Wp/sjd/Рӯһце̄ммьне
Рӯһце̄ммьне Ко̄нгэссвудт | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| |||||
| Гӣммн: «Du gamla, Du fria» | |||||
| «То̄нн е̄рркъя ля̄к, то̄нн ва̄ллтъесь ля̄к» | |||||
|
Рӯһце̄ммьне Европа ка̄ртасьт | |||||
| Ланнҍ кӣлл | рӯһц кӣлл | ||||
| Вуэййвланнҍ |
| ||||
| Ко̄нгэсс | Карл XVI Густав | ||||
| Вуэййвминистэр | Ульф Кристэрссон | ||||
| Парламент спӣкэр | Андреас Норлен | ||||
| Э̄ля ко̄ммтвудт |
| ||||
Нарэдт | |||||
| Е̄ллье числа |
↗ 10 610 485 ве̄рьт (2025, рэ̄гкэмма̄нн)[1] | ||||
| Нарэд сӯгкесьвудт | 25 о̄л./км² | ||||
| Е̄ллей нэ̄м | рӯһц, рӯһцла, рӯһцлэнч | ||||
Лашшь те̄д | |||||
| Тӣӈькэ на̄лль | рӯһц кро̄на (SEK) | ||||
| Интэрнэһт-доменн | .se | ||||
| ISO-ко̄дт | SE | ||||
Рӯһце̄ммьне (рӯцас Sverige, таввьса̄мас Ruoŧŧa, соа̄й.-са̄мас Sveerje вай Svöörje, ю̄л.-са̄мас Svierik, ӯмэса̄мас Ruohtsa, пӣтэса̄мас Sverdji, тарьяс Та̄йя[2]) лӣ воа̄ллтланнҍ Таввял Европасьт Скандинавскэ нёаркэсьт. Рӯһце̄ммьне вуэййвланнҍ я шурьмусс ланнҍ лӣ Стогкхольм. Таввьлэсьт я вуэрьйлэсьт Рӯһце̄ммьнесьт лӣ ре̄ввьн Та̄ре̄ммьненҍ, нуҏьтэсьт со̄нэсьт лӣ ре̄ввьн Ла̄ннҍте̄ммьненҍ. Со̄нн лӣ шурьмусс воа̄ллтланнҍ Скандинавьясьт е̄ммьне э̄ля ко̄ммтвуд я е̄ллье числа мӣлльтэ – Рӯһце̄ммьне территорья лӣ 450 тоа̄фнэдтӭ ве̄рьт км², со̄нэсьт я̄лл е̄намп 10 млн о̄ллмэдтӭ. Кэскэсьт Европа воа̄ллтлэнӭ со̄нн лӣ выдант саесьт е̄ммьне э̄ля ко̄ммтвуд мӣлльтэ.
Рӯһце̄ммьне лӣ Европа Эхтнэг кӯскнэй 1. о̄дтыгкьма̄н пе̄йвэсьт 1995 ыгь райесьт.
Са̄мь Рӯһце̄ммьнесьт
[edit | edit source]Рӯһце̄ммьнесьт я̄лл 20–40 тфн соа̄ме,[3] е̄нмуссе А̄рьеплӯвв, Е̄ллва̄ррь, Ёгкмоаһкь я Ке̄рэм коанҍтэнҍ, я ныдтҍшэ мудта Норрботтэн лэ̄н поа̄ҋкэнҍ.
Исторья
[edit | edit source]1397 ыгесьт Рӯһце̄ммьне, Та̄ре̄ммьне я Да̄не̄ммьне лӣйенҍ эфт монарх воа̄лт вӯлленҍ Кальмар уньяе э̄ххтма. Маӈӈа пэ̄ййнэмужэсьт 1523 ыгесьт Рӯһце̄ммьне роа̄тткэй униянҍ, а со̄н о̄дт корэлэнҍ шэнтэ Густав Васа.
1814–1905 ыгенҍ Рӯһце̄ммьне я Та̄ре̄ммьне лӣйенҍ э̄ххтэнҍ воа̄ллтланнӭнҍ Рӯһц-Та̄р Эхтнэгк (офицьяльнэ нэ̄мм лӣ Та̄ре̄ммьне я Рӯһце̄ммьне Э̄ххтма Ко̄нгэссвуд) нэ̄м вӯлленҍ.
Па̄ҋк
[edit | edit source]Рӯһце̄ммьне роа̄тткъювв 21 лэ̄ннэ (рӯцас län), ко̄йн лӣ 290 коннҍтэ (рӯцас kommun). Рӯһце̄ммьне лэ̄н ле̄в:
Ню̄ӆч
[edit | edit source]- Пэ̄ҏҏт Даларна е̄ммьнеконҍтэсьт
- Ва̄ррь Рӯһце̄ммьнесьт
- Стура-Шёфаллет национальнэ па̄ррк Рӯһц Са̄мье̄ммьнесьт
Ка̄йв
[edit | edit source]
- ↑ Нарэд статистика (эӈгельскэ кӣлэсьт) – Statistikmyndigheten SCB. (кӣһча лӣ о̄дтыгкьма̄н 10. п. 2026)
- ↑ T. I. Itkonen (1958). Koltan- ja kuolanlapin sanakirja [Колтта- я куэлнэгк са̄мь са̄ннҍнэһкь]
, Helsinki: Suomalais-Ugrilainen Seura, 2011: " Tā͕i̭ja ", лысст 568 (ла̄ннҍт кӣлэсьт, ерманскэ кӣлэсьт) - ↑ ”Samerna i siffror” ['Са̄мь о̄ллмэ числанҍ'] (рӯһц кӣлэсьт) – samer.se. Samiskt informationscentrum (Са̄мь те̄дэ цэннтр). (нюххчма̄н 28. п. 2019, ко̄пья архивэсьт)