Wp/kjp/ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | kjpWp > kjp > ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်
Jump to navigation Jump to search

ဆိုဒ်ဖေါဟ်လ်ုဆိုဒ်ဍေလ်ုဆိုဒ် ၜေ့သိုဝ်မ်ုသှ်ေယာ့ၜး အ်ုၯာင်ႋအ်ုကျံင်း ဆ်ုဆံင့်မံင်းအ်ုဍောဟ်ထုက်လ်ုမိင်ၮှ် မွာဲဝေ့ပ်ုမ်ုၜးအင်းၰူ့ယောဝ်ႋၮေဝ်ႋ ဆ်ုသှ်ေယာ့လ်ုအ်ုသီးဝေ့ ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်ၮှ်လှ်။ လ်ုအ်ုခင်းထာ်အိုဝ် အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ် လ်ုမိင်မိင်ၯေဝ်လ်ုမိင်ၯေဝ် အှ်ဝေ့ဍးဍေအ်ုသီးဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင် ကိုဝ်ၯာဍေလှ်။ လာႋၮင့် အှ်ဝေ့ဍးအ်ုၮိင်းအ်ုလာၯယ့်ယိက်ထင်းၮှ်တာႋ အ်ုသီးဝေ့ အ်ုဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်လ်ုဍူၮှ် ၯယ့်ကဲအးထင်းထာင်ဝေ့ဍးဆေဝ်ႋလှ်။ လာႋၮင့် ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်သီးလ်ုဖးၮှ် မွာဲဝေ့ဍး အ်ုမောဝ်ႋတ်ုမိင်လှ်သီး အ်ုဖေါဟ်အ်ုလီထၟာႋလှ်။

အ်ုသီးဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်ဖိုင်ၮှ် ဆ်ုခၠါင်ဖၠုံးလ်ုအ်ုၜးဍံင်လောဟ်သာသီးလ်ုဖး အှ်အးဝေ့ဆေဝ်ႋလှ်ၮှ် ပ်ုဍးၜးဝေ့လှ်။ စင်ႋၜိုဝ် ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်သီးၮှ် လ်ုခဝ့်ဍေလ်ုခဝ့် (လ်ုၯာဍေလ်ုၯာ) မွာဲအ်ုဆာတွယ်လောတ်သာ အ်ုဖၠံင်လ်ုအ်ုလင်ၜိုဝ်ယောတ်ထုက် အှ်ဝေ့လ်ုမိင်ၮှ် ပ်ုသှ်ေယာ့ၜးဝေ့လှ်။ လ်ုအ်ုခါ့ဍး အာရိယိုင် - အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်သီး ၯယ့်လင်စါင်းၯာအှ်ဝေ့ လ်ုအာယှ - ဍေဥရဴပ​ကောဝ်ဖါဍောဟ်ဖိုင်ဍးအိုဝ် အ်ုသီးဝေ့ဍးၮှ် လ်ုဆိုဒ်ဍေလ်ုဆိုဒ် အှ်ဍိင်အှ်ထင်ႋလောတ်သာဝေ့ဍာ်အေး။ အ်ုခါ့ဍးၮှ် လါင်းမှ်ေခဝ့် ၯယ့်အှ်ထင်းဍာ်အေး။ သုံ့လိက်တုဂ်ဍေထံင်ႋဖၠီတုဂ် (ကြေးနန်းတိုက်)ခဝ့်အှ်ဍာ်အေး။ ဆ်ုကေဝ်လင်ထ လိက်အုဂ်လ်ုမိင်မိင်သီးမ အှ်ဍာ်အေးလှ်။ စင်ႋၜိုဝ်ၮှ် အာရိယိုင်အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်သီး ကိုဝ်းအ်ုကုံရွာဲ - က်ုဝ်းအ်ုကုံရွာဲဍေသီးလ်ုဖး ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်လ်ုမိင်ၮှ် လဝ်ခၠါင်ဝေ့အ်ုသီးအ်ုၯာင်ႋအ်ုကျံင်း အ်ုဖၠံင်အ်ုဖၠဍး ဍေအ်ုသီးဝေ့လှ်။

