Wp/blk/စင်ꩻတန်-ဓမ္မသာမိအကျောင်ꩻ

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | blkWp > blk > စင်ꩻတန်-ဓမ္မသာမိအကျောင်ꩻ

ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ပထမကျောင်ꩻတန်တွိုက် တိုက်အုပ် "စင်ꩻတန်-ဓမ္မသာမိ" ထေရုပ္ပတ္တိ (ခြပ်လိတ်သားဝွန်ႏခံႏချက်။ တွဲႏနျꩻ ၁၃၃၂-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်စေင်လာ၊ လိတ်ဖြုံႏစွုန်ꩻစိုးတဲင် မုဲင်ငါ-မုဲင်ပက်ငါဖုံႏနဝ်ꩻ အယပ်ꩻအခုဲင်ႏအဝ်ႏတဲင် တဲမ်းမန်း-ဖမ်ꩻပအိုဝ်ႏဗာႏနေးအခရာႏတဲ့ အဝ်ႏပါအာနဝ်ꩻမꩻ ယိုခါ ဟော်ꩻထွားဖေႏကယိုꩻတဲင် စီႏခြပ်ချာယင်း ခေတ်ယိုခါ ဝင်ꩻကဟော်ꩻယိုꩻနယ်ꩻအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။)

ထေရုပ္ပတ္တိနိတန်ꩻ


ကလဲဥ်းခိုႏချာ မဟာမစာႏနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏသီး သာႏသနာႏဖဲ့ꩻ ဘာႏသာႏဖဲ့ꩻ ပညာႏဖဲ့ꩻယို အဆင်းအရန်း ထဲ့ဖွိုႏမွေးမုဲင်းစွဥ်ႏထာꩻ၊ ကွပ်အာႏဇာႏနီႏ (ပုဂ္ဂိုလ်ႏယံ ပုဂ္ဂိုလ်ႏကျ)ဖုံႏ ခံႏယပ်ꩻ ခံႏဒုက္ခအမျိုꩻမျိုꩻ ကျိုꩻစာꩻမာꩻဖေႏနဝ်ꩻမꩻ အဆင်းအရန်း ဟမ်းထိုလꩻယင်း နုဲင်းယိုလဲင်ႏခါနဝ်ꩻသွူ။ အာႏဇာႏနီႏ ပုဂ္ဂိုလ်ႏယံဖုံႏအကိုနဝ်ꩻ နီဆရာႏ ဗွေႏစင်ꩻတန်ယိုတဲ့ ပါသော့ꩻတပါꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻသေꩻ သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻဖုံႏနဝ်ꩻ တဆေ့ꩻတဝ်းထာꩻသွူ။ အဝ်ႏမာꩻနေ အရေꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတွင်ꩻ မင်ꩻမရဏခွန်မွတန်နဝ်ꩻ လွဥ်ပင်ꩻနွိုင်ႏ ပင်ꩻဆေꩻထိုꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ မလွယ်ꩻသာႏ ရပ်ခံႏဗာႏစွဥ်ႏ ခွန်မင်ꩻမရဏ ကဝ်ႏတလင်ႏတဲင် ယိုခါနဝ်ꩻ ကျွꩻထင်ႏအုံထိုꩻလဲဥ်းဒျာႏ ဒေဝါႏလူꩻသီးအခမ်းသူꩻသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏအခရာႏ ဝွေꩻဗွေႏဂုဏ်ႏကေꩻဇူꩻနဝ်ꩻတဲ တပါထင်ႏတဝ်း လူꩻသီးအခြာ၊ အဝ်ႏကုဲင်ချာဒျာႏ မနုဿာႏလိုꩻခမ်းယိုသွူ၊ အာႏဇာႏနီႏပုဂ္ဂိုလ်ႏနုဲင်းဝွေꩻဗွေႏအခရာႏ နုဲင်းဝွေꩻဗွေႏဂုဏ်ႏကေꩻဇူꩻယို မီႏသေဗာႏ မီႏပူႏဇောႏဗာႏနဝ်ꩻ အကျိုꩻအာငါႏကူစွိုးစွိုး ။ ကွပ်ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏအခရာႏ ဝွေꩻဗွေႏဂုဏ်ႏကေꩻဇူꩻယို မူႏခိုတန်ပေႏ ယံဖေႏကသဗာႏ၊ ယံဖေႏကပူႏဇောႏဗာႏတဲင် စင်ꩻတန်ဗွေႏဝါယာမ (ဗွေႏဗွန်နမ်းဟူꩻ)နဝ်ꩻ ဖေႏတာႏဝွန်ႏခွေသွဥ်း၊ ထွဥ်ႏခွေသွဥ်းတဲမ်းဖေႏ ဆရာႏဗွေႏစင်ꩻတန် ထေရုပ္ပတ္တိ (မထေရ်ႏစင်ꩻတန် ကထွာလွဥ် အခရာႏ)ယိုသွူ။ ခွေသွဥ်းတဲ့ အုံဗာႏကျောင်ꩻတန် (တဲႏ ၁၃၁၈-ဗာႏ ဗꩻလွေꩻ ၁၃၂၄-ဗာႏ) ငတ်ꩻနေင်ႏဗွေဗွေတဲင် ထွာစင်ꩻတန်တပဲ့ꩻ တပါꩻနေနေတဲင် မဥ်ဖျော်ချာငါႏ ဆရာႏကေꩻဇူꩻတွမ်ႏလိတ်ယိုနဝ်ꩻတရဝ်း၊ မဥ်တမာတေ့ꩻငါႏ သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ တွမ်ႏပညာႏရေꩻနဝ်ꩻလဲ့တရဝ်း၊ လွိုဆရာႏစင်ꩻတန် (ဗွေႏဝါယမ)အမိန်းအာႏဏာႏ တဗွုန်ႏတဝ်းနဝ်ꩻလဲ့တရဝ်း နဝ်ꩻမꩻ အာမခံႏတဲမ်းဖေႏဗာႏ ထေရုပ္ပတ္တိယိုသွူ။ ကတဲမ်းထေရုပ္ပတ္တိယိုနဝ်ꩻ လွေꩻထေ့လဝ်းရီ - ၁။ ဗွေႏဗွန်ဖြား ကျောင်ꩻတန်၊ ပထမကျောင်ꩻတန်တွိုက်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၂။ ဗွေႏဗွန်ဖြား ထမ်းဘုရာꩻ၊ တောင်ႏကီꩻဆနဝ် ၃။ ဗွေႏဗွန်ဖြား သီႏသဲင်ႏ၊ ဇဝနာရမကျောင်ꩻတွိုက်၊ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏ ၄။ ဗွေႏဗွန်ဖြား ကန်ဦး၊ ကန်ဦးကျောင်ꩻတွိုက်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၅။ ဗွေႏဗွန်ဖြားမြို့ဦး၊ အရိယဝံသ-မြို့ဦးကျောင်ꩻတွိုက်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၆။ ဗွေႏဗွန်ဘန်းယေန်ႏ၊ ကျောင်ꩻတန်၊ ဝေင်ꩻဘန်းယေန်ႏ ၇။ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻတန်၊ တောင်ႏကီꩻဆနဝ် ၈။ ဗွေႏဗွန်နောင်ပေႏ၊ တောင်ႏကီꩻဆနဝ် ၉။ ဗွေႏဗွန်လွယ်ကောင်ꩻ၊ တောင်ႏကီꩻဆနဝ် ၁၀။ စင်ꩻတန် ဗွေႏဝရိန္ဒ၊ ပထမကျောင်ꩻတန်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၁၁။ ဗွေႏဗွန်-ဗွေႏဉေယျ၊ ပထမကျောင်ꩻတန်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၁၂။ စင်ꩻတန်-ဗွေႏဝါယာမ၊ ပထမကျောင်ꩻတန်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၁၃။ စင်ꩻတန်-ဗွေႏဝိစာရ၊ ပထမကျောင်ꩻတန်၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၁၄။ ဗွေႏဗွန်-ဗွေႏတိလောက၊ ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်း၊ သထုံႏတန် ၁၅။ ဗွေႏဗွန်နောင်ကျောႏ၊ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏ၊ (သထုံႏပေႏ)ဆနဝ် ၁၆။ သျင်ႏဝိမလ၊ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏ၊ (သထုံႏပေႏ)ဆနဝ် ၁၇။ ဒေါ်ရွှဂုံ၊ ဝေင်ꩻကျိုက္ကော်၊ သထုံႏတန် ၁၈။ ဒေါ်သန်း၊ ဝေင်ꩻကျိုက္ကော်၊ သထုံႏတန် ၁၉။ မဲကျောင်ꩻအိန်း၊ ဒုံနောင်ကျောႏ လဝ်းရီပုဂ္ဂိုလ်ႏကီယို တဆီကွတ်ꩻယင် ၊ နဝ်ꩻမꩻ - ၁။ စင်ꩻတန်နမ်းတဲမ်းချာ ဝွေꩻဗွေႏထေရုပ္ပတ္တိ (တစိꩻပေႏ) ၂။ စင်ꩻတန် (ဒိုင်ယာယီ) လိတ်တောင်ꩻရွံꩻစွုမ်ႏနီꩻ ၃။ ဗွေႏဗွန်ဖြားကျောင်ꩻတန် ထေရုပ္ပတ္တိ ၄။ ပထမကျောင်ꩻတန် တောင်ႏကီꩻ အတ္ထုပ္ပတ္တိ ၅။ အမှတ်စဥ် (၁) ရိုးမတောင်တန်းနယ် ရဟန်းပျိုအဖွဲ့ ကြေငြာချက် ၆။ ရိုးမရဟန်းပျို နှစ်ပတ်လည် အထိမ်းအမှတ်စာစောင် ၇။ လိတ်လာႏတောင်ꩻခါꩻ အစီꩻအဝွေꩻ (အစည်းအဝေးမှတ်တမ်းများ) ဟော်ꩻထွားလိတ်အုတ် လိတ်လာႏဖုံႏယိုယင်ထွူမꩻ ကွဲတဲမ်းနဝ်ꩻသွူ။ "ထေရုပ္ပတ္တိ ယိုနဝ်ꩻ ဖေႏနေးကထွꩻလꩻ ဝွေꩻဗွေႏပွယ်ꩻသူꩻ တဲမ်းဖေႏသွော့မွိုင်မွိုင်" အမိန်းအဝ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် နဲစ်လွေꩻရီနဲစ်ဟော်ꩻထွားထွူတဲင် (ခွေသွဥ်းတဲ့ သမ်းတပေါႏတန်ꩻတဝ်းတွော့ꩻ) ကားအချိန်ႏကလꩻပေႏနဝ်ꩻ တဲမ်းနဲစ်လွေꩻဗာႏ တနီꩻတစိꩻစိꩻပေႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ထေရုပ္ပတ္တိယိုနဝ်ꩻ အမဥ်ႏတစွုမ်ႏတဝ်းတရိုꩻတဝ်း၊ အမာႏတရွို့ꩻမီႏပါတရိုꩻတဝ်း ယံကထွားသွော့၊ ယံကထွားဖျင်ပါဒျာႏသွော့ဩ။ ကဒေါ့ꩻနယ်ဖေႏသား ပုဂ္ဂိုလ်ႏကီဖုံႏယိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ ကဖေႏပါဒါႏ လိတ်လာႏတောင်ꩻခါꩻတွမ်ႏ ကဖေႏပါဒါႏ လိတ်အုပ်သား ဗွေႏဗွန်ဖြားကျောင်ꩻတန်၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားသီႏသဲင်ႏ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားဘန်းယေန်ႏတွမ်ႏ ဗွေႏဗွန်ဖြားထမ်းဘုရာꩻ ယိုလွစ်ꩻပါꩻတဲ့နဝ်ꩻ ၊ ကဖေႏဒါႏ အကျံႏအဉာဏ်ႏသား ဗွေႏဗွန်ဖြားကန်ဦး၊ ဗွေႏဗွန်မြို့ဦး၊ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻတန်တွမ်ႏ စင်ꩻတန်ဗွေႏဝါယာမ-ယိုလွစ်ꩻပါꩻတဲ့နဝ်ꩻ အဝ်ႏညာꩻ ကတဲမ်းပသာထင်ႏနေးလိတ်သား ဗွေႏဗွန်ညောင်ဝဲင်း၊ ဒေါ်ရွှေဂုံ (စင်ꩻတန်ကတာႏမမွိုးမူႏ ဝေးမူႏပို)တွမ်ႏ ဒေါ်သန်း (ဒေါ်ရွှေဂုံပိုမူႏ)သီးယိုတဲ့နဝ်ꩻ ခွေသွဥ်းကေꩻဇူꩻတင်ႏငါႏအကျောင်ꩻ မတ်တောင်ꩻတဲမ်းသေꩻခါꩻနုဲင်းယိုသွူ။ စင်ꩻကောဝိဒ ၁၃၃၂-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်စေင်ဆန်ꩻ (၁၂)နီꩻ

