Jump to content

Wp/mfa/Kècèk Viyaknae

From Wikimedia Incubator
< Wp | mfa
Wp > mfa > Kècèk Viyaknae
Kècèk Viyaknae
Bahaso Viyaknae
Tiếng Việt
㗂越
"Ambo buléh kkècèk Viyaknae" ddalae Kècèk Viyaknae ddalae Tulisae Rumi nga Tulisae Chu Nom
Sebóktae[tiəŋ˧˦ viət̚˧˨ʔ] (Anoi)
[tiəŋ˦˥ viək̚˨˩˨] ~ [tiəŋ˦˥ jiək̚˨˩˨] (Ho Chi Minh)
Asa kak Viyaknae
ÈtnikOrae Viyaknae
Orae Gin
Jóng gguno bahaso
L1: 86,000,000 (2019–2023)[1]
L2: 11,000,000 (2024)
Ostroasiya
  • Viet–Mường
    • Kècèk Viyaknae
Dèlèk/loghak
  • Viyaknae Utaro
    Viyaknae Tengoh
    Viyaknae Slatae
Tulisae Rumi
Tulisae Chu Nom
Stèteh rasmi
Bahaso rasmi kak
Viyakne
Kód bahaso
ISO 639-1vi
ISO 639-2vie
ISO 639-3vie
Glottologviet1252
Recano ni ado simbó fonètik IPA. Kalu dok sokóng nga prisiyae hok ttetu doh, bokali mung keléh tando tanyo, kotok-kotok, ata simbó hok laéng jah, buke aksara Unicode. Kalu nok kena pasa simbó IPA, tèngok Help:Wp/mfa/IPA..

Kècèk Viyaknae (Tulisae Rumi: Tiếng Việt; Tulisae Chu Nom: 㗂越) atapóng Bahaso Viyaknae ni bahaso hok mmasók dalae sèk-sèk bahaso Ostroasiya, nyo guno ko orae Viyaknae hok dók di Viyaknae.

Kkelah

[edit | edit source]

Bahaso ni mmasók dalae sèk-sèk bahaso Viet–Mường, yakni anok kupólae dalae sèk-sèk bahaso Ostroasiya, pah ado jugok srupo nga bahaso hok laéng, macae kècèk Muong nga kècèk Nguon.

Caro nnulih

[edit | edit source]

Bahaso ni skalo ttulih dalae tulisae Rumi, tapi ado jugok nyo tulih dalae tulisae Chu Nom.

Tulisae Rumi Viyaknae[2]
Tulisae Namo asa IPA
Anoi Nghe An Sa Gon
A, a a ʔaː˧˧ ʔaː˧˥ ʔaː˧˧
Ă, ă á ʔaː˧˥ ʔaː˩˩ ʔaː˧˥
Â, â ʔəː˧˥ ʔəː˩˩ ʔəː˧˥
B, b / bờ ʔɓe˧˧ ʔɓe˧˥ ʔɓe˧˧
C, c / cờ se˧˧ se˧˥ se˧˧
D, d / dờ ze˧˧ ze˧˥ je˧˧
Đ, đ đê ʔɗe˧˧ ʔɗe˧˥ ʔɗe˧˧
E, e e ʔɛ˧˧ ʔɛ˧˥ ʔɛ˧˧
Ê, ê ê ʔe˧˧ ʔe˧˥ ʔe˧˧
G, g giê / gờ zə˧˧ zə˧˥ jə˧˧
H, h hát haːt˧˥ haːt˩˩ haːk˧˥
I, i i ngắn ʔi˧˧ ʔi˧˥ ʔi˧˧
K, k ca kaː˧˧ kaː˧˥ kaː˧˧
L, l (e) lờ ʔɛ˧˧ lə̤ː˨˩ ʔɛ˧˥ ləː˧˧ ʔɛ˧˧ ləː˨˩
M, m (e) mờ ʔɛm˧˧ mə̤ː˨˩ ʔɛm˧˥ məː˧˧ ʔɛm˧˧ məː˨˩
N, n (e) nờ ʔɛn˧˧ nə̤ː˨˩ ʔɛn˧˥ nəː˧˧ ʔɛŋ˧˧ nəː˨˩
O, o o ʔɔ˧˧ ʔɔ˧˥ ʔɔ˧˧
Ô, ô ô ʔo˧˧ ʔo˧˥ ʔo˧˧
Ơ, ơ ơ ʔəː˧˧ ʔəː˧˥ ʔəː˧˧
P, p pe˧˧ pe˧˥ pe˧˧
Q, q quy / quờ kwi˧˧ kwi˧˥ wi˧˧
R, r rờ ʔɛ˧˧ zə̤ː˨˩ ʔɛ˧˥ ɹəː˧˧ ʔɛ˧˧ ɹəː˨˩
S, s ét / sờ nặng ʔɛt˧˥ si̤˨˩ ʔɛt˩˩ si˧˧ ʔɛk˧˥ ʂi˨˩
T, t / tờ te˧˧ te˧˥ te˧˧
U, u u ʔu˧˧ ʔu˧˥ ʔu˧˧
Ư, ư ư ʔɨ˧˧ ʔɨ˧˥ ʔɨ˧˧
V, v / vờ ve˧˧ ve˧˥ je˧˧
X, x ích / xờ nhẹ ʔik˧˥ si̤˨˩ ʔik˩˩ si˧˧ ʔɨt˧˥ si˨˩
Y, y i dài ʔi˧˧ za̤ːj˨˩ ʔi˧˥ zaːj˧˧ ʔi˧˧ jaːj˨˩

Jumloh jóng gguno bahaso hok asa

[edit | edit source]

Sapa 2024, dalae 86,000,000 orae jugok hok guno bahaso ni. Paléng rama hok guno bahaso ni orae hok dudók Viyaknae.

Dèlèk

[edit | edit source]

Kècèk Viyaknae ppecoh ko tigo dèlèk utamo (nga anok-anok dèlèk hok laéng):

  1. Kècèk Viyaknae Utaro
  2. Kècèk Viyaknae Tengoh
  3. Kècèk Viyaknae Slatae

Cotóh tèks

[edit | edit source]

Bbowoh ni dari pasa 1 Isytiha Hok Asasi Orae Srato hok ttulih dalae kècèk Viyaknae, skali nga tejemoh dalae kècèk Klatae-Ttaning:

  • Kècèk Viyaknae (Tulisae Rumi)
    • Tất cả mọi người sinh ra đều được tự do và bình đẳng về nhân phẩm và quyền lợi. Mọi con người đều được tạo hóa ban cho lý trí và lương tâm và cần phải đối xử với nhau trong tình anh em.
  • Kècèk Viyaknae (Tulisae Chu Nom)
    • 畢奇每𠊛生𠚢調特自由吧平等𧗱人品吧權利。每𡥵𠊛調特造化頒朱理智吧良心吧勤沛對處貝饒𥪝情英㛪。
  • Kècèk Klatae-Ttaning
    • Ssemo orae llahé bèbah blako dae srupo dari segi rrego diri nga hok-hok. Sèk yo buléh mmiké dae ado prasoae ati, pah kenolah ppakak tulóng samo kito dengae smangak besdaro.

Ruju'ae

[edit | edit source]
  1. Vietnamese at Ethnologue (28th ed., 2025)
  2. "Vietnam Alphabet". vietnamesetypography.