Wp/pal/Šāhān ī Ērānīg

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | palWp > pal > Šāhān ī Ērānīg
Jump to navigation Jump to search

Pahristē az šāhān ud xwadāyān ī framāyandag abar Ērān ka harwisp pādixšāyīhā ud šāhānšāhīhān ī xwadāyanag ō Ērān ast. Abar dīdan ī pahrist ī hangirdīgtom az awēšān ud wāspuhrān pad paywanān rawēd.

Nazdīkīh 2700 tā 550 saxt pēš-zāyišn (pz.), Kahwan pādixšāyīhā [1][edit]

Aratayān ،[2] 2700 pz.
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
این سوکوش سیرنه xwadāyān ī Arta 2700 pz. 2700 pz. هم‌زمان با انمرکر شاه اوروک
Fradom šāhān ī Hūz،[3] 2700 - 2600 pz.
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
هومبابا M: 2680 pz. ح۲۷۰۰پ. م ح۲۶۸۰پ. م هم‌زمان با گیلگمش شاه اوروک
هومبان شوتور (یا خومباستیر)
خاندان Fradom اوان،[4][5] ح۲۶۰۰- ح۲۵۵۰پ. م
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
شاه ناشناس Āwān Šāh ح۲۵۸۰پ. م هم‌زمان با اورنونگل شاه اوروک[6]
لو … Āwān Šāh
کورایشک Āwān Šāh ح۲۵۵۰پ. م ۳۶ سال هم‌زمان با لوگل انه موندو شاه ادب و اورننشه شاه لاگاش
خاندان dīdom اوان،[5] ح۲۵۵۰-ح۲۲۷۰پ. م
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
پلی Āwān Šāh ح۲۵۰۰پ. م
تته Fradom Āwān Šāh
اوکو تنهیش Āwān Šāh
هیشوتش Āwān Šāh
Šūsون ترنه Āwān Šāh
نپی ایلهوش Āwān Šāh
کیکو سیوه تمتی Āwān Šāh
هیشپ رتپ Fradom Āwān Šāh
لوه ایشن Āwān Šāh مرگ ح۲۳۲۵پ. م ح۲۳۲۵پ. م pus ī هیشپ رتپ Fradom
هیشپ رتپ dīdom Āwān Šāh ح۲۳۲۵پ. م pus ī لوه ایشن
امه سینی[7] Āwān Šāh مرگ ۲۳۱۱پ. م ح۲۳۱۵پ. م ۲۳۱۱پ. م
هلو Āwān Šāh
هیته Āwān Šāh ح۲۲۷۰ پ. م ح۲۲۷۰ پ. م هم‌زمان با نرم سین Akkad Šāh
خاندان کوتیان،[8][9] حدود ۲۲۵۶ تا حدود ۲۱۲۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
اریدوپیزیر Kutīg Šāh ح۲۲۵۶پ. م ح۲۲۵۱پ. م
ایمته (یا نیبیه) Kutīg Šāh ح۲۲۵۰پ. م ح۲۲۴۶پ. م
اینکی Šūs Kutīg Šāh ح۲۲۴۵پ. م ح۲۲۴۰پ. م
زرله گب Kutīg Šāh ح۲۲۳۹پ. م ح۲۲۳۴پ. م
شولمه Kutīg Šāh ح۲۲۳۳پ. م ح۲۲۲۸پ. م
الولمش (یا سیلولومش) Kutīg Šāh ح۲۲۲۷پ. م ح۲۲۲۲پ. م
دوگه Kutīg Šāh ح۲۲۲۱پ. م ح۲۲۱۶پ. م
ایلوان Kutīg Šāh ح۲۲۱۵پ. م ح۲۲۱۳پ. م
اینی مبه کش Kutīg Šāh ح۲۲۱۲پ. م ح۲۲۰۸پ. م
اینکی Šūs Kutīg Šāh ح۲۲۰۷پ. م ح۲۲۰۲پ. م
یرله گب Kutīg Šāh ح۲۲۰۱پ. م ح۲۱۸۷پ. م
ایبه ته Kutīg Šāh ح۲۱۸۶پ. م ح۲۱۸۴پ. م
یرله گب (یا یرله) Kutīg Šāh ح۲۱۸۳پ. م ح۲۱۸۱پ. م
کوروم Kutīg Šāh ح۲۱۸۰پ. م ح۲۱۸۰پ. م
اپیل کین Kutīg Šāh ح۲۱۷۹پ. م ح۲۱۷۷پ. م
له اره بوم Kutīg Šāh ح۲۱۷۶پ. م ح۲۱۷۵پ. م
ایره روم Kutīg Šāh ح۲۱۷۴پ. م ح۲۱۷۳پ. م
ایبره نوم Kutīg Šāh ح۲۱۷۲پ. م ح۲۱۷۲پ. م
هبلوم Kutīg Šāh ح۲۱۷۱پ. م ح۲۱۷۰پ. م
پوزور سوئن Kutīg Šāh ح۲۱۶۹پ. م ح۲۱۶۳پ. م
یرله گنده Kutīg Šāh ح۲۱۶۲پ. م ح۲۱۵۶پ. م
سی ئوم (یا سی ئو) Kutīg Šāh ح۲۱۵۵پ. م ح۲۱۲۱پ. م
تیری گن Kutīg Šāh ح۲۱۲۰پ. م ح۲۱۲۰پ. م ۴۰ روز
خاندان sēyōm اوان،[5] حدود ۲۱۰۰پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
کوتیک اینŠūsینک[10] Āwān Šāh ح۲۱۰۰پ. م pus ī شینپی هیش هوک هم‌زمان با اورنمو شاه اور. Šūs[11]
خاندان سیماشکی،[3][12][13] حدود ۲۰۷۰ تا حدود ۱۹۷۵ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
گیرنمه Fradom شاه سیماشکی
تزیته Fradom شاه سیماشکی ح۲۰۴۰پ. م[14] ح۲۰۳۷پ. م[14]
اپرتی Fradom شاه سیماشکی ح۲۰۳۳پ. م[7]
گیرنمه dīdom شاه سیماشکی ح۲۰۳۳پ. م
تزیته dīdom شاه سیماشکی
لوراک لوهان شاه سیماشکی مرگ ۲۰۲۲پ. م ح۲۰۲۸پ. م ۲۰۲۲پ. م
هوتران تمتی شاه سیماشکی
ایندتو اینŠūsینک Fradom شاه سیماشکی مرگ ۲۰۱۶پ. م ۲۰۱۶پ. م pus ī هوتران تمتی
کین دتو شاه سیماشکی پیش از ۲۰۰۶پ. م پس از ۲۰۰۵پ. م pus ī تن روهورتیر گشاینده اور
ایندتو اینŠūsینک dīdom شاه سیماشکی ح۱۹۸۰پ. م pus ī په پی[10] هم‌زمان با شوایلیشو شاه ایسین و بیله لمه شاه اشنونه
تن روهورتیر Fradom شاه سیماشکی ح۱۹۶۵پ. م pus ī ایندتو اینŠūsینک dīdom هم‌زمان با آیدین دگن شاه ایسین
ایندتو اینŠūsینک sēyōm شاه سیماشکی pus ī تن روهورتیر Fradom بیش از سه سال
خاندان اپرتی،[3][15] حدود ۱۹۷۵ تا حدود ۱۵۰۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
اپرتی dīdom شاه سیماشکی، Ašnān Šāh ud šūs، سوکل ماه ح۱۹۷۳پ. م در ۱۹۷۳پ. م با duxt ī آیدین دگن شاه ایسین ازدواج کرد.[16] هم‌زمان با آیدین دگن شاه ایسین
شیلههه Ašnān Šāh ud šūs، سوکل ماه pus ī اپرتی dīdom
کوک نشور Fradom سوکل ماه pus ī (خواهرزاده) شیلههه[17]
اته هوشو سوکل و ایپیر Šūs، شبان مردم Šūs، شبان این Šūsینک مرگ پس از ۱۸۹۴پ. م ؟۱۹۲۸پ. م پس از ۱۸۹۴پ. م pus ī کوک نشور Fradom (؟)
تتپ مده شبان مردم Šūs پس از ح۱۸۹۰پ. م pus ī کوک نشور Fradom (؟)
پلرایشن سوکل ماه
کوک سنیت pus ī پلرایشن (؟)
کوک کیروش سوکل ماه، سوکل Hūz و سیماشکی ud šūs pus ī لن کوکو و برادرزاده پلرایشن
تم سنیت pus ī کوک کیروش
کوک نهونته pus ī کوک کیروش
کوک نشور dīdom سوکل ماه، سوکل Hūz، سوکل Hūz و سیماشکی ud šūs pus ī کوک نهونته (؟)
شیروکدوه سوکل ماه ح۱۷۹۰پ. م هم‌زمان با شمشی ادد Fradom شاه آشور
شیموت ورتش Fradom pus ī شیروکدوه
سیوه پلر هوپک سوکل ماه، سوکل Šūs، شاهزاده Hūz پیش از ۱۷۶۵پ. م پس از ۱۷۶۵پ. م pus ī شیروکدوه
کودوزولوش Fradom سوکل ماه، سوکل Šūs pus ī شیروکدوه
کوتیرنهونته Fradom سوکل ماه ح۱۷۱۰پ. م pus ī کودوزولوش Fradom
اته مره هلکی pus ī کودوزولوش Fradom (؟)
تته dīdom سوکل برادر اته مره هلکی
لیله ایرتش pus ī کودوزولوش Fradom
تمتی اگون سوکل ماه، سوکل Šūs pus ī کوتیرنهونته Fradom
کوتیر شیلههه سوکل ماه، سوکل pus ī تمتی اگون
کوک نشورsēyōm سوکل Hūz، سوکل Šūs پیش از ۱۶۴۶پ. م پس از ۱۶۴۶پ. م pus ī کوتیر شیلههه
تمتی رپتش pus ī کوتیر شیلههه
شیموت ورتش dīdom pus ī کوک نشورsēyōm
شیرتوه شاه Šūs pus ī کوک نشورsēyōm
کودوزولوش dīdom سوکل ماه، شاه Šūs pus ī شیموت ورتش dīdom
تن اولی سوکل ماه، سوکل
تمتی هلکی سوکل ماه، سوکل Hūz و سیماشکی ud šūs pus ī تن اولی
کوک نشورtasum[7] سوکل ماه pus ī تن اولی
کوتیک متلت[6] ح۱۵۰۰پ. م pus ī تن اولی
خاندان کیدینو،[15] حدود ۱۵۰۰ تا حدود ۱۳۷۰پ. م
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