အ်ုခိင်အ်ုခါ့ၯယ့်ယိက်ထင်းဝေ့လ်ုပေဝ့်ခိုဝ်းတာႋ ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်သီးၮှ် ၯယ့်လင်ဖိုဟ်လင်ဆင့်ထာင်သာ့ဝေ့ ဍေအ်ုသီးဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင် လ်ုအ်ုထာ်ၮှ် အေလ်ုမွာဲၜး ဍေအ်ုသီးမူႋခွါ့ဖူႋဝဲါလ်ုအ်ုအှ်ဝေ့ ထီ့ခါန်ႋအ်ုၯူ့ၯာမွာဲဝေ့အာရိယိုဝ်ယိုဝ်သီး အ်ုဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်ၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။ ဆ်ုၮှ်အ်ုခေါဟ်ကျံင် လ်ုဍုံလုက်ဖိုင်ယိုဝ် ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်သီး ၯယ့်အှ်အးထင်ဒ​ဝေ့ ၜေ့ယိုဝ်သိုဝ်ၮှ် ပ်ုဍးၜးမွာဲၜိုဝ်လှ်။

လာႋၮင့်သီး အေမွာဲပ်ုအင်းၰူ့ယောဝ်ႋၮေဝ်ႋဆ်ုသှ်ေယာ့ လ်ုဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်ဖိုင်သီးၮှ်ဆေဝ်ႋတာႋ ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်သီးလ်ုဖး အေမွာဲလာႋၮင့် အှ်ဝေ့အးအးလေံယုဂ်သီး အ်ုသီးဝေ့အ်ုမောဝ်ႋတိုင် ဆ်ုလ္ၚႋဆ်ုခၠါင်သီးၮှ် မွာဲအ်ုအှ်ဝေ့ယှာခိုဝ်းလှ်ၮှ် ပ်ုသှ်ေယာ့ၜးလှ်။

ပ်ုအေလဝ်ဍေ ပၟါ့ဆ်ုခၠါင်ၮင်ႋမိင်ဆေဝ်ႋစာ်ၜိုဝ် လ်ုအာရိယိုဝ်အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်သီး လေဝထံင်အ်ုလင်ႋအ်ုဌာန့်လ်ုစံင်းၮှ် ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်လ်ုဖးၮှ်သီး မွာဲဝေ့အာရိယိုဝ်ဆ်ုခၠါင်ၮှ်ထၟာႋလှ်။

သက္ကဋ - လက်တေန် - ဂြိ - အေန်ဂ်ုလာ် - ပျေန်သေံ - ဂျာမိုင် - အီတလီ ဍေအ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်အ်ုဟှူ့ၯာသီး အ်ုဆ်ုခၠါင်ၮှ် မွာဲဆ်ုခၠါင်ထိုင်ဖူ့ဝဲါထၟာႋလှ်ၯံင် မွာဲအ်ုၯယ့်ကဲထင်း လ်ုအာရိယိုဝ်အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်ဖိုင်ၮှ်ထၟာႋဆေဝ်ႋလှ်။ လ်ုဖါႋသီးအိန္ဒိယခါန်ႋ ဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်ယိုဝ်သီး ဟိန္ဒူ - အူရဒူ - ဗိုင်ဂါလီ - မရာထီဂူဂျာရတီ ဆ်ုခၠါင်လ်ုဖးၮှ်သီး မွာဲအာရိယိုင်အ်ုဖေါဟ်သီး အ်ုဆ်ုခၠါင်အ်ုဖေါဟ် အ်ုလီထၟာႋလှ်။

ဒုတိယဆ်ုလူႋဆ်ုခၠါင်လ်ုမိင်ၮှ်ဍဝ် မွာဲတြုဂ်ၮှ်လှ်။ တြုဂ် - ပ်ုယာန် - တိၜက် - ယိုဝ်းဒယာႋ ဆ်ုခၠါင်ၮှ်သီး မွာဲအ်ုၯယ့်ကဲထင်းလ်ုတြုဂ်ဆ်ုခၠါင်ဖိုင်ၮှ်ထၟာႋဆေဝ်ႋလှ်။ တတိယဆ်ုခၠါင်ၮှ်သီး မွာဲဝေ့ ယှေမ်လှ်။ ယှေမ်ၮှ် မွာဲအ်ုၯယ့်ထင်းလ်ုအာရၜီ - ဍေဂျူႋဆ်ုခၠါင်ဖိုင်ၮှ်လှ်ဆေဝ်ႋ။ တူရကီဍေဂျာမိင်ဆ်ုခၠါင်သီးဍေဆ်ုခၠါင်လ်ုအ်ုၯူ့ၯာသီးလ်ုဖး ၯယ့်နုက်ဝေ့ လ်ုဆ်ုခၠါင်သိုင့်ဍံင်းဖိုင်ၮှ် မွာဲအေး။ တမိလ် - တေလ်ုဂူ မလျာလိုင်(မ်)ကိုင်နရ် - ဆ်ုခၠါင်သီးၮှ် မွာဲအိန္ဒိယ​မေံထာခေါဟ်ခဝ့် ဆ်ုခၠါင်ၯံင် အ်ုသီးနုက်လင်ဝေ့ လ်ုဆ်ုခၠါင်သိုင့်မိင်ဖိုက်ၮှ်ဆေဝ်ႋအေးလှ်။ ဆ်ုခၠါင်လီႋမိင်ဍးၮှ် မွာဲ "ဒြ​ဗေံ"အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်သီး ဆ်ုခၠါင်လင်ႋလီလ်ုအ်ုဝီႋအိုဝ်ၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။