ဇာႏတိလွူးခါ-မွိုးတွမ်ႏဖါ ဗွေႏစင်ꩻတန်ယိုနဝ်ꩻ ဇာႏတိ သထုံႏခရဲင်ႏ၊ ဝေင်ꩻသိမ်ဆိပ်နယ်ႏ၊ ဝေင်ꩻကျိုက္ကော်ထျꩻ ဒုံထီပုံ (ဒုံယိုနဝ်ꩻ မော့ꩻနဝ်ꩻခါ ဝင်ꩻဟဲ့ꩻကရင်နီစု၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻ လမ်းငင်းအဝ်ႏ သွစ်ꩻဆီလွို)။ ဝွေꩻဗွေႏလွူး သက္ကရာဇ် ၁၂၇၆-ဗာႏ၊ ဝါႏခေါင်ႏလာဆန်ꩻ ၄-နီꩻ၊ မွူးနီꩻ-စနေႏ၊ မွူးဟာခိုႏ ၉-နားရီႏခိန်ႏ၊ ဦးစန်းလှ+ဒေါ်သဲမှုံသီး ပိုဝင်ꩻလစ်ꩻအကို ဝွေꩻဗွေႏယို အပေႏသွတ်ꩻ၊ အမဥ်ꩻလမ်းနဝ်ꩻ ခွန်ထွန်းလှိုင် (အဖါဖြားနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏဇာႏတိ ခမ်းကောင် တောင်ႏကီꩻခရဲင်ႏကို) နဝ်ꩻသွူ။