کیدینو Ašnān Šāh ud šūs سده ۱۵پ. م
اینŠūsینک سونکیر نپیپیر Ašnān Šāh ud šūs
تن روهوراتیر dīdom Ašnān Šāh ud šūs سده ۱۵پ. م
شله Ašnān Šāh ud šūs
تمتی اهر Ašnān Šāh ud šūs ح۱۳۷۰پ. م هم‌زمان با کدشمن انلیل Fradom Kāšīh šāh بابل
خاندان ایگه هلکی،[3][15] حدود ۱۴۰۰ تا حدود ۱۲۰۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
پهیرایشن Fradom Ašnān Šāh ud šūs ح۱۳۹۰پ. م pus ī ایگه هلکی هم‌زمان با کوریگلزو Fradom Kāšīh šāh بابل
کیدین هوتران Fradom Ašnān Šāh ud šūs pus ī پهیرایشن Fradom[18]
اترکیته Ašnān Šāh ud šūs pus ī ایگه هلکی
هومبان نومنه Fradom Ašnān Šāh ud šūs ح۱۳۷۰پ. م pus ī اترکیته هم‌زمان با هم‌زمان با کدشمن انلیل Fradom Kāšīh šāh بابل
اونتش نپیریشه Ašnān Šāh ud šūs ح۱۳۴۰پ. م pus ī هومبان نومنه Fradom
کیدین هوتران dīdom Ašnān Šāh ud šūs pus ī اونتش نپیریشه[18]
نپیریشه اونتش Ašnān Šāh ud šūs pus ī کیدین هوتران dīdom[18]
پهیرایشن dīdom Ašnān Šāh ud šūs
اونپتر نپیریشه Ašnān Šāh ud šūs pus ī پهیرایشن dīdom
کیدین هوتران sēyōm Ašnān Šāh ud šūs ح۱۲۲۴پ. م ح۱۲۱۷پ. م pus ī پهیرایشن dīdom هم‌زمان با انلیل ندین شومی و ادد شومه ایدینه شاهان کاسی بابل[16]
خاندان شوتروکی،[3][15] حدود ۱۲۰۰ تا حدود ۹۷۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
هلوتوش اینŠūsینک Ašnān Šāh ud šūs ح۱۲۰۰پ. م
شوتروک نهونته Fradom Ašnān Šāh ud šūs پیش از ۱۱۵۸پ. م پس از ۱۱۵۸پ. م pus ī هلوتوش اینŠūsینک
کوتیرنهونته dīdom Ašnān Šāh ud šūs پیش از ۱۱۵۵پ. م پس از ۱۱۵۵پ. م pus ī شوتروک نهونته Fradom
شیلهک اینŠūsینک Fradom Ašnān Šāh ud šūs pus ī شوتروک نهونته Fradom
هوته لوتوش اینŠūsینک Ašnān Šāh ud šūs پیش از ۱۱۱۰پ. م پس از ۱۱۱۰پ. م pus ī کوتیرنهونته dīdom
شیلهینه همرو لکمر Ašnān Šāh ud šūs پس از ۱۱۱۰پ. م pus ī شیلهک اینŠūsینک Fradom
هومبان نومنه dīdom Ašnān Šāh ud šūs آغاز سده ۱۱پ. م
شوتروک نهونته dīdom Ašnān Šāh ud šūs میانه سده ۱۱پ. م pus ī هومبان نومنه dīdom
شوتور نهونته Fradom Ašnān Šāh ud šūs میانه سده ۱۱پ. م pus ī هومبان نومنه dīdom
مربیتی اپله اصر[19] "فرزند" Hūz پیش از ۹۸۳پ. م پس از ۹۷۸پ. م
اکشیر شیموت Ašnān Šāh ud šūs
اکشیرنهونته Ašnān Šāh ud šūs
کره ایندش šāhHūz
خاندان هومبان تهره (نوHūzیان)،[3][20] حدود ۸۳۰ تا حدود ۶۴۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
šāhناشناس Hūz Ašnān Šāh ud šūs پیش از ۸۲۱پ. م پس از ۸۲۱پ. م هم‌زمان با شمشی ادد panǰom šāhآشور
هومبان تهره Fradom šāhHūz مرگ ۷۴۳پ. م ۷۴۳پ. م
هومبان نیکش Fradom šāhHūz مرگ ۷۱۷ پ. م ۷۴۳ پ. م ۷۱۷ پ. م pus ī هومبان تهره Fradom
شوتورنهونته dīdom Ašnān Šāh ud šūs مرگ ۶۹۹ پ. م ۷۱۷ پ. م ۶۹۹ پ. م pus ī (خواهرزاده) هومبان نیکش Fradom
هلوشو اینŠūsینک Ašnān Šāh ud šūs مرگ اکتبر۶۹۳پ. م ۶۹۹ پ. م اکتبر۶۹۳پ. م برادر شوتورنهونته dīdom
کوتیرنهونته sēyōm Ašnān Šāh ud šūs مرگ ژوئیه۶۹۲پ. م اکتبر۶۹۳پ. م ژوئیه۶۹۲پ. م pus ī هلوشو اینŠūsینک
هومبان نومنه sēyōm Ašnān Šāh ud šūs مرگ دسامبر ۶۸۹پ. م ژوئیه۶۹۲پ. م دسامبر ۶۸۹پ. م pus ī هلوشو اینŠūsینک
هومبان هلتش Fradom Ašnān Šāh ud šūs مرگ اکتبر۶۸۱پ. م دسامبر ۶۸۹پ. م اکتبر۶۸۱پ. م pus ī هومبان نومنه sēyōm(؟)
هومبان هلتش dīdom Ašnān Šāh ud šūs مرگ سپتامبر۶۷۵پ. م اکتبر۶۸۱پ. م سپتامبر۶۷۵پ. م pus ī هومبان هلتش Fradom
اورتک اینŠūsینک Ašnān Šāh ud šūs مرگ ژوپن/ژوپیه ۶۶۴ پ. م سپتامبر ۶۷۵ پ. م ژوپن/ژوپیه ۶۶۴ پ. م برادر هومبان هلتش dīdom
تمتی هومبان اینŠūsینک Fradom Ašnān Šāh ud šūs مرگ سپتامبر۶۵۳پ. م ژوپن/ژوپیه ۶۶۴ پ. م سپتامبر ۶۵۳ پ. م برادر اورتک اینŠūsینک
هومبان نیکش dīdom Ašnān Šāh ud šūs مرگ ۶۵۱ پ. م سپتامبر۶۵۳پ. م ۶۵۱ پ. م pus ī اورتک اینŠūsینک
تمه ریتو Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ۶۴۴/۵پ. م ۶۵۲ پ. م ۶۴۹ پ. م pus ī هومبان هپوئه pus ī اورتک اینŠūsینک
آینده بیبی Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ژوئیه۶۴۸پ. م ۶۴۹ پ. م پس از ژوئیه۶۴۸پ. م ?
هومبان هلتش sēyōm Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ۶۴۴/۵پ. م پس از ژوئیه۶۴۸پ. م ۶۴۴/۵ پ. م pus ī اته همیتی اینŠūsینک از آشوریان شکست خورد و اسیر شد.
تمه ریتو Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ۶۴۴/۵پ. م ۶۴۷ پ. م ۶۴۷ پ. م pus ī هومبان هپوئه pus ī اورتک اینŠūsینک
هومبان نیکش sēyōm Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ۶۴۴/۵پ. م ۶۴۷ پ. م ۶۴۷ پ. م pus ī اته مره هلکی šāhرقیب
اومهولومه Ašnān Šāh ud šūs ۶۴۷ پ. م ۶۴۷ پ. م šāhرقیب
ایندتو اینŠūsینک tasum Ašnān Šāh ud šūs ۶۴۷ پ. م پس از پائیز۶۴۶پ. م šāhرقیب
هومبان هپوئه Ašnān Šāh ud šūs ۶۴۷ پ. م ۶۴۷ پ. م šāhرقیب
پائه Ašnān Šāh ud šūs مرگ پس از ۶۴۴/۵پ. م پائیز۶۴۶پ. م پس از ۶۴۴/۵پ. م šāhرقیب
شوتورنهونته sēyōm Ašnān Šāh ud šūs پس از پائیز۶۴۶پ. م pus ī ایندتو اینŠūsینک tasum پس از وی Pādixšāyīh انشان به هخامنشیان منتقل شد. اما بازماندگان او تا زمان Dārā Fradom هخامنشی بر Šūs فرمان می‌راندند. نگاه کنید به فهرست شاهان Hūz
خاندان Fradom ماد،[21][22] ۶۷۴ تا ۶۵۲ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
دیااکو Mād Šāh ۷۲۶ پ. م ۷۱۵ پ. م pus ī فرورتیش به دست آشوریان برکنار شد و به ابرنهر (سوریه) تبعید شد.
هووخشتره Fradom šāhکَرکَشی، فرمانروای ناحیه رودکها ح۷۱۴پ. م پس از۷۰۲پ. م با آشوریان در زد و خورد بود.
خشتریته Mād Šāh مرگ ۶۵۲ پ. م ۶۷۴ پ. م ۶۵۲ پ. م pus ī دیااکو در نبرد با آشوریان و اسکیت‌ها کشته شد.
خاندان سکاییه،[23] ۶۵۲ تا ۶۲۵ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
مادیا šāhسکاییه مرگ ۶۲۵ پ. م ۶۵۲ پ. م ۶۲۵ پ. م pus ī پارتاتوآ šāhسکاییه از ۶۵۸/۹پ. م
خاندان dīdom ماد،[22][24] ۶۲۵ تا ۵۵۰ پیش از میلاد
Nām ī šāhwārīh Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
هووخشتره dīdom پیوند=پرونده:Zoroastrianism Tomb Sulaymaniyah province 15.JPG|بی‌قاب|80px Mād Šāh مرگ ۵۸۵ پ. م ۶۲۵ پ. م ۵۸۵ پ. م pus ī خشتریته
ایشتوویگو Mād Šāh مرگ پس از ۵۵۰ پ. م ۵۸۵ پ. م ۵۵۰ پ. م pus ī هووخشتره خلع شد و بعدها کشته شد.

