Wp/nyn/Ephraim Kamuntu
Ephraim Kamuntu n'omunya yuganda omukugu omu by'Obwebembezi hamwe n'eby'obutegyeki. Atwire ari Minisita w'ebiragiro hamwe n'enshonga z'engyenderwaho y'eihanga omu kabineti ya yuganda kuruga ebiro 14 okwa ikumi nibiri omu mwaka gwa 2019.[1]Kareho, akakora nka Minisita w'amaizi n'obuhangwa kuruga okwa munaana omu mwaka gwa 2012 kuhisya Okwa Mukaaga omu mwaka gwa 2016.[2]N'omwebembezi w'eishengyero rya yuganda ahabw'omwanya gwe omu kabineti.[3]
Ebyafaayo n'obwegyese
[edit | edit source]Ephraim Kamuntu akazaarirwa omu disiturikiti ya Sheema ebiro 26 okwa mwenda omugwa 1945. Akeegyera aha ishomero rya Ntare omu O-Levo omugwa (1962-1965), hamwe na A-Levo omugwa (1966-1967). Akashomera ahari Yunivasite ya Makerere, Yunivaasite erikukirayo obukuru omu yuganda, yaatunga diguri ye y'okubanza omu by'entaasya, eby'obutegyeki hamwe n'ebyafaayo omugwa 1971. Omugwa 1973, akatunga diguri y'okubanza omuby'obuhangwa kuruga omu Yunivasite ya Rochester, omuri New York. Akatunga na diguri y'okubanza omu by'obushubuuzi kuruga omu Yunivasite ya Massachusetts.[3]
Emirimo
[edit | edit source]Ahanyima ya Idi Amin kutwara obutegyeki omu yuganda omugwa 1971, Kamuntu akaza omu kibiina kya Save Uganda Movement ekyabaire kiri omu buzaahe, ekyabaire nikigyezaho kwihaho Amini.[4]Kamuntu akashomesa aha Yunivasite ya Nairobi omugwa 1978.[5]Akashomesa omu itendekyero ry'eby'obushubuuzi omuri Yunivasite ya Makerere etakahindukiremu ishomero rya Makerere ery'eby'obushubuuzi eririho obwahati omuri Nakawa. Kuruga Omugwa 1992 kuhisya omugwa 1995, Kamuntu akakora nka mukuru w'entebe hamwe na manegya wa Nile Bank Limited, banka y'abantu buntu omu Uganda. Ahagati ya 1995 na 1997, akakora nk'omuhabuzi w'abantu buntu. Kuruga omugwa 1997 kuhisya omugwa 2001, akakora nk'omukwanaganya w'ekitongore ky'abantu buntu omu yuganda. Akaza omu by'obutegyeki omugwa 2001 kandi akeesimba aha ntebe y'okujwekyera omu Ishengyero omuri Sheema ey'amashuuma, omuri disiturikiti ya Bushenyi. Akatooranwa kandi yaagaruka yaatooranwa omugwa 2006.[3]
Ekiro 1 okwa mukaaga omuri 2006, akatooranwa kuba Minisita w'eby'amakorero.[6]Ebiro 16 Okwa kabiri omuri 2009, akahindurwa Minisita w'eihanga ow'eby'esente ahabw'okuteekateekyera.[7]Omu kuhindura ba Minisita okwabaireho ebiro 27 okwa kataano omuri 2011, akakuzibwa yaaba Minisita wa kabineti kandi yaahebwa Minisiture y'eby'oburambuzi, eby'amahamba n'eby'obuhangwa, [8]yaaheereza omu ntebe egyo kuhisya obu yaatooranwa kuba Minisita w'amaizi n'obuhangwa bw'ensi ebiro 15 Okwa munaana omuri 2012. Kamuntu akahindurwa Minisita w'eby'oburambuzi, eby'amahamba n'eby'obuhangwa ebiro mukaaga omugwa 2016.[1]
Ebirikumukwataho
[edit | edit source]Ephraim Kamuntu akashwera Ida Kamuntu owaafiire omu kwa kataano omuri 2015.[9]
Ebihandiiko ebirikugambwaho
[edit | edit source]- 1 2 Uganda State House (6 June 2016). "Museveni's new cabinet list At 6 June 2016" (PDF). Daily Monitor. Kampala. Archived from the original (PDF) on 7 October 2016. Retrieved 6 June 2016.
- ↑ Vision Reporter (15 August 2012). "President Yoweri Museveni Reshuffles Cabinet". New Vision. Kampala. Retrieved 15 June 2016.
- 1 2 3 POU (2012). "Profile of Professor Ephraim Kamuntu, Ex-Officio Member of Parliament". Parliament of Uganda (POU). Retrieved 3 March 2015.
- ↑ Michael Mubangizi (13 December 2007). "We wanted to hit OAU delegates". The Weekly Observer. Retrieved 4 January 2021.
- ↑ Mulera, Muniini K. (8 April 2013). "Bitterness of betrayal: 34 years after Maj. Kimumwe's death". New Vision. Retrieved 1 May 2019.
- ↑ Mukasa, Henry (2 June 2006). "Cabinet Ministries Allocated". New Vision (Kampala). Archived from the original on 11 December 2014. Retrieved 3 March 2015.
- ↑ "Full Cabinet List As At 18 February 2009". New Vision. Kampala. 18 February 2009. Archived from the original on 13 February 2015. Retrieved 3 March 2015.
- ↑ Uganda State House (27 May 2011). "Comprehensive List of New Cabinet Appointments & Dropped Ministers". Facebook.com. Retrieved 3 March 2015.
- ↑ Amanyisa, Zadock (10 May 2015). "Kamuntu's wife death renews cries over poor healthcare". Daily Monitor. Kampala. Retrieved 15 June 2016.