Wp/isv/Ӷ



Ӷ, ӷ (ge s nižnjeju črtkoju, v Unikodu: ghe with descender) jest bukva razširjenoj kirilice, upotrěbjajema v abhazskom alfabetu i v alfabetah někojih jezykov narodov rosijskogo sěvera.
Abhazsky
V rukopisnoj monografiji Pjotra Uslara o abhazskom jezyku iz 1862 g. nahodi se bukva, ktoru izgledaje menje-bolje kako ӷ ili г̧, ale v pečatnyh izdanjah od 1892 g. iměla izgled ҕ.[1][2] Pri reformě 1996 g. ҕ bylo zaměnjeno na ӷ v ramkah harmonizacije s alfabetami drugyh jezykov, a takože s bukvami ҭ i қ.[3] Tuta bukva označaje v abhazskom zvučny uvularny frikativ [ʁ] ili zvučny velarny frikativ [ɣ]. Abhazsky alfabet takože vključaje dvuznaky ӷь i ӷә za označenje palatalizovany i labializovany ekivalenty.[4]
Jezyky sěvera
- V alfabetah raznyh dialektov južnoselkupskogo jezyka, stvorjenyh na koncu 20. stolětja, ӷ označaje zvučny uvularny eksplosiv ili frikativ [ɢ ~ ʁ].[5][6]
- V jukagirskom jezyku ӷ poněkogda priměnjaje se kako alternativa za buvku ҕ, ktora označaje zvučny velarny frikativ [ɣ].[7]
- Od 1980 g. ketsky jezyk imaje kiriličny alfabet, v ktorom bukva ӷ označaje zvučny uvularny eksplosiv ili frikativ [ɢ ~ ʁ].[8]
- V alfabetu sahalinskogo dialekta nivhskogo jezyka, stvorjenom v 1979 g., ӷ označaje zvučny uvularny eksplosiv [ɢ]. V nivhskom alfabetu takože nahodi se prěčrknuty variant Ӻ ӻ, označajuči zvučny uvularny frikativ [ʁ].[9][10]
- V juitskom (čaplinskom) jezyku bukva ӷ byla vvedena v 1980-yh lětah i označaje zvuk [ɣ]. V tutom alfabetu takože nahodi se ҕ za označenje zvuka [ɣʷ].[12]
- V alfabetu aleutskogo jezyka, stvorjenom v 1980-yh lětah, ӷ označaje zvuky [ɣ] ~ [g] ~ [w].[13]
V někojih iz sěvernyh jezykov (ketsky, nivhsky, čaplinsky, aleutsky) često upotrěbjajut se varianty s hakom (
,
) ili ogonom (Г̡, г̡), ktore možno jest uznati za varianty bukvy ӷ.[14]
Tadžiksky
Ӷ nahodilo se v kiriličnom alfabetu za tadžiksky jezyk, ktory 18 junija 1939 g. byl publikovany v gazetě «Коммунист Таджикистана». Jednakože v 1940 g. Vrhovny sovět Tadžikskoj SSR utvrdil alfabet, v ktorom ona byla zaměnjena na Ғ ғ. Ona označala zvuk [ʁ].
Kodovanje
Bukva Ӷ ӷ byla dodana v versiju 4.1 Unikoda v marcu 2005 g.[15] V varianty s hakom ili ogonom ne sut vključene v Unikodu.
| Kodovanje | Ӷ | ӷ | |
|---|---|---|---|
| Nazva v Unikodu | CYRILLIC CAPITAL LETTER GHE WITH DESCENDER | CYRILLIC SMALL LETTER GHE WITH DESCENDER | |
| Unikod | šestnadseterična sistema | U+04F6 | U+04F7 |
| deseterična sistema | 1270 | 1271 | |
| HTML | šestnadseterična sistema | Ӷ |
ӷ |
| deseterična sistema | Ӷ |
ӷ | |
Iztočnik
- ↑ Гулиа, Д.И.; Мачавариани, К.Д. (1892). Абхазская азбука. Главнѣйшія молитвы и заповѣди на абхазскомъ и церковно-славянскомъ языкахъ (PDF). Тифлисъ. str. 13.
- ↑ Бгажба, Х.С. (1967). Из истории письменности в Абхазии (na russkom). Тбилиси: Мецниереба. str. 66.
- ↑ "Proposal to encode two Cyrillic characters for Abkhaz" (PDF) (na anglijskom). 10 maja 2008. Bylo arhivovano iz iztočnika (PDF) 19 januara 2021. Data dostupa: 3 dekembra 2025.
- ↑ Ager, Simon. "Abkhaz (аҧсуа бызшәа)". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 16 dekembra 2025.
- ↑ Алатало, Ярмо (1998). "Набросок по орфографии кетского диалекта селькупского языка". Вестник Томского государственного педагогического университета 6 (na russkom): 50–52. ISSN 1609-624X.
- ↑ Алатало, Ярмо (1998). Сӱ̄ссыӷӯй э̄җипсан Ӄэ̄тӄый ӄӯланни. Максимкин Яр — Хельсинки: Национальный клуб Максиморочка. str. 6. ISBN 952-91-0555-X.
- ↑ Ager, Simon. "Southern Yukaghir (Одул)". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 17 dekembra 2025.
- ↑ Ager, Simon. "Ket (Остыганна ӄа' / Ostyganna qa')". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 19 dekembra 2025.
- ↑ Ager, Simon. "Nivkh (Нивхгу диф)". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 19 dekembra 2025.
- ↑ Санги, В.М. (2011). "Ниғвгун букварь". Филиал изд-ва "Просвещение". Санкт-Петербург. ISBN 978-5-09-025597-4.
- ↑ "Орокский алфавит". Data dostupa: 20 dekembra 2025.
- ↑ Ager, Simon. "Central Siberian Yupik (Юпик)". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 20 dekembra 2025.
- ↑ Ager, Simon. "Aleut (Unangam Tunuu / Уна́ӈам тунуу́)". Omniglot.com (na anglijskom). Data dostupa: 20 dekembra 2025.
- ↑ Berdnikov, A.; Lapko, O.; Kolodin, M.; Janishevsky, A.; Burykin, A. (1998). "Alphabets Necessary for Various Cyrillic Writing Systems (Towards X2 and T2 Encodings)". Cahiers GUTenberg, no. 28-29 (na anglijskom): 36.
- ↑ "The Unicode Standard, Version 4.1: Cyrillic, Range: 0400–04FF" (PDF). Unicode.org (na anglijskom). str. 458, 462.
| В ← | Varianty kiriličnoj bukvy Г | → Д |
|---|---|---|
|
Г г
· Ѓ ѓ
· Г̀ г̀
· Г̌ г̌
· Г̆ г̆
· Г̄ г̄
· Г̈ г̈
· Г̇ г̇
· Г̊ г̊
· Г̑ г̑
· Г̓ г̓
· Г’ г’
· Гꙻ гꙻ
· Г̧ г̧
· Г̣ г̣
· Г̱ г̱
· Ґ ґ
· Ӷ ӷ
· Ӷ̇ ӷ̇
· Ӷ̊ ӷ̊
· | ||