Wt/zea/wurm

From Wikimedia Incubator
< Wt‎ | zeaWt > zea > wurm

Zeêuws[edit | edit source]

'n Regenwurm (Lumbricus terrestris), die soorte die meêstentieds mee 't woord 'wurm' bedoeld oor.

Etymologie[edit | edit source]

Over Middelnederlands worm en Oudnederlands worm, wurm van Oergermaons *wurmiz of *wurmaz, uutendelienge van Oer-Indogermaons *wr̥mis. Ei z'n verwanten in vee verschillende taelen, mae 't betêkent nie altoos 'tzelfde beêsje. In sommige Germaonse taelen kan 't 'n slange of zelfs 'n draek weze, mee 't Litouws var̃mas oor 'n mug of vliege bedoeld. 't Latijnse vermis is wè 'n wurm, en 't Oudgrieks ῥόμος (rhómos) is specifiek 'n 'outwurm.

Omschrievienge[edit | edit source]

wurm m

  1. Lange, ongewurvelde beêste zonder poôtjes, in 't biezonder de regenwurm (Lumbricidae sp.), die-a onder de grond leeft
    • A je doôd bin, stoppe ze je in d'aerde. Dan komme de wurmen van je frete!
  2. Poôtlôze larve van 'n insekt
  3. 'Ulpeloôs kindje

Uutspraek[edit | edit source]

[ˈʋʏrəm], [ˈβ̞ʏrəm]

Verbugienge[edit | edit source]

meêrvoud wurmen en wurms, verkleinwoord wurmpje

N.B.: De vurm wurms is in 't Land-van-Kezands aolgemeên nessens wurmen (en in 't Land-van-'Ulsters zelfs de gebrukelijke vurm); op de eilanden en in 't Land van Axel oort 'n alleên gebruukt in 't onderstaende uutdruksel.

Afleiienge

Uutdruksels[edit | edit source]

  • Dieën ei wurms in z'n 'oôd
    1. Die oor snel kwaed
    2. Die is dom
  • ʼt Is net 'n wurm op Gods aerdbodem, die kan z'n eige nie redde

Saemenstelliengen[edit | edit source]

Ontlêniengen in aore taelen[edit | edit source]

Vertaeliengen[edit | edit source]

Bronnen[edit | edit source]

  • Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 1155-6
  • Nicoline van der Sijs (2010, saemenstellienge), Etymologiebank
  • Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'worm'