Wp/tly/Vikipediya:Tarıxədə ımrujnə ruj/Mart

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | tly
Jump to navigation Jump to search
W21-1a.svg Im səhifədə ko dəvom kardedə.
Tarıxədə ımrujnə ruj arxıv
Crystal Project cal.png YanvarFevralMartAprelMayİyunİyulAvqustSentyabrOktyabrNoyabrDekabr

Dmitri Mendeleyev

1 mart

1565 — Portuqaliyəvıjon çe Rio-de-Janeyro bino onoəşone.

1780 — AİŞ-də Pensilvaniya kolati ğədəğən kardə iminə ştat bıə.

1799 — Sankt-Peterburqədə vals rask karde ğədəğən kardə bıə.

1803 — Ohayo çe AİŞ-ı 17-nə ştat bıə.

1810 — Rusiya imperator I Aleksandr de ıştə manifesti çe Abxaziya bə Rusiya umıj be elan kardəşe.

1869 — Dmitri Mendeleyev kimyəvi elementon bə çəvon atomə sanqi iyən kimyəvi uyğunəti qoroş periodk cədvəlonış tərtib kardəşe.

Diəkə


Mərakeş boydəğ

2 mart

986 — V Luis çe Frankon kral bıə.

1855 — II Aleksandr bənə Rusiya çari ıştə ko bino kardəşe.

1956 — Mərakeş çe Fransaku mustəqiləti səşe.

1992 — Azərbaycan bə İMT uzv ğəbul bıə.

1995 — Şirkət Yahoo! Soxtə bıə.

2005 — Azərbaycanədə "Monitor" jurnali sər redaktor Elmar Hüseynov kıştə bıə.

Diəkə


Elvis Presli

3 mart

1845 — Florida AİŞ-i 27-nə ştat bıə.

1891 — Futbolədə penalti tətbiq bıə.

1923 — Jurnal "Time" iminə numrə beşə.

1950 — Alyaska çe AİŞ-i 49-nə ştat bıə.

1953 — Çe Braziliya vıjnəyon əfsanəvi nimmudafiəkə Ziko movard bıə.

1955 — Elvis Presli iminə kərə televiziyadə çiyə.

Diəkə


Səyyah Xristofor Kolumb

4 mart

1493 — Səyyah Xristofor Kolumb bə Amerika lınqış noə.

1791 — Vermont AİŞ-i 14-nə ştat bıə.

1882 — İngilistonədə iminə elektrik poyezd bə ro beşə.

1894 — Şanxayədə həzosən ve bino vəşəy, təmom sute.

1966 — Çe Kanada sərnişinə ıştənpər Tokioədə enışdeədə tıpəy, nəticədə 64 kəs fot be.

2003 — Filippini nisoədə qıley həvo limanədə bombə tıpe nəticədə 21 kəs fot be.

Diəkə


Ceyms Monro

5 mart

1821 — Ceyms Monro dıminə kərə AİŞ-i prezident bıe.

1831 — Lankonədə bə Rusiya işğalı əksi usyan bino bıe.

1950 — Eskişehirədə ovəyzi nəticədə 25.000 qılə kə volo be, 50.000 kəs inson be kum mande, 6 kəs tasəy.

1966 — Sərnişinə ıştənpər Boeing 707 bə band Fuji pekkue nəticədə 124 kəs fot be.

1994 — AİŞ çe Turkiyə əsgəron bə Bosniya şeyro ıştə razı doşe.

2001 — Məkkədə izdihami vaxti 35 zəvvor fot be.

Diəkə


Real Madrid futbolə klub

6 mart

1868 — Dmitri Mendeleyev çe "periodik sistem"i iminə varianti bə Rus Kimya Cəmiyyəti təqdim kardəşe.

1899 — Alman kimyakar Feliks Hofman çe aspirini patenti səşe.

1902 — Real Madrid futbolə klub təşkil bıe.

1924 — İsmət İnonu Turkiyədə dıminə hukuməti soxtışe.

