Jump to content

Wp/mag/जकार्ता

From Wikimedia Incubator
< Wp | mag
Wp > mag > जकार्ता
जकार्ता
Jakarta
विशेष राजधानी क्षेत्र
जकार्ता विशेष राजधानी क्षेत्र
आदर्शवाक्य: 
Jaya Raya
(विजयी एवं महान्)
Lua error in Module:Wp/mag/Location_map at line 493: Unable to find the specified location map definition. Neither "Module:Wp/mag/Location map/data/इण्डोनेसिया जावा" nor "Template:Location map इण्डोनेसिया जावा" exists.
निर्देशाङ्क: 6°12′S 106°49′E / 6.200°S 106.817°E / -6.200; 106.817
देश इण्डोनेसिया
क्षेत्रजावा
बसावट400 ई पू
पहला उल्लेख358 ई पू
स्थापना22 जून 1527:154
बटैविया30 मई 1619
नगर4 मार्च 1621
प्रदेश28 अगस्त 1961
सरकार
  प्रकारविशेष प्रशासनिक क्षेत्र
  राज्यपालतेगुह सेत्याबुदि
क्षेत्रफल
  विशेष राजधानी क्षेत्र660.982 किमी2 (255.207 वर्ग मील)
  नगरी
3,546 किमी2 (1,369 वर्ग मील)
  महानगर
7,076.31 किमी2 (2,732.18 वर्ग मील)
  क्रमइण्डोनेसियामे 34मा
उन्नतांश
8 मी (26 फीट)
जनसङ्ख्या
 (2023)[1]
  विशेष राजधानी क्षेत्र१,१३,५०,३२८
  क्रमइण्डोनेसियामे 6ठा
  घनत्व17,000/किमी2 (44,000/मील2)
  नगरी
३,५३,८६,०००
  नगरी घनत्व10,000/किमी2 (26,000/मील2)
  महानगर
३,२५,९४,१५९
  महानगरीय घनत्व4,600/किमी2 (12,000/मील2)
वासिन्दाजकार्ती
समयमण्डलयुटिसि+7 (पश्चिमी इण्डोनेसियाई समय)
क्षेत्रीय सङ्केत(+62) 21
वाहन पञ्जीकरणB
मानव विकास सूचकाङ्कबृद्धि 0.792 (उच्च)
माविसू श्रेणीप्रथम (2016)
जिडिपि पिपिपि (2016)बृद्धि$438.7 बिलियन[2]
जालस्थलjakarta.go.id

जकार्ता (इण्डोनेसियाई: Jakarta) इण्डोनेसियाके राजधानी एवं सबसे बड़नगर हे । एकर पुरानाम विशेष राजधानी क्षेत्र जकार्ता हे । जकार्ता जावाके उत्तर-पश्चिमी तटे स्थित हे । एकर कुल क्षेत्रफल ६६१ किमी हे । जकार्ता देशके आर्थिक, सांस्कृतिक एवं राजनैतिक केन्द्र हे । जकार्ता जनसङ्ख्याके मामलामे इण्डोनेसिया एवं दक्षिण-पूर्वी एसियामे प्रथम एवं विश्वमे दसमा स्थान पर हे । जकार्ताके स्थापना चौथा शताब्दीमे भेलै आउ ई एक महत्वपूर्ण व्यापारिक बन्दरगाह हे । जकार्ता डच इस्ट इण्डीजके राजधानी हलै आउ १९४५ मे स्वाधिनता भेटेके बादो ई इण्डोनेसियाके राजधानी बनल रहलै ।

प्रशासन

अधिकारिक रूपे जकार्ता एक नगर नै, एक प्रदेश हे, जेकरा इण्डोनेसियाके राजधानी होवेके विशेष दर्जा प्राप्त हे । एहाँ महापौरके स्थान पर राज्यपाल होवहथिन । जकार्ताके ढेर उपक्षेत्रमे विभाजित कैल गेलै हे जिनकर अपन प्रशासनिक तन्त्र हे । जकार्ताके पाँच कोटा अथवा कोटामाद्य (नगरपालिका) मे विभाजित कैल गेलै हे जिनकर अध्यक्ष महापौर होवहथिन । जकार्ताके पाँच नगरपालिका:

