Wp/tly/Portal:Coğrafiyə

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | tlyWp > tly > Portal:Coğrafiyə
Jump to navigation Jump to search

Portal.svg

TolışMədəniyətƏdəbiyotFəlsəfəTarıxCoğrafiyəCəmyətŞəxsiyətonMemarətiTexnikəBioloqiyəTibb

Həmmə portalon

P countries.png Coğrafiyə portal xəş oməşon

Coğrafiyə yunan sıxani bə geo-zəmin, qrafo-nıvıştəm, təsvir kardəm. Coğrafiyə elmi bani Erotosfen hesob bedə. Çəmə planetədə bıə proseson umutedə. Im elm çəmə erasə 2 həzo sor bə nav bino bıə. Miyonə sasoron bəpeştə ım elm ve inkiuşaf kardışe. Əv coğrafiyə elmi bə dı vırəş coş kardə. Qıleni nomış “ivodə(ümumi) coğrafiyə”, dıminə poə nomış “ölkəşünasəti” noəşe. Nüə coğrəfiən elmi eyni ğaydədə iyən bə dı vırə co bedə. Əmma, nomnoş dəqiş buə.İminə poə nom fiziki coğrəfiyə, dıminə poə nom iqtisadi coğrəfiyə. Dı coğrəfiyə elmi əvlod buə elmonən heste ımon geomorfologiyə, paleocoğrəfiyə, iqlimşünasəti, zəmini coğrəfiyə, hidrologiyə iyən siyasi coğrəfiyə. Çivonku co bə texniki elmon aid kardəbuə karteqrafiən bı elmi aide.Bə corəfiyə elmi kamişi nez buə elmondə Tibb coğrəfiyə inən hərbi(canqə) coğrəfiyən heste.

Crystal Project Attach.png Buməkurə məholon

Africa (orthographic projection).svg Afrikə


Americas (orthographic projection).svg Amerikə

Europe orthographic Caucasus Urals boundary.svg Avropə


Antarctica (orthographic projection).svg Qutbi kəfşənon

Asia (orthographic projection).svg Asiyə


Oceania (orthographic projection).svg Okeaniyə

LocationOceans transparent.png Okeanon

Crystal Project Attach.png Haftə səçınyə nıvıştəy

Political map of the World (November 2011).png

Kişvəron

Çı Dınyo kişvəron aşmard.
Jintonədə bı tispirədə bə 245 qılə kişvər heste:

  • Jıntonədə 193 qılə kişvər beynəlxəlği fayədə səbəsoje.
    • Əmandəy 192 qılə kişvər Çı Milləton İconəti Onemoni dılədə bə kişvəronin.
    • 1 qılə kişvər-Beynəlxəlğ fayədə zınə bedə,mande çı MİO (millətonətiə iconəti onemon (BMT) koəkə ni ( MİO hejo jiçəşi oqətedə).Ə kişvər katolikə Vatikane-Vatikan şəhərə kişvəre.
  • 9 qılə kişvər-çı beynəlxəlği fayədə zınə bedə,mande çımonədə hiç qılə çı MİO daimi koəkə nin. Çı Montevideo ray omeku jıqo peştıpurbən ki, beynəlxəlğ huquqi çərçivədə bənəy kişvəri peqəte bəben:(bə dumo dəvard...)

Crystal Project Attach.png Zındəyon?

Antarctica 6400px from Blue Marble.jpg
  • Antraktida qılə daşte.
  • Amerika İconə Ştatonədə bə Florida nomədə ştata İnqiltərəsə dıjde.
  • Atakama daşti kali vıronədə 400 sorisə bəpe vaxte ki,voş voyedəni.
  • Sıftənə coğrafi atlas nuə ğərinə bə nav, 150-nə sori, çe alim Potolomey tərəfiku ofəyə bıə, 1477-nə sori şəhri Baloniyadə çap bıə.
  • --
  • --
  • --
  • --
  • --
  • --
  • --

Crystal Project Attach.png Vıjniə şəkil

Dınyo ən barzə band buə Everest
Everest.(bə dumo dəvard...)

