Jump to content

Wp/isv/Ҙ

From Wikimedia Incubator
< Wp | isv
Wp > isv > Ҙ

Ҙ, ҙ (Z s nižnjeju črtkoju) jest bukva razširjenogo kiriličnogo alfabeta, osnovana na bukvě з s dobavjenjem nižnjej črtky ili ogonka. Ona jest čest baškirskogo alfabeta, kde izgovarjaje se kako zvučny zubny frikativ [ð] (kako th v anglijskom slovu «there»). V latinskom pravopisu baškirskogo jezyka iz lět 1930–1940, jejin ekvivalent byl đ,[1] a v občeturkijskoj transliteraciji ju prědstavjaje bukva ź. Tuta fonema često strěčaje se na koncu ili v srědině slov (napr. көҙ «jesenj», яҙ «vesna», оҙаҡ «dolgo»), ale na početku samo v slovu ҙур «veliky» i izvedenyh od njego slovah kako ҙурлыҡ «veličina».[2]

V rušanskom, jednom iz (voztočnoiranskyh) pamirskyh jezykov, bukva ҙ koristaje se v dvupisemnom prěvodu Evangelja Luky iz 2001 g., v ktorom jejin latinsky ekvivalent jest bukva ӡ.[3]

Bukva ҙ takože strěčaje se v selkupskom jezyku, imenno v občeselkupskom slovniku iz 2005 g., v ktorom ona označaje zvučnu alveolarnu afrikatu [d͡z].[4]

Prědloženje novogo kiriličnogo pravopisa za komi-permjačsky jezyk iz 1937 g. takože sodržala bukvu ҙ, ale v koncevom alfabetu ona byla zaměnjena dvuznakom дз.[5]

Nakonec, bukva ҙ (s ogonkom směrnjenym vpravo) strěčaje se v někojih historičnyh pravopisah kabardino-čerkesskogo jezyka, imenno v slovniku iz 1890 g. Lva Lopatinskogo, ktory opisyvaje ju kako «spirant srědnji medžu з i ж»,[6] a takože v bukvaru Pago Tambijeva iz 1906 g.[7]

Kabardinsky alfabet Lopatinskogo iz 1890 g.
Kabardinsky alfabet Tambijeva iz 1906 g.

Kodovanje

Kodovanje Ҙ ҙ
Nazva v Unikodu CYRILLIC CAPITAL LETTER ZE WITH DESCENDER CYRILLIC SMALL LETTER ZE WITH DESCENDER
Unikodšestnadseterična sistema U+0498 U+0499
deseterična sistema 1176 1177
HTMLšestnadseterična sistema &#x498; &#x499;
deseterična sistema &#1176; &#1177;

Iztočniky

  1. ↑ Биишев, А.Г. (1972). "О башкирском алфавите". V Баскаков, Н.А. (red.). Вопросы совершенствования алфавитов тюркских языков СССР (PDF) (na russkom). Москва: Издательство «Наука». str. 57–58.
  2. ↑ Юлдашев, Ахнеф Ахметович (1981). Грамматика современного башкирского литературного языка (na russkom). Москва: Наука. str. 53.
  3. ↑ "Luqō Inǰil / Луқō Инҷил" (PDF). Институт перевода Библии. 2001.
  4. ↑ Быконя, В.В.; Кузнецова, Н.Г.; Максимова, Н.П. (2005). Селькупско-русский диалектный словарь. Томск: Издательство Томского государственного педагогического университета. str. 8. ISBN 5-89428-209-8.
  5. ↑ Якимов, В.И. (1975). О современном коми-пермяцком алфавите. Кудымкар. str. 8.
  6. ↑ Лопатинский, Л.Г. (1890). Русско-кабардинский словарь с указателем и краткою грамматикою (na russkom). Тифлис: Управленіе Кавказскаго Учебнаго Округа. str. 3, 10.
  7. ↑ Тамбиев, П.И. (1906). Кабардинская азбука (na russkom). Тифлис: Изд. Кавказскаго Учебнаго Округа.
Ж ← Varianty kiriličnoj bukvy З → И

З з · З́ з́ · З̀ з̀ · З̌ з̌ · З̆ з̆ · З̑ з̑ · Ӟ ӟ · З̇ з̇ · З̊ з̊ · Ҙ ҙ · Ԅ ԅ · Ԇ ԇ · Ӡ ӡ · Ǯ ǯ · Ӡ̇ ӡ̇ · Ӡ̊ ӡ̊ · Z z · Ꙁ ꙁ · Ꙃ ꙃ · Ѕ ѕ · Ꙅ ꙅ · Ꚃ ꚃ · Ꚅ ꚅ · Ꚅ̆ ꚅ̆ · Ꚉ ꚉ

Retrieved from "https://incubator.wikimedia.org/w/index.php?title=Wp/isv/Ҙ&oldid=7033853"