Haxāmanišān 550 tā 329 saxt pz.[25][edit]

'خاندان هخامنشی، ۵۵۰ تا ۳۲۹ پیش از میلاد'
Nām ī šāhwārīh Bunnām Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Mahist Kuruš 80px Ašnān Šāh، Pārs Šāh، Mād Šāh، Bābil Šāh، Šumer ud Akkad Šāh ud Čahargōšag ī gēhān ۶۰۰ پ. م - اوت ۵۳۰ پ. م ۵۵۹ پ. م اوت ۵۳۰ پ. م pus ī Kambūǰiyag Fradom Ašnān Šāh و ماندانه duxt ī ایشتوویگو Mād Šāh در نبرد با ماساگت‌ها کشته شد.
Kambūǰiyag Wuzurg šāh، Šāhān šāh مرگ ژوییه ۵۲۲ پ. م اوت ۵۳۰ پ. م ژوییه ۵۲۲ پ. م pus ī Mahist Kuruš
بردیه تنوشیر Wuzurg šāh، Šāhān šāh مرگ ۲۹ سپتامبر ۵۲۲ پ. م ۱۱ مارس ۵۲۲ پ. م ۲۹ سپتامبر ۵۲۲ پ. م pus ī Mahist Kuruš به دست wuzurgان پارسی کشته شد.
Dārā wuzurg ؟ آرشام 80px Wuzurg šāh، Šāhān šāh، Pārs Šāh، Bābil Šāh، Mudrāy perawn ۵۵۰ پ. م – نوامبر ۴۸۶ پ. م سپتامبر ۵۲۲ پ. م نوامبر ۴۸۶ پ. م داماد Mahist KurušTemplate:سخpus ī گشتاسپ pus ī آرشام pus ī آریارمنه pus ī چیش پیش
Xšāharšn Fradom 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh، Bābil Šāh، Mād Šāh، Pārs Šāh، Mudrāy perawn ح۵۲۰ پ. م – ۴ اوت ۴۶۵ پ. م نوامبر ۴۸۶پ. م ۴ اوت ۴۶۵ پ. م pus ī Dārā Fradom و آتوسا duxt ī Mahist Kuruš به دست Ardawān رئیس گارد Pādixšāy کشته شد.
Ardaxšēr Fradom آرش 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh ۴۸۳ - دسامبر ۴۲۴ پ. م اوت ۴۶۵ پ. م دسامبر ۴۲۴ پ. م pus ī Xšāharšn Fradom
Xšāharšn dīdom Ardaxšēr Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ ژانویه ۴۲۳ پ. م دسامبر ۴۲۴ پ. م ژانویه ۴۲۳ پ. م pus ī Ardaxšēr Fradom به دست سغدیان کشته شد.
؟ سغدیان Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ اوت ۴۲۳ پ. م ژانویه ۴۲۳ پ. م اوت ۴۲۳ پ. م pus ī Ardaxšēr Fradom به دست Dārā dīdom کشته شد.
Dārā dīdom وهوکه 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ بین سپتامبر ۴۰۵ تا آوریل ۴۰۴ پ. م فوریه ۴۲۳ پ. م پس از سپتامبر ۴۰۵پ. م pus ī Ardaxšēr Fradom
Ardaxšēr dīdom Ašk 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh ۴۴۴(یا۴۵۲) پ. م - ۳۵۸ پ. م پیش از ۳۰ آوریل ۴۰۴ پ. م ۳۵۸ پ. م pus ī Dārā dīdom
Ardaxšēr sēyōm وهوکه 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ نوامبر ۳۳۸ پ. م پیش از مارس ۳۵۸ پ. م نوامبر ۳۳۸ پ. م pus ī Ardaxšēr dīdom به دست باگواس کشته شد.
Ardaxšēr tasum آرش Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ ژوئن ۳۳۶ پ. م نوامبر ۳۳۸ پ. م ژوئن ۳۳۶ پ. م pus ī Ardaxšēr sēyōm به دست باگواس کشته شد.
Dārā sēyōm اردشاد 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh ح۳۸۰ پ. م – ژوییه ۳۳۰ پ. م ژوئن ۳۳۶ پ. م ژوییه ۳۳۰ پ. م pus ī آرشام pus ī گستهم pus ī Dārā dīdom به دست Ardaxšēr panǰom کشته شد.
Ardaxšēr panǰom بسوس 80px Wuzurg šāh، Šāhān Šāh مرگ زمستان ۳۲۸ پ. م ژوییه ۳۳۰ پ. م ۳۲۹ پ. م احتمالاً از بازماندگان Ardaxšēr dīdom به دست Skandar مقدونی کشته شد.

