Wp/mwv/Tuddukat
Tuddukat iate alat komunikasi tradisional ka mentawai bentukna makerek loloulou bahanna sibara kaloingak sipili, Carana pasinau aken iate sibetu, oni bebetuna iate tetektek. Pesan itiboiaken tuddukat nek iate kamateijan samba leuk abara iba sipananda. Pesan itiboi aken melalui bunyi ibara aken kanak ratektekna. Tuddukat rabeteina sibara ka loingak kulip elek babaet moi leuk sibara ka loingak silalabo leleu. Tetektekna sibara kaloingak alolosit elek loingak bagei simakelak loingak lakoba elek urukulit. Tuddukat nek indak 3 tak makerek beuna, indak simabeu, sinerangna samba sikorok, tuddukat sabeu rakuana ina, sinerangna rakuana sileleite, sikorok rakuana toga. Kateluna tuddukat nek iobak ipunau ra betu pasamba tetektek, punau tuddukat nek sibara pesan khusus. Ina tuddukat punau vokalna i samba u, kanak sileleitek punau vokalna iate e samba o, kanak toga bunyi vokalna a.
Kaberen suku elek Uma sibara tuddukat pasambek sambek ra, kalulun tuddukat tak moi rapapinjamna ka suku bagei. Tuddukat nek iate lambang kebanggaanda samba leuk kehormatan Kabagan Uma.puau tuddukat nek itiboi aken kasuku bagei agai raa mu rourou anggota uma. Bara sibabara ka uma ratiboi aken leu pasamba Tuddukat. Tuddukat nek ibailiu alat komunikasi simalangen , kalulun siburu jarak uma dengan mone mareu, kanak gogoi biasa atak punen anggota uma ka mone lek sia. Kanak bara iba sialak ra murourou elek indak sitatatak ka anggota uma tak malangen raalak sia elek rakuana kasia sie ka mone, kalulun indak na tuddukat ibailiu malangen ratiboina. Punau tuddukat nek iali kasimarek, kalulun en tak sarat kasimaraik iarepna sibara sia simarek ka Uma ra arep leuk indak sibabara. Kanak indak sitatatak samaniura sipuurei ka Uma bagei moi sia pasibalou. Kanak sia suku bagei moi pasibalou indak aturan tak moi rapakei ogok, ianek ibailiu bentuk pureureu baganda ka sarainanda situtatatak. [1]
Rabaso mantra uktuk pasimakmak dewa iobak ikau restu. Lepak en sikerei mutarian sia, Pasinau aken Tuddukat sibulana iate kanak indak ra riok aken Uma, abara sipananda, pasintanda mumone, sitatatak. Kabagan punen sikerei ibailiu utek kabagan ritual Adat Mentawai, kakaia raup paroman pasigaba gogoi simaeruk masibeteoi Uma. Lepak materek sarat rakau tanda pasibetei Uma sikerei isogai sakalimeu ka ritual pasijakjak manuk. Kabagan pasiriok Uma rakau nau aken Tuddukat pusanangan, kateteteret pasilepak pasipakei tudddukat.Arat sabulungan elek ketcat palakok-lakok iate putoneman baga samantaoi ka tai kaleleu, tai tengan loina, tai kabagat koa, tai kapolak . ka Arat Sabulungan, samantaoi matonem baganda ka ketcat sapunu teteu ipasikeli sia teret buru buru. [2]
Referensi
[edit | edit source]- ↑ Hernawati s, Tarida, 2007 UMA, Fenomena Kerkaitan Manusia Manusia dengan Alam. Yayasan Citra Mandiri
- ↑ http://ejournal.uin-suka.ac.id/ushuluddin/SosiologiAgama/article/view/1885