Wp/mag/आवृत्ति
आवृत्ति समयके प्रति इकाईमे कौनो दोहरावल जायेवाला घटनाके घटनाके सङ्ख्या हे । आवृत्ति विज्ञान आउ इञ्जीनियरिङ्गमे एक महत्वपूर्ण प्राचल हे जेकर प्रयोग यान्त्रिक कम्पन, श्रव्य सङ्केत (ध्वनि), रेडियो तरङ्ग आउ प्रकाश नियन दोलनशील आउ कम्पनकारी घटनाके दर निर्धारित करेला कैल जा हे । एकरा हर्टज (Hz) मे नापल जा हे ।
परिभाषा आउ इकाई

चक्रीय घटना जैसे दोलन, तरङ्ग या सरल हार्मोनिक गतिके उदाहरण लागि, आवृत्ति शब्दके समयके प्रति इकाई चक्र या कम्पनके सङ्ख्याके रूपमे परिभाषित कैल गेल हे । आवृत्तिला पारम्परिक प्रतीक f हे; यूनानी अक्षर {\displaystyle \nu }\nu (nu) एकरो प्रयोग कैल जा हे ।[1] अवधि {\displaystyle T}T एक दोलनके एक चक्रके पूरा करेमे लगेवाला समय हे । आवृत्ति आउ अवधिके बीचके सम्बन्ध समीकरण द्वारा देल गेल हे:
अस्थायी आवृत्ति शब्दके प्रयोग ई बात पर जोड़ देवेला कैल जा हे कि आवृत्तिके प्रति इकाई समयमे दोहरावे जायेवाला घटनाके सङ्ख्याके विशेषता हे, न कि इकाई दूरी ।
आवृत्तिके एसआइ व्युत्पन्न इकाई हर्ट्ज (Hz) हे, जेकर नाम 1930 मे अन्तर्राष्ट्रिय इलेक्ट्रोटेक्निकल कमीशन द्वारा जर्मन भौतिक विज्ञानी हेनरिक हर्ट्जके नाम पर रखल गेल हल । एकरा 1960 मे CGPM (कॉन्फ्रेन्स जेनरेल डेस पॉयड्स एट मेसर्स) द्वारा अपनावल गेल हल, आधिकारिक तौरपर एकर जगह पिछला नाम, "साइकल प्रति सेकेण्ड" (सिपिएस) । अवधिला एसआइ इकाई, समयके सब मापला, दोसर हे ।[2] घूर्णन यान्त्रिक उपकरणके साथे प्रयोग कैल जायेवाला मापके एक पारम्परिक इकाई प्रति मिनट क्रान्ति, सङ्क्षिप्त आर/मिनट या आरपिएम हे । 60 आरपिएम एक हर्ट्जके बराबर हे ।
पवन-जनित तरङ्गके आवृत्तिके बजाय उनकर अवधिके सन्दर्भमे वर्णित कैल गेल हे।
सन्दर्भ
- ↑ Boreman, Glenn D. "Spatial Frequency". SPIE. अभिगमन तिथि 22 जनवरी 2021.
- ↑ "Resolution 12 of the 11th CGPM (1960)". BIPM (International Bureau of Weights and Measures). मूल से 8 April 2020 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 21 January 2021.