Wp/mag/कार्तिकेय
| कार्तिकेय | |
|---|---|
| युद्ध आउ विजयके देवता, देवताके सेनापति | |
बातू गुफा, मलेशियाके प्रवेशद्वार पर भगवान् कार्तिकेयके विशाल प्रतिमा | |
| अन्यनाम | स्कन्द , कुमार , पार्वतीनन्दन , शिवसुत , गौरीपुत्र , षडानन आदि |
| सम्बन्ध | देव |
| मन्त्र | ॐ शरवण भवाय नमः ॐ कर्तिकेयाय विद्महे षष्ठीनाथाय: धीमहि तन्नो कार्तिकेय प्रचोदयात् ॥ |
| अस्त्र | धनुष, भाला |
| जीवनसङ्गी | षष्ठी आउ वल्ली |
| माता-पिता | |
| भाई-बहिन | गणेश अशोकसुन्दरी , मनसा देवी, देवी ज्योति आउ भगवान् अय्यप्पा |
| सवारी | मोर |
| त्योहार | स्कन्दषष्ठी |
कार्तिकेय या स्कन्द या मुरुगन (तमिल: முருகன்) एक लोकप्रिय हिन्दु देवता हथिन आउ इनकर अधिकतर भक्त तमिल हिन्दु हथिन । इनकर पूजा मुख्यतः भारतके दक्षिणी राज्य आअ विशेषकरके तमिल्नाडुमे कैल जा है । एकर अतिरिक्त विश्वमे जन्ने कहुँ तमिल निवासी/प्रवासी रहऽ हथिन जैसे कि श्रीलङ्का, मलेशिया, सिङ्गापुर आदियोमे ई पूजल जा हथिन । इनकर छौ सबसे प्रसिद्ध मन्दिर तमिलनाडुमे स्थित है । तमिल इनका तमिल कडवुल मनेकि तमिलके देवता कहके सम्बोधित करऽ हथिन । ई भारतके तमिलनाडु राज्यके रक्षक देवो हथिन । ई भगवान् शिव आउ माता पार्वतीके सबसे बड़ पुत्र हथिन । इनकर छोट भाई बहिन हथिन देवी अशोकसुन्दरी, भगवान् अय्यपा, देवी ज्योति, देवी मनसा आउ भगवान् गणेश। दक्षिण भारत मान्यता अनुसार इनकर दु पत्नी हथिन जिनकर नाम है देवसेना आउ वल्ली । देवसेना देवराज इन्द्रके पुत्री हथिन जिनका छठी माताके नामोसे जानल जा है । वल्ली किशकिन्धा राजाके पुत्री हथिन । किन्तु उनकर विवाहके ई मान्यता स्कन्द पुराण अनुसार सही न है ।
कार्तिकेयजी भगवान् शिव आउ भगवती पार्वतीके पुत्र हथिन । ऋषि जरत्कारू आउ राजा नहुषके बहनोई हथिन आउ जरत्कारू आउ इनकर छोट बहिन मनसा देवीके पुत्र महर्षि आस्तिकके मामा ।
भगवान् कार्तिकेय छौ बालकके रूपमे जन्मलथिन हल आउ इनकर देखभाल कृतिका (सप्त ऋषिके पत्नी) कैलन हल, एहीसे उनचा कार्तिकेय धातृओ कहल जा है ।
सन्दर्भ