အာႏဇာႏနီႏလောင်ꩻ - အုံစကျောင်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏအသက်လꩻ သူနေင်ႏတွင်ꩻနဝ်ꩻ အဖါသီထိုꩻတဲင် အသက်ကထင်ႏလꩻ နွတ်ꩻနေင်ႏနဝ်ꩻမꩻ အမွိုးလွေꩻအပ် ဒုံထီပုံꩻ၊ ကျောင်ꩻအင်းဒိတ်၊ ကျောင်ꩻဆရာႏတန် ဦးကုလား တွမ်ႏဆရာႏစူထောက် ဦးအောင်မြင့်ထျꩻ၊ အသက်ထင်ႏလꩻ တဆီသွံနေင်ႏကိုနဝ်ꩻ အောင်ႏစတုတ္ထတန်ꩻ (လစ်ꩻတန်ꩻ)နဝ်ꩻသွူ။

ဗုဲင်သျင်ႏသွဥ်လိတ်-စပရိတ် ၁၂၈၉-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်သီႏလာ (အသက် ၁၃-နေင်ႏ)ကိုနဝ်ꩻ အမွိုးတွမ်ႏဖူးဝေးဖုံႏ အွဥ်ႏဗုဲင်သျင်ႏ၊ ဝေင်ꩻကျိုက္ကော်၊ ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်း၊ ဗွေႏဗွန် (ဗွေႏသုဝဏ္ဏ)ထျꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏကဗုဲင်သျင်ႏနဝ်ꩻ မာꩻနေးပွယ်ꩻပင်ꩻမွေးတဝ်း၊ တပါꩻပေႏဒျာႏ၊ ထုမ်းသေပေႏတဗာႏတဲင် လယ်ႏလေပ်ချာငါထွူတဲင် ဗုဲင်ခန်းဒျာႏသျင်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ဗုဲင်သျင်ႏထွူတဲ့ အုံဒျာႏဗော့ꩻကျောင်ꩻနဝ်ꩻကိုတဲင် ထင်ႏလိတ်ပရိတ်၊ သျင်ႏကျင်ꩻ၊ သံဂြိုဟ်ႏ၊ သဒ္ဒါႏ ဗွေႏဗွန် (ဗွေႏသုဝဏ္ဏ)ထျꩻနဝ်ꩻသွူ။

လိုႏလွူးမွိုးတာႏ-ထွက်သဲင်ꩻဗာႏ


ထွာသျင်ႏ လꩻနီဝါႏ တွိုႏလွေꩻ ၁၂၉၁-ဗာႏ၊ (အသက် ၁၅နေင်ႏ)ကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဝေးမူႏ (နင်ႏမယ်စိန်၊ နင်ႏနု၊ နင်ႏငွေရှိန်) ဝင်ꩻသွံလုမ်း တွိုႏထိုꩻလို့အနိစ္စတဲင် အမွိုးနဝ်ꩻ ကောလွူးအဲဥ်ထဝ်းတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွက်သဲင်ꩻလမ်း၊ သဲင်ꩻလွူးအမွိုးနဝ်ꩻသွူ။

မွိုးဖါအွဥ်ႏကုဲင်-တဆွူႏဆုဲင်


တွိုႏ၁၂၉၅-ဗာႏ၊ (အသက်-၁၉)နေင်ႏကိုနဝ်ꩻ အမွိုးတဲ့ သမ်းတွိုႏနုဲင်းနုဲင်းအနိစ္စတဲင် ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ထွာခန်းဒျာႏ "တဆွူႏမွိုးအွဥ်ႏကုဲင်-တဆုဲင်ဖါအွဥ်ႏပြာႏ"တဲင် အုံညီꩻဗာႏတောဒျာႏဝင်ꩻ အမွိုးဝေးမူႏရင်ꩻ စင်ꩻတိလောကသီး တကာႏမွိုးမူႏ (စင်ꩻမွိုးမယ်နေ)လမ်းနဝ်ꩻသွူ။

