Wt/mnc/abkai buten

ᠯᠠᡨᡳᠨᠣᠴᡳᠯᠠᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (latinocilabuha manju hergen)

ᡝᡵᡝ ᡨᠣᡥᠣᠨ ᠪᡝ ᠠᠨᠠᠴᡳ ᠮᠠᠨᠵᡠᡵᠠᠮᡝ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ ᡤᡝᠪᡠᠩᡤᡝ ᠵᡠᠰᡨᠠᠨ ᠪᡝ ᡥᡡᠯᠠᠴᡳ ᠣᠮᠪᡳ᠉
ere tohon be anaci manjurame araha ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ (abkai buten) gebungge justan be hūlaci ombi.

ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡥᡝᡵᡤᡝᠨ (manju hergen)

ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ

Möllendorff ᡩᡠᡵᡠᠨ (Möllendorff durun): abkai buten

ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡩᡠᡵᡠᠨ (abkai durun): abkai buten

ᡳᠴᡝ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᠨᡳᡴᠠᠨ ᡩᡠᡵᡠᠨ (ice manju nikan durun): abkai buten

ᡤᡝᠪᠰᡠᠨ (gebsun)

ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ (abkai buten)

1.

『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ:
ᠶᠠᠰᠠ  ᡳ ᡨᡠᠸᠠᠮᡝ ᡳᠰᡳᠨᠠᡵᠠᡴᡡ ᠪᠠᠪᡝ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ ᠰᡝᠮᠪᡳ᠉

han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin:

yasa -i tuwame isinarakū babe, abkai buten sembi.

eye GEN look-IMPF.CONV reach-AND-IMPF.NEG place-ACC sky-GEN horizon say-IMPF.CONCL

眼 GEN 看-IMPF.CONV 及-AND-IMPF.NEG 地方-ACC 天-GEN 涯 称为-IMPF.CONCL

ᡳᠯᡥᡳ (ilhi)

manju gisun -i buleku bithe (1708): 16

←duleke gibsun: sunggari bira (15) -- abkai buten (16) -- jidere gibsun: šun (17)→

manju monggo gisun -i buleku bithe (1717):
manju monggo gisun -i buleku bithe (1743): 16

←duleke gibsun: sunggari bira (15) -- abkai buten (16) -- jidere gibsun: šun (17)→

nonggime toktobuha gisun -i buleku bithe (1771): 17

←duleke gibsun: sunggari bira (16) -- abkai buten (17) -- jidere gibsun: šun (18)→

manju monggo nikan hergen ilan hacin -i mudan acaha buleku bithe (1780): 16

←duleke gibsun: sunggari bira (15) -- abkai buten (16) -- jidere gibsun: šun (17)→

duin hacin -i hergen kamciha buleku bithe: 17

←duleke gibsun: sunggari bira (16) -- abkai buten (17) -- jidere gibsun: šun (18)→

duin hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe:
sunja hacin -i hergen kamciha manju gisun -i buleku bithe: 17

←duleke gibsun: sunggari bira (16) -- abkai buten (17) -- jidere gibsun: šun (18)→

ᠠᡳᠰᡳᠯᠠᡵᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ ᠴᠠᡤᠠᠨ (aisilara bithe cagan)

ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ  ᡳ ᡬᠠᠣᡯᡠᠩ ᠶᠣᠩᡴᡳᠶᠠᠩᡤᠠ ᡥᡡᠸᠠᠩᡩᡳ ᡥᡠᠩ ᠯᡳᡳ ᡥᡝᠰᡝ ᠸᠠᠰᡳᠮᠪᡠᡶᡳ ᡩᠠᠰᠠᡨᠠᠪᡠᡥᠠ᠈ ᡶᡠᡥᡝᠩ ᠰᡝ ᡥᡝᠰᡝ ᠪᡝ ᡩᠠᡥᠠᠮᡝ ᠪᠠᠨᠵᡳᠪᡠᡥᠠ (᠑᠗᠗᠑)᠈ 「ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ / 天涯」᠈ 『ᡥᠠᠨ  ᡳ ᠠᡵᠠᡥᠠ ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠪᡝᡤᡳᠩ: ᡧᡠ ᡨᡠᠩᡤᡠ ᠠᠰᠠᡵᡳ ᡩᡝ ᠠᠰᠠᡵᠠᠪᡠᡥᠠ ᠪᡳᡨᡥᡝ᠈ 3 ᠴᡳ ᠠᡶᠠᡥᠠ (ᡳᠴᡳ) (『ᠨᠣᠩᡤᡳᠮᡝ ᡨᠣᡴᡨᠣᠪᡠᡥᠠ ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ  ᡳ ᠪᡠᠯᡝᡴᡠ ᠪᡳᡨᡥᡝ』᠈ ᡠᠵᡠᡳ ᡩᡝᠪᡨᡝᠯᡳᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡧᠣᡧᠣᡥᠣᠨ᠈ ᠠᠪᡴᠠᡳ ᡥᠠᠴᡳᠨ ᡠᠵᡠᡳ ᠮᡝᠶᡝᠨ᠈ ᠵᡠᠸᠠᠨ ᠨᠠᡩᠠᠴᡳ ᡤᡳᠪᠰᡠᠨ)

daicing gurun -i g'aodzung yongkiyangga hung lii hūwangdi hese wasimbufi dasatabuha, fuheng se hese be dahame banjibuha (1771), "ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ"/"天涯", han -i araha nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, beging: šu tunggu asari de asarabuha bithe, pp.3 (ici)

(nonggime toktobuha manju gisun -i buleku bithe, ujui debtelin, abkai šošohon, abkai hacin ujui meyen, 17 ci gibsun)

清高宗弘曆敕撰, 傅恒等修纂. (1771). "ᠠᠪᡴᠠᡳ ᠪᡠᡨᡝᠨ"/"天涯", 御製增訂清文鑑.卷一. 北京:文淵閣藏本, pp.3-右

(《增訂清文鑑》卷一.天部.天文類第一則.第17詞) (滿語、漢語)