Wp/nyn/Liberia
| inception | 7 January 1822 |
|---|---|
| official name | Repubblica di Libèria, Liberia, la République du Libéria |
| native label | Republic of Liberia |
| participant in | Second Liberia War |
| official language | English |
| anthem | All Hail, Liberia, Hail! |
| culture | culture of Liberia |
| motto text | The Love Of Liberty Brought Us Here, Любовта към свободата ни доведе тук, Ein Cariad at Ryddid a Ddaeth a Ni Yma |
| continent | Africa |
| country | Liberia |
| capital | Monrovia |
| located in time zone | UTC±00:00, Africa/Monrovia |
| located in or next to body of water | Atlantic Ocean |
| located in/on physical feature | West Africa |
| coordinate location | 6°32′0″N 9°45′0″W |
| coordinates of easternmost point | 5°20′3″N 7°22′4″W |
| coordinates of northernmost point | 8°33′0″N 9°46′12″W |
| coordinates of southernmost point | 4°21′10″N 7°37′3″W |
| coordinates of westernmost point | 6°55′28″N 11°29′57″W |
| geoshape | Data:Liberia.map |
| highest point | Mount Wuteve |
| lowest point | Atlantic Ocean |
| basic form of government | presidential system, constitutional republic, Herrenvolk democracy, republic |
| office held by head of state | President of Liberia |
| head of state | Joseph Boakai |
| office held by head of government | President of Liberia |
| head of government | Joseph Boakai |
| legislative body | Legislature of Liberia |
| highest judicial authority | Supreme Court of Liberia |
| central bank | Central Bank of Liberia |
| currency | Liberian dollar |
| shares border with | Guinea, Sierra Leone, Ivory Coast |
| coextensive with | Africa/Monrovia |
| driving side | right |
| electrical plug type | NEMA 1-15, NEMA 5-15, Europlug, Type E, Schuko |
| replaces | Colony of Liberia, Republic of Maryland |
| studied by | Liberian studies |
| hashtag | Liberia |
| top-level Internet domain | .lr |
| flag | flag of Liberia |
| coat of arms | coat of arms of Liberia |
| geography of topic | Geography of Liberia |
| has characteristic | partly free country |
| history of topic | history of Liberia |
| economy of topic | economy of Liberia |
| demographics of topic | demographics of Liberia |
| mobile country code | 618 |
| telephone country code | +231 |
| emergency phone number | 911, 114 |
| licence plate code | LB |
| maritime identification digits | 636, 637 |
| Unicode character | 🇱🇷 |
| category for maps or plans | Category:Maps of Liberia |

Liberia, omu butongore, Republic of Liberia, n'eihanga eriri aha nyanja y'oburengyerwa-izooba bwa Africa. Kiri aha nsharo za Sierra Leone omu matemba g'oburengyerwizooba, Guinea omu matemba g'oburengyerwizooba, Ivory Coast omu burugwa izooba, hamwe n'enyanja ya Atlantic omu mashuuma n'amashuuma g'oburengyerwa izooba. Kiine abantu nka 5. obukaikuru 5 kandi burikwetorora omwanya gwa square miles 43,000 (111,369 km2). Orurimi rukuru n'orungyereza. Endimi z'enzaarwa ezirikuhingura 20 nizigambwa, ekirikworeka enganda n'eby'obuhangwa by'eihanga. Orurembo rukuru kandi orurikukirayo obuhango ni Monrovia.
Liberia ekatandika aha ntandikwa y'ekyasha kya 19 nka purogyekiti y'ekibiina kya American Colonization Society (ACS), ekyabaire nikiikiriza ngu abairaguju nibaija kutunga emigisha mirungi y'obusingye n'obusinguzi omuri Afirika kukira omuri United States. Ahagati ya 1822 n'okubarukaho kw'orutaro rw'omunda omuri America omuri 1861, abantu abarikurenga 15,000 abaabaire batairwe omu bugabe, hamwe n'abafurika 3,198 aba Caribbean, bakafuruka baaza omuri Liberia. Ahanyima y'okutunga obumanyiso bwa America-Liberia mporampora, abatuuragye bakagyenda n'obuhangwa n'emigyenzo yaabo obu baabaire nibategyeka abantu b'enzaarwa. Liberia erikwebemberwa abanyamerika, ekarangirira okwetegyeka Okwa mushanju ebiro 26 omuri 1847, obu Amerika. S. nkaba ntarikwetegyereza okuhisya okwezi kwa kabiri omuri ebiro 5 Omuri 1862.
Liberia niryo eihanga rya Afirika ery'okubanza okwetegyeka kandi niryo eihanga rya Afirika ery'okubanza kandi eririkusingayo obukuru. Hamwe na Ethiopia, ekaba eri emwe aha mahanga abiri ga Afirika agakuumiire obugabe bwago n'okwetegyeka omu bwire bw'obutegyeki bw'amatware ga Afirika. Okutandika kw'ekyasha kya 20, Liberia ekareeba okuta esente nyingi omu kukora emipiira kuruga omu kampuni ya Firestone Tire and Rubber. Eby'obushubuzi ebi bikareetaho empindahinduka y'amaani omu by'entaasya ya Liberia, abakozi hamwe n'embeera y'obwire. Omu rutaro rw'ensi yoona orwa kabiri, Liberia ekahagira Amerika. S. amahe g'orutaro agarikurwanisa Bugirimaani y'Abanazi, gakatunga obuhwezi bwingi kuruga omuri Amerika omu by'okwombeka, ekyaretsireho obugaiga n'entunguuka y'eihanga. Omwebembezi w'eihanga William Tubman, akahiga abantu kukora empindahinduka omu by'entaasya n'eby'obutegyeki ebyareeteire eihanga kweyongyera kutunguuka n'okumanywa omunsi yoona; Liberia ekaba eri memba w'ekibiina ky'amahanga geeteeraine, ekibiina ky'amahanga geeteeraine hamwe n'ekibiina ky'amahanga ga Afirika.