Wp/bqi/تورکیٱ

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | bqiWp > bqi > تورکیٱ
Jump to navigation Jump to search
Republic of Turkey
Türkiye Cumhuriyeti  
سورۊڌ زایاراْیی

پاتٱختAnkara
Largest city Istanbul
Template:Coord
زۊنا جاڤٱندٱ Turkish
Spoken languages[1]
ٱقلیتیا;
نوم ڤولاتمٱندی
دۉلت Unitary parliamentary constitutional republic
 -  President Recep Tayyip Erdoğan
 -  Prime Minister Binali Yıldırım
 -  Speaker of the House İsmail Kahraman
آزگٱ قانۊن دیاری Grand National Assembly
Formation
 -  War of Independence 19 May 1919 
 -  Treaty of Lausanne 24 July 1923 
 -  Declaration of Republic 29 October 1923 
جاگٱپی
 -  کوملۊس ۷۸۳٬۳۵۶ کلۊمتر چارسیک ([[Wp/bqi/نومگٱ ڤولاتٱ و راستاگٱ آ ز ری گٱپی|36th]])
۳۰۲٬۵۳۵ مایل چارسیک 
 -  دٱرسٱڌ اۉ 1.3
نوفۊس
 -  2017 نیابینی Increase 80,810,525[2] (16th
 -  تأپئسئن 105[3]/کئلوٙمئتر چارگوٙش (107th)
۲۶۲/مایل چارگوٙش
تولیت ناخالئص مینجاڤولاتی (PPP) 2018 نئهابینی
 -  کومئلوٙس $2.320 trillion[4] (13th)
 -  تولیت سأروٙنە $28,346[4] (45th)
تولیت ناخالئص مینجاڤولاتی:GDP (ئسمی) 2018 نئھابینی
 -  کومئلوٙس $909 billion[4] (17th)
 -  سأروٙنە تولیت ناخالئص $11,114[4] (60th)
Gini (2013) 40.0 (56th)
جادیارکون گأپ کئلوٙن کاری آئم (2014) 0.761 (72nd)
یأکا پیل Turkish lira (₺) (TRY)
راساگە گاتی FET (ساعأت جأھوٙنی+3)
ڤیرگار Template:Wp/bqi/چپ‌ چینdd/mm/yyyy (AD)Template:Wp/bqi/آخر چپ‌ چین
لا راننداْیی right
پۊشگر اینترنتی .tr
دیارگٱ
www.türkiye.gov.tr
رازیناٛ تیلیفۊن +90

تورکیٱ(ڤ تورکی اْستانبولی Türkiye) یٱکی ز ڤولاتٱل هومسا ایران اْ کاْ هاْ ڤولات ز شٱق شومال ٱفتۉنشین ڤا ایران مٱرز داراْ. پاتٱخت ڤولات تورکیٱ شٱر آنکارا ئاْ. هاْ ڤولات دینڌاتٱر بٱئرجا ٱسلی ڤولات شایی عوثمانی بیڌاْ. تورکیٱ ایساْ ٱندوم یٱکاگری اورۊپا ئاْ. تورکیٱ ز لا ٱفتۉزٱنوݩ ڤا ڤولاتٱل ایران، گورجستان، نٱجٱڤان و ٱرمنستان هوم مٱرزاْ و ز لا هارگٱ ٱفتۉزٱنوݩ ڤا ڤولات عراق و ز لا هارگٱ ٱفتۉنشین ڤا ڤولات سۊریاْ هوم مٱرزاْ هٱمچونو هاْ ڤولات ز رٱ بٱئرجا اورۊپائیس ڤا ڤولاتٱل یۊنان و بولغارستان هوم مٱرزاْ. ڤولات تورکیٱ یٱ ڤولات آسیایی اورۊپایی ئاْ. ڤیشڌٱر هاْ ڤولات میٛن هومبٱست آسیا ئاْ و ز رٱ تٱنگاْ بوسفور و داردانل ڤٱسل اْبۊ ڤ هومبٱست اورۊپا. تورکیٱ ڤیشڌٱر ڤا نوم اْمپراتۊری عوثمانی نوم دیار آڤیڌاْ. هاْ ڤولات میٛن سٱڌاٛاْ نۊزدٱئوم ڤاڤی ڤا کۊمٱراْ ڤولات و ٱڤلین سرکۊمٱراْ هاْ ڤولات موستیٛفا کٱمال پاشا یا آتاتورک ڤی. ڤولات تورکیٱ ۷۸۳٬۵۶۲ کلۊمتر چارسیک جاگٱپی داراْ. هاْ ڤولات ڤیشڌٱر کوساراْ و ڤٱشٱند و بار میٛن هاْ ڤولات فرٱ زیات اْ. هاْ ڤولات جاگٱ غٱلٱڤاْ اْستراتجیکی میٛن دونیا ڤٱ آسیا داراْ سی یو کاْ مسیر ترانزیت جنس و چیٱل دی میٛن دونیا ئاْ. نوفۊس تورکیٱ نزیک ۷۷ ملیوݩ کٱس (نیابینی ۲۰۱۵) اْ، کاْ نزیک ۷۵ تا ۸۵ دٱرسٱڌ خٱلک هاْ ڤولات سونی و ۱۵ تا ۲۵ دٱرسٱڌ ز هاْ خٱلک ٱم عٱلٱڤی هڌن. زوݩ جاڤٱنداٛ ڤولات تورکیٱ، تورکی (اْستامبولی) ئاْ کاْ ز دینڌا کۊمٱراْ ڤولات تورکیٱ هاْ زڤوݩ نٱ ڤا تورهیل عٱرٱڤی (عوثمانی) اْنڤشدنس و ز گات رٱڤٱندیاری کۊمٱراْ ڤولات تورکیٱ ڤا دٱسٱل آتاتورک میٛن سال ۱۳۰۲ مالکٱنوݩ ٱفتۉیی (۱۹۲۳) ڤا تورهیل لاتین اْنڤیسنس.

