Wp/bqi/آدانا

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | bqiWp > bqi > آدانا
Jump to navigation Jump to search
آدانا
شٱئرڤاڌاری کٱلوݩ شٱئر
شٱئرڤاڌاری کٱلوݩ شٱئر آدانا
Adana city.png
ڤولات  TUR
راستاگٱ مدیترانٱ
آسدوݩ آدانا
رٱڤٱندیاری 6000 دیندا زارۊیی
سال شٱئر ڤابیڌن 1871 زارۊیی
زیربٱئرجا Template:Wp/bqi/نڤشتاْیٱل گولگر ڤابیڌاْ ڤا ڤیرگۊل
دۉلت
 • سامونجا شٱئرڤاڌاری کٱلوݩ شٱئر آدانا
 • شٱئرڤاڌار هۊسیئن سۊزلۊ (اْم اْچ پی)
بولوندی
۲۳ m (۷۵ ft)
راستاگٱ گاتی EET (یۊ تی سی +۲)
 • تۉستون(DST) EEST (یۊ تی‌ سی +۳)
رازیناْ پوستی 01xxx
رازیناْیٱل تیلیفوݩ 0322
دیارگٱ http://www.adana.bel.tr

آدانا یکی ز شٱئرٱل ڤولات تورکیٱ اْ کاْ میٛن آسدوݩ آدانا اْ. ای شٱئر پاتٱخت آسدوݩ آدانا اْ و یٱ شٱئر اومۊری کاری و کشاڤٱرزی کاری و سٱنٱتیاْ. ای آسدوݩ نزیک رخوناْ سیهاناْ و اوسو سی کلۊمتر چارسیک ز ای شٱئر میٛن دریا مدیتراناْ و چی یٱ میٛناڤٱ سی خوس. نوفۊس ای شٱئر میٛن سال 2014 زارۊیی نزیک ب 2.1 ملیۊن کٱس بیڌاْ کاْ ڤا ای نوفۊس ای شٱئر پورنوفۊس ترین شٱئر میٛن راستاگٱ مدیتراناْ تورکیاْ ڤابیڌاْ. آدانا میٛن راستاگٱ چۊکۊرۊڤا اْ کاْ ای راستاگٱ ب ڤٱرگرهڌاْ آسدونٱل مرسین، اوسمانیٱ، خوتای و آدانا اْ. راستاگٱ چۊکۊرۊڤا یٱ راستاگٱ سٱنٱتی، کشاڤٱرزی، اومۊری و زٱهزیشتیاْ .و ای راستاگٱ، تٱقریڤٱن 6 ملیوݩ کٱس نوفۊس داراْ کاْ میٛن جۊر خوس یٱ راستاگٱ غٱلٱڤاْ هاسلخیز کشاڤٱرزی میٛن دونیا اْ

ریشاْ شناسی نوم[edit]