Mākedōnān 334 tā 309 saxt pz.[edit]

'خاندان آرژیاد، ۳۳۴ تا ۳۰۹ پیش از میلاد'
Nām ī šāhwārīh Bunnām Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Skandar (Aleksandar sēyōm) Alexander III of Macedon.jpg šāh، wuzurg ۳۵۶ تا ۱۳ ژوئن ۳۲۳پ. م در مقدونیه ۳۳۶پ. مTemplate:سخ در ایران ۳۳۴پ. م ۱۳ ژوئن ۳۲۳پ. م pus ī فیلیپ dīdom šāh مقدونیه و المپیاس šāh مقدونیه با عنوان Aleksandar sēyōm از ۳۳۶پ. م
فیلیپ آریده šāh ح۳۵۹ تا ۳۱۷پ. م ژوئن ۳۲۳پ. م ۳۱۷پ. م pus ī فیلیپ dīdom šāh مقدونیه همراه با همسرش، به فرمان المپیاس کشته شد.
Skandar (Aleksandar tasum) šāh، کوچک، پاسداشته (Aegus) سپتامبر ۳۲۳ تا ۳۰۹پ. م سپتامبر ۳۲۳پ. م ۳۰۹پ. م pus ī Skandar wuzurg و روشنک همراه با مادرش، به دست کاساندر pus ī آنتیپاتر کشته شد.
پردیکاس نایب السلطنه مرگ در ۳۲۱پ. م ژوئن ۳۲۳پ. م ۳۲۱پ. م šāhزادهٔ اورستیس
آنتیپاتر نایب السلطنه ؟۳۹۸–۳۱۹پ. م ۳۲۱پ. م ۳۱۹پ. م pus ī یولاس
پولوس پرخون نایب السلطنه ۳۹۴–۳۰۳پ. م ۳۱۹پ. م ۳۱۶پ. م pus ī سیمیاس اندکی پس از انتخاب شدن، کنترل کشور را از دست داد و تنها نام نایب السلطنه برای او ماند.
کاساندر نایب السلطنه ح۳۵۰–۲۹۷پ. م ۳۱۶پ. م ۳۰۹پ. م pus ī آنتیپاتر در عمل قدرتی در ایران نداشت و تنها نام نایب السلطنه بر خود نهاده بود.
آنتیگون فرمانروای شهربان نشین‌های بالا ۳۸۲–۳۰۱پ. م ۳۱۶ در ایران تا ۳۱۲پ. م Template:سخدر آسیای کوچک تا ۳۰۱پ. م فرمانروای حقیقی کشورهای شرقی و آسیا پس از فروپاشی قدرت نایب السلطنه
'سلوکیان،[26] ۳۱۲ تا ۱۳۸ پیش از میلاد'
Nām ī šāhwārīh Bunnām Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
سلوکوس Fradom Seleuco I Nicatore.JPG šāh، گشاینده ؟۳۵۸- سپتامبر ۲۸۱پ. م ۳۱۲پ. م سپتامبر ۲۸۱پ. م pus ī آنتیوخوس به دست Patalmūš کراونوس pus ī Patalmūš Fradom کشته شد.
آنتیوخوس Fradom AntiochusI.jpg šāh، رهاینده ۳۲۴–۲/۱ژوئن۲۶۱پ. م از ۱۸/۱۷نوامبر۲۹۴پ. م همراه با پدرش Template:سخ از سپتامبر ۲۸۱پ. م به تنهایی ۲/۱ژوئن۲۶۱پ. م pus ī سلوکوس Fradom کشته شد.
آنتیوخوس dīdom AntiochusIIMET.jpg šāh، خداوندگار ؟۷/۲۸۶- اوت۲۴۶پ. م از پیش از۱۴/۱۳اوت۲۶۶ به همراه پدرش Template:سخ از ژوئن۲۶۱پ. م به تنهایی اوت۲۴۶پ. م pus ī آنتیوخوس Fradom به دست همسرش مسموم شد.
سلوکوس dīdom SeleucusII.jpg šāh، گشایندهٔ درخشان ح۲۶۳- دسامبر۲۲۵پ. م اوت۲۴۶پ. م دسامبر۲۲۵پ. م pus ī آنتیوخوس dīdom در پی افتادن از اسب کشته شد.
سلوکوس sēyōm Aleksandar SeleucusIII.jpg šāh، رهاینده، تُندَر ۲۴۳- آوریل/ژوئن۲۲۲پ. م دسامبر۲۲۵پ. م آوریل/ژوئن۲۲۲پ. م pus ī سلوکوس dīdom با سم کشته شد.
آنتیوخوس sēyōm Antiochos III.jpg šāh، wuzurg ۲/۲۴۱–۳ ژوئیه ی۱۸۷پ. م آوریل/ژوئن۲۲۲پ. م ۳ ژوئیه ی۱۸۷پ. م pus ī سلوکوس dīdom در Hūz کشته شد.
سلوکوس tasum SeleucusIV.JPG šāh، پدردوست، خدایگان ؟۲۱۷پ. م- ۳ سپتامبر۱۷۵پ. م از ۱۸۹پ. م همراه با پدرش Template:سخ از ژوئیه ی۱۸۷پ. م به تنهایی ۳ سپتامبر۱۷۵پ. م pus ī آنتیوخوس sēyōm کشته شد.
آنتیوخوس tasum مهرداد Antiokhos IV.jpg šāh، خدایگان، (یهودیان او را دیوانه می‌خواندند) ؟۲۱۵- نوامبر/دسامبر۱۶۴پ. م سپتامبر۱۷۵پ. م نوامبر/دسامبر۱۶۴پ. م pus ī آنتیوخوس sēyōm در Hūz کشته شد.
آنتیوخوس panǰom Antiochus v.jpg šāh، نیکزاد ۱۷۳- پس از اکتبر۱۶۲پ. م (؟ تابستان۱۶۱پ. م) نوامبر/دسامبر۱۶۴پ. م پس از اکتبر۱۶۲پ. م (؟ تابستان۱۶۱پ. م) pus ī آنتیوخوس tasum کشته شد.
دمتریوس Fradom DemetriosISoter.JPG šāh، رهاینده ۱۸۵- آغاز ژوئن۱۵۰پ. م پیش از سپتامبر/اکتبر۱۶۱پ. م (؟ تابستان۱۶۱پ. م) آغاز ژوئن۱۵۰پ. م pus ī سلوکوس tasum کشته شد.
Skandar AlexanderI.jpg šāh، ارباب، خدایگان، یزدانزاد، نیکوکار تابستان۱۵۲پ. م آغاز اوت۱۴۵پ. م احتمالاً pus ī آنتیوخوس tasum کشته شد.
دمتریوس dīdom DemetriusII.jpg šāh، گشاینده، خداوندگار، برادردوست ح۱۶۰- پس از مارس۱۲۵پ. م پیش از ۸ سپتامبر۱۴۵پ. م در ایران ژوئیه/اوت۱۳۸پ. م pus ī دمتریوس Fradom Pādixšāyīh دوباره: در ابرنهر از آغاز۱۲۹ تا پس از مارس۱۲۵پ. م. سرانجام کشته شد. سپس سلوکیان تنها در ابرنهر (سوریه) و کیلیکیه تا سال ۶۳پ. م فرمان راندند.

Aškānān 247 pz. tā 228 saxt z.[27][edit]

'اشکانیان، ۲۴۷ پیش از میلاد تا ۲۲۸ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Ašk Fradom Tīrdād Fradom؟ Coin of Arsaces I of Parthia.jpg Xwadāy , Kāren ۲۴۷پ. م ۲۱۱پ. م پدرش از فرزندان Ašk pus ī فریبد و شاید از اعقاب Ardaxšēr dīdom Šāhān šāh هخامنشی
Ašk dīdom[28] Ardawān Fradom؟ Coin of Arsaces II of Parthia.jpg ۲۱۱پ. م ۱۸۵پ. م[29] pus ī Ašk Fradom
Ašk sēyōm[30] فریبد (فریاپت) ۱۸۵پ. م ۱۷۰پ. م[29] pus ī Ašk dīdom یا pus ī برادرزادهٔ Ašk Fradom
Ašk tasum[31] Frahād Fradom ۱۷۰پ. م ۱۶۴پ. م pus ī فریبد (فریاپت)
Ašk panǰom[32] مهرداد Fradom Mithradatesi.jpg Wuzurg šāh، خداوندگار، یزدانزاد، یونانی دوست ۱۶۴پ. م ۱۳۲پ. م[33] pus ī فریبد (فریاپت)
Ašk šašom[34] Frahād dīdom PhraatesIICoinHistoryofIran.jpg Wuzurg šāh، پدردوست، یزدانزاد، Pērōz ۱۳۲پ. م پاییز ۱۲۷پ. م[33] pus ī مهرداد Fradom در نبرد با مهاجمان بیابانگرد کشته شد.
Ašk haftom[35] Ardawān dīdom Coin of Artabanus I of Parthia.jpg šāh اکتبر/نوامبر ۱۲۷پ. م سپتامبر/اکتبر ۱۲۶پ. م[33] pus ī فریبد (فریاپت) در نبرد با مهاجمان بیابانگرد کشته شد.
Ašk haštom ناشناخته شاید Walgaš؟[33] Wuzurg šāh، یزدانزاد، برادردوست، یونانی دوست، خدایگان سپتامبر/اکتبر ۱۲۶پ. م اکتبر/نوامبر ۱۲۲پ. م[33]
Ašk nōhom ناشناخته شاید Ardawān؟[33] Wuzurg šāh، Šāhān šāh، خدایگان، یونانی دوست نوامبر ۱۲۲پ. م آوریل ۱۲۱پ. م[33]
Ašk dahom[36] مهرداد dīdom MithradatesII.jpg Wuzurg šāh، Šāhān šāh wuzurg، خدایگان، رهاینده آوریل ۱۲۱پ. م[37] سپتامبر۹۱پ. م
Ašk yāzdahom گودرز Fradom Wuzurg šāh، خدایگان، یونانی دوست، نیکوکار، خودمختار اوت/سپتامبر ۹۱پ. م در بابل ژوییه/اوت ۸۷پ. م pus ī مهرداد dīdom
Ašk dwāzdahom ناشناخته شاید Ardawān؟[38] Wuzurg šāh، یزدانزاد، گشاینده ۹۱پ. م در ماد ؟۷۷پ. م pus ī ناشناس pus ī فریبدک pus īِ برادرزاده یِ Ašk Fradom
Ašk sēzdahom مهرداد[33] Wuzurg šāh، Šāhān šāh wuzurg، دادگر، نیکوکار، یونانی دوست، خودمختار، پدردوست، خدایگان ۸۸پ. م در ماد ؟۶۷پ. م در ماد شاید pus ī مهرداد dīdom
Ašk čahārdahom Ard Fradom Wuzurg šāh، نیکوکار، خدایگان، یونانی دوست مارس/آوریل۸۰پ. م مارس/آوریل۷۵پ. م شاید pus ī مهرداد dīdom
Ašk pānzdahom[39] سنتروک Wuzurg šāh، یزدانزاد، نیکوکار، خدایگان، یونانی دوست ۱۵۶–۷۰پ. م ۷۷پ. م ۷۰پ. م pus ī ناشناس pus ī فریبدک pus īِ برادرزاده یِ Ašk Fradom
Ašk šāzdahom ناشناخته شاید Ašk؟، وردان؟ یا ونون؟[38] Wuzurg šāh، یزدانزاد، نیکوکار، خدایگان، یونانی دوست، پرهیزگار ؟۷۷پ. م ۶۶پ. م شاید pus ī Ašk دوازdahom
Ašk haftdahom[40] Frahād sēyōm Coin of Phraates III of Parthia.jpg Wuzurg šāh، خداوندگار، نیکوکار، خدایگان، یونانی دوست ۷۰پ. م ۵۷پ. م pus ī سنتروک در پی زمینه چینیِ pus īانش کشته شد.
Ašk haštdahom[38] Wuzurg šāh، پدردوست، نیکوکار، خدایگان، یونانی دوست ۶۶پ. م ۶۳پ. م شاید pus ī Ašk شانزdahom
Ašk nōzdahom[41] مهرداد sēyōm Wuzurg šāh، Šāhān šāh wuzurg، دادگر، خدایگان، خداوندگار، نیکزاد، یزدانزاد، یونانی دوست ؟۶۵پ. م در ماد[38] ۵۴پ. م در میانرودان pus ī Frahād sēyōm به فرمان Arddīdom کشته شد.
Ašk wīstom[42] Ard dīdom Coin of Orodes II of Parthia.jpg Šāhān šāh، پدردوست، نیکزاد، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست، بنیانگذار مرگ: ۳۷پ. م ۵۷پ. م ۳۸پ. م pus ī Frahād sēyōm به دست pus īش Frahād tasum کشته شد.
Ašk wīst ud Fradom پاکر Fradom Coin of Pacorus I of Parthia.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۵۰پ. م در ماد ۹ ژوئن ۳۸پ. م در سوریه pus ī Ard dīdom در نبرد با رومیان کشته شد.
Ašk wīst ud dīdom[43] Frahād tasum PhraatesIVProfile.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست پس از ژوئن ۳۸پ. م ۲پ. م pus ī Ard dīdom در اثر زمینه چینیِ همسرش تئا اوانیا موزا و pus īش Frahād panǰom کشته شد.
Ašk wīst ud sēyōm Tīrdād dīdom Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست، خودمختار، رومی دوست مرگ: پس از ۲۳پ. م ۳۰پ. م بعد از مارس ۲۵پ. م برکنار شد و به روم گریخت.
Ašk wīst ud tasum مهرداد[44] ح۱۲پ. م ح۹پ. م
Ašk wīst ud panǰom[45] Frahād panǰom، Frahādک Coin of Phraates V of Parthia.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۹پ. م- پس از ۵م پیش از مه ی۲پ. م ح۵م pus ī Frahād tasum برکنار شد و به روم گریخت.
Ašk wīst ud šašom[46] Ard sēyōm OrodesIIICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۵م ح۸م در اثر توطئهٔ درباریان در شکارگاه کشته شد.
Ašk wīst ud haftom[47] ونون Fradom Coin of Vonones I of Parthia.jpg Wuzurg šāh، Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست، Pērōz مرگ: ۱۹م ح۸م ح۱۲م pus ī Frahād tasum برکنار شد و به روم رفت.
Ašk wīst ud haštom[48] Ardawān sēyōm Coin of Artabanus II of Parthia.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۰م ح۴۰م pus ī ناشناس Mād Šāh
Ašk wīst ud nōhom Tīrdād sēyōm ۳۵م ۳۶م برکنار شد و به روم گریخت.
Ašk sīhom کینام ۳۷م ۳۷م pus ī Ardawān sēyōm کناره‌گیری کرد.
Ašk sīh ud Fradom[49] گودرز dīdom Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۴۰م ۵۱م pus ī Ardawān sēyōm
Ašk sīh ud dīdom[50] وردان Fradom VardanesICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۴۰م ۴۶م pus ī Ardawān sēyōm در پیِ زمینه چینیِ درباریان در حین شکار کشته شد.
Ašk sīh ud sēyōm[51] ونون dīdom Vononesii.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۴۵م در ماد ۵۱م pus ī Ardawān sēyōm
Ašk sīh ud tasum مهرداد[52] مرگ پس از ۵۰م؟ ۴۹ ۵۰م pus ī ونون Fradom
Ašk sīh ud panǰom[53] Walgaš Fradom VologasesI.JPG Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست، ارباب ۵۱م ۷۷م pus ī ونون dīdom
Ašk sīh ud šašom وردان dīdom Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۵۵م ۵۸م pus ī Walgaš Fradom
Ašk sīh ud haftom Walgaš dīdom VologasesIICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۷۷م ح۸۹م شاید pus ī Walgaš Fradom
Ašk sīh ud haštom[54] پاکر dīdom PacorusII.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۷۷م ۱۱۵م شاید pus ī Walgaš Fradom
Ašk sīh ud nōhom Ardawān tasum Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۸۰م ۸۱م شاید pus ī Walgaš Fradom
Ašk čehelom[55] Husraw Fradom Coin of Osroes I of Parthia.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۸۹م ۱۳۰م شاید pus ī Walgaš Fradom
Ašk čehel ud Fradom[56] Walgaš sēyōm Coin of Vologases III of Parthia.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۰۵م ۱۴۸م شاید pus ī Walgaš dīdom
Ašk čehel ud dīdom پارتاماسپات Coin of Parthamaspates of Parthia.jpg Šāhān šāh، نیکوکار، دادگر، خدایگان، یونانی دوست مرگ: پس از ۱۲۳م ۱۱۶م ۱۱۷م pus ī Husraw Fradom برکنار شد و به روم گریخت. از ۱۱۹ تا ۱۲۳م šāh اوسروئن بود.
Ašk čehel ud sēyōm مهرداد tasum Coin of Mithridates IV of Parthia.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۳۰م ح۱۴۵م
Ašk čehel ud tasum[57] Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۴۰م ح۱۴۰م
Ašk čehel ud panǰom[58] Walgaš tasum Coin of Vologases IV of Parthia.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۱۴۷م ۱۹۱م pus ī مهرداد tasum
Ašk čehel ud šašom[59] Walgaš panǰom Coin of Vologases V of Parthia.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۱۹۱م ۲۰۹م pus ī Walgaš tasum
Ašk čehel ud haftom Husraw dīdom Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ح۱۹۰م ح۱۹۰م شاید pus ī Walgaš tasum
Ašk čehel ud haštom[60] Walgaš šašom Coin of Vologases VI of Parthia.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۲۰۹م ۲۲۸م[61] pus ī Walgaš panǰom
Ašk čehel ud nōhom[62] Ardawān panǰom Artabanusiv.jpg Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ۲۱۳م[63] ۲۲۶م pus ī Walgaš panǰom در نبرد با ArdaxšērFradom ساسانی کشته شد.
Ašk panǰāhom Tīrdād tasum[64] Šāhān šāh، دادگر، خدایگان، یونانی دوست ؟۲۱۷م ؟۲۲۲م pus ī Walgaš tasum همچنین šāh ارمنستان

