Jump to content

Wp/mfa/Mato anging

From Wikimedia Incubator
< Wp | mfa
Wp > mfa > Mato anging

Mato anging ni petunjók hok gguno nok ttetu aroh. Skalo aroh mato anging gguno ttiko nok mmandu dokpóng nok kemudi kapa. Mato anging ni banyok guno bilo orae nok baco peto ata kopah. Mato anging hok paléng utamo ado pak, yakni utara, timur, selatan nga barat.

Mato anging kók Klatae

[edit | edit source]

Dalae ruju'ae

[edit | edit source]

Kalu ikók Anker Rentse,[1] orae nelayae ppata bbèso nga aroh utaro, slatae nga timó jah, dengae kebanyokkae sèk yo napok tok léh ccayo nga namo-namo hok nyo buwi kalu kopah tunjók aroh barak. Diyo jugok oyak orae Klatae alék ulu tahu namo mato anging kih dari jóng bbagéh bomoh‍  jah, yakni:

  • utara = hilir bangsawan (ata besawan), hilir baning;[2]
  • timur = sinar naik;
  • selatan = hulu bani, hulu baning[2]
  • barat = sinar rundók.

Diyo jugok oyak jóng bbagaeh ado jugok guno namo mato anging kók Jawo, yakni:

  • utara = lor (ata long), daksina
  • timur = wetan
  • selatan = kidól, paksina
  • barat = kolong.
mato anging

Ikók hurók ddalae gamba sbeloh, diyo ado buwi namo mato anging di Klatae ggini:

N Utara tepat
NNE Utara timor
NE Timor laut
ENE Timor jati
E Timor
ESE Timor menenggara
SE Tenggara
SSE Selatan menenggara
S Selatan tepat
SSW Selatan daya
SW Barat daya
WSW Barat muda
W Barat tepat
WNW Barat laut muda
NW Barat laut
NNW Utara barat laut

Tok tahu jolo ko dok, kih yo laéng dari hok orae sebuk skalo bbowoh. Bokali orae jamae tuh guno kècèk Nnayu stèndèk ttiko nok oyak ko dèmo tuh hok wak jurnal.

Hok skalo

[edit | edit source]

Kalu ikók hok skalo gak, orae Klatae sebók pak-pak mato anging ni sbaga:

  • utara: alék ilé
  • timur: alék tenaék/nnaék
  • selatan: alék ulu
  • barat: alék jatóh

Namo "alék ilé" nga "alék ulu" ni bokali ikók alérae sunga, pah "alék nnaék" nga "alék jatóh" ni ikók aroh metari tubék nga tebenae.

Ruju'ae

[edit | edit source]
  1. Rentse, A (March 1933). "The Points of The Compass in Kelantan" (PDF). Journal of the Malayan Branch of the Royal Asiatic Society. Printers Limited. XI (II): 252.
  2. 1 2 Rentse, A. (1931). MALAY CHARMS, KELANTAN. Journal of the Malayan Branch of the Royal Asiatic Society, 9(1 (111)), 146–157. http://www.jstor.org/stable/41559780