အာရိယိုဝ် (အရိယ)ဆ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ်သီးလ်ုဖး အ်ုသီးစါင်းအှ်ထီ့ခါန်ႋၰိင်ၰိင် (ၰိင်ထီ့ဝခါန်ႋ)ဍေအ်ုသီးဝေ့ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်ၮှ် ဍေအ်ုသီးလ်ုထီးၰင် လ်ုအ်ုသီးဝေ့လေဝ်ထံင်လ်ုစံင်းၮှ်အိုဝ် လေဝ်ၮေဝ်ႋပျ​ဝေ့ အ်ုၯာင်ႋအ်ုကျံင်းၮှ် ဖါႋလဝ်ပျာဖှ်ေၮ်ုၯံင်ယုဂ်ၮှ်သီး ရာသီဥတုလ်ုမိင်မိင် ဍေဆ်ုၯယ့်ကဲထင်းအ်ုလင်ႋအှ် ဆးအင်းဆးအဝ်သီးလ်ုဖးၮှ် လ်ုအာရိယိုဝ်အ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ် အ်ုကုံရွာဲဖါဍောဟ်သီးအ်ုဖိုင် ၯယ့်ကဲထင်းဝေ့ဆ်ုၰယ်ဖါသာ - ၰယ်ဖါသာအးအးလေံၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။ ကိုဝ်ကုံရွာဲဍေအ်ုသီးအ်ုၮင့်ဆာႋဍးဍေအ်ုၮှ် အင်းလယ်ထေံဖါထင်းဝေ့ မာင်ႋမာင်ႋၯံင် (သီးခြားကွဲပြား) အ်ုသီးဝေ့ အ်ုထူ့ရူ့မုင်ႋၜျာလ်ုဖးၮှ်သီး လ်ုၯာဍေလ်ုၯာ ၜးဍံင်လောတ်သာလိုင်အေး။ အ်ုၯာင်ႋအ်ုကျံင်းၮှ် လ်ုခီအ်ုခါ့ဍးအိုဝ် မ်ုလေဝ်မ်ုထာင်ဆ်ု ဖိုင်သာကးကးၯယ်စွးဝေ့ဍးလှ်။ အ်ုကုံရွာဲလွာဲလ်ုလွာဲၮှ် ဍေအ်ုကုံရွာဲလ်ုအ်ုၯူ့ၯာၮှ်အိုဝ် လ်ုဍးခံင်ထောဝ်ၜုဂ်ဆာတွယ်သာအှ်အေး။ အေမွာဲဝေ့လ်ုထီ့ခါန်ႋလ်ုခါန်ႋဖိုင် ဟ်ုမၞီဟ်သီးလ်ုဖး အေသှ်ေယာ့ၜးဝေ့ ဆ်ုအ်ုၯာင်ႋအ်ုကျံင်းအ်ုသင့် လ်ုအ်ုလင်တၟေင့်ဝေ့ၮှ်တာႋ အ်ုသီးဝေ့ၮှ် မ်ုလဝ်ပျာလ်ုဟ်ုမၞီဟ်လ်ုထီ့ခါန်ႋအ်ုၯူ့ၯာအိုဝ်သှ်ေအေး။ ၜေ့ၮှ်သိုဝ် ဆ်ုအင်းလယ်ထင်းသာသီးလ်ုဖး ကဲထင်းဝေ့ဍးတာႋ ဟ်ုမၞီဟ်အ်ုဖေါဟ်အ်ုဆင့် (လင်ဆိုဒ်ဖေါဟ်လင်လီ) အ်ုဆင့်အးအးလေံလ်ုဖး ထၠိုင့်ခွိက်ဝေ့ၯံင်၊ လ်ုခါင့်ယိုဝ် အာရိယိုဝ်အ်ုဆိုဒ်လ်ုဆိုဒ်ၮှ်လှ်။ ထေံဖါကါင်ဖါလင်ခွိက်သာ အ်ုကါင်ကါင်အ်ုခဝ့်ခဝ့်ၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။