1957 — Respublika Qana ıştə mustəqiləti elan kardəşe.

1960 — İsveçrədə zənənon bələdiyyə səçınonədə iştirak karde huquqışon səşone.

Diəkə


Aleksandr Bel

7 mart

1573 — İvan Fyodorev Lvovdədə mətbəə soxtəşe.

1814 — Fransa kral I Napoleon Kraonne canqədə ğalib oməy.

1876 — Aleksandr Bel çe telefoni patenti səşe.

1966 — Ərzurum iyən Muşədə buməlarzə nəticədə 15 kəs marde, 25 kəs yarəjə be.

1979 — Turkiyə iyən SSRİ arədə nati saziş ğolkəş bıe.

1989 — İron de İbemonə Kraləti diplomatik əlaqonış bırnişe.

Diəkə


Şarl de Qol nominə Həvo Liman

8 mart

1010 — Əbulqasım Firdovsi Şahnamə əsərış nıvışdışe.

1911 — Beynəlxəlq Zənənə Ruj iminə kərə ğeyd bıe.

1942 — Dıminə Dınyo canq: Hollandiya Yava sərkuədə bə Yaponon təslim be.

1952 — Filadelfiyadə iminə suni dıli əməliyyat bəsə oməy.

1957 — Misir kanal Suveyşi sənubəton okardışe.

1974 — Parisi Şarl de Qol nominə Həvo Liman bə fəaliyyot dəşe.

Diəkə


İnter Milan futbolə klub

9 mart

1842 — Cuzeppe Verdi seminə sənət əsəsri Nabucco, Milanədə səhnəvon be.

1908 — İnter Milan futbolə klub soxnə bıe.

2000 — Nissoni Koreyadə kompyuteri vədə həddiku ziyodə nışdə qıley odəm sıst bıe iyən stresi nəticədə marde.

2004 — İstanbulədə bə qıley kafe bomba şodoy nəticədə penc kəs fot be.

Diəkə


Martin Luter

Wp/tly/ 10 mart

1910 — Hollivudədə kəşə bıə iminə film – “İn Old Californiya” numayiş bıe.

1919 — Çinədə koləti ləğv bıe.

1945 — Tokio Bombardman be.

1957 — Əl-Qaidə təşkilati soxtəkəs, Usama Bin Ladin movard bıe.

1969 — Bə Martin Luter Kinqi qatili 99 sor sanqinə zindonə cəzo doşone.

2004 — Kostas Karamanlis çe Yunanıstani prezident bıe.

2005 — Harri Kasparov çe ıştə bə şahmat turniri umıj nıbeyış votışe.

Diəkə


Mixail Qorbaçov

11 mart

1947 — Turkiyə bə Dınyo Banki uzv be.

1985 — Mixail Qorbaçov çe Sovet İttifoqi lider bıe.

1990 — Litva dovlət ıştə mustəqiləti bərpa kardışe.

2003 — Beynəlxalq Cinayəti Məhkəmə bə fəaliyyot dəşe.

2011 — Yaponiyadə oxonə 300 sori ən zuninə buməlarzə, əçey dumuən voloəkə sunami bıe.

Diəkə


Moskva coat

12 mart

1881 — Fransa Tunisi işğal kardışe.

1918 — Moskva çe Rusiya paytaxt elan bıe.

1922 — Çe Azərbaycani, Gürcüstani iyən Ermənistani daxil bıə ZSFSR təşkil bıe.

1985 — Bə Turkiyə Kanadadəki səfirəti hurrəc kardə erməni terroriston muhafizəəkəşon kıştışone, 4 kəsən girov peğətışone.

1986 — İspanonr referendumədə bo kişvəri NATO-də mandero sədo doşone.

1999 — Çexiya, Polşa iyən Macarıstan bə NATO ğəbul bin.

Diəkə


Uilyam Herşel

13 mart

1781 — İngilis astronom Uilyam Herşel de ıştə soxtə teleskopi Həçi sistemi 7-nə planeti — Urani ofəyə kardışe.