ڤولات شناسی[edit]

تورکیٱ یٱ ڤولات اورۊپایی آسیایی ئٱ. اؽ ڤولات ڤا شٱش تا ڤولات هوم مٱرزاْ: ز لا ٱفتۉزٱنوݩ ڤا ڤولات ایران ۴۹۹ کلومتر، کۊمٱراْ ڤولات آزربایجان ۹ کلومتر، ٱرمنستان ۲۶۸ کلۊمتر، و گورجستان ۲۵۲ کلۊمتر؛ ز بلٱمگٱ ٱفتۉزٱنوݩ عراق ۳۵۲ کلۊمتر و سۊریاْ ۸۲۲ کلۊمتر؛ ز لا شومال ٱفتۉنشین یۊنان ۲۰۶ کلۊمتر و بولغارستان ۲۴۰ کلۊمتر. تورکیٱ ز ساْ شٱق رٱ داراْ ب دریا، دریایٱل سیا و مٱرمٱرٱ،

ڤولاتگٱل ڤولات تورکیٱ[edit]

ڤولاتگٱل تورکیٱ هٱفتا بٱئرجا داراْ و کولٱند 81 آسدوݩ داراْ.

زایاراْ ۉ زڤون[edit]

جٱرغاْیٱل قۉمی و لۉنی میٛن ڤلات تورکیٱ (داداْیٱل سامونگٱ سیا)[5]
دٱرسٱڌ
تورکوݩ
۷۰–۷۵٪
کوردوݩ
18%
باقی قۉمیٱتٱل
۷–۱۲٪

زایاراْ تورکیاْ ڤیشڌٱر ڤ زڤون تورکی اْستانبولی گٱپ اْزٱنن ٱما مؽن هاْ ڤولات زایارٱل ڌٱر هٱم زنڌیی اْکونن ک موهم تٱرینسوݩ کورد؛ زازا ۉ ٱرمٱنی هڌن ۉ ڤ زڤون کوردی ۉ زڤون زازایی ۉ زڤون ٱرمٱنی گٱپ اْزٱنن.زایارٱل کوچؽر تٱر هٱم نٱچی ک لازٱل؛ عربٱل؛ گورجیٱل ۉ چرکسٱل زنڌیی اْکونن.

کوردٱل ڤیشڌٱر هونؽن بلٱمگٱ ٱفتۉزانوݩ ۉ ٱفتۉزانوݩ تورکیاْ. ٱرمٱنیٱل ۉ آذٱربایجانیٱل هونؽن لا شومال ٱفتۉزانوݩ؛ لازٱل هونؽن شومال ۉ عٱرٱڤوݩ هونین بلٱمگٱ.

ڤیرگار تورکیٱ[edit]

دینڌا ڤیرگار[edit]

راساگٱ آناتۊلی مئن درزا ڤیرگار جاگٱ شٱرآڤیشتاٛیی بیڌاْ. مئن گات دیندا ڤیرگار شٱرآڤیشتاٛیی یٱل لیدیٱ و ایۊنیٱ ایچو هوکۊمٱتی داشدن اْ.

گات ڤیرگارمٱند[edit]

نیا یونو هٱخامٱنشتی یٱل ای راستاگٱ ناْ گرهڌن سی خوسوݩ. نیا هونو سولۊکی یٱل ٱڤوڌن ایچو و نیا سولۊکی یٱل رۊمی یٱل ٱڤوڌن میٛن ڤولات تورکیٱ.

عسگدونی[edit]

سرچشمٱ[edit]

  1. Ethnologue: Ethnologue Languages of the World – Turkey, Retrieved 15 October 2017.
  2. "The Results of Address Based Population Registration System, 2017". Turkish Statistical Institute. http://www.turkstat.gov.tr/HbGetirHTML.do?id=27587. 
  3. "Annual growth rate and population density of provinces by years, 2007–2015". Turkish Statistical Institute. http://www.turkstat.gov.tr/PreIstatistikTablo.do?istab_id=1591. 
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 "Report for Selected Countries and Subjects". IMF World Economic Outlook Database, 2018. April 2018. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2018/01/weodata/weorept.aspx?sy=2018&ey=2022&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&pr1.x=44&pr1.y=16&c=186&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CPPPSH%2CLUR%2CLP&grp=0&a=. 
  5. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named autogenerated1