Sāsānān 224 tā 652 z.[65][edit]

'خاندان ساسانی، ۲۲۴ تا ۶۵۲ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Ardaxšēr Fradom Ardaxšēr بی‌قاب|80px Šāhān šāh ایران، بابکان مرگ سپتامبر۲۴۱م ح۲۱۲م در پارس و از ۲۸ آوریل۲۲۴م به عنوان Šāhān šāh ایران سپتامبر ۲۴۱م pus ī پاپک Pārs Šāh pus ī ساسان پریستار معبد ناهید در استخر نخست Pārs Šāh و سپس Šāhān šāh ایران
Šābuhr Fradom Šāhpuhr بی‌قاب|80px Šāhān šāh Ērān ud Anērān مرگ آوریل ۲۷۳م ۱۲ آوریل ۲۴۰م آوریل ۲۷۳م pus ī Ardaxšēr Fradom در زمان زندگی پدر بر تخت نشست.
Ōhrmazd Fradom Ōhrmazdَ اَرْتَخْشَتْرَ HormizdICoinHistoryofIran.jpg اَپرینَک šāh، wuzurg ارمنان šāh، Šāhān šāh مرگ آوریل ۲۷۴م آوریل ۲۷۳م آوریل ۲۷۴م pus ī Šābuhr Fradom
Wahrām Fradom وَرَهْرانْ بی‌قاب|80px Gīānšāh، Kirmānšāh، Šāhān šāh مرگ ژوییهٔ ۲۷۷م آوریل ۲۷۴م ژوییهٔ ۲۷۷م pus ī Šābuhr Fradom
Wahrām dīdom وَرَهْرانْ BahramIICroppedCoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh پس از ۲۶۲م- ۲۹۳م ژوییهٔ ۲۷۷م ۲۹۳م pus ī Wahrām Fradom
Wahrām sēyōm وَرَهْرانْ Bahram III.jpg Sagānšāh، Šāhān šāh مرگ ؟۲۹۳م ۲۹۳م ۲۹۳م pus ī Wahrām dīdom از Narsē Fradom شکست خورد.
Narsē Fradom نَرْسِهْ NarsehCoinHistoryofIran.jpg سکان شاه، wuzurg ارمنان شاه، Šāhān šāh مرگ سپتامبر ۳۰۲م ۲۹۳م سپتامبر ۳۰۲م pus ī Šābuhr Fradom بر Wahrām sēyōm شورید و تخت را گرفت.
Ōhrmazd dīdom اَئُوهُرمَزْدْ HormizdIICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh مرگ فوریهٔ ۳۱۰م سپتامبر ۳۰۲م فوریهٔ ۳۱۰م pus ī Narsē Fradom در نبرد با تازیان کشته شد.
Narsē dīdom آتورنَرْسِهْ Šāhān šāh مرگ مارس ۳۱۰م فوریهٔ ۳۱۰م مارس ۳۱۰م pus ī Ōhrmazd dīdom به دست درباریان کشته شد.
Šābuhr dīdom Šābuhr هویَه سُنبا (به تازی: ذوالاکتاف)، Šāhān šāh ۳۱۰–۳۷۹م ۳۱۰م ۳۷۹م pus ī Ōhrmazd dīdom پیش از زاده شدن به Pādixšāyīh برگزیده شد.
Ardaxšēr dīdom اَرْتَخْشَتْرَ بی‌قاب|80px Kūšānšāh، Šāhān šāh مرگ اوت ۳۸۳م ۳۷۹م اوت ۳۸۳م pus ī Šābuhr dīdom به نادرست او را با Ardaxšēr شاه آدیابن برادر Šābuhr dīdom یکی دانسته‌اند. به دست درباریان کشته شد.
Šābuhr sēyōm Šābuhr بی‌قاب|80px Šāhān šāh مرگ دسامبر ۳۸۸م اوت ۳۸۳م دسامبر ۳۸۸م pus ī Šābuhr dīdom به دست درباریان کشته شد.
Wahrām tasum وَرَهْرانْ BahramIVOtherCoinHistoryofIran.jpg Kirmānšāh، wuzurg Kūšānšāh، Šāhān šāh مرگ ۵ اوت ۳۹۹م دسامبر ۳۸۸م ۵ اوت ۳۹۹م pus ī Šābuhr dīdom به دست درباریان کشته شد.
Yazadgird Fradom Yazadgird YazdegerdICoinHistoryofIran.jpg رامشهر، Šāhān šāh (درباریان وی را بزه کار می‌خواندند) مرگ ۲۳ ژانویهٔ ۴۲۱م ۵ اوت ۳۹۹م ۲۳ ژانویهٔ ۴۲۱م pus ī Šābuhr sēyōm با زمینه چینی درباریان کشته شد.
Šābuhr tasum Šābuhr wuzurg ارمنان شاه، Šāhān šāh مرگ ۴۲۱م ۴۲۱م ۴۲۱م pus ī Yazadgird Fradom به دست درباریان کشته شد.
Wahrām panǰom وَرَهْ رانْ BahramVCoinHistoryofIran.jpg گور، Šāhān šāh ۳۷۷ یا ۶/۴۰۰ تا ۲۰ ژوئن ۴۳۹م ۴۲۱م ۲۰ ژوئن ۴۳۹م pus ī Yazadgird Fradom در شکارگاه کشته شد.
Yazadgird dīdom Yazadgird YazdegerdIICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh مرگ ۱۵ دسامبر ۴۵۶م ۲۰ ژوئن ۴۳۹م ۱۵ دسامبر ۴۵۶م pus ī Wahrām panǰom
Ōhrmazd sēyōm Ōhrmazd Kūšānšāh، Šāhān šāh مرگ ۴۵۹م ۴۵۷م ۴۵۹م pus ī Yazadgird dīdom به دست Pērōz Fradom کشته شد.
Pērōz Fradom Pērōz Perozi.jpg Sagānšāh، wuzurg Kūšānšāh، Šāhān šāh مرگ ژانویهٔ ۴۸۴م ۴۵۹م ژانویهٔ ۴۸۴م pus ī Yazadgird dīdom در نبرد با هفتالیان کشته شد.
Walgaš Walgaš، بهداد Balash.jpg Šāhān šāh مرگ پس از ۴۸۸م فوریهٔ ۴۸۴م ۴۸۸م pus ī Yazadgird dīdom برکنار و نابینا و زندانی شد.
کواد Fradom Kawādْ Kavad i.jpg Šāhān šāh ژوئن ۴۴۹ یا ۴۷۲ تا ۱۳ سپتامبر ۵۳۱م ۴۸۸م ۴۹۶م pus ī Pērōz Fradom برکنار و زندانی شد.
J̌āmāsp J̌āmāsp Zamarzp.jpg Šāhān šāh ۴۹۶م ۴۹۸م pus ī Pērōz Fradom برکنار شد.
کواد Fradom کُواتْ Kavad i.jpg Šāhān šāh ژوئن ۴۴۹ یا ۴۷۲ تا ۱۳ سپتامبر ۵۳۱م ۴۹۶م ۱۳ سپتامبر ۵۳۱م pus ī Pērōz Fradom Pādixšāyīh دوباره
Husraw Fradom Husraw Anoushiravan.jpg Gīlānšāh، Anōšurwān، دادگر، Šāhān šāh ۵۰۵–۳۱ ژانویهٔ ۵۷۹م ۱۳ سپتامبر ۵۳۱م ۳۱ ژانویهٔ ۵۷۹م pus ī کواد Fradom
Ōhrmazd tasum Ōhrmazd HormizdIV.jpg Turkzād، Šāhān šāh ح۵۵۵–۵۹۰م ۳۱ ژانویهٔ ۵۷۹م ۵ سپتامبر ۵۹۰م pus ī Husraw Fradom به دست گستهم و وندویه برکنار و چند روز پس از آن کشته شد.
Husraw dīdom Husraw Gold coin with the image of Khosrau II.jpg Abarwēz، Šāhān šāh مرگ ۲۹ فوریهٔ ۶۲۸م سپتامبر ۵۹۰م ۲۵ فوریهٔ ۶۲۸م pus ī Ōhrmazd tasum با زمینه چینی کواد dīdom کشته شد.
'خاندان Mihrān، ۵۹۰ تا ۵۹۱ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Wahrām šašom Wahrām BahramChobinCoinHistoryofIran.jpg Mihrān، چوبینه، Šāhān šāh مرگ ح۵۹۲م در ترکستان سپتامبر ۵۹۰م بهار ۵۹۱م pus ī Wahrām گشنسب از خاندان Mihrān با زمینه چینی Husraw dīdom کشته شد.
'خاندان اسپهبدان، ۵۹۴ تا ۶۰۰ میلادی[66]'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
گستهم ویستَهم BistamCoinHistoryofIran.jpg Pērōz، فرخ، Šāhān šāh مرگ ۶۰۰م ۵۹۴م ۶۰۰م pus ī Šābuhr فرخ ونداد از خاندان اسپهبدان با زمینه چینی Husraw dīdom کشته شد.
'خاندان ساسانی، ۲۲۴ تا ۶۵۲ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
کواد dīdom Kawād، شیرویه KavadhIICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh ۵۹۶- اکتبر ۶۲۸م ۲۵ فوریهٔ ۶۲۸م اکتبر ۶۲۸م pus ī Husraw dīdom
Ardaxšēr sēyōm Ardaxšēr، شیرزاد Aradashiriii.jpg کوچک، Šāhān šāh ۶۲۱–۲۷ آوریل ۶۳۰م اکتبر ۶۲۸م ۲۷ آوریل ۶۳۰م pus ī کواد dīdom به دست Šahrbrāz کشته شد.
'خاندان Mihrān، ۶۳۰ تا ۶۳۲؟ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Šahrbrāz Šahrbrāz، , Hrōmīg zan Pīrag، Mihrān ShahrbarazCoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh مرگ ۹ ژوئن۶۳۰م ۲۷ آوریل ۶۳۰م ۹ ژوئن ۶۳۰م pus ī Ardaxšēr از خاندان Mihrān به دست درباریان کشته شد.
Šābuhr panǰom Šābuhr، Šahrbrāz، Mihrān Šāhān šāh ژوئن ۶۳۰م ؟۶۳۲م pus ī Šahrbrāz احتمالاً کشته شد.
'خاندان ساسانی، ۲۲۴ تا ۶۵۲ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Husraw sēyōm Husraw Khusrau iii.jpg کوتاه، Šāhān šāh مرگ پس از ژوئن ۶۳۵م مهٔ ۶۳۰م پس از ژوئن ۶۳۵م[67] pus ī کواد pus ī Ōhrmazd tasum به دست Rōdistahm Farrōxzād کشته شد.
Burān Burān Puran Dokht Imaginary Portrait.jpg هوچیر، شهبانوی شهبانوان مرگ اکتبر ۶۳۱م ۹ ژوئن ۶۳۰م اکتبر ۶۳۱م duxt ī Husraw dīdom
Pērōz dīdom Gušnasp بَندَگ Šāhān šāh مرگ دسامبر ۶۳۱م اکتبر ۶۳۱م دسامبر ۶۳۱م pus ī چهاربخت duxt ī یزدانزاد pus ī Husraw Fradom به دست درباریان کشته شد.[68]
Āzarm ī duxt Āzarm ī duxt، xwaršēd Azarmedukht.jpg شهبانوی شهبانوان مرگ پس از آوریل ۶۳۲م اکتبر ۶۳۱م آوریل ۶۳۲م duxt ī Husraw dīdom به دست Rōdistahm Farrōxzād برکنار و نابینا شد.
Ōhrmazd panǰom Ōhrmazd HormizdVICoinHistoryofIran.jpg Šāhān šāh مرگ پس از ژوئن ۶۳۳م اکتبر ۶۳۱م پس از ژوئن ۶۳۳م pus ī کواد dīdom به دست Rōdistahm Farrōxzād کشته شد.
Husraw tasum Husraw، Farrōxzād، Xwarrahzād KhosrauIVCoinHistoryofIran.jpg Baxtyār، Šāhān šāh مرگ پس از ژوئن ۶۳۳م آوریل ۶۳۲م پس از ژوئن ۶۳۳م pus ī Husraw dīdom به دست Rōdistahm Farrōxzād کشته شد.[69]
Yazadgird sēyōm Yazadgird YazdegerdIIICoinCroppedHistoryofIran.jpg Šāhān šāh ۶۲۴م (یا ۷/۶۱۶م) تا ۶۵۲م ۱۱ ژوئن ۶۳۳ ۶۵۲م pus ī شهریار pus ī Husraw dīdom به دست ماهویهٔ سوری کشته شد. پس از این خاندان ساسانی تا یک سدهٔ بعد تنها در شرق خراسان و ترکستان فرمان راندند.
'بازماندگان خاندان ساسانی در شرق ایران،[70] ۶۵۲ تا پس از ۷۳۱/۷۳۰ میلادی'
Nām ī šāhwārīh Bunnām به زبان پهلوی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
Pērōz sēyōm Pērōz Šāhān šāh مرگ ۶۷۹/۶۷۸م ۶۵۲م ۶۷۹/۶۷۸م pus ī Yazadgird sēyōm
Wahrām haftom Wahrān (به چینی: آلوهان) ورجاوند، Šāhān šāh مرگ ۷۱۰م ۶۵۲م ۷۱۰م pus ī Yazadgird sēyōm
Narsē sēyōm Nersē (به چینی: نی نیش) Wuzurg šāh ۶۷۹/۶۷۸م پس از ۷۰۹/۷۰۸م pus ī Pērōz sēyōm
Husraw panǰom Husraw (به چینی: ژولو) Wuzurg šāh ۷۱۰م پس از ۷۳۱/۷۳۰م pus ī Wahrām haftom