ری ٱساس چٱنتا سرچشماْ ڤیرگاردار ڤاجاْ آدانا ز ڤاجاْ ھیتی آدانیا گرهڌاْ ڤابیڌاْ. یٱ چٱنتا سرچشماْ ڤیرگاردار دیٱ اْگون کاْ ای نوم ز ڤاجاْ دانائۊس کاْ خوس یٱ ڤاجاْیی کاْ ز شٱئرآڤیشتاْیی یۊنان دیندایی گرهڌاْ ڤابیڌاْ کاْ ای ڤاجاْ خوس نوم یٱ جٱرغاْ ز مال نشینٱلی کاْ ز ڤولات مئسر ٱڤوڌناْ ب یۊنان اوسو و میٛن ڤولات یۊنان دیندایی شٱئر آرگۊس نٱ رٱڤٱندیاری کردناْ. نڤشداْ یٱل مئسر دیندایی اْگون کاْ ز ڤولات داناجا میٛن گات تۊتمۊسیس دویوم (میٛن 1437 سال دیندا زارۊیی) و گات آمنوفیس سی و سئیوم (میٛن سال 1390 تا 1352 دیندا زارۊیی) نیا ڤاجگوݩ ڤابیڌن شٱئرآڤیشتاٛیی میسنی میٛن سال 1200 دیندا زارۊیی یٱ قٱری ز مال نشینٱل ای شٱئرآڤیشتاْیی رهڌن ب بال اۉ میٛناڤٱ سیسیل ایسئنی. ایسجایٱل دانونا چی یٱ خٱلک بال اۉنشین رهڌن زیر نٱخیز چولکاری سال 1191 دیندا زارۊیی ڤولات مئسر اوسو، ای روخ ڤٱندٱل میٛن گات پاڌشایی رامسس سئیوم تٱفاق ڤٱست. اوسو کاْ دانیانیٱل ڤا داسوݩ خٱلک ایسجا شٱئر آدانا نوم دیار ڤابیئن. یا گاشا ای نوم ز زڤونٱل دیندا هند و اورۊپایی چی سانسکریت گرهڌاْ ڤابیڌاْ مٱسلٱن چی ای ڤاجاْ آدانا کاْ میٛن کتاو ریگ ڤدا ٱڤوڌاْ. میٛن کتاو هٱماساْ ایلیاد و هۊمر ای ڤاجاْ ٱم ڤا داسوݩ آدان ٱڤوڌاْ . میٛن گات شٱئرآڤیشتاْیی یۊنانی(هلنی) ای ڤاجٱ سی یٱشنیڌن شٱئرآڤیشتاْیی آنتوچیا کاْ میٛن میٛناواْ سیسیل بیڌاْ اْڤٱندنساْ ڤا کار. ز ری یٱ ٱفسانٱ رۊمی-یۊنانی ای نوم ریشیٛس ز نوم دوتا گئۊ ڤا نوما آدانۊس و سارۊس گرهڌاْ ڤابیڌاْ و یونو دوتا گئۊ ز کورگٱل اورانۊس بیڌناْ اوسو نزیک رخوناْ سیهان سی یو کاْ اوچو زهشت داشدناْ بیڌناْ. یٱ ریشاْ دیارکونی راجوڤ ب یٱ ٱفسانٱ کس اْگو: ای نوم ز ڤاجاْ آداد گرهڌاْ ڤابیڌاْ کاْ خوس خوڌا تٱش و برق میٛن شٱرآڤیشتاْییٱل آکدی، سۊمری، بابلی و آشۊری بیڌاْ و ای خوڌا نزیک داشداْ و نوم آدانا ز نوم همو هو گرهڌاْ ڤابیڌاْ . کولٱند میٛن تٱموم زڤونٱل و رٱهزشتٱل نزیک ب ای نوم بس اْگوڌناْ آدانا و چیا نزیک بس .[1]

ڤیرگار[edit]

آدانا میٛن گات اٛمپراتۊری رۊم یکی ز شٱئرٱل آسدوݩ رۊمی بیڌاْ کاْ پاتٱختس تٱرسۊس بیڌاْ . ای شٱئر ایساْ ٱندوم کٱلوݩ شٱئر تٱرسۊس ڤولات تورکیٱ اْ. دینداتری ای آسدوݩ اْرٱساْ ب شیش هزار سال دیندا زارۊیی و ای آسدوݩ گاتا هلنی و رۊمی و اْمپراتۊری اوسمانی ناْ ز سرگوڤٱرتاْ و ای آسدوݩ بیشدٱر شٱئرآڤیشتاْیی یۊنانی ناْ میٛن خوس داشداْ و بیشدٱر ٱندوم راستاگٱ شٱئرآڤیشتاْیی یۊنانی بیڌاْ تا شٱئرآڤیشتاْیی تورکی، ب گات اْمپراتۊری رۊم ٱفتۉزٱنوݩ ایچو یکی ز بٱئرجایٱل نازار ز ای اْمپراتۊری بیڌاْ و ب گات اْمپراتۊری اوسمانی ایچو یکی ز بٱئرجایٱل نازار رٱهزهشتی و شٱئرآڤشتاْیی میٛن ڤولات اوسمانی بیڌاْ . ایچو چٱنتا کیٛلسیا داراْ کاْ چونو دیارکار یوناْ کاْ ای راستاگٱ یکی ز جاگٱیٱل مٱسٱڤی و دینی ب گات اْمپراتۊری رۊم ٱفتۉزٱنوݩ بیڌاْ . ای راستاگٱ میٛن گات کومرٱ ڤولات ڤابیڌن تورکیٱ جاگٱ خۊڤی سی خوس داشداْ.

