Wp/otk/Alavan

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | otkWp > otk > Alavan
Jump to navigation Jump to search
Yukarıdan aşağıya: Amerikan kaymanı (Alligator mississippiensis), Nil alavanı (Crocodylus niloticus) yime Hint negi (Gavialis gangeticus).
(Crocodylus acutus) Amerikan kaymanı
Nil alavanı
Yeryüzünde Alavanların Dağılışı

Alavan ;(Arapça Timsah) Törköm: Alavangiller (Crocodilidae)

Yaşadığı yerler
İsig bölgelerde bataklıklarda yime suv kıyılarında yaşar'lar.
Özellikleri
Yapısı boynağı andırır. Etizi süngüksü kabırsıklarla örtüligdir. Suvda edgü yüzerler. Balık, kuş yime imiglilerle beslenirler.
Turmış
100 yıl tegi yaşarlar.
Adınları
23 türü bardır. Nil alavanı (Crocodylus niloticus), Tengiz alavanı (Crocodylus porosus), Mississippi kaymanı (Alligator mississippiensis) Neg en atıglarıdır.Neg'e Gavyalda (Gavialidae) denir.

Alavanlar takımı, Cretaceous kezining songlarında, yaklaşık 84 milyon yıl aldın ortaga çıkmış iri sürüngenlerdir. Kuşlarnıng yaşagan eng yakın uruğlarıdır. Kuşlar yime alavanlar, Archosauria(1) öykömünün (1)yaşagan songgı üyeleridir. Crocodilia takımı, 220 milyon yıl aldın Triassic kezde ortaga çıkmış bolgan yime Mesozoic kezde çok kop andağlara ayrılgan Crurotarsi öykömünün[2] üyelerindendir.

Yaşambilim[edit]

Alavan, isig bölgelerdeki akarsuvlarda yaşagan, Alavangiller törkömünden irig yapılı, kalın yime kabuksu teriglig sürüngen türlerinin döyöm atı. Uzaktan karanganda Boynak’a okşarlar. Ködünlerinin üzeri, sert süngüksü tanıtaçlarla örtüligdir. Öng ayaklarında beşer, arka ayaklarında dörder ernek tabılar.

Ernek araları bötönlay nemese bölekleyin köşikligdir. Uzun, yandan basık kuyrukları suvda kürek körevo körer. Küçlig tişler bilen bezenmiş, köp küçlig engekleri bardır. Yalngız üst engek açılır. Etlig til, alt tamakka yapışıktır. Közleri, burunları yime kulgakları başlarınıng üst böliminde tabılar. Sudva yüzerken teçlikle tegrelerini körür, işitir yime solunum yasarlar.

Karada ködünlerini küçe taşımalarına karamastan, suda çok iyi yüzerler. Gündüzleri günün büyük bir kısmını su kıyılarında yatarak geçirir, çoğunlukla gece avlanırlar. Gözbebekleri dikey olduğundan gece de iyi görürler. Alavanların çoğu kendine tandık bir kin kokusu çıkarır.

Avlanma yime Beslenme[edit]

Balık, kuş yime suya gelen imiglerle beslenirler. Özlüglere de saldıranları vardır. Avlarını güçlü engekleri arasına sıkıştırıp suya çekerek boğarlar. Dişlerini avlarını tançulamada kullanırlar. Çiğnemeden tançular olarak yutarlar. Sindirim için çakıl yime taş da yutarlar. Sonra dişlerinin arasındaki artıkları dışarı çıkarırlar. Yig etin sindirimi tarka olduğu için bazı türler avlarını gömerek çürümelerini bekler.

Gözleri üç köşiklidir. Suya daldıkları ödüşte burun yime kulak delikleri birer kapakla örtülür. Ağız gerisinde bulunan bir kıvrımı damaklarına yapıştırarak soluk yime yemek borularını birbirinden ayırabildiklerinden su altında bile ısırıp yiyebilirler. Konik yapılı dişler aşındıkça yenileri çıkar. Derilerinden çamadan, belgitlik, ayakkabı yapılır. Bu bakımdan bolca avlanırlar.Yürekleri dört gözlüdür. Aort kökleri Panizza akarı yürüntegiyle birleştiğinden ködünlerinde kirli kan dolaşır. Diğer sürüngenler gibi soğukkanlı davarlardır. Ködün ısıları çevre ısısına göre değişir.

Üreme[edit]

Yumurtayla çoğalırlar. Kasıvdan sonra dişi, kıyıdaki bir kumlukta açtığı çukur içine kaz yumurtası iriliğinde 50 tegi yumurta yumurtlar. Bir yumurtanın uzunluğu 5-9 santimetre tegidir. Bazı türlerin dişileri yumurtlamak için çukur kazarken bazıları da çamurdan küçük bir tepecik yapar Yumurtaların üzerini kumla örterek yakınlarında közet bekler. Keyçek bu ödüş üç ayı bulur. Dişi bu ödüşte kamağ yemek yemediğinden kilo kaybeder. Arada sırada erkek de dişinin yakınına gelir. Ama dişisini beslemeyi bilig edemez.

Kençler, yumurta kabuğunu kırmaya anuk olunca 20 metre tegi uzaklıktan duyulan sesler çıkararak analarını yardıma çağırırlar. Dişi alavan, kumları açarak yumurtalardan kençlerin çıkmasına yardım eder. İnce derili kençler büyük bir titizlikle tek tek ananın ağzında su kıyısına taşınır. Bakıma gereksinme duyan kençler altı ile sekiz yidgün bir ödüş içinde ana yime ata örütünden dış adalanlardan büyük bir sakla korunur. Yırtıcı kuşlar yime azıglı imigliler alavan kençlerine düşkündür.

Mangustlar, yarpuzlar yime nil varanları kıyıda bataklıkta alavanın yumurtalarını bularak yer.Kençler kendilerine bakacak duruma gelince ana yime atalarından uzaklaşarak kendilerine yeni av bölgeleri ararlar. Büyük alavanlardan uzak olmak, uzak durmak küçelerinedir. Keyçek sonraki karşılaşmalarda ana yime ataları kençlerini tanıyamamakta, onlara av gözüyle bakmaktadır. Kençler, solucan, kurbağa, balık yumurtaları, salyangoz yime su böcekleriyle beslenirler.

Dağılımları[edit]

Alavan saldırabilir yüzmeyin uyarısı

Alavanlara çoğunlukla Amerika, Afrika, Madagaskar, Biridin yime Doğu Asya ile Orta Avustralya'da düşgelenmektedir. Tuzlu sularda yaşayanları da vardır. Nil alavanının anayurdu Nil ırmağı olduğundan bu adla anılır.

Eski Mısırlılar bunlardan korkar yime ıduk sayarlardı. Bugün Nil kıyılarında bu alavanlar kalmamıştır.Orta yime biridin Afrika'da yime Madagaskar'da bulunurlar. Uzunluğu 7 metreye ulaşabilir. Bu alavanlar 1500 kilograma tegi ulaşabilirler. Bunların eskiden yaşamış onlarından bir börtöğünün taşılının boyu 15 metre tegresinde öngörülen ağırlığı da 4000 kilogram tegiydi.

Yaşam[edit]

Özlüglere de saldırabilir. Amerikan kaymanı 50 santimetre ile 3.8 metre arasında değişen boydadır.4 metre olanları da vurulmuştur, ağırlık olarak da 2000 kilograma tegi ulaşabilirler. Denizde de yaşayabilir yime özlügler için adalanlıdır. Hindistan yime Sri Lanka’da yaygın olan Hint alavanı ya da bataklık alavanı tatlı sularda yaşar. Uzunluğu 5 metre tegi olabilir.

Çoğunlukla balıkla beslenir. Özlüglere seyrek saldırır. Amerika Birleşik Durulları’nın biridindoğusundaki bataklık, göl yime ırmaklarda yaşayan Mississippi kaymanının derileri ayakkabı yime çamadan yapımında değerli sayılır. En çok Florida bataklıklarında yaşarlar. Üreme dönemlerinde avlanmaları yasaklanmıştır. Boyları 5-6 metreye ulaşabilir.

Alavanlar öldürülmediğinde uzun ödüş yaşayabilmektedir. Davarlar çugunda 80 yaşını aşanlar vardır. Alavan karnını doyurup kıyıya uzandığında ağzı yarı açık yatıga dalar o ödüş bazı küçük kuşlar özellikle alavanközetçisi kuşu alavanın ağzına yime damağına yapışık bulunan solucanları sülükleri dişlerinin arasında kalmış et tançularını gagalayarak yerler. Alavanlarla bu kuşlar arasında ortak bir yaşam göze çarpar. Bu kuşlar adalan anında alavanları çığlıklarıyla uyarırlar.


  • Hund003.gif Davarlar ile ilgili bu özdek bir eskizdir. İçeriğini geliştirerek Vikipedi 'ye katkıda bulunabilirsiniz.