Xalīfagān 20 tā 334 h. / 641 tā 946 z.[edit]

' خلفای راشدین، ۲۰ تا ۴۱ هجری قمری/۶۴۱ تا ۶۶۱ میلادی'
نام Bunnām کنیه Pāznāmag Nigārag Zāyišn - Murd آغاز خلافت پایان خلافت Brādarōdīh xazān
ابوبکر عبدالله، (نام پیش از اسلام: عتیق یا عبدالکعبه) ابوبکر صدیق ۵۰پیش از هجرت/۵۷۳م تا ۲۲جمادی الثانی۱۳ه‍. ق/۶۳۵م ۱۲ربیع الاول۱۱ه‍. ق/۶۳۳م ۲۲جمادی الثانی۱۳ه‍. ق/۶۳۵م pus ī ابوقحافه عثمان pus ī عامر pus ī عمرو Template:سخ duxtaš عایشه همسر پیامبر بود. در ایران فرمانروایی نکرد.
عمر بن خطاب عمر ابوحفص فاروق، amīr ī wurrōyišnān ۳۲ پیش از هجرت/۵۹۰م تا ۲۵ذی الحجه۲۳ق/۶۴۴م ۲۲جمادی الثانی۱۳ه‍. ق/۶۳۵م ۲۵ذی الحجه۲۳ق/۶۴۴م pus ī خطاب pus ī نفیل pus ī عبدالعزی Template:سخduxtaš حفصه همسر پیامبر بود. در ایران از حدود ۲۰ق برابر با۱/۶۴۰م. به دست Pērōz نهاوندی کشته شد.
عثمان بن عفان عثمان ابوعمرو ذوالنورین، amīr ī wurrōyišnān ۴۶ پیش از هجرت/۵۷۶م تا ۱۸ذی الحجه۳۵ق/۶۵۵م ۲۹ذی الحجه۲۳ق/۶۴۴م ۱۸ذی الحجه۳۵ق/۶۵۵م pus ī عفان pus ī ابوالعاص pus ī امیه Template:سخبا دو duxt ī پیامبر ازدواج کرده بود. در پیِ شورش مردم کشته شد.
امام علی علی ابوالحسن، ابوتراب مرتضی، amīr ī wurrōyišnān ۱۳رجب۲۳پیش از هجرت/۵۹۸م تا ۲۱رمضان۴۰ق/۶۶۰م ۱۹ذی الحجه۳۵ق/۶۵۵م ۲۱رمضان۴۰ق/۶۶۰م pus ī ابوطالب عبدمناف (عمران) pus ī عبدالمطلب Template:سخبا فاطمه duxt ī پیامبر ازدواج کرده بود. کشته شد.
امام حسن حسن ابومحمد مجتبی، amīr ī wurrōyišnān ۱۵رمضان۳ق/۶۲۴م تا ۲۸صفر۴۹ق/۶۶۸م ۲۲رمضان۴۰ق/۶۶۰م جمادی الاول یا ربیع الاول۴۱ق/۶۶۱م pus ī علی Template:سخمادرش فاطمه duxt ī پیامبر بود. کناره‌گیری کرد و مسموم شد.
' امویان، ۴۱ تا ۶۴ هجری قمری/۶۶۱ تا ۶۸۳ میلادی'
نام Bunnām کنیه Pāznāmag Nigārag Zāyišn - Murd آغاز خلافت پایان خلافت Brādarōdīh xazān
معاویه Fradom ابوعبدالله amīr ī wurrōyišnān ۲۱پیش از هجرت/۶۰۰م تا ۱۵رجب۶۰ق/۶۸۰م ربیع الاول۴۱ق/۶۶۱م ۱۵رجب۶۰ق/۶۸۰م pus ī ابوسفیان صخر pus ī حرب pus ī امیه Template:سخخواهرش ام حبیبه رمله همسر پیامبر بود.
یزید Fradom amīr ī wurrōyišnān ۲۶ق/۶۴۷م تا ۱۴ربیع الاول۶۴ق/۶۸۳م ۱۵رجب۶۰ق/۶۸۰م ۱۴ربیع الاول۶۴ق/۶۸۳م pus ī معاویه Fradom
معاویه dīdom ابوعبدالرحمن، ابولیلی amīr ī wurrōyišnān ۴۳ق/۶۶۳م تا ۲۵ربیع الثانی۶۴ق/۶۸۳م ۱۴ربیع الاول۶۴ق/۶۸۳م ۲۵ربیع الثانی۶۴ق/۶۸۳م pus ī یزید Fradom
مروان Fradom ابوحکم، ابوAbdulmalik amīr ī wurrōyišnān ۲ق/۶۲۳م تا ۲۷رمضان۶۵ق/۶۸۴م ۳ذی القعده۶۴ق/۶۸۳م ۲۷رمضان۶۵ق/۶۸۴م pus ī یزید Fradom در عمل تنها بر شام حاکم بود.
' خلفای راشدین، ۶۴ تا ۷۳ هجری قمری/۶۸۳ تا ۶۹۲ میلادی'
نام Bunnām کنیه Pāznāmag Nigārag Zāyišn - Murd آغاز خلافت پایان خلافت Brādarōdīh xazān
عبدالله بن زبیر عبدالله ابوبکر amīr ī wurrōyišnān ۱ق/۶۲۲م تا ۱۵جمادی الاول۷۳م/۶۹۲م ربیع الثانی۶۴ق/۶۸۳م ۱۵جمادی الاول۷۳م/۶۹۲م pus ī زبیر pus ī عوام Template:سخمادرش اسماء duxt ī ابوبکر صدیق بود. بر تمام سرزمین‌های خلافت به جز شام و مصر فرمانروا بود. کشته شد.
' امویان، ۷۳ تا ۱۳۲ هجری قمری/۶۹۲ تا ۷۵۰ میلادی'
نام Bunnām کنیه Pāznāmag Nigārag Zāyišn - Murd آغاز خلافت پایان خلافت Brādarōdīh xazān
Abdulmalik ابوالولید amīr ī wurrōyišnān رمضان۲۶ق/۶۴۷م تا ۱۴شوال۸۶ق/۷۰۵م ۲۷رمضان۶۵ق/۶۸۴م ۱۴شوال۸۶ق/۷۰۵م pus ī مروان Fradom تا سال ۷۳ق/۶۹۲م تنها بر شام حاکم بود.
ولید Fradom ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān ۴۷ق/۶۶۷م تا ۱۵جمادی الثانی۹۶ق/۷۱۵م ۱۴شوال۸۶ق/۷۰۵م ۱۵جمادی الثانی۹۶ق/۷۱۵م pus ī Abdulmalik
سلیمان ابوایوب، ابوتراب amīr ī wurrōyišnān ۵۴ق/۶۷۴م تا ۲۰صفر۹۹ق/۷۱۷م ۱۵جمادی الثانی۹۶ق/۷۱۵م ۲۰صفر۹۹ق/۷۱۷م pus ī Abdulmalik
عمر بن عبدالعزیز عمر ابوحفص، ابوخالد، ابویزید amīr ī wurrōyišnān ۶۲ق/۶۸۱م تا ۲۵رجب۱۰۱ق/۷۲۰م ۲۰صفر۹۹ق/۷۱۷م ۲۵رجب۱۰۱ق/۷۲۰م pus ī عبدالعزیز pus ī مروان Fradom
یزید dīdom ابوخالد amīr ī wurrōyišnān ۶۵ق/۶۸۴م تا ۲۵شعبان۱۰۵ق/۷۲۴م ۲۵رجب۱۰۱ق/۷۲۰م ۲۵شعبان۱۰۵ق/۷۲۴م pus ī Abdulmalik
هشام ابوالولید amīr ī wurrōyišnān ۷۲ق/۶۹۱م تا ۶ربیع الثانی۱۲۵ق/۷۴۳م ۲۵شعبان۱۰۵ق/۷۲۴م ۶ربیع الثانی۱۲۵ق/۷۴۳م pus ī Abdulmalik
ولید dīdom ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān ۸۴ق/۷۰۲م تا ۲۷جمادی الثانی۱۲۶ق/۷۴۴م ۶ربیع الثانی۱۲۵ق/۷۴۳م ۲۷جمادی الثانی۱۲۶ق/۷۴۴م pus ī یزید dīdom
یزید sēyōm ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān ۸۷/۷۰۵م تا ۲۰ذی الحجه۱۲۶ق/۷۴۴م ۲۷جمادی الثانی۱۲۶ق/۷۴۴م ۲۰ذی الحجه۱۲۶ق/۷۴۴م pus ī ولید Fradom
ابراهیم ابواسحاق amīr ī wurrōyišnān مرگ صفر۱۳۲ق/۷۵۰م ۲۰ذی الحجه۱۲۶ق/۷۴۴م ۱۴صفر۱۲۷ق/۷۴۴م pus ī ولید Fradom کناره‌گیری کرد.
مروان dīdom ابوعبدالله، ابوAbdulmalik، ابوعبدالرحمن amīr ī wurrōyišnān ۷۴ق/۶۹۳م تا ۲۷ذی الحجه۱۳۲ق/۷۵۰م ۱۴صفر۱۲۷ق/۷۴۴م ۲۷ذی الحجه۱۳۲ق/۷۵۰م pus ī ولید Fradom کشته شد. پس از این خلافت خاندان اموی در اندلس ادامه یافت.
' عباسیان، ۱۳۲ تا ۳۳۴ هجری قمری/۷۵۰ تا ۹۴۶ میلادی'
نام Bunnām کنیه Pāznāmag Nigārag Zāyišn - Murd آغاز خلافت پایان خلافت Brādarōdīh xazān
سفاح عبدالله ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، مرتضی ۱۰۸ق/۷۲۶م تا ۱۳ذی الحجه۱۳۶ق/۷۵۴م ۱۳ربیع الاول۱۳۲ق/۷۵۰م ۱۳ذی الحجه۱۳۶ق/۷۵۴م pus ī محمد pus ī علی pus ī عبدالله pus ī عباس عموی پیامبر
منصور عبدالله ابوجعفر amīr ī wurrōyišnān، المنصور بالله ۷ذی الحجه۹۷ق/۷۰۶م تا ۶ذی الحجه۱۵۸ق/۷۷۵م ۱۳ذی الحجه۱۳۶ق/۷۵۴م ۶ذی الحجه۱۵۸ق/۷۷۵م pus ī محمد pus ī علی pus ī عبدالله pus ī عباس عموی پیامبر
مهدی محمد ابوعبدالله amīr ī wurrōyišnān، المهدی بالله ۱۲۶ق/۷۴۳م تا ۲۲محرم۱۶۹ق/۷۸۵م ۶ذی الحجه۱۵۸ق/۷۷۵م ۲۲محرم۱۶۹ق/۷۸۵م pus ī منصور
هادی موسی ابومحمد amīr ī wurrōyišnān، الهادی بالله ۱۴۸ق/۷۶۴م تا ۱۶ربیع الاول۱۷۰ق/۷۸۶م ۲۲محرم۱۶۹ق/۷۸۵م ۱۶ربیع الاول۱۷۰ق/۷۸۶م pus ī مهدی
رشید هارون ابوجعفر amīr ī wurrōyišnān، الرشید بالله ۱۵۱ق/۷۶۷م تا ۳جمادی الثانی۱۹۳ق/۸۰۹م ۱۷ربیع الاول۱۷۰ق/۷۸۶م ۳جمادی الثانی۱۹۳ق/۸۰۹م pus ī مهدی
امین محمد ابوعبدالله amīr ī wurrōyišnān، الامین بالله رمضان۱۷۰ق/۷۸۶م تا ۲۶محرم۱۹۸ق/۸۱۳م ۳جمادی الثانی۱۹۳ق/۸۰۹م ۲۶محرم۱۹۸ق/۸۱۳م pus ī رشید کشته شد.
مأمون عبدالله ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، المأمون بالله ۱۷ربیع الاول۱۷۰ق/۷۸۶م تا ۱۶رجب۲۱۸ق/۸۳۳م ۲۶محرم۱۹۸ق/۸۱۳م ۱۶رجب۲۱۸ق/۸۳۳م pus ī رشید
مبارک ابراهیم amīr ī wurrōyišnān، المبارک بالله ۱۶۲ق/ تا ۲۲۴ق/۸۳۹م محرم۲۰۲ق/۸۱۷م ۲۳ذی الحجه۲۰۳ق/۸۱۹م pus ī مهدی برکنار شد.
معتصم محمد ابواسحاق amīr ī wurrōyišnān، المعتصم بالله ۱۸۰ق/۷۹۶م تا ۱۸ربیع الاول۲۲۷ق/۸۴۲م ۱۶رجب۲۱۸ق/۸۳۳م ۱۸ربیع الاول۲۲۷ق/۸۴۲م pus ī رشید
واثق هارون ابوجعفر amīr ī wurrōyišnān، الواثق بالله ۲۰۰ق/۸۱۶م تا ۲۳ذی الحجه۲۳۲ق/۸۴۷م ۱۸ربیع الاول۲۲۷ق/۸۴۲م ۲۳ذی الحجه۲۳۲ق/۸۴۷م pus ī معتصم
متوکل جعفر ابوالفضل amīr ī wurrōyišnān، المتوکل علی الله ۲۰۵ق/۸۲۱م تا ۴شوال۲۴۷ق/۸۶۱م ۲۳ذی الحجه۲۳۲ق/۸۴۷م ۴شوال۲۴۷ق/۸۶۱م pus ī معتصم کشته شد.
منتصر محمد ابوجعفر amīr ī wurrōyišnān، المنتصر بالله ۲۲۳ق/۸۳۸م تا ۳ربیع الثانی۲۴۸ق/۸۶۲م ۴شوال۲۴۷ق/۸۶۱م ۳ربیع الثانی۲۴۸ق/۸۶۲م pus ī متوکل
مستعین احمد ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، المستعین بالله ۲۲۵ق/۸۴۰م تا ۴محرم۲۵۲ق/۸۶۶م ۳ربیع الثانی۲۴۸ق/۸۶۲م ۴محرم۲۵۲ق/۸۶۶م pus ī محمداکبر pus ī معتصم کشته شد.
معتز محمد (یا زبیر) ابوعبدالله amīr ī wurrōyišnān، المعتز بالله ۲۳۲ق/۸۴۷م تا ۲۷رجب۲۵۵ق/۸۶۹م ۴محرم۲۵۲ق/۸۶۶م ۲۷رجب۲۵۵ق/۸۶۹م pus ī متوکل کشته شد.
مهتدی محمد ابواسحاق amīr ī wurrōyišnān، المهتدی بالله ۲۱۷ق/۸۳۲م تا ۱۸رجب۲۵۶ق/۸۷۰م ۲۷رجب۲۵۵ق/۸۶۹م ۱۸رجب۲۵۶ق/۸۷۰م pus ī واثق کشته شد.
معتمد احمد ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، المعتمد علی الله ۲۲۸ق/۸۴۳م تا ۲۰رجب۲۷۹ق/۸۹۲م ۱۸رجب۲۵۶ق/۸۷۰م ۲۰رجب۲۷۹ق/۸۹۲م pus ī متوکل
معتضد احمد ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، المعتضد علی الله ۲۴۲ق/۸۵۶م تا ۲۲ربیع الثانی۲۸۹ق/۹۰۲م ۲۰رجب۲۷۹ق/۸۹۲م ۲۲ربیع الثانی۲۸۹ق/۹۰۲م pus ī موفق pus ī متوکل
مکتفی علی ابومحمد amīr ī wurrōyišnān، المکتفی بالله ۲۶۴ق/۸۷۸م تا ۱۲ذی القعده۲۹۵ق/۹۰۸م ۲۲ربیع الثانی۲۸۹ق/۹۰۲م ۱۲ذی القعده۲۹۵ق/۹۰۸م pus ī معتضد
مقتدر جعفر ابوالفضل amīr ī wurrōyišnān، المقتدر بالله ۲۱رمضان۲۸۲ق/۸۹۵م تا ۲۷شوال۳۲۰ق/۹۳۲م ۱۲ذی القعده۲۹۵ق/۹۰۸م ۲۱ربیع الاول۲۹۶ق/۹۰۹م pus ī معتضد برکنار شد.
مرتضی عبدالله ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، المرتضی بالله، المنتصف بالله ۲۴۶ق/۸۶۰م تا ۲۲ربیع الثانی۲۹۶ق/۹۰۹م ۲۱ربیع الاول۲۹۶ق/۹۰۹م ۲۲ربیع الاول۲۹۶ق/۹۰۹م pus ī معتز برکنار و کشته شد.
مقتدر جعفر ابوالفضل amīr ī wurrōyišnān، المقتدر بالله ۲۱رمضان۲۸۲ق/۸۹۵م تا ۲۷شوال۳۲۰ق/۹۳۲م ۲۲ربیع الاول۲۹۶ق/۹۰۹م ۱۵محرم۳۱۷ق/۹۲۹م pus ī معتضد خلافت دوباره. برکنار شد.
قاهر محمد ابومنصور amīr ī wurrōyišnān، القاهر بالله ۲۸۷ق/۹۰۰م تا ۳۳۸ق/۹۴۸م ۱۵محرم۳۱۷ق/۹۲۹م ۱۶محرم۳۱۷ق/۹۲۹م pus ī معتضد برکنار شد.
مقتدر جعفر ابوالفضل amīr ī wurrōyišnān، المقتدر بالله ۲۱رمضان۲۸۲ق/۸۹۵م تا ۲۷شوال۳۲۰ق/۹۳۲م ۱۶محرم۳۱۷ق/۹۲۹م ۲۷شوال۳۲۰ق/۹۳۲م pus ī معتضد خلافت سه باره.
قاهر محمد ابومنصور amīr ī wurrōyišnān، القاهر بالله ۲۸۷ق/۹۰۰م تا ۳۳۸ق/۹۴۸م ۲۷شوال۳۲۰ق/۹۳۲م ۶جمادی الاول۳۲۲ق/۹۳۴م pus ī معتضد خلافت دوباره. برکنار و نابینا شد.
راضی احمد (یا محمد) ابوالعباس amīr ī wurrōyišnān، الراضی بالله ۲۹۷ق/ ۹۱۰م تا ۲۰ربیع الاول۳۲۹ق/۹۴۰م ۶جمادی الاول۳۲۲ق/۹۳۴م ۲۰ربیع الاول۳۲۹ق/۹۴۰م pus ī مقتدر
متقی ابراهیم ابواسحاق amīr ī wurrōyišnān، المتقی بالله ۲۹۷ق/ ۹۱۰م تا شعبان۳۵۷ق/۹۶۸م ۲۰ربیع الاول۳۲۹ق/۹۴۰م ۲۰صفر۳۳۳ق/۹۴۴م pus ī مقتدر برکنار و نابینا شد.
مستکفی عبدالله ابوالقاسم amīr ī wurrōyišnān، المستکفی بالله ۲۹۲ق/۹۰۵م تا ۳۳۸ق/۹۵۰م ۲۰صفر۳۳۳ق/۹۴۴م ۲۲جمادی الثانی۳۳۴ق/۹۴۶م pus ī مکتفی برکنار و نابینا شد. پس از این خلافت هیچ گونه فرمانروایی بر ایران نداشت. خلافت خاندان عباسی تا ۶۵۶ق/۱۲۵۸م در بغداد و پس از آن در قاهره ادامه یافت.