ဒုက္ခယံကင်ꩻ-ထင်ႏဗုဲင်စင်ꩻ


၁၂၉၈-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻ ၁၃-နီꩻ (အသက်-၂၂)နေင်ႏကိုနဝ်ꩻ စင်ꩻမွိုးမယ်နေ အွဥ်ကတူႏ၊ အပိုမူႏ စင်ꩻမွိုးမယ်ပု၊ စင်ꩻဖါချစ်ဆွေသီးနဝ်ꩻ ကောခံႏတကာႏပစ္စေꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏထွာသော့ꩻစင်ꩻ ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်း၊ ခဏ္ဍသိမ်ႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏ ဥပဇ္ဈာယ်ႏဆရာႏနဝ်ꩻ - ဗွေႏဗွန် ဗွေႏဂန္ဓမာလာ၊ ကျောင်ꩻရွာကြား ပထမကမ္မဝါႏဆရာႏနဝ်ꩻ - ဗွေႏဗွန်ရေတွင်းကြီး ဗွေႏသာဂရ ဒုတိယကမ္မဝါဆရာႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဝေဠုဝန်-ဗွေႏသီရိ တတိယကမ္မဝါဆရာႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်း ဗွေႏသုဝဏ္ဏနဝ်ꩻသွူ။

ရပ်ညာꩻဖျာပုံ-ကျွꩻလွေꩻအုံ


ထွာစင်ꩻထွူ အုံကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်းနဝ်ꩻ တဝါႏထွူတဲင် ၁၂၉၉-ဗာႏ (သက်တောႏ-၂၃)နေင်ႏနဝ်ꩻ လွေꩻအုံတော ဖျာပုံခရဲင်ႏ၊ သောက်ကျာမှန်ကျောင်ꩻ၊ ခံႏထူႏနေးနာႏဗွေႏဗွန် (ဗွေႏပညာဇောတ)တွမ်ႏ ဗွေႏဃောသကသီး အဆုံꩻအမꩻတဲင် သွဥ်ခန်းလိတ်လုဲင်ꩻ ပရိယတ္တိ ဗွေႏဃောသကထျꩻနဝ်ꩻသွူ။

အဝ်ႏဖျာပုံလွေꩻ-မန္တလေꩻ


အုံဖျာပုံနဝ်ꩻ နီဝါႏထွူတဲင် တွိုႏ ၁၃၀၁-ဗာႏ (သက်တောႏ-၂၅)နေင်ႏနဝ်ꩻ ခြုဲင်းလွေꩻတော ဝေင်ꩻမန္တလေꩻ၊ ဘေးမဲ့တိုက်၊ သွဥ်ယင်း လိတ်လုဲင်ꩻပရိယတ္တိ ဗွေႏဗွန်တိုက်အုပ်ထျꩻနဝ်ꩻတဲင် ၁၃၀၂-ဗာႏ (သက်တောႏ-၂၆)နေင်ႏနဝ်ꩻ အောင်ႏခန်းအစိုႏရပွယ်ꩻရီလိတ် အတန်ꩻပေႏနဝ်ꩻသွူ။

ဆရာႏလွဥ်ႏတွော့ꩻ-သဲင်ꩻဗာႏစွော့ꩻ


အုံမန္တလေꩻ လꩻသွံဝါႏထွူတဲင် တွိုႏ ၁၃၀၄-ဗာႏ (သက်တောႏ-၂၈)နေင်ႏ တင်ꩻကျွစ်ဆန်ꩻ အနီꩻတဆီနဝ်ꩻ (ကွပ်အဆရာႏ ဗွေႏဗွန်ညောင်ဝဲင်း၊ ဗွေႏသုဝဏ္ဏလွဥ်ႏတဲင်တွော့ꩻ) ဝွေꩻဗွေႏသြင်ꩻချာစွော့ꩻဗာႏစွဥ်ႏအရပ် (ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်း)နဝ်ꩻသွူ။ တဲႏနဝ်ꩻကာႏ ဝွေꩻဗွေႏအုံကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်းနဝ်ꩻ ဗꩻစွဥ်ႏ ၁၃၀၇-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻတနီꩻနဝ်ꩻသွူ။

