Wp/grc/Μῦθος τῆς κατασκευῆς Μασσαλίας
Τοῦτο τὸ λῆμμα γέγραπται τῇ Ἀττικῇ καὶ τῇ Ἀττικιζούσῃ διαλέκτῳ.
Τοῦτο τὸ λῆμμα ἀνατεθεώρηται.
Ὁ μῦθος τῆς ἱδρύσεως Μασσαλίας διηγεῖται τὴν μυθολογουμένην ἀρχὴν τῆς πόλεως (νῦν Μασσαλία καλουμένη), ἣν Ἕλληνες ἄποικοι ἐκ Φωκαίας τῆς Ἰωνίας ἔκτισαν περὶ τὸ 600 π.Χ. Ὁ μῦθος οὗτος παρὰ τῶν παλαιῶν διὰ προφορικῆς τε καὶ γραπτῆς παραδόσεως παραδίδοται καὶ δηλοῖ μῖξιν μυθολογίας καὶ ἱστορίας.
Μῦθος Γύπτιδος καὶ Προτίδος
[edit | edit source]Κατὰ τὴν διήγησιν, Γύπτις ἡ τοῦ Νάννου θυγάτηρ, ἡγεμόνος Σεγοβριγῶν, ἔμελλεν γαμεῖσθαι ἐν μέσῳ πολλῶν μνηστήρων. Ἦν δὲ νόμος ἐν τῇ δεξιώσει τὸ ποτήριον ἐπιδιδόναι τῷ ἀνδρὶ ᾧ βούλοιτο γαμεῖσθαι. ἡ δὲ Γύπτις, ἑλομένη τὸν Πρότιν τῶν Φωκαέων, ἔδωκε τὸ ποτήριον· καὶ διὰ τοῦ γάμου τούτου ἡ Μασσαλία ἱδρύθη.
Παραλλάγματα τοῦ μύθου
[edit | edit source]Ἄλλως ἄλλοι τὸν μῦθον ἀπαγγέλλουσιν· μένει μέντοι τὰ κύρια στοιχεῖα ἀμετάβλητα—ἡ κόρη, ὁ Ἕλλην ἄποικος, ὁ γάμος, καὶ ἡ ἵδρυσις τῆς πόλεως. τὰ δὲ ὀνόματα καὶ ἔνια τῶν λεπτομερειῶν ποικίλλει κατὰ τὰς παραδόσεις, ὥστε καὶ τὴν ἑρμηνείαν καὶ τὴν μυθοποιίαν μεταβάλλειν.
Ἱστορικὰ καὶ ἀρχαιολογικά
[edit | edit source]Ἐν τοῖς ἀρχαιολογικοῖς εὑρήμασι μαρτυρεῖται παρουσία Ἑλλήνων ἀποίκων ἐν Μασσαλίᾳ ἤδη ἐν τῷ πρώτῳ ἡμίσει τοῦ ἕκτου αἰῶνος π.Χ., συμφωνοῦσα τῇ διηγήσει. Οἱ δὲ Κελτολίγυρες Σεγόβριγες ᾤκουν τὴν χώραν, ἐν ᾗ ἡ πόλις ἐκτίσθη.
Σημασία καὶ σύμβολα
[edit | edit source]Ὁ μῦθος σημαίνει τὴν τῶν ἀλλοφύλων καὶ ἐπιχωρίων σύγκρασιν καὶ προβάλλει τὴν ὁμόνοιαν καὶ τὴν σύστασιν τῆς πόλεως ἐκ ποικίλων ἐθνῶν. Δηλοῖ καὶ τὴν ποικιλίαν καὶ τὸν κοινὸν βίον ὃν ἡ πόλις ἔλαβεν.
Κληρονομία καὶ ἐπίδρασις
[edit | edit source]Καὶ μέχρι νῦν ὁ μῦθος ἐμπνέει καὶ διαπλάττει τὴν ταυτότητα τῆς Μασσαλίας· παρίσταται ἐν ἀγαλματοποιίαις, λόγοις, πανηγύρεσι, καὶ κρατύνει τὴν συλλογικὴν μνήμην καὶ τὴν παράδοσιν τῆς πόλεως.