Jump to content

Wp/nyn/Nakawa Division

From Wikimedia Incubator
< Wp | nyn
Wp > nyn > Nakawa Division

Divizoni ya Nakawa n'emwe aha divizoni itaano ez'orurembo rwa Kampala, orurembo orukuru kandi orurikukirayo obuhango omuri Uganda. Orurembo rwa Nakawa nirwo rurikwetwa ekitebe kikuru ekya divizoni.

Omwanya

[edit | edit source]

Divizoni ya Nakawa eri omu kicweka ky'oburugwa izooba bw'orurembo, erikuhikaana n'orurembo rwa Kira omu burugwa izooba, Wakiso omu matemba ga disiturikiti, Kawempe omu matemba g'oburengyerwa-izooba, Kampala Central Division omu burengyerwa-izooba, Makindye Division aha Murchison Bay omu mashuuma g'oburengyerwizooba hamwe n'enyanja Nalubaale omu mashuuma. Koordinate za divizoni ni 0°20'00. 0"N, 32°37'00. 0"E (Latitude:0. 33333; Longitude:32. 61667). [1] Emyanya y'okutuuramu ni Bugoloobi, Bukoto, Butabika, Kiswa, Kiwaatule, Kyambogo, Kyanja, Luzira, Mbuya, Mutungo, Nabisunsa, Naguru, Nakawa, na Ntinda. [3] Orurengo rwa Nakawa ruri mita 1,083 (fuuti 3,553) ahaiguru y'enyanja. [1]

Okushwijuma

[edit | edit source]

Omwanya gw'ekicweka eki nigumanywa nk'enshozi z'oburengye burikwingana, ezirikugabwa emizaano etari y'amaani erikukora ebisharara by'ebitooma. Emigyera erikukira obwingi neekorera omu nyanja Nalubaale. Emifuregye neyorekwa nk'ey'oburungi bukye hamwe n'ebibanda ebihango. Ahabw'okurundaana kw'amaizi g'omugyera, okugwa kw'amaizi kukye, hamwe n'okurundaana amaizi g'omumwanya, emishororongo mingi ehindukire ebisharara by'obwire obwingi nainga eby'obutuura. Enkora y'eitaka ei eitaka ry'omuhanda ryakozirwemu, n'erya Basement Complex. Kirimu amabaare gatari gamwe na gamwe agarikuhinduka, okukira munonga aga granitoid, acid minerals, shaists hamwe n'omusheenyi. Amabaare agarikukira obwingi nigateganisibwa obwire bwingi.

Ebirikukwata aha mbeera y'obwire omu rurembo rwa Kampala, nibishushana n'ebirikukwata aha divizoni ya Nakawa. Okwebaganisamu nikumanywa n'empindahinduka nkye y'obutagasi bw'obwire. Ahabw'omuhendo gw'amaizi maingi kuruga omu nyanja hamwe n'omuyaga ogutari gwa butoosha, ogurikutamburira omu nyanja kuruga omu burugwa izooba kuza omu burengyerwizooba obwire bwona, enjura erikugwa buri mwaka neeba eri ahaiguru; milimita 1,558 (61. 3 in). Hariho omuze gw'enjura kukyendeera omuntu ku arikugyenda omu matemba kuruga aha rubaju rw'enyanja. Enjura neegwa omu biro 160 kuhisya 170 buri mwaka, erikuhika ahaiguru kuruga omu kwezi kwa kashatu kuhisya okwakataano kandi kuruga Okwaikumi na kumwe kuhisya Okwaikumi na kumwe.

Ekicweka kikye ky'ebimera omu divizoni nikyo kirikubaasa kutwarwa nk'eky'obuhangwa. Ebihingirwe by'omushozi, ebyabaire biri ebisaka n'ebibira, bihindwirwe munonga ahabw'okutereeza emyanya y'okutuuramu (emyanya y'okutuuramu eyabaire eri ahaiguru y'emishozi) kandi ebisharara bya papyrus bitahirirwe, omu mizaano, abarikukora emirimo etarikwikirizibwa.

Omubare gw'abantu

[edit | edit source]

Okubara abantu omu ihanga ryona omuri 1991 kukateebereza ngu omubare gw'abantu omu divizoni gukaba guri 135,519. Okubara abantu okwabaireho omuri 2002 kukareeta omuhendo gw'abantu 246,781, n'abantu 122,249 (49. 5 ahari igana) abakazi na 124,532 (50. obuchweka 5 ahari igana) n'abashaija. Omuri 2002, divizoni ekaba eine 20. obuchweka 3 ahari igana bw'abantu boona omuri disiturikiti ya Kampala. Abaana abari ahansi y'emyaka etaano bakaba bari ebicweka 20 ahari igana. Eminyeeto eri ahagati y'emyaka 10 na 24 ekaba eri ebicweka 30 ahari igana, kandi 26 ahari igana. obuchweka mushanju ahari igana bw'abantu bakaba bari abakazi abari omu myaka y'okuzaara. Okweyongyera kw'abantu omu mwaka gwa 2002 kukaba kuri 4. obuchweka 8 ahari igana kandi omuhendo gw'abaana abarikuzaara gukaba guri 5. obuchweka 1 ahari igana. Omuhendo gw'amaka gukaba guri 4 kandi omuhendo gw'abakazi abarikufa barikuzaara gukaba guri 265 ahari 100,000. Oburugo: Ebirikukwata aha Kampala City Council tibikiriho, kurugirira aha kubara kw'abantu okwabaireho omu mwaka gwa 2002.

Eby'okureeberaho

[edit | edit source]