လ်ုအ်ုသီးဝေ့ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်လ်ုမိင်လှ်အ်ုဖိုင်ၮှ် လ်ုမိင်ဍေလ်ုမိင်လ်ုၜးဍံင်လောတ်သာလိုင်ၜး ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်သီး ၯယ့်ကဲထင်းထာင်ဝေ့အးမိင်လေံၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။ လာႋၮင့် ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်သီးလ်ုဖးၮှ် လင်ဖေါတ်လင်ဆင့်သာ ၜေ့ၮှ်ယုဂ်သီး လ်ုဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်သီးအ်ုဖိုင်ၮှ် ဆ်ုခၠါင်ဘာႋသာ့လ်ုမိင်လှ် - ဍေဆ်ုခၠါင်ဖၠုံးၜးဍံင်လောတ်သာ အးအးလေံသီး အှ်ဝေ့ဍးဍာ်ဆေဝ်ႋလှ်။ အ်ုၮိင်းပရိစ္ဆေဒထၠိုင့်ခွိက်လ်ုအ်ုထံင့် - အ်ုလာဖိုင်ခီၮှ်သီးမ လ်ုဆ်ုခၠါင်ဘာႋသာ့လင်ဆင့်သာ အ်ုမိင်မိင်အ်ုဖိုင် ၜးဍံင်လောတ်သာလ်ုမိင်ၰင် ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်သီးလ်ုဖး ဖါႋသီးမ်ုဍးၜးကဲဝေ့ဍာ်ဆေဝ်ႋလှ်။

ဟ်ုယောဝ်ႋၜေ့ၮှ်သိုဝ်တာႋ လ်ုခီ့အ်ုခါ့လ်ုၜၠင်ဍးအိုဝ် ဆ်ုခၠါင်သီးလ်ုဖးၮှ် မ်ုမွာဲဝေ့လ်ုမိင်ၰင်ႋလှ်ၮှ် သှ်ေယာ့ၜးဆေဝ်ႋလှ်။ ပျေန်သေံ - ဍေအေန်ဂ်ုလာ်ဆ်ုခၠါင်ဘာႋသာ့သီးအ်ုဖိုင်ၮှ် ၜးဍံင်လောတ်သာအှ်အးအးလေံၮှ် သှ်ေယာ့ၜးဆေဝ်ႋလှ်။ ဖးသး - ဍေမးသး ဟ်ုစာ်ဝေ့ဆ်ုခၠါင်ၮီ့ဖၠုံးၮှ်အိုဝ် မ်ုဍးၜးဝေ့ဆေဝ်ႋလှ်။ ဟိန္ဒီ -ဍေသက္ကဋဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်အ်ုဖိုင် ဆ်ုခၠါင်ၮီ့ဖၠုံးသီးလ်ုဖးၮှ် မံာဲဝေ့ဍး "မာတာဍေပိတာ"ၮှ်လှ်။ လ်ုလက်တေန်ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်ဖိုင်ၮှ် မွာဲဝေ့ဍး "ပေတာဍေမေတာ"ၮှ်လှ်။ လ်ုဂြိဒ်ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်အ်ုဖိုင်ၮှ် မွာဲဝေ့ဍး ပေတာဍေမီတာၮှ်လှ်။ လ်ုဂျာမိုင်ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်ၮှ်ဍဝ် မွာဲဝေ့ ဖါတာဍေမုတာၮှ်လှ်။ လ်ုပျေန်သေံဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်ဖိုင်ၮှ်ဍဝ် မွာဲဝေ့ ပေရ်ဍေမေရ်ၮှ်ဆေဝ်ႋလှ်။ ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်လ်ုအ်ုၯူ့ၯာသီး ၜေ့ၮှ်သိုဝ်ဆေဝ်ႋလှ်။ ဆ်ုခၠါင်ဖၠုံးသီးလ်ုဖးၮှ် လ်ုဖၠုံးဍေလ်ုဖၠုံး မွာဲအ်ုၜးဍံင်လောတ်သာစွးမာႋဆေဝ်ႋခ်ုလဲ။ အ်ုသီးဝေ့အ်ုထၟူ့ၮှ် ၜေ့ထိုင့်ဖူ့ဝဲါထိင်ႋထိင်ႋသိုဝ် မွာဲအ်ုၜးဍံင်လင်လောတ်သာ စွးမာႋဆေဝ်ႋခ်ုလဲ။ ဘာႋသာ့ဆ်ုခၠါင်အးအးလေံသီးလ်ုဖး လ်ုဘာႋသာ့ဍေလ်ုဘာႋသာ့ မွာဲအ်ုၯယ့်ကၠ်ုၯလင် ဆောဝ်လောတ်သာၮှ်လှ်။