1869 — Rus kimyakar Dmitri Mendeleyev çe kimyəvi elementon qrupinbeyış sə kardışe.

1921 — Monqolustan Çiniku co be, ıştə mustəqiləti elan kardışe.

1930 — AİŞ-i astronom Klod Tombo çe Həşi sistemi 9-nə planeti ofəyə kardışe. Peşo bə ın planeti nomışon doşone Pluton.

Diəkə


Slovakiya

14 mart

838 — Babək Xurrəmi şəhər Samirədə edam bıə.

1939 — Turkiyədə Hatayi Məclis çeTurki lirə bənə dovləti puli rəsmi ğəbul kardışe.

1939 — Çe Almaniya təzyiqi nəticədə, Slovakiya ıştə mustəqiləti elan kardışe.

1998 — İronədə 6.9 bal zuədə buməlarzə qınye.

2000 — Naim Suleymanoğlu Ankarada dəvardə yarışədə bə I kərə 145 kq ros kardışe, demiyən dınyo rekordış nu kardışe.

Diəkə


Men çe AİŞ-i 23-nə ştat bıe

15 mart

1493 — Xristofor Kolumb bə Amerika iminə dıyo səfəri bəpeşdə oqarde bə İspaniyə.

1684 — Pekinədə imnə Rusiya kilsə obəy.

1811 — Çe Avstriya muflis bıe məlum be.

1820 — Men çe AİŞ-i 23-nə ştat bıe.

1938 — Səudiyyə Ərəbistanədə iminə kərə nat pəydo be.

1994 — Belorusiyadə konstitusiya ğəbul bıe.

Diəkə


Fernan Magellan

16 mart

1521 — Fernan Magellan bə Filippini sərku Homonhoni rəsəy.

1792 — İsveçi kral III Qustav gulləjən be: əv marti 29-də fot be.

1909 — Almaniya milli futbolə komanda de yolə hesobi bə İngilison vıjnə komanda məğlub be: 0-9.

1963 — Sərku Baliədə çe vulkani peşande nəticədə 1700-sən ve inson fot bıe.

1995 — Ermənistan iyən Rusiya bo rusi ləşkəri Ermənistanədə mandero muqavilə dəvasışone.

2003 — Reyçel Korri çe İsrailı tanki jiədə mande qoroş fot be.

Diəkə


Qolədə Meir

17 mart

624 — Mısılmonon iyən Qureyşion aradə Bədr canqi bıe.

1861 — Bitovə İtaliya dovləti soxte elan bıe.

1948 — Beniluksə kişvəron, Fransa iyən İbemonə Kraləti çe NATO sələf bıə Brusseli muqavilə ğol kəşəşone.

1957 — Filippinədə ıştənpəri ğəza nəticədə kişvəri prezident Ramon Maqsaysay iyən 24 kəs fot bıe.

1969 — Qolədə Meir çe İsraili iminə zənənə sər nazir bıe.

1992 — Buenos-Ayresədə İsraili səfirətiədə, terrorə hurrəci nəticədə 29 kəs fot be, 242 kəs yarəjə bıe.

Diəkə


ehram Xeopsi

18 mart

1241 — Monqolon şəhər Krakovi vironə kardışone.

1921 — Sovet ittifoqi iyən Polşa aradə dıminə Riqa sulhə muqavilə dəvastə be.

1925 — AİŞ-i se ştatədə buməlarzə nəticədə 695 kəs fot bıe.

1946 — Sovet ittifoqi iyən İsveçrə arədə diplomatik əlaqon soxtə bin.

1953 — Turkiyə həşipemədə buməlarzə nəticədə 250 kəs marde.

1989 — Misirədə, ehram Xeopsi nezi 4.400 cor bə navi aid mumiya pəydo be.

Diəkə


Corc Buş

19 mart

1861 — İminə Taranaki Canqi Nuə Zelandiyada sə be.