  • मध्य जकार्ता
  • पश्चिमी जकार्ता
  • दक्षिणी जकार्ता
  • पूर्वी जकार्ता
  • उत्तरी जकार्ता

अर्थव्यवस्था

इण्डोनेसिया आसियानके सबसे बड़ी अर्थव्यवस्था हे आउ जकार्ता इण्डोनेसियाई द्वीपसमूहके आर्थिक केन्द्र हे । २०२१ मे जकार्ताके नाममात्र जिडिपि 203.702 बिलियन अमेरिकी डॉलर आउ पिपिपि जिडिपि 602.946 बिलियन अमेरिकी डॉलर हलै, जे इण्डोनेसियाके जिडिपिके लगभग 17% हे ।[3]सिइओवर्ल्ड पत्रिका द्वारा 2020 मे आर्थिक प्रभाव सूचकाङ्कके नगरके सूचीमे जकार्ताके 21मा स्थान देल गेलै हल ।[4]जापान सेण्टर फॉर इकोनोमिक रिसर्चके अनुसार जकार्ताके प्रतिव्यक्ति जिआरपि 2030 मे 77 नगरमे 28मा स्थान पर होतै जे 2015 मे 41मा स्थान पर हलै, जे दक्षिणपूर्व एसियामे सबसे अधिक हे ।[5]

जकार्ताके अर्थव्यवस्था वित्तीय सेवा, व्यापार आउ विनिर्माण पर आश्रित हे । एहाँके उद्योगमे इलेक्ट्रोनिक, ऑटोमोटिव, रसायन, यान्त्रिक अभियान्त्रिकी आउ जैव चिकित्सा मुख्य हे । २००९मे लगभग १३% जनसङ्ख्याके आय १०००० डॉलरसे अधिक हे । २००७ मे जकार्ताके आर्थिक वृद्धि दर ६.४४% हलै जे २००६ मे ५.९५% हलै । २००७ मे सकल घरेलू उत्पाद ५६६ ट्रिलियन रूपिया (५६ बिलियन डॉलर) हलै । सकल घरेलू उत्पादमे सर्वाधिक योगदान वित्तीय एवं व्यापारिक सेवा (२९%) के हे । एकर बाद होटल एवं रेस्त्राँ (२०%) आउ विनिर्माण उद्योग (१६%) के हे ।

२००७ मे लागू कानून भीख देवे, नदी एवं राजमार्ग किनारे झुग्गी बस्तिके निर्माण करे एवं सार्वजनिक यातायातके साधनमे थूके आउ धूम्रपान करे पर प्रतिबन्ध लगा देलै । अनाधिकृत लोग द्वारा कारके सफाई करे पर आउ चौराहा पर यातायात निर्देशनला धन लेवे वाला पर जुर्माना लगावल जैतै ।

सन्दर्भ

  1. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Jakarta#cite_note-7. गायब अथवा खाली |title= (सहायता)
  2. "Statistik Indonesia 2016" (इण्डोनेसियाई मे). जकार्ता: Badan Pusat Statistik. 2016. मूल (PDF) से 13 नवम्बर 2016 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 30 जून 2017.Wp/mag/सीएस१ रखरखाव: नामालूम भाषा (link)
  3. Hilal, Adam Syaiful; Lisna, Vera (2019-07-01). "Pengaruh Dwelling Time pada Penerimaan Pajak Impor di Indonesia". Jurnal Ekonomi dan Pembangunan Indonesia. 19 (2): 147–159. आइ॰एस॰एस॰एन॰ 1411-5212. डीओआइ:10.21002/jepi.2019.09.
  4. "WORLD SCIENTIFIC PRODUCTION ON COVID-19: ANALYSIS OF THE PERIOD FEBRUARY-MARCH, 2020". Journal of critical reviews. 7 (09). 2020-06-02. आइ॰एस॰एस॰एन॰ 2394-5125. डीओआइ:10.31838/jcr.07.09.11.
  5. "September 2017–December 2018". Japanese Equities: 145–164. 2019-09-03. डीओआइ:10.1002/9781119603672.ch6.