Nuvola apps ksig.png Tojə məqalə okə

Wikipedia-logo-tly.png

Tojə məğalə nıvıştero iminnə nübədə bəpe məğalə nomi təyin bıkardəyon. Peşe, həmunə nomi "Wp/tly/" kodi dumo əlovə bıkardən, "Tojə məğalə okə" dığmə eqətən. Ehanə həmunə mevzuədə co qılə məğalə hestesə, şıməni bə həmunə məğalə bəvğande. Deştə zınəyon ə məğaləən zəngin karde bəzneyon. Cəhd bıkən, məğalə elmi-bədii uslubədə hozzo bıkən. Məğalə çannədə əhatənin bıbo, annədə Tolışə vikipediyə zəngin bəbe. Müvəffəqiyəton!

VikipediyaBo tojə istifodə kardəkəson koməkPenc əsos prinsip
1DownRedArrow.png

Həmmə səhifonHəmmə kateqoriyonHəmmə portalon

Crystal Project Attach.png Vıjniə məqalə

Zəminə planet

Təbiəti elmon (ing. Natural science, alm. Naturwissenschaften) — təbii hadison omutə elmi co-co sahon, komon ki, insonə cəmiyyəti omutə humahitar iyən sosial elmonsən fərqinin.

Umumi məlumat Təbiəti elmlon dınyo de naturalist nəzəri omutedən, cəmiyyətiku bə təbiəti munasibətədə bə əçey ğanunon hurmət karde tələb kardən. Naturalizm çe insoni ofəyə ğanunon bə təbii proseson şamil nıkardə, təbiəti ğanunon omutə bəpeşt oko doy əsosədə bastə sisteme. Təbiəti elmon bə əməl ome, bə elmi tədqiqaton de fəlsəfi nəzəri diə karde nəticəy.

Nom-termin - Təbiəti elmon həmən, çe humanitar elmon iyən ictimai elmon arədə fərqi nişon kay qoroş oko bedə. Elm Riyaziyot de mәntıği bə i vırə, bə formal elmon daxile, bə təbiəti elmon aid ni. Bəçey qoroş ki, əçəvon metodoloqiyə çe təbiəti elmon metodoloqiyəsən dırıst fərqine. Riyaziyot, statistikə iyən informasiyə texnoloqiyon təbiəti elmon hesob nıbunən, əvon bı sahədə bardə əksər tədqiqatonro bə muhum elmi əhəmiyyəti malikin. (bə dumo dəvard...)

Physical world.jpg

Dınyo okeani bə əməl ome

Zəmini planetar inkşof karde mərhələ oxoy-geoloji mərhələ isə sıftə hesob bedə.Təqribən 4,5-5mlrd sor çimiku bənav binonoə ım mərhələ sıftədə vey nozok bıbuən, əsosən bazalt tərkibiə dəbiə lavondə buə zəmini dim bəməl omə.Əv vey hosont barzə təzyiqi jinton zəmini dimisə ros buə dı maqma əloğədar ovkardəbedəbe qıləvolo kardəbedəbe.Tədricən, nisbətən panə inən sabit zəmini lu hisson bəməl ome.Əvon həni ovbuə maddon bədaşt beşe haştənıbin.Maqma jinə ğatədə təzyiqi nəticədə ğırışon bəməl omeydəbe.Zəmini lu nığılə vırədə bəməl omə ım maddon nığılə maqmatik suxuron (qranit i.c.q) bəməlış vardışe.Zəmini lu jığo sabit vırondə vulkanizm proseson qədə-qədə okşie.Dımiən erkən geoloji mərhələ (təqribən 12 mlrd sor bə nav) iminə sərt inən sobit zəmini lu hisson –platformon bəməl omin. (bə dumo dəvard...)

Portal.svg Əloğədor portalon

P biology.svg Bioloqiyə

Crystal Project Attach.png Kateqoriyon