1899 — Avtomobili ruən istehsal kardə şirkət Kastrol soxtə be.

1944 — Nasistə ğuvvon Macarıstani qətışone.

1962 — Əlcəzair Mustəqiləti Canq: Otəşbır bino be.

1972 — Hindistani iyən Banqladeşi aradə dustyətı muqavilə ğolkəş bıe.

2003 — AIŞ Prezident Corc Buş bə İraqı əksi canqi bino be elan kardedə.

Diəkə


Jak Şirak

20 mart

1760 — Ştat Massaçusetsədə ve zununə sutemoni nəticədə 349 bino təmom xok be.

1815 — Napoleon Bonapart bə Paris oqardə.

1861 — Buməlarzə çe Argentina şəhər Mendoza volo kardə.

1952 — AİŞ-i Senat de Yaponiya bastə bıə sulhi muqavilə təsdığ kardedə.

1956 — Tunis Fransaku ıştə mustəqiləti səydə.

1986 — Jak Şirak çe Fransa sər nazir mande.

2006 — Çaddə usyanəkon 150-sən ve Çadı sərboz kışdışone.

Diəkə


Otto fon Bismark

21 mart

1413 — V Henri çe İngiistoni kral bıe.

1590 — Osmanlion iyən İroni arədə İstanbuli Muqavilə dəvastə bıe.

1857 — Tokiodə buməlarzə nəticədə 100.000 -sən ve odəm marde.

1871 — Otto fon Bismark çe Almaniya kansler təyin be.

1945 — Dıminə Dınyo Canq: Britaniya ğoşunon çe Myanma şəhər Mandalayi ozod kardışone.

1990 — Namibiya 75 sor çe CAR-I tərəfo idarə bıe bəpeşdə mustəqil bıe.

Diəkə


Lumyer boon

22 mart

1895 — Lumyer boon iminə kərə televiziya effektonışon numayiş kardışonü.

1939 — Dımınə Dınyo Canq: Almaniya Litvaku Memeli səşe.

1963 — Bitlzi imınə albom "Please please me" vadoə be.

1967 — Nisonə Koreyadə şirkət Daewoo soxtə be.

1986 — Mehmet Əli Ağca İtaliyadə umurlığ zindonə cəzo səydə.

2006 — Çe Zəmonə ən sinninə jivə, Advaita nomədə 256 sinin kəsı marde.

Diəkə


I Aleksandr

23 mart

1801 — I Aleksandr çe Rusiya İmperiya çar bıe.

1848 — Macarıstan Avstriyaku mustəqiləti səşe.

1868 — Kaliforniya Universitet soxtə be.

1919 — İtaliyadə Benito Mussolini ıştə faşistə siyasi hərəkatış bıno karqışe.

1942 — Dıminə Dınyo Cand: Hind okeanədə, Yapon hərbi ğuvvon Andaman sərkuonışon qətışone.

1956 — Pakistan dınyodə iminə İslamə respublikə bıe. In ruj Pakistanədə bən Respublikə Ruji ğeyd bedə.

Diəkə


Yunanıstan boydağ

24 mart

1084 — Almaniya kral IV Henri Romə işğal kardişe.

1394 — Teymurləng vilayət Diyarbəkiri işğla kardışe.

1923 — Yunanıstan Respublikə bıe.

1930 — Bə planet Plutonı əçey ısətnə nom doə be.

1998 — Hindistanədə qınyə fırtına bə 250 kəsi marde, 3000 kəsi yarəjə be səbəb bıe.

2006 — İspaniyadəki ETA terrorə dastə be muddətə otəşbır elan kardışe.

Diəkə


Xristian Huygens

25 mart

1306 — Robert Bryus çe Şotlandiyə Kral bıe.

1655 — Çe Saturni ən yolə peyk, Titan, Xristian Huygensi tərəfiku oşko bıe.

1821 — Yunanıstan Osmani imperiyaku mustəqiləti səşe.

1899 — Moskvadə iminə tramvay bə ko dəşə.

1918 — Belorus Xəlq Dəvləti soxtə bıə.

Diəkə


Frans Şubert

26 mart

1636 — Hollandiyadə Universitet Utrext soxtemon be.

1668 — İngiliston çe Mumbayi idarə bə das səşe.

1812 — Buməlarzə çe Venesuela paytaxt Karakasi vironə kardışe.

1826 — Frans Şubert bə ictimaiyyəti ıştə yeqanə konsertış doşe.

1939 — Turkiyədə milləti vəkilon səçınye dəvarde.

1995 — Şengen rozılığəti ğəbuul be.

2006 — Şotlandiyadə ictimai vıronədə siqaret kəşe ğədəğə bıe.

Diəkə


Nikita Xruşşov

27 mart

1854 — Krımədə cang: İbemonə Kraləti bə Rusiya İmperiya muharibə elan kardışe.

1890 — Tornado fırtınə ştat Kentukkiədə bə 76 kəsi marde, 200 kəsi yarajə be səbəb bıə.

1918 — Bessarabiya iyən Moldova bə Rumıniya umıj be.

1958 — Nikita Xruşşov çe Sovet ittifaqi Sər Nazir bıə.

1964 — Alyaskadə buməlarzə bə 118 kəsi marde səbəb bıe.

Diəkə


Kaliqula

28 mart

37 — Kaliqula çe Roma İmperiya imperator bıə.

1854 — Krımi muharibə: Fransa bə Rusiya muharibə elan kardışe.

1930 — Konstantinopol iyən Anqora nomon dəyiş bin bə İstanbul iyən Ankara.

1939 — İspaniya Vətəndaşə Canq: Şəhər Madrid bə Fransisko Franko ləşkəron dast dəvarde.

1946 — Xuan Peron çe Argentina prezident bıe.

Diəkə


Bethoven

29 mart

1827 — Bethoven Vyanadə de 10 həzo insoni iştiraki bə ıştə oxonə mənzil dəro kardə bıə.

1966 — Leonid Brejnev çe Sovet İttifaqı Kommunist Partiya I katib təyin bıə.

1973 — AİŞ-i oxonə ləşkəron Nisoə Vyetnamiku beşedən.

1979 — Uqandadə İdi Amini rejim de hərbi peqardmoni roy hakimiyyətiku co bıə. İdi Amin vitə.

2004 — Bolqarıstan, Estoniya, Litva, Latviya, Rumıniya, Slovakiya iyən Sloveniya bə NATO uzv bıən.

Diəkə


Marti qenosid

30 mart

1856 — Krımi muharibə orəxədə bə Parisi Muqavilə ğol kəşə bə.

1863 — Danimarka şahzodə Vilhelm Corc bo Yunanıstoni kral səçınyə be.

1918 — Bukuədə iyən Buku quberniya ətrofə rayononədə Marti qenosid bıə.

1945 — Dıminə Dınyo Canq: SSRİ ğvvon bə Avstriya Vyana şəhəri daxil bıən.

1965 — Vyetnami muharibə: AİŞ-i səfirəti vədə, dılədəş bombə bıə maşıni tıpe nəticədə 22 kəs fot be, 183 kəs yarəjə be.

Diəkə


Eyfel

31 mart

1889 — Eyfel nomədə sunı obemon bıə.

1909 — Karabel Titanikədə dutemon bino bedə.

1912 — Se sor bə nav eyni rujədə Titanikədə bıno bıə dutemon sə bedə.

1931 — Nikaraquadə qınyə buməlarzə bə 2.000 insani fot bıe səbəb be. Sıvoy bımı həmunə buməlarzə şəhər Manaquadə ve vıron vironə kardışe.

1949 — Əyaləton Nyufaundlend iyən Labrador bə Kanada umıj bin.

Diəkə


Tarıxədə ımrujnə ruj arxıv
Crystal Project cal.png YanvarFevralMartAprelMayİyunİyulAvqustSentyabrOktyabrNoyabrDekabr