Wp/grc/Ἀλεξανδρεῖοι Γραμματικοὶ
Τοῦτο τὸ λῆμμα ἐγράφη ἐν τῇ Κοινῇ διαλέκτῳ.
Τοῦτο τὸ λῆμμα ἀνατεθεώρηται.Οἱ γραμματικοὶ οἱ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ τῇ ἐν Αἰγύπτῳ ἦσαν ἔνδοξοι ἐν τοῖς χρόνοις μετὰ τὸν Ἀλέξανδρον, μάλιστα δὲ ἐν τῷ τρίτῳ καὶ δευτέρῳ αἰῶνι πρὸ Χριστοῦ. Τῶν δὲ τούτων οἱ πλεῖστοι ἦσαν φιλόλογοι καὶ ἐπιμεληταὶ τῶν παλαιῶν συγγραμμάτων, σπουδάζοντες ἐπὶ τῇ ἀναγνώσει καὶ τῇ ἐξηγήσει καὶ τῇ φυλακῇ τῶν ἀρχαίων βιβλίων. Ἐν γὰρ τοῖς ἔργοις αὐτῶν ἐτέθη τὸ θεμέλιον τῆς παρ᾽ ἡμῖν γραμματικῆς τέχνης. Καὶ μάλιστα ἐσπούδαζον περὶ τὴν κρίσιν καὶ τὴν διόρθωσιν τῶν παλαιῶν συγγραμμάτων καὶ περὶ τὴν διαφύλαξιν τῶν ἀντιγράφων.
Περὶ τῶν χρόνων καὶ τῶν ἔργων
[edit | edit source]Οὗτοι οἱ γραμματικοὶ διέτριβον ἐν τῇ Ἀλεξανδρείᾳ, ἐπιμελούμενοι τῶν παλαιῶν Ἑλληνικῶν συγγραμμάτων, μάλιστα δὲ τῶν Ὁμηρικῶν. Καὶ τὰ ἔργα αὐτῶν μέγα συνέβαλον εἰς τὴν ὕστερον γραμματικὴν τέχνην. Ἡ γὰρ ἐπιμέλεια αὐτῶν οὐχ οἵα νῦν νοεῖται ἡ γραμματική, ἀλλὰ μᾶλλον τὴν διάνοιαν προσείχον τῇ κρίσει καὶ τῇ διορθώσει τῶν βιβλίων καὶ τῇ ἐξηγήσει καὶ τῇ φυλακῇ τῶν γραμμάτων.
Περὶ τῆς μεθόδου καὶ τῆς ὠφελείας
[edit | edit source]Εἰώθεσαν γὰρ οἱ γραμματικοὶ οὗτοι μάλιστα σπουδάζειν περὶ βραχειῶν λέξεων ἐκ τῶν βιβλίων ἐκλεγομένων· τοῦτο γὰρ ἐδόκει διδόναι αὐτοῖς ἀκριβῆ ἐξέτασιν τῆς γλώσσης καὶ τοῦ τρόπου τῆς φράσεως. Καὶ πρὸς ταῦτα τὰ βιβλία μὲν διώρθουν, συναγωγὰς δὲ λέξεων συνίστασαν, καὶ ἐξηγήσεις ἐποιοῦντο, ἐν αἷς τὰ μὲν νοήματα ἐξηγοῦντο, τὰ δὲ ἀμφίβολα ἐσαφήνιζον.
Γραμματικοὶ ἐπισημότατοι
[edit | edit source]Τινὲς δὲ τῶν σοφῶν ἐν τῷ κύκλῳ τῶν Ἀλεξανδρέων ἦσαν οὗτοι·
- Ζηνόδοτος ὁ Ἐφέσιος (περὶ 280 π.Χ.): πρῶτος ἐπιστάτης τῆς ἐν Ἀλεξανδρείᾳ βιβλιοθήκης καὶ διορθωτὴς τοῦ Ὁμήρου.
- Καλλίμαχος (περὶ 260 π.Χ.): ποιητὴς καὶ σοφιστής, ὃς κατέγραψεν τὰ βιβλία τὰ ἐν τῇ βιβλιοθήκῃ.
- Ἀριστοφάνης ὁ Βυζάντιος (257–185 π.Χ.): ἐπιμελητὴς τῶν Ὁμηρικῶν, ὁ εὑρὼν τὰ σημεῖα τῶν προσῳδιῶν.
- Ἀρίσταρχος ὁ Σαμόθραξ (220–143 π.Χ.): διορθωτὴς τοῦ Ὁμήρου, ὁ ποιήσας τὴν ἀκριβεστάτην ἔκδοσιν.
- Διονύσιος ὁ Θρᾷξ (170–90 π.Χ.): μαθητὴς Ἀριστάρχου, ὁ γράψας τὴν Γραμματικὴν Τέχνην, οὐδέν γε μέντοι εἶπεν περὶ συντάξεως.
- Δίδυμος ὁ Χαλκέντερος (63 π.Χ.–10 μ.Χ.): ὁ ἐξηγησάμενος τοὺς λυρικοὺς καὶ κωμικοὺς ποιητάς, πολλὰ τῶν προτέρων σωσάμενος.
Περὶ τῆς παραδόσεως
[edit | edit source]Οἱ οὖν Ἀλεξανδρεῖοι, διὰ τὴν ἐπιμέλειαν ἣν εἶχον περὶ τὰ βιβλία καὶ διὰ τὴν κρίσιν καὶ διόρθωσιν αὐτῶν, μέγιστα συνέβαλον εἰς τὴν γραμματικὴν τὴν ὕστερον. Ἐτέθησαν γὰρ ὅροι τῆς φυλακῆς καὶ τῆς διορθώσεως καὶ τῆς ἐξηγήσεως τῶν βιβλίων, καὶ ταῦτα σφόδρα ὠφέλησε τὴν παιδείαν καὶ τὴν φιλολογίαν εἰς τὸν παρόντα χρόνον.