Wp/frs/Julius Caesar

Gaius Julius Caesar (13. julii^[2] 100 f.Kr. in Room; † 15. meert 44 f.Kr. ook dor) was 'n roomsk stóótsman, feldheer un aautoor, däi döörslóónd tau 't äen fan däi Roomsk Republik un tau höör lóóterder umwanneln in 'n monokróótii, dat soo nöymt prinsiipóót (Kaiserriik), biidrooğ.

Fan däi póótriisisk femiilje Julier stammend, dee häi däi amtenloopbóón absulwäären un kwam in 't joer 59 f.K. tau 't hôoğst politisk amt, dat kunsuulóót. Kört föördeem of in siin amtstiid sloot häi 'n inf'rmäel bund mit däi rîik Marcus Licinius Crassus un däi erfolğrîik militeer Gnaeus Pompeius Magnus, dat soo benöymt Triumvirat. In däi folgend joren gung Caesar as stadholler (prokunsuul) in däi noorder prowinsen Illyrien as ook Gallia Cis- un Transalpina, wor häi in däi joren 58 bit 51 f.Kr. häil Gallien ferooverde (Galsk Oorlauğ). In däi ansluutend Roomsk Börgeroorlauğ fan 49 bit 45 f.Kr. set'de häi sük teegen siin bundsgenoot fan waleer Pompeius un däi siin anhengers döör un ferkreeğ däi aläinheerskup. Fan 46 f.Kr. of an fung häi an mit 'n grundläegend neiörnen fan 't roomsk stóótsweesen. Kört nóódeem häi in disser róóem tau 'n diktóótoor up leevendstiid fernöymt worden was, ful häi 'n attendóód tau 't offer. Siin grootnêev un hoovdâarv Gaius Octavius, däi lóóterder kaiser Augustus, set'de dat prinsiipóót as näej stóótsföörm fan 't Roomsk Riik döör.

Caesar höört tau däi wichtiğst un inflaudrîikst politikkers fan d' antîik. Däi nóóm Caesar wur tau 'n bestanddäil fan däi tittulóótüer fan âal nóófolgend heerskers fan 't Roomsk Kaiserriik. In däi roomsk lóótantîik un in d' Büütsantiinsk Riik betäikende däi tittel Caesar 'n mitheersker of troonfolger. In däi undläint föörms kaiser un tsaar wur däi nóóm lóóter ook tau d' tittel fan däi heerskers fan 't Hilğ Roomsk, fan 't Öösterriiksk, fan 't Düütsk, Bulgaarsk, Serbsk un Russisk Riik.

Wellen

↑ Klaus Fittschen, Paul Zanker: Katalog der römischen Porträts in den Capitolinischen Museen und den anderen Kommunalen Sammlungen der Stadt Rom. band 2 (= Beiträge zur Erschließung hellenistischer und kaiserzeitlicher Skulptur und Architektur. band 4,2). Philipp von Zabern, Mainz 2010, s. 23–26, nr. 13.
↑ Däi offisjäel boorsdóóğsfier fan Caesars wur um däi kullisjoon mit däi hoovdfirdağ fan däi ludi Apollinares nóó siin kunsekróósjoon in d' roomsk festklenner fan d' 13. up d' 12. julii ferskooven, um dat up d' festdağ fan d' Apollo nóó 'n sibüliinsk oróókel kiin anner God hilğt worden dürs (Cassius Dio, Römische Geschichte 47,18,6). Fergliik unner anner Georg Wissowa: Religion und Kultus der Römer, 2. uplóóeğ, nóódrük München 1971 = München 1912; Matthias Gelzer: Caesar. Der Politiker und Staatsmann, 6., ferwiidert uplóóeğ, Wiesbaden 1960; Stefan Weinstock: Divus Julius, nóódrükken Oxford 2004 = Oxford 1971.

[1] Klaus Fittschen, Paul Zanker: Katalog der römischen Porträts in den Capitolinischen Museen und den anderen Kommunalen Sammlungen der Stadt Rom. band 2 (= Beiträge zur Erschließung hellenistischer und kaiserzeitlicher Skulptur und Architektur. band 4,2). Philipp von Zabern, Mainz 2010, s. 23–26, nr. 13.

[2] Däi offisjäel boorsdóóğsfier fan Caesars wur um däi kullisjoon mit däi hoovdfirdağ fan däi ludi Apollinares nóó siin kunsekróósjoon in d' roomsk festklenner fan d' 13. up d' 12. julii ferskooven, um dat up d' festdağ fan d' Apollo nóó 'n sibüliinsk oróókel kiin anner God hilğt worden dürs (Cassius Dio, Römische Geschichte 47,18,6). Fergliik unner anner Georg Wissowa: Religion und Kultus der Römer, 2. uplóóeğ, nóódrük München 1971 = München 1912; Matthias Gelzer: Caesar. Der Politiker und Staatsmann, 6., ferwiidert uplóóeğ, Wiesbaden 1960; Stefan Weinstock: Divus Julius, nóódrükken Oxford 2004 = Oxford 1971.

[1]

[2]