သွစ်ꩻနီꩻသူꩻနော-အီႏလွဥ်ဩ


တွိုႏ ၁၃၀၇-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဥ်သံလောင်းကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏလွေꩻကွီအုံခန်း တံတားဦး၊ ကျောင်ꩻဓမ္မကာရီ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြား (ကျောင်ꩻတန်တောင်ႏကီꩻ ယိုခါ)ထျꩻ၊ ကွီအုံခွင်ꩻထင်ႏလꩻတဲင် "ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻ သွစ်ꩻနီꩻသူꩻ မဲ့ꩻခွေသွဥ်းအီႏလွဥ်ဗွေႏဩ"လဝ်းသေꩻခါꩻခန်း ဗွေႏဗွန်ဖြားနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ထင်ႏလွဥ်ꩻခွေတာႏ-အဝ်ႏလꩻဒျာႏ


ကွဲႏတွော့ꩻ ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻတနီꩻနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ကျောင်ꩻမွဥ်ခြဲင် တကာႏဖုံႏအခြောင်ꩻ (ကိုႏစလယ်ႏ) ပဟိန်ဖြား ဦးဘိုးခင် (ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ-တောင်ပိုင်းရပ်)တွမ်ႏ ဆရာႏထွက်နဂါꩻပတ် (ဆရာႏဦးဘိုးရွှေ)သီး သမ်းလင်ꩻပင်ꩻဗွေႏဗွန်ဖြားတဲင် ဗွေႏဗွန်ဖြားဟဲ့ꩻလွဥ်ဝွေꩻဗွေႏထွူ "ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ကျောင်ꩻမွဥ်ခြဲင်တကာႏ ဦးဘိုးခင်သီး လင်ꩻပင်ꩻခွေ၊ ခွေအီႏကျွꩻထင်ႏဗာႏခမ်းကောင်၊ ပါꩻမုဲင်ꩻမဥ်ထင်ႏလွဥ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏလꩻဒျာႏ၊ ကျောင်ꩻတကာႏ ဦးဘိုးခင်သီး လင်ꩻပင်ꩻတွမ်ႏကာꩻတဲင် တဖူꩻတရိပ်တဲ့ တလို့ဗာႏတဝ်း၊ အံႏအွꩻတာႏတဲ့ ဝွေꩻသီးအီႏလူႏဒျာႏ၊ နန်းခရာႏထာꩻမုဲင်ꩻအဲဥ်ထဝ်း၊ ကအဝ်ႏခွေထျꩻ ဓမ္မကာရီကျောင်ꩻကို စင်ꩻသျင်ႏဖုံႏယိုတဲ့ အီႏထင်ႏလွဥ်ꩻခွေ၊ ဗွေႏစင်ꩻမီႏမဥ်ထင်ႏလွဥ်ꩻခွေ ခမ်းကောင်တဲ့ လꩻဒျာႏ"ဗွေႏဗွန်ဖြားဒေါ့ꩻခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ခမ်းကောင်သူꩻနော-ထင်ႏလွဥ်ꩻဩ


တွိုႏနဝ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ ချာချာငါငါ တယူႏအာတဝ်းဒွုမ်တဲင် "ခွေသွဥ်းတဲ့ ထင်လွဥ်ꩻခမ်းကောင် ဗွေႏဩ" လဝ်းချာခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻတဲင် တကာႏဦးဘိုးခင်သီးတဲ့ ပသာသဲင်ꩻဝွေꩻဗွေႏ ကျောင်ꩻညောင်ဝဲင်းတွမ်ႏကာꩻ၊ သဲစ်ကတွိုႏကျောင်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏနဲစ်ရဲဥ်ꩻစွဥ်ႏတခြိုꩻ၊ ရဲဥ်ꩻထွူတဲင် ကာꩻတဲ့အဝ်ႏပွေါဗော့ꩻကျောင်ꩻတခါꩻငွါ၊ တခြိုꩻတဲ့ဒင်ႏ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ထုမ်း၊ ကာꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွဥ်ႏဝါးလွေꩻဆောင်း အဖူးဝေးလမ်းငါတဆင်ႏတဲင် ဝွေꩻဗွေႏကျွꩻထင်ႏလမ်းