Jump to content

Wp/nyn/George Kirya

From Wikimedia Incubator
< Wp | nyn
Wp > nyn > George Kirya
Barnabas George Kirya
human
sex or gendermale Gorora
date of birth9 February 1939 Gorora
occupationvirologist Gorora

George Barnabas Kirya (owazairwe omuri 1939) n'omushaho omunyayuganda, omushomi, omukugu omu by'obuhangwa, omutegyeki, hamwe n'omujwekyerwa. Akaheereza nka mukuru w'entebe y'ekitongore ky'eby'amagara kuruga omuri 2007 kuhisya omuri 2012.[1] Kareho, kuruga omuri 1997 omuri kuhisya omuri 2003, akakora nk'omujwekyerwa wa Uganda omuri United Kingdom.[2]

Eby'obuhangwa n'obwegyese

[edit | edit source]

Akazaarirwa omu irwariro rya Ngora omuri 1939 Joshua Kirya, omugwere kuruga omu kicweka ky'oburugwa-izooba,[3] hamwe na Miriam Najjemba omuganda kuruga omu kicweka kya Uganda ekya rwagati.[4] Kirya akaza omu itendekyero rya Busoga College Mwiri omu mishomo ye eya O-Level.[5]

Bwanyima akahindura yaaza omu ishomero rya Mbale Secondary School kwega A-Level. Omuri 1961, akaza omu ishomero ry'eby'emibazi erya Makerere University School of Medicine, ahu yaatungire diguri y'okubanza omu by'emibazi hamwe n'ey'okubanza omu by'okushemeza omu mwaka gwa 1966. Bwanyima akatunga diguri y'okubanza omuby'obuhangwa omuri 1971 kuruga omu yunivasite ya Birmingham omuri United Kingdom. Akatunga dipuroma ye omu by'obukooko kuruga omu yunivasite ya Manchester omuri 1975. Omuri 2001, ahabw'okusiima obuhwezi bwe nk'omujwekyerwa, Yunivasite ya Birmingham ekamuha diiguri y'obushaho omu biragiro.[4][6]

Eby'okukora

[edit | edit source]

Ahanyima y'okwegyesibwa kwe omu irwariro rya Mulago, Kirya akaza omu masita w'eby'emibazi, arikugyezaho kumanya ebirikukwata aha magara g'abantu. Bwanyima y'okuhendera puroguraamu ya Med, akeegaita aha itendekyero ry'okucondooza aha ndwara erya East African Virus Research Institute (EAVRI), ekitongore kya East African Community, obwahati ekirikumanywa nka Uganda Virus Research Institute. Akaheereza nk'orikukurira eby'okucondooza atakagiire mukuru w'abarikukurira eby'okucondooza aha EAVRI.[4]

Kuruga omuri 1970 kuhisya omuri 1973, akakora nk'omwegyesa omu kitongore ky'obuhangwa aha Makerere University School of Medicine. Kuruga omuri 1973 kuhisya omuri 1975 akaba ari omwegyesa omukuru omuri Makerere, arikwegyesa eby'obuhangwa, okucondooza, n'okucondooza aha rurengo rwa diguri y'okubanza hamwe n'eya kabiri. Akaheereza nka purofeesa kandi mukuru w'ekitongore ky'eby'obuhangwa omuri Makerere kuruga omuri 1978 kuhisya omuri 1986.[4]

Kuruga okwa kana omuri 1986 kuhisya Okwa ikumi na kumwe omuri 1990, akakora nk'omuhwezi wa yunivaasite ya Makerere, yunivaasite ya gavumenti erikukirayo obuhango omuri Uganda. Omuri 1997, akatooranwa nk'omujwekyerwa wa Uganda omuri United Kingdom, yaaheereza omu ntebe egyo kuhisya omuri 2003.[4][7]

Akagaruka omuri Uganda omuri 2003 yaatooranwa kuba mukuru w'entebe y'ekitongore ky'eby'amagara ekya Uganda Health Services Commission, yaaheereza omu ntebe egyo kuhisya omuri 2012. [8]Ahagati ya 2007 na 2011, akakora nk'omukuru wa Yunivasite ya Lugazi.[4]

Obujunanizibwa obundi

[edit | edit source]

Purofeesa George Kirya, aherize kuhandiika munonga omu bitabo by'abantu omu by'obukooko, arikwihirira munonga aha by'obukooko. Nahandiika n'ebihandiiko omu mpapura z'amakuru ez'orurimi orungyereza ezirikujanjazibwa omuri Uganda.[9][10] Niwe mukuru w'entebe y'akakiiko ka THETA, ekitongore ky'obwannakye ky'obwannakye ekya Uganda ekirikugyenderera "okutunguura eby'amagara n'okutunga obujanjabi kurabira omu kutunguura okukwatanisa ahagati y'engyenderwaho y'eby'amagara eya ira hamwe n'ey'obuhangwa.[11]

Ebihandiiko ebirikugambwaho

[edit | edit source]
  1. Maseruka, Josephine (7 July 2009). "IGG Should Handle Late Comers, Says Professor Kirya". Kampala: New Vision. Retrieved 31 October 2016.
  2. Vision Staff (30 October 2001). "Uganda: Kirya Was Not Authorised to Sell London Residence – Permanent Secretary". New Vision. Kampala. Retrieved 31 October 2016.
  3. Kiryabwire, Geoffrey (17 August 2007). "Justice Geoffrey Kiryabwire, Judge, Commercial Division, High Court of Uganda: 2007 Press Clipboard". GeoffreyKiryabwire.com. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 28 July 2014.
  4. 1 2 3 4 5 6 Vision (7 August 2012). "Uganda's Top Expert on Insect Viruses". New Vision. Kampala. Retrieved 31 October 2016.
  5. Musasizi, Simon (3 October 2010). "100 Years On: Mwwiri Mourns Lost Glory: Prominent Old Boys – Educationists (Academics)". The Observer. Kampala. Archived from the original on 1 December 2017. Retrieved 31 October 2016.
  6. UoB (2014). "Honorary Graduates of the University of Birmingham since 2000" (PDF). Birmingham, UK: University of Birmingham (UoB). Retrieved 31 October 2016.
  7. George B Kirya (23 November 1998). "The Ugandan High Commissioner Replies To Our Recent Report on Civil Rights Abuses in His Country". The Independent. London. Retrieved 29 July 2014.
  8. Ismail Musa Ladu (1 May 2010). "Health Service Commission wants doctors' salaries raised". Daily Monitor. Kampala. Archived from the original on 1 December 2017. Retrieved 31 October 2016.
  9. Professor George B Kirya (27 June 2013). "DDT use would save many lives in Uganda". New Vision. Kampala. Retrieved 31 October 2016.
  10. Professor George B Kirya (31 March 2015). "To fight unemployment, establish vocational schools in all sub-counties". Daily Monitor. Kampala. Archived from the original on 1 December 2017. Retrieved 31 October 2016.
  11. Theta Uganda (31 October 2016). "Theta Uganda: Chairman – Profile". Kampala: Theta Uganda. Archived from the original on 1 December 2017. Retrieved 31 October 2016.