ڤولاتشناسی[edit]

آدانا میٛن آسدوݩ آدانا و پاتٱخت ای آسدوناْ کاْ ای آسدوݩ خوس میٛن راستاگٱ مدیتراناْ و ای آسدوݩ میٛن بلٱمگٱ ٱفتۉنشین ای راستاگٱ اْ. ایچو درڤازاْ راستاگٱ چۊکۊرۊڤا اْ و میٛن بلٱمگٱ ٱفتۉزٱنوݩ کویٱل توروساْ و ز دیڌجا کشت و کال غٱلٱڤاْ هاسلخیزاْ. میٛن کویٱل توروس یٱ جاگٱ ٱڤوڌن ملۊس هڌ کاْ ای شٱئر ناْ ڤٱسل اْکونٱ ب زیربٱئرجایٱل دیٱری میٛن راستاگٱ چۊکۊرۊڤا. رخۊناْ سیهان میٛن ڤارو ای شٱر کاْ اوبٱند سیهان میٛن سال 1956 زارۊیی رٱڤٱندیاری ڤابیڌاْ . و ای اۉبٱند سی دوروسد کردن برق اۉی رٱڤٱندیاری ڤابیڌاْ. چٱنتا کانال اۉ میٛن ای اۉبٱندن کاْ اۉ ناْ ز ای اۉبٱند اْرٱسونن ب شٱئرٱل راستاگٱ چۊکۊرۊڤا. ای آسدوݩ ز دیڌجا کشاڤٱرزی و دیندا شناسی غٱلٱڤاْ ڤٱرتیگراْ .


Template:Wp/bqi/Weather box

نوفۊس[edit]

میٛن سال 2012 زارۊیی نزیک ب 1637000 کٱس نوفۊس ای شٱئر بیڌناْ. روشت نوفۊس ای شٱئر میٛن هر سال 2.5 دٱرسٱد بیڌاْ کاْ روشت غٱلٱڤاْ ڤاروییٱ. شومار زٱنگٱل میٛن نوفۊس ای شٱئر ز پیایٱل یئتی بیشدٱراْ ز میٛنجقا نوفۊس ای شٱئر ز پیایٱل یئتی بیشدٱراْ و اْبۊ بوگۊی کاْ بیشتروناْ نوفۊس ای شٱئر زینن. دو سیٛیوم نوفۊس شٱئر آدانا میٛن لا ٱفتۉنشین رخوناْ سیهانن سی یو کاْ شٱئر سی ٱڤلین کرٱت ز ایچو رٱڤٱندیاری ڤابیڌاْ.


زیربٱئرجا نوفۊس کٱلوݩ شٱئر
2008 2009 2010 2011 2012
سیهان 752,308 722,852 723,277 757,928 764,714
یۊرٱقیر 411,299 415,047 417,693 421,692 416,302
چۊکۊروڤا 267,453 327,460 343,770 326,938 335,733
ساریچام 86,727 90,879 99,313 103,232 111,976
کارای سالی 7,328 7,307 7,465 7,494 7,504
سرجٱم 1,525,115 1,563,545 1,591,518 1,617,284 1,636,229

اومۊری[edit]

اومۊری ای شٱئر ری کشاڤٱرزی و کشت و کالاْ تا چیا دیٱ. ای شٱئر بیشدٱر شٱئر کشاڤٱرزیاْ تا شٱئر سٱنٱت.

عسگدونی[edit]

سرچشمٱ[edit]

  1. Bakınız Sirekli Arkeolojik Projesi.