis fan almäien belang, man fan kiin dürsóóem belang bünt. Wikipedia is besünners kiin präesspäigel un däint näit as archiif föör râajn nóórichtenteksten. Teksten, däi höör inhold dat loopend berichterstatten tau 'n aktuäel teemó is, sullent direkt bii 't süsterprojekt Wikinews móókt worden, um dat dat lóóterder 1:1-ooverdróógen fan sükker teksten fan Wikipedia nóó Wikinews uut litsensrechtelk räidens näit möögelk is. Bii 't ankünnigen fan tauken geböörnissen is grundsettelk 'n sträeng móótreegel an t' läegen, in d' reegel bünt sükker inf'rmóósjoonen föör d' Wikipedia näit äigent. Ankünnigens fan geböörnissen, däi in 'n ofsäiboer taukumst liegent un fan besünners relewans bünt, köönent upnoomen worden, doo säi döör besünners tauferlessiğ inf'rmóósjoonswellen (t. b. berichterstattens in fakbladjes) beläeğt bünt .
Wikipedia is kiin sóómeln fan anläidens un róódgeevers. Dat is näit upgóóev fan Wikipedia, t' ferkloren, woo man 'n säeğwîis, 'n apparóót of 'n software bruukt, woo man keefigen un terrórien föör huusdäären inricht't of woo man planten best düngt un güt't. Wikipedia is ook kiin raajsförder (d'r föör gift dat dat süsterprojekt Wikivoyage). As ensüklopedii däint säi d'r näit tau, däi leesder tau d' fersîit fan bepóólt raajssiilen of säinswürdiğkaiden t' beweegen of tips tau d' ferkeerstechnisk berekborkaid t' geeven. Mit dat erstellen fan leerbauken un anner anwendensbauken beskeftiğt sük dat süsterprojekt Wikibooks. Up d' anner kâant undholt Wikipedia wal t. b. föörmels un henwiisen tau höör anwenden.
Wikipedia is kiin publikóósjoonsstee föör seminaarbaiden, um dat säi in d' reegel kiin ensüklopeedsk teksten bünt. Däi tüüpsk upbaau, inhold as dat tsiilpublikum fan 'n seminaarbaid ferskeelent t' staark fan däi fan 'n ensüklopeedsk tekst. Man seminaarbaiden köönent grundlóóeğ föör Wikipedia-biidróógen weesen.

Skriiven up disser Wikipedia

Standardoostfräisk

In dit Wikipedia word't Oostfräisk nóó däi Mäinskupsskriivwîis skreeven. Däi Mäinskupsskriivwîis is 'n standardisäärt skriivwîis föör dat Oostfräisk Plat däi unner anner döör dat Oostfräisk Instituut pleeğt word't.
'N woordenbauk kaast duu hir finnen: Oostfräisk Woordenbauk
Hir gift dat as hüelp ook 'n ooversetter: Ooversetter

Ooverskriften un Artikkelnóómen

Ooverskriften un artikkelnóómen wordent as up Engelsk altiid groot skreeven.

Wellen un tsitóóten

Um däi ensüklopeedsk anspröök fan dit wiki t' woren, bünt föör uutbaaut artikkels altiid wellen un beläegen up t' fören.

Wellen dürent prinsiipiel in elker tóól ferfóóten weesen. Däi wóól fan 'n paasend wäel hangt primeer fan höör beskikborkaid of. Oostfräisk wellen bünt altiid t' beföörtsuugen. Um dat oostfräisk wellen - as bii fööl anner minnerhaidstóólen ook - fóók man begrenst beskikbor bünt, sul man primeer up wellen in tóólen t'rüeğgriipen, däi fan Oostfräisen fóók as twäidtóól beheerskert wordent, besünners Engelsk, Düütsk of Neerlandsk. Um däi nóóbegriipborkaid t' ferseekern, sul däi tóól fan däi bruukt wäel nóó dat tsitóót angeeven worden.

Biispil: <ref>[https://www.unfpa.org/data/world-population/MA Morocco Population 2025.] United Nations Population Fund, ofraupen up d' 5. aaugust 2026 (engelsk).</ref>

Kunflikten

Edit-wars (beaarbaidensoorlaugen) bünt grundsettelk t' fermiiden. Bii mäinensferskeelen blift in d' reegel däi originóóel wersjoon fan däi artikkel bestóón, bit däi kunflikt upklort un löest is.

Däi wichtiğst grundsats is: Góó altiid fan gâaud ofsichten uut! Däi mäiest benütsers willent dat bäest föör dat projekt, man hebbent of un an ferskeelend ansichten d'r oover. Bewor altiid 'n köyel kop un fermiid persöönelk angreepen. Eer duu fööriiliğ reagäärst, lóót läiver eerst insent 'n nacht ferstriiken.

Gesprek söyken: Föör däi diskusjoon is bloot däi diskusjoonssiid fan däi bepóólt artikkel t' ferwenden. *Persöönelk differensen kaast duu up däi diskusjoonssiid fan däi benütser anprooten. Ooverläeğ ook, of 't sük fiilicht bloot um 'n misferstennis hannelt.
Kunsens bii feelend antern: Reagäärt däi teegensiid of däi community nóó 'n paasend frist (in d' reegel minst 7 dóóeğ) näit up diin föörslağ up d' diskusjoonssiid, kan fan 'n föörloopiğ swiigen un kunsens uutgóón worden. Duu dürst dat plóónt annern umsetten.
Dâard mäinen inhóólen: Blift 'n diskusjoon fastforen, proot anner aktîif benütsers an, um 'n anner perspektîiv in t' hóólen.
Administróótoor-interwensjoon: Hannelt dat sük düüdelk um wandóólismus of uninsichtiğ, stöörend ferhollen, kaast duu 'n administróótoor um hüelp beeden. Dissent köönent in 't eernstgefal artikkel- of benütserspeeren ferhangen.