Wp/blk/ဘာႏသာႏယေန်ႏငဲးရေꩻ

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | blkWp > blk > ဘာႏသာႏယေန်ႏငဲးရေꩻ

နေင်ႏ ၁၃၇၁-ဗာႏ၊ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏအစွိုꩻ ထောင်ထွားရေꩻတရာꩻပွယ်ꩻ "(၁) ဘာႏသာႏယေန်ႏငဲးရေꩻ" ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ တကာႏမူႏခိုသီးဖုံႏဟွေး - ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏကရိုꩻနဝ်ꩻ ဗုဒ္ဓ-နဝ်ꩻ ဘုရာꩻ၊ ဘာႏသာႏ-နဝ်ꩻ ငဝ်း၊ လိုꩻကနေးနာႏလွဥ်ꩻ ဘုရာꩻငဝ်းနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻ"ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ"နဝ်ꩻသွူ။ နီဗွေႏဘုရာꩻငဝ်းနဝ်ꩻ သွဥ်ဒျာႏ ထာꩻယေန်ႏကေႏ၊ ဖေႏဒျာႏ ထာꩻယေန်ႏငဲး၊ သွဥ်ဖေႏအမျိုꩻမုဲင်ꩻနဲတဲင် သွဥ်ဖေႏ ကာယကံႏ(နမ်း)ယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ ဒေါ့ꩻဖေႏ ဝစီꩻကံႏ(ဖြောင်း)ယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ ယူႏဖေႏ မနော်ꩻကံႏ (သꩻ)ယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ အထျꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏလွေꩻသွံမျိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ နဝ်ꩻသွံမျိုꩻအကို ကာယကံႏ(နမ်း)ယေန်ႏငဲးရေꩻနဝ်ꩻ လမ်းကို နမ်းယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ ကျောင်ꩻကို နမ်းယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ အမျာꩻငါ နမ်းယေန်ႏငဲးရေꩻ၊ တဖူꩻလောင်း နမ်းယေန်ႏငဲးရေꩻ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏအာတန်သွူ။ လမ်းကိုယေန်ႏငဲရေꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ မဥ်ႏလွေꩻမွိုးငါဖါထျꩻနဝ်ꩻ လွေꩻရိုႏရိုႏသေႏသေႏဗာႏ၊ အွဥ်ႏတကုတ်ꩻပသာႏကတူႏ၊ အွဥ်ႏတကောင်ႏပသာဗာႏငင်းတစိꩻ၊ မဥ်ႏဖေႏမွိုးဖါ (မွိုးဖြား-ဖါဖြား)တခြိုꩻတမျိုꩻမျိုꩻတဲ့ ခွုမ်စူနီပင် ဖေႏရိုႏရိုႏသေႏသေႏဗာႏ (ခွုမ်စူပင်ထွေလွုမ်ꩻ စူပင်စေႏနဝ်ꩻ အွဥ်ႏပယ်လွဥ်ꩻကွို့ꩻ စူပင်ထွေနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ မွေးတဝ်း။) ဖါမဥ်ႏဖေႏ တစွိုးစွိုး၊ မွိုးမဥ်ႏယောင်းလွဥ် တခြိုꩻတမျိုꩻမျိုꩻတဲ့ ထူႏဆွုမ်ႏနေးသွော့ စူနီပင်၊ ပိုခိုပိုမူႏသီး မဥ်ႏအီႏလွေꩻကျောင်ꩻတဲ့ ဝုဲင်ႏသေꩻသွော့ ဘုရာꩻ၊ ဝုဲင်ႏပါသွော့ မွိုးဖါ၊ မွိုးဖါသီး မဥ်ႏအဲဥ်ထဝ်းလမ်းတဲ့ ကဝုဲင်ႏဘုရာꩻခါ ရေႏမတ်ဝုဲင်ႏပါသွော့ မွိုးဖါ၊ မွိုးဖါမဥ်ထွဥ်ႏယမ်းတဲ့ အုံလင်ꩻဝုဲင်ႏရီးက မွိုးဖါထွူမꩻ ယမ်းဖေႏ၊ နေးဒျာႏသွော့ သꩻရိုႏသေႏ၊ ရေႏဒျာႏသွော့ ဖေႏကဟဝ်။ မွိုးဖါ (မွိုးဖြား-ဖါဖြား)အဝ်ႏဝုဲင်ႏဘုရာꩻတွင်ꩻနဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻဗွီႏဗွီႏသွော့ငဝ်း၊ ဗွောင်မွုန်းကဲစ်သဲစ်-စတဲင်စားနဝ်ꩻ၊ မွိုးဖါ ဗေင်ႏထာꩻတွင်ꩻ၊ လိုꩻဆာအဝ်ႏတွင်ꩻနဝ်ꩻ ရောင်မွုန်းထာꩻ၊ မုဲင်ꩻခါခါတဲ့ယဝ်း၊ မုဲင်ꩻကိုကိုတဲ့ယဝ်း လွေꩻယေန်ႏယေန်ႏကေႏကေႏ၊ လွေꩻဗွီႏဗွီႏထာꩻ၊ ခင်ႏငဝ်းသင်ႏမွုန်းတဝ်း-စတဲင်ယိုဖုံႏနဝ်ꩻ လမ်းကိုယေန်ႏငဲးရေꩻဖုံႏသွူ။ ကျောင်ꩻကိုယေန်ႏငဲးရေꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ မာꩻတအီႏမွုန်းကျောင်ꩻကို၊ မာꩻဝွေႏမွုန်းကျောင်ꩻတလင်ꩻ၊ မာꩻတဗော့ꩻမွုန်းကျောင်ꩻ၊ အံႏသော့ꩻမွုန်း သံႏဃာႏဒဲဥ်ဝန်ႏ၊ ထီႏသံႏဃာႏနဝ်ꩻ ဝုဲင်ႏရိုႏရိုႏသေႏသေႏဗာႏ၊ အုံသံႏဃာႏငါ၊ အုံဘုရာꩻငါနဝ်ꩻ အုံတရေꩻရေꩻဗာႏထာꩻ၊ အွဥ်ႏထွိုင်ႏခင်ႏလေင်း၊ ပိုႏခါꩻတွမ်ႏစူ၊ ဒို့ꩻခါꩻတွမ်ႏဆဲင်ꩻနဝ်ꩻ တရေꩻတဝ်း၊ အုံတပုဲင်ထာꩻ၊ အုံတပုဲင်ညထာꩻ မဥ်ႏဒါႏတဝ်းတဲ့ အုံတပန်းတရေꩻရေꩻနေး၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ခင်ႏအွဥ်ႏခတ်ꩻကီႏ၊ ပသီးကီႏ၊ တလွုန်းကျွားကီႏနဝ်ꩻတဲ့ တရေꩻတဝ်း၊ ယေန်ႏကေႏတဝ်း၊ နာႏတရာꩻတွင်ꩻ တခေင်ꩻထာꩻ၊ တဟံသန်ထာꩻ၊ ထွားလော်လယ်တောဒျာႏထာꩻ၊ ဗျင်ႏစူနုံ၊ ဗျင်ႏခင်ႏနုံ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာဓမ္မအဂါရဝ-ထွာရိုႏသေႏတဝ်းတရာꩻ၊ ဟဝ်မာꩻတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ နာႏရိုႏရိုႏသေႏသေႏဗာႏတရာꩻ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ကျောင်ꩻကိုယေန်ႏငဲးရေꩻဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ အမျာꩻငါယေန်ႏငဲးရေꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ အစီꩻအဝွေꩻ (ပွယ်ꩻမော့ꩻခွဲး)ကို အမျာꩻငါ ပသိမ်းကီႏ၊ တလွုန်းကီႏ၊ အွဥ်ႏထွိုင်ႏခင်ႏလေင်း စူဗောင်ပတ်ခါꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ လိုꩻတန်တဖြာꩻဖြာꩻ အဝ်ႏဒေါ့ꩻထာꩻတွင်ꩻ ဒေါ့ꩻရီလို့ဝင်ꩻ၊ ဗေင်ႏနောင်လို့ဝင်ꩻ၊ ခွဲႏတရွို့ꩻအုံကုံႏငင်းတဲ့နဝ်ꩻ၊ တခေင်ꩻထာꩻ၊ တဟံသန်ထာꩻ၊ ဖဲဥ်ႏသန်ထာꩻတဲ့နဝ်ꩻ စားနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ယေန်ႏငဲးတဝ်း၊ အုံတရေꩻရေꩻထာꩻ၊ မာꩻမွုန်းနုဲင်းနဝ်ꩻမꩻ ထွာထာꩻယေန်ႏကေႏ၊ အမျာꩻခြာ အံႏဒဲဥ်တွင်ꩻနဝ်ꩻ ဟဥ်နေ့ꩻနိုꩻ၊ ခက်ꩻနုက်ခက်ꩻ၊ တဖြူသန်ဖြောင်း၊ လာꩻသန်ထီ၊ ဖဲဥ်ႏသန်ထာꩻ၊ ဒေါ့ꩻအေႏခရာႏ၊ ဒေါ့ꩻထာꩻဝွေႏခရာႏ၊ ဟန်အိုဗို့ꩻနေးတွမ်ႏစူ၊ ဒဲဥ်အံႏတွမ်ႏစော၊ စောလောင်းနဝ်ꩻ ဒဲဥ်စျꩻဖြောင်းကိုဗွို့ꩻ၊ ယုဲင်ထီဗွို့ꩻ စောတဗော့ꩻနဝ်ꩻ အွꩻအီဟန်ႏအိုထီ၊ ကွယ်အီဟန်ႏအိုထီ၊ မာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ဝင်ꩻပသို့ꩻဒါႏ၊ အံႏဒဲဥ်တွင်ꩻ အုံစောင်းပေါင်ထာꩻ-စတဲင်နဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ယေန်ႏငဲးတဝ်း၊ မာꩻမွုန်းနုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏမꩻ ထွာထာꩻယေန်ႏကေႏနဝ်ꩻသွူ။ တဖူꩻလောင်းယေန်ႏငဲးရေꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ မဥ်ႏခွဲးရဟန်ꩻသံႏဃာႏ ဖုဲင်းဖေႏဗာႏတဖူꩻ၊ မဥ်ႏဖုဲင်ႏတဲ့ မဥ်ႏဝုဲင်ႏနေးနဝ်ꩻ ယိန်းယေန်ႏကေႏ၊ လွေꩻကာႏမွုန်းတဝ်း မွိုးဖါဆရာႏ ရဟန်ꩻသံႏဃာႏသီးဆꩻငါ၊ မဥ်ႏထီႏ ဝင်ꩻလင်ꩻခြို့ꩻထာꩻနဝ်ꩻ ငမွုန်းတဝ်း၊ အမဥ်ႏရဆာတဲ့ လွေꩻစွီႏထွိုင်ႏဗာႏ၊ အတခြိုꩻမဥ်ႏခွို့လီလာထာꩻတဲ့ တွမ်ဟဝ်ကိုဗာႏ၊ "နာႏတကြွမ်ဒေႏ လꩻကားမုဲင်ꩻဗာႏဟွဥ်ႏ"ရိုꩻတယွို့မွုန်းနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ မဥ်ႏထီႏလိုꩻဖြားစွဲးထွူႏထာꩻ၊ ယုတ်ထွူႏထာꩻတဲ့ လွေꩻယုတ်ကိုဗာႏ၊ မဥ်ႏထီႏဝင်ꩻစွဲးထာꩻ ယုတ်ထာꩻနွောင်ꩻတဝ်းနဝ်ꩻ လွေꩻစွဲးကို၊ လွေꩻယုတ်ကိုဗာႏ။ မဥ်ႏထီႏ ဗွေႏသံႏဃာႏသီးဖွစ်ꩻထာꩻတဲ့ "ခွေသွဥ်းတဲ့ မဥ်လꩻကုသိုလ်ႏ၊ ခွေသွဥ်းဖွစ်ꩻတေားယို ဗွေႏဩ" ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတဲင် ဖွစ်တေားဖေႏဗာႏ၊ မဥ်ႏထီႏမွိုးဖါဆရာႏသမာꩻသီး ဖွစ်ꩻဖျိုးထာꩻတဲ့ လွေꩻဖွစ်ꩻဖျိုးကိုဗာႏ၊ မဥ်ႏထီႏမွိုးဖါဆရာႏသီး ပဆျူႏအခွမ်ꩻလာꩻနဝ်ꩻ လွေꩻကွီပဆျူႏဖေႏဗာႏ၊ မဥ်ႏထီႏမွိုးဖါဆရာႏသီး ပေသဒဲဥ်ဝန်ႏနဝ်ꩻ လွေꩻကွီပသေဖေႏဗာႏ။ မဥ်ႏထိုမ်းကာꩻနဝ်ꩻ ရဟန်ꩻသံႏဃာႏ ပင်ꩻအွဥ်ႏဗာႏဆꩻငါ၊ ရဟန်ꩻသံႏဃာႏ ဆရာႏမွိုးဖါ လိုꩻဆာလိုꩻဖြား၊ လိုꩻမူႏအဝ်ႏနမ်းလောင်းဖုံႏ မဥ်ႏတလꩻတဝ်းခင်ႏလမ်း ကာꩻကိုနဝ်ꩻ ခိုဗင်ႏယွဲး ပိုဖါယွဲးသီးဖုံႏ လူႏသွော့ဝင်ꩻခင်ႏလမ်း၊ ဖုဲင်ႏရာꩻအုံထွိုင်ႏနေးတေားသွော့၊ ကာꩻဝါးသားနဝ်ꩻ ရဟန်ꩻသံႏဃာႏမဥ်ႏပါတဲ့ ပင်ꩻထိုမ်းသွော့ဆꩻငါ၊ ကာꩻကိုဆꩻငါနဝ်ꩻ ဒင်ႏမူႏနံꩻ၊ ရဟန်ꩻနဝ်ꩻထိုမ်းကာꩻတမေး ဒင်ႏနေးနဝ်ꩻနဝ်ꩻ မွေးတဝ်းကွေး၊ မဥ်ႏထီႏကာꩻအဝ်ႏခံထာꩻ၊ လောအဝ်ႏခံထာꩻ လင်ꩻနွန်ႏကိုဗာႏ-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ တဖူꩻလောင်းယေန်ႏငဲးဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ မနော်ꩻကံႏ(သꩻ)ယေန်ႏငဲးရေꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ သꩻယူႏဒျာႏ ဘုရာꩻ တရာꩻ သံႏဃာႏ ရတနာႏသွံပါꩻ၊ သꩻရက်ဝင်ꩻ၊ သꩻရက်သညင်ꩻဝင်ꩻ၊ သꩻမဥ်မာꩻဖေႏ ဝင်ꩻအကျိုꩻ၊ သꩻမဥ်မာꩻဒျာႏ ဒါႏန သီႏလ ဘာႏဝနာႏ၊ သꩻမဥ်လꩻဒျာႏ နိဗ္ဗာန်ႏ၊ သꩻယူႏသေႏသေႏဒျာႏ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ၊ သꩻဟွုန်ငမ်းဒျာႏ ကွုတ်ဖြားဆာသီ၊ သꩻဟွုန်ဗွိုႏအန်ꩻဒျာႏ သင်္ခါႏရ၊ သꩻမဥ်အုံဒျာႏထာꩻယေန်ယေန် ထာꩻတေ့ꩻတေ့ꩻ-စတဲင်နုဲင်းယိုဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာမနော်ꩻကံႏ (သꩻ)ယေန်ႏငဲးရေꩻဖုံႏသွူ။ ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏ တကာႏမူႏခိုသီးဖုံႏဟွေး - သေဗာႏသွူ ယေန်ႏငဲးရေꩻသွံပါꩻ ကံႏထာꩻမာꩻနုဲင်းယိုဖုံႏတဲင် မဥ်ႏနေးနာႏလွဥ်ꩻယိုအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ ထွာလိုꩻယေန်ႏငဲး၊ ထွာလိုꩻတဲးဝါး တဖြာꩻတန်သွူ။ ယံဖေႏကထွာ လိုꩻယေန်ႏကေႏနဝ်ꩻ ကျိုꩻစာꩻခွုမ်မာꩻ၊ ကျိုꩻစာꩻဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏ၊ ကျိုꩻစာꩻကျံႏစဲႏနွောင်ꩻထွူခါ မဂ်ဉာဏ်ႏဖိုလ်ႏဉာဏ်ႏ နိဗ္ဗာန်ႏချမ်ꩻသာႏ ယကလꩻဗာႏကွိုနဲး တရာꩻသီးယာ တဖုံႏတဖင်ႏ တင်ႏကနန်ႏတဥ်ဟွေး။[1][2][3]

အာႏကွိုꩻ

  1. ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏအစွိုꩻ
  2. ထောင်ထွားရေꩻတရာꩻပွယ်ꩻ
  3. လိတ်လုဲင်ꩻဥယျာဥ်ႏအမုဲင်(၆)