Gāwbārān[edit]

Bāwanān[edit]

Kiyūsān[edit]

Spāhbedān[edit]

Kēnxwārān[edit]

Tahirān[edit]

Rōygarān[edit]

Alīyārān ī Tapūrān[edit]

  • حسن بن زید
  • القائم
  • داعی الحق
  • حسن pus ī مهدی
  • داعی صغیر

Sāmānān[edit]

Ziyārān[edit]

Bōyagān[edit]

Pāznāmag کنیه نام Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
آل بویهٔ فارس (۹۳۳–۱۰۶۲)
عمادالدوله ابوالحسن علی ۸۹۱–۹۴۹ ۹۳۴ ۹۴۹ pus ī بویه
عضدالدوله ابوشجاع Panāhhusraw 100px ۹۳۶–۹۸۳ ۹۴۹ ۹۸۳ pus ī رکن‌الدولهTemplate:سخبرادرزاده عمادالدوله
شرف‌الدوله ابوالفوارس شیرذیل (شیردل) ۹۶۲–۹۸۹ ۹۸۳ ۹۸۹ pus ī عضدالدوله
صمصام‌الدوله ابوکالیجار Marzōbān ۹۶۴–۹۹۸ ۹۸۹ ۹۹۸ pus ī عضدالدوله
بهاءالدوله ابونصر PērōzXwāršād 100px ۹۷۱–۱۰۱۲ ۹۹۸ ۱۰۱۲ pus ī عضدالدوله
Sultānuldōlag ابوشجاع Panāhhusraw ۹۹۲–۱۰۲۴ ۱۰۱۲ ۱۰۲۴ pus ī بهاءالدوله
عمادالدوله ابوکالیجار Marzōbān 100px ۱۰۱۱–۱۰۴۸ ۱۰۲۴ ۱۰۴۸ pus ī Sultānuldōlag
ابومنصور پولادستون ۱۰۶۲-؟ ۱۰۴۸ ۱۰۶۲ pus ī عمادالدوله ابوکالیجار Marzōbān
Pāznāmag کنیه نام Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
آل بویهٔ ری (۹۴۳–۱۰۲۹)
رکن‌الدوله ابوعلی حسن 100px ۸۹۸–۹۷۶ ۹۳۵ ۹۷۶ pus ī بویه
فخرالدوله ابوالحسن علی ۹۵۲–۹۹۷ ۹۷۶ ۹۸۰ pus ī رکن‌الدوله
مؤیدالدوله ابومنصور بویه 100px ۹۴۱–۹۸۳ ۹۷۷ ۹۸۳ pus ī رکن‌الدوله
فخرالدوله (بار dīdom) ابوالحسن علی ۹۵۲–۹۹۷ ۹۸۴ ۹۹۷ pus ī رکن‌الدوله
مجدالدوله ابوطالب Rōdistahm 100px ۹۹۳–۱۰۲۹ ۹۹۷ ۱۰۲۹ pus ī فخرالدوله
Pāznāmag کنیه نام Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
آل بویهٔ همدان (۹۷۶–۱۰۲۴)
مؤیدالدوله ابومنصور بویه 100px ۹۴۱–۹۸۳ ۹۷۶ ۹۸۳ pus ī رکن‌الدوله
فخرالدوله ابوالحسن علی ۹۵۲–۹۹۷ ۹۸۴ ۹۹۷ pus ī رکن‌الدوله
شمس‌الدوله ابوطاهر Šāhhusraw 100px ۱۰۲۱-؟ ۹۹۷ ۱۰۲۱ pus ī فخرالدوله
سماءالدوله ابوالحسن ؟ علی ۱۰۲۳-؟ ۱۰۲۱ ۱۰۲۳ pus ī شمس‌الدوله
Pāznāmag کنیه نام Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
آل بویه عراق (۹۴۵–۱۰۵۵)
معزالدوله ابوالحسن احمد ۹۱۵–۹۶۷ ۹۴۵ ۹۶۷ pus ī بویه
عزالدوله ابومنصور Baxtyār ۹۴۳–۹۷۹ ۹۶۷ ۹۷۸ pus ī معزالدوله
عضدالدوله ابوشجاع Panāhhusraw 100px ۹۳۷–۹۸۳ ۹۷۸ ۹۸۳ pus ī رکن‌الدوله
صمصام‌الدوله ابوکالیجار Marzōbān ۹۶۴–۹۹۸ ۹۸۳ ۹۸۷ pus ī عضدالدوله
شرف‌الدوله ابوالفوارس شیرذیل (شیردل) ۹۶۲–۹۸۹ ۹۸۷ ۹۸۹ pus ī عضدالدوله
بهاءالدوله ابونصر PērōzXwāršād 100px ۹۷۰–۱۰۱۲ ۹۸۹ ۱۰۱۲ pus ī عضدالدوله
Sultānuldōlag ابوشجاع Panāhhusraw ۹۹۲–۱۰۲۴ ۱۰۱۲ ۱۰۲۱ pus ī بهاءالدوله
مشرف‌الدوله ابوعلی حسن ۱۰۰۲–۱۰۲۵ ۱۰۲۱ ۱۰۲۵ pus ī بهاءالدوله
جلال‌الدوله ابوطاهر pērōzhusraw ۹۹۴–۱۰۴۳ ۱۰۲۷ ۱۰۴۴ pus ī بهاءالدوله
عمادالدوله ابوکالیجار Marzōbān 100px ۱۰۱۱–۱۰۴۸ ۱۰۴۴ ۱۰۴۸ pus ī Sultānuldōlag
Malik رحیم ابونصر husrawpērōz ۱۰۵۸-؟ ۱۰۴۸ ۱۰۵۵ pus ī عمادالدوله ابوکالیجار Marzōbān

Γaznagān[edit]

Salǰūkān 1029-1194[edit]

Nām ī šāhwārīh نام اصلی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
سلجوقیان ۱۰۲۹–۱۱۹۴
۱ طغرل Fradom محمد رکن الدین، ابوطالب، بیگ، Sultān ۹۹۵–۱۰۶۳ ۱۰۲۹ ۱۰۶۳ pus ī میکائیل pus ī سلجوق
۲ آلپ ارسلان محمد عضدالدوله، عضدالدین، ابوشجاع، Sultān ۱۰۳۹–۱۰۷۲ ۱۰۶۳ ۱۰۷۲ pus ī چغری بیگ داود برادر طغرل Fradom به دست سرباز اسیری کشته شد.
۳ Malikšāh Fradom حسن 80px جلال الدوله، جلال الدین، ابوالفتح، Sultān ۱۰۵۵–۱۰۹۲ ۱۰۷۲ ۱۰۹۲ pus ī آلپ ارسلان به دست حشاشین کشته شد
۴ محمود Fradom ناصرالدین، ابوالقاسم، Sultān ۱۰۸۶–۱۰۹۴ ۱۰۹۲ ۱۰۹۴ pus ī Malikšāh Fradom
۵ برکیارق محمد رکن الدین، ابوالمظفر، Sultān ۱۰۸۰–۱۱۰۵ ۱۰۹۴ ۱۱۰۵ pus ī Malikšāh Fradom
۶ Malikšāh dīdom معزالدین، ابوالفتح، Sultān ۱۱۰۱ - ? ۱۱۰۵ ۱۱۰۵ pus ī برکیارق به دست محمد Fradom خلع و نابینا شد
۷ محمد Fradom طَپَر غیاث الدین، ابوشجاع، Sultān ۱۰۸۲–۱۱۱۸ ۱۱۰۵ ۱۱۱۸ pus ī Malikšāh Fradom
۸ سنجر احمد معزالدین، ابوالحارث، Sultān ۱۰۸۷–۱۱۵۷ ۱۰۹۷ ۱۱۵۷ pus ī Malikšāh Fradom
۹ محمود dīdom مغیث الدین، Sultān ۱۱۰۴–۱۱۳۱ ۱۱۱۸ ۱۱۳۱ pus ī محمد Fradom
۱۰ داود مغیث الدین، ابوالفتح، Sultān ? - ۱۱۳۲ ۱۱۳۱ ۱۱۳۲ pus ī محمود dīdom
۱۱ طغرل dīdom رکن الدین، ابوطالب، Sultān ۱۱۰۹–۱۱۳۴ ۱۱۳۲ ۱۱۳۴ pus ī محمد Fradom
۱۲ مسعود غیاث الدین، ابوالفتح، Sultān ۱۱۰۹–۱۱۵۲ ۱۱۳۴ ۱۱۵۲ pus ī محمد Fradom
۱۳ Malikšāh sēyōm مغیث الدین، Sultān ۱۱۲۸–۱۱۶۰ ۱۱۵۲ ۱۱۵۳ pus ī محمود dīdom
۱۴ محمد dīdom غیاث الدین، ابوشجاع، Sultān ۱۱۲۸–۱۱۶۰ ۱۱۵۳ ۱۱۶۰ pus ī محمود dīdom
۱۵ سلیمانشاه معزالدین، ابوالحارث، Sultān ۱۱۱۸–۱۱۶۲ ۱۱۶۰ ۱۱۶۱ pus ī محمد Fradom خلع شد
۱۶ ارسلان رکن الدین، Sultān ۱۱۳۴–۱۱۷۶ ۱۱۶۱ ۱۱۷۶ pus ī طغرل dīdom
۱۷ طغرل sēyōm رکن الدین، ابوطالب، Sultān ? - ۱۱۹۴ ۱۱۷۶ ۱۱۹۴ pus ī ارسلان کشته شد.

Xwārazšāhān[edit]

Nām ī šāhwārīh نام اصلی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
خوارزمشاهیان (۱۱۵۳–۱۲۳۱)
قطب‌الدین محمد pus ī انوشتکین غرجه
علاءالدین اتسز ابوالمظفر ۱۰۹۷/۱۱۰۵–۱۱۵۶ ۱۱۵۳ ۱۱۵۶ pus ī قطب‌الدین محمد
تاج‌الدین ایل‌ارسلان ابوالفتح ۱۱۷۱-? ۱۱۵۶ ۱۱۷۲ pus ī اتسز
جلال‌الدین Sultānšāh ۱۱۹۳- pus ī ایل ارسلان
علاءالدین تکش ۱۲۰۰-? ۱۱۷۲ ۱۲۰۰ pus ī ایل ارسلان
علاءالدین محمد ابوالفتح 100px ۱۲۲۰-? ۱۲۰۰ ۱۲۲۰ pus ī تکش
جلال‌الدین منکبرنی 100px ۱۲۳۱-? ۱۲۲۰ ۱۲۳۱ pus ī محمد

Īlxānān[edit]

Nām ī šāhwārīh نام اصلی Nigārag Pāznāmag Zāyišn - Murd Āšēz ī šāhīg Frazām ī šāhīg Brādarōdīh xazān
ایلخانان (۱۲۵۶–۱۳۵۷)
هولاکو 70px ۱۲۱۷–۱۲۶۵ ۱۲۵۶ ۱۲۶۵ pus ī تولی‌خان
اباقاخان 70px ۱۲۳۴–۱۲۸۲ ۱۲۶۵ ۱۲۸۲ pus ī هولاکو
Sultān احمد تکودار بن هولاکو 70px ۱۲۸۴-؟ ۱۲۸۲ ۱۲۸۴ pus ī هولاکو
ارغون‌خان بن اباقا 70px ۱۲۵۸–۱۲۹۱ ۱۲۸۴ ۱۲۹۱ pus ī اباقاخان
گیخاتون بن اباقا 70px ۱۲۹۵-؟ ۱۲۹۱ ۱۲۹۵ pus ī اباقاخان
بایدوخان بن طرغان 100px ۱۲۹۵-؟ ۱۲۹۵ ۱۲۹۵
غازان بن ارغون محمود 70px ۱۲۷۱–۱۳۰۴ ۱۲۹۵ ۱۳۰۴ pus ī ارغون‌خان
اولجایتو خدابنده بن ارغون 70px ۱۲۸۰–۱۳۱۶ ۱۳۰۴ ۱۳۱۶ pus ī ارغون‌خان
ابوسعید بهادرخان بن اولجایتو 100px ۱۳۰۵–۱۳۳۵ ۱۳۱۶ ۱۳۳۵ pus ī الجایتو
ارپاگاون ۱۳۳۶-? ۱۳۳۵ ۱۳۳۶
موسی خان ۱۳۳۷-? ۱۳۳۶ ۱۳۳۷
طغا تیمورخان ۱۳۵۳-? ۱۳۳۵ ۱۳۵۳
محمد خان ۱۳۳۸-? ۱۳۳۶ ۱۳۳۸
ساتی‌بیگ ۱۳۰۰–۱۳۴۵ ۱۳۳۸ ۱۳۳۹ duxt ī الجایتو
شاه جهان ایلخانی ۱۳۳۹ ۱۳۴۰
سلیمان خان ۱۳۳۹ ۱۳۴۵
Anōšurwān عادل ۱۳۴۴ ۱۳۵۶

دودمان‌های محلی[edit]

جلایریان[edit]

آل مظفر یا Mozaffarān[edit]

آل اینجو[edit]

کیاییان[edit]

  • سید امیر کیای مَلاطی، بنیانگذار حکومت خاندان کیاییان در گیلان. حکومت از (۷۶۳–۷۷۶) ق.
  • سید رضی کیا حکومت از (۷۲۹–۷۹۹) ق.
  • کارکیا سید محمد اول حکومت از (۸۲۹–۸۳۷) ق.
  • کارکیا ناصر کیا حکومت از (۸۳۷–۸۵۱) ق.
  • کارکیا Sultān محمد dīdom حکومت از (: ۸۵۱–۸۸۳) ق.
  • کارکیا میرزاعلی

...

تیموریان[edit]

  1. تیمور لنگ
  2. خلیل Sultān
  3. šāhrōx
  4. الغ بیگ
  5. عبدالله میرزا تیموری
  6. بابر تیموری
  7. ابوسعید
  8. Sultān احمد
  9. Sultān محمود
  10. Sultān حسین بایقرا

Syāpahān[edit]

فرمانروایان محلی قراقویونلو[edit]

سلاطین قراقویونلو[edit]

  1. J̌ahānšāh
  2. حسن‌علی (فرزند J̌ahānšāh)

Aruspahān[edit]

فرمانروایان محلی آق‌قویونلو[edit]

سلاطین آق‌قویونلو[edit]

  1. Sultān حسن (اوزون حسن)
  2. Sultān خلیل
  3. Sultān یعقوب
  4. Sultān بایسنقر
  5. Sultān Rōdistahm
  6. Sultān احمد (گوده احمد)

فرمانروایان دورهٔ هرج‌ومرج پایانی آق‌قویونلو[edit]

Safawīyān[edit]

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ šāh اسماعیل Fradom 80px ۱۴۸۷–۱۵۲۴ ۱۵۰۲–۱۵۲۴ -
۲ šāh Tahmāsp Fradom 80px ۱۵۱۴–۱۵۷۶ ۱۵۲۵–۱۵۷۶ pus ī
۳ šāh اسماعیل dīdom 80px ۱۵۳۷–۱۵۷۷ ۱۵۷۶–۱۵۷۷ pus ī
۴ šāh محمد خدابنده ۱۵۳۲–۱۵۹۶ ۱۵۷۷–۱۵۸۷ برادر عزل شد
۵ šāh عباس wuzurg 80px ۱۵۷۱–۱۶۲۹ ۱۵۸۷–۱۶۲۹ pus ī
۶ šāh صفی 80px ۱۶۱۱–۱۶۴۲ ۱۶۲۹–۱۶۴۲ نوه
۷ šāh عباس dīdom 80px ۱۶۳۲–۱۶۶۶ ۱۶۴۲–۱۶۶۶ pus ī
۸ šāh سلیمان 80px ۱۶۴۵–۱۶۹۴ ۱۶۶۶–۱۶۹۴ pus ī نام او صفی میرزا بود و بار اول با نام شاه صفی تاج بر سرگذاشت و در dīdomین سال سلطنت خود با نام سلیمان تاجگذاری کرد.
۹ شاه Sultān Hussayn 80px ۱۶۶۸–۱۷۲۶ ۱۶۹۴–۱۷۲۲ pus ī توسط محمود افغان عزل شد و سپس به دست اشرف افغان به قتل رسید

Abgānān[edit]

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ محمود افغان 60px ۱۶۹۷–۱۷۲۵ ۱۷۲۲–۱۷۲۵ بنیانگذار از سلطنت خلع شده و به دست اشرف افغان کشته شد
۲ اشرف افغان ؟ - ۱۷۳۰ ۱۷۲۵–۱۷۲۹ pus ī عموی محمود افغان در هنگام فرار به دست بلوچ‌ها کشته شد

Šāhān ī nāmīhā yī Safawīyān[edit]

ردیف نام تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ شاه Tahmāsp dīdom ۱۷۰۴–۱۷۴۰ ۱۷۲۹–۱۷۳۲ pus ī شاه Sultān Hussayn توسط نادر شاه از سلطنت برکنار و کشته شد
۲ شاه عباس sēyōm ۱۷۳۲–۱۷۴۰ ۱۷۳۲–۱۷۳۵ pus ī شاه Tahmāsp dīdom در شش ماهگی توسط نادر شاه به سلطنت رسید و نادر شاه نایب السلطنه شد و در خردسالی توسط رضاقلی میرزا به قتل رسید

Afšārān[edit]

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ نادرشاه 60px ۱۶۸۸–۱۷۴۷ ۱۷۳۵–۱۷۴۷ بنیانگذار سلسله افشاریان به دست عادل‌شاه کشته شد
۲ عادل‌شاه ۱۷۲۳–۱۷۴۸ ۱۷۴۷–۱۷۴۸ برادرزاده نادرشاه به دست ابراهیم‌شاه کشته شد
۳ ابراهیم‌شاه ؟ - ۱۷۴۸ ۱۷۴۸ برادر عادل‌شاه به دست šāhrōx mīrzā کشته شد
۴ šāhrōx mīrzā ۱۷۳۳–۱۷۹۶ ۱۷۴۸–۱۷۵۰ نوه نادرشاه از سال ۱۷۵۰ تا ۱۷۹۶ فقط حاکم خراسان بود تا اینکه به دستور آقامحمدخان قاجار کشته شد

Zandān[edit]

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ کریم‌خان زند 60px ۱۷۰۷–۱۷۷۹ ۱۷۵۰–۱۷۷۹ بنیانگذار سلسله زندیان
۲ ابوالفتح‌خان زند ؟ - ۱۷۷۹ ۱۷۷۹ pus ī کریم‌خان زند
۳ محمدعلی‌خان زند ؟ - ۱۷۷۹ ۱۷۷۹ pus ī کریم‌خان زند ترور شد
۴ صادق‌خان زند ؟ - ۱۷۸۱ ۱۷۷۹–۱۷۸۱ برادر کریم‌خان زند
۵ علیمرادخان زند ؟ - ۱۷۸۵ ۱۷۸۱–۱۷۸۵ خواهرزاده کریم‌خان زند
۶ جعفرخان زند ؟ - ۱۷۸۹ ۱۷۸۵–۱۷۸۹ pus ī صادق‌خان زند
۷ صیدمرادخان زند ؟ - ۱۷۸۹ ۱۷۸۹ pus ī عموی علیمرادخان زند
۸ لطفعلی‌خان زند 60px ۱۷۶۹–۱۷۹۴ ۱۷۸۹–۱۷۹۴ pus ī جعفرخان زند به دستور آقامحمدخان قاجار کشته شد

Kāǰārān[edit]

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ آقامحمدخان قاجار 80px ۱۷۴۲–۱۷۹۷ ۱۷۹۴–۱۷۹۷ - کشته شد
۲ فتحعلی شاه 80px ۱۷۷۲–۱۷۶۴ ۱۷۹۷–۱۸۳۴ برادرزاده به نظر، تاریخ وفات فتحعلی شاه باید همان تاریخِ اتمام سلطنت ایشان باشد. یعنی ۱۸۳۴.

لطفاً اصلاح شود

۳ محمد شاه 80px ۱۸۰۸–۱۸۴۸ ۱۸۳۴–۱۸۴۸ نوه
۴ ناصرالدین شاه 80px ۱۸۳۱–۱۸۹۶ ۱۸۴۸–۱۸۹۶ pus ī کشته شد
۵ مظفرالدین شاه 80px ۱۸۵۳–۱۹۰۷ ۱۸۹۶–۱۹۰۷ pus ī وی آخرین Pādixšāyīh است که در ایران درگذشته‌است
۶ محمدعلی شاه 80px ۱۸۷۲–۱۹۲۵ ۱۹۰۷–۱۹۰۹ pus ī عزل شد
۷ احمدشاه 80px ۱۸۹۸–۱۹۳۰ ۱۹۰۹–۱۹۲۵ pus ī عزل شد

Pahlawīyān[edit]

بندانگشتی|200px|نشان رسمی دربار Šāhān šāhی ایران که در آن نقش فَروَهَر دیده می‌شود. (در گوی، سمت راست، بالا) دورهٔ پهلوی ۱۳۰۴ تا ۱۳۵۷ خورشیدی

ردیف نام تصویر تولد/مرگ سلطنت نسبت با سلف xazān
۱ رضاشاه 80px|رضا شاه ۲۴ اسفند ۱۲۵۶ – ۴ مرداد ۱۳۲۳ ۴ Ardwahišt ۱۳۰۵ – ۲۴ شهریور ۱۳۲۰ - حملهٔ متفقین به ایران و استعفا و تبعید وی.
۲ محمدرضاشاه 80px ۴ آبان ۱۲۹۸ – ۵ مرداد ۱۳۵۹ ۲۵ شهریور ۱۳۲۰ – ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ pus ī پایان نظام Pādixšāyīh در پی انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ ایران.

الگوها[edit]

Template:شاهان ایران

جستارهای وابسته[edit]

xazān‌ها[edit]

Template:پانویس

کتابشناسی[edit]

Template:چپ‌چین

  • Qashqai, Chronicle of Early Iran History.
  • Cameron, 1936; Majidzadeh, 1991; Majidzadeh, 1997.
  • 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 Qashqai, Chronicle of Elamites.
  • جایگاه جغرافیایی اوان نامشخص است ولی بسیار محتمل است که در نزدیکی پشتکوه لرستان واقع بوده باشد. سه شاه نخست اوان بر میانرودان نیز فرمانروایی کرده‌اند.
  • 5.0 5.1 5.2 Legrain, 1922; Cameron, 1936; The Cambridge History of Iran; Hinz, 1972; The Cambridge Ancient History; Majidzadeh, 1991; Majidzadeh, 1997; Vallat "Elam ...", 1998.
  • 6.0 6.1 Cameron, 1936.
  • 7.0 7.1 7.2 Potts, 1999.
  • Legrain, 1922; Cameron, 1936; D’yakonov, 1956; The Cambridge History of Iran; Hinz, 1972; The Cambridge Ancient History; Majidzadeh, 1991; Majidzadeh, 1997.
  • Qashqai, Chronicle of Early Iran History.
  • 10.0 10.1 Hinz, 1972.
  • در سال‌های ۲۰۷۸ و ۲۰۱۶پ. م به دست سپاهیان اور گشوده شد. پس از وی شاهان سیماشکی رهبری ایلام را در دست گرفتند.
  • تصور می‌شود که سیماشکی در نزدیکی اصفهان کنونی قرار داشته‌است.
  • Cameron, 1936; The Cambridge History of Iran; Hinz, 1972; The Cambridge Ancient History; Majidzadeh, 1991; Majidzadeh, 1997; Vallat "Elam ...", 1998.
  • 14.0 14.1 Potts, 1999
  • 15.0 15.1 15.2 15.3 Cameron, 1936; The Cambridge History of Iran; Hinz, 1972; The Cambridge Ancient History; Majidzadeh, 1991; Majidzadeh, 1997; Vallat, "Elam ...", 1998.
  • 16.0 16.1 Vallat, "Elam ...", 1998.
  • لفظ "روهوشاک" در زبان ایلامی به عنوان معادلی برای واژهٔ اکدی به معنی "خواهرزاده" آمده‌است ولی به احتمال زیاد اشاره به ازدواجی فامیلی بین خواهر و برادر دارد. نگاه کنید به: Vallat, "Elam ...", 1998.
  • 18.0 18.1 18.2 Vallat , François. Elam: The History of Elam.
  • همچنین شاه بابل نیز بوده‌است
  • Cameron, 1936; The Cambridge History of Iran; Hinz, 1972; The Cambridge Ancient History; Majidzadeh, 1991; Vallat, 1995; Majidzadeh, 1997; Vallat, "Elam ...", 1998; Reade, 2000; Henkelman, 2003; Tavernier, 2004.
  • Qashqai, Chronicle of Early Iran History.
  • 22.0 22.1 Cameron, 1936; D’yakonov, 1956; The Cambridge History of Iran
  • Qashqai, Chronicle of Early Iran History.
  • Qashqai, Chronicle of Early Iran History.
  • Qashqai, Chronicle of Achaemenids.
  • Qashqai, Chronicle of Macedonians.
  • Qashqai, Chronicle of Arsacids.
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک سوم
  • 29.0 29.1 Assar, 2004.Assar, 2005. Assar, "Moses of Choren & the Early Parthian Chronology", 2006.
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک چهارم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک پنجم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک ششم
  • 33.0 33.1 33.2 33.3 33.4 33.5 33.6 33.7 Assar, G.R.F. , "A Revised Parthian Chronology of the Period 165-91 BCE" Qashqai, H.R. , "The successors of Mithridates II"
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک هفتم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک هشتم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک نهم
  • Assar, G.R.F. , "A Revised Parthian Chronology of the Period 165-91 BCE"
  • 38.0 38.1 38.2 38.3 Qashqai, H. , "The successors of Mithridates II"
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک دهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک یازدهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک دوازدهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک سیزدهم ارد یکم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک چهاردهم
  • Josephus Flavius, Antiquities of the Jews, Book XVI, Ch.8.4
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک پانزدهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک شانزدهم ارد دوم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک هفدهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک هجدهم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک نوزدهم گودرز
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیستم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و یکم
  • Tacitus, The Annals, 11.10
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و دوم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و سوم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و چهارم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و پنجم بلاش دوم
  • See: Unknown King (III) (Template:Circa AD 140)
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و ششم بلاش سوم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و هفتم بلاش چهارم
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و هشتم بلاش پنجم
  • سکه‌هایی از این تاریخ با نام بلاش در دست است که در سلوکیه زده شده‌اند و پیش از این نام شاه را بر آن‌ها به نادرستی اردواز خوانده بودند.
  • بر اساس شمارش قدیمی:اشک بیست و نهم
  • براساس نوشتهٔ ابوریحان بیرونی در کتاب آثارالباقیه به نقل از کتاب شاپورگان مانی
  • See: Tiridates III (Template:Circa AD 224 – 228?)
  • Qashqai, Chronicle of Sasanids.
  • Pourshariati, pp. 131-136
  • برپایهٔ سکه‌ها
  • برخی پیروز دوم و گشنسب بنده را دو شاه دانسته‌اند که نادرست است. پیروز نامی است که گشنسب بنده پس از دستیابی بر تاج و تخت بر خود نهاد.
  • برخی خره زاد و فرخزاد را دو تن دانسته‌اند که نادرست است. «خره زاد» گویش ساسانی از واژه‌ای است که گویش پارتی آن «فرخزاد» است.
  • دریایی، فرزندان و نوادگان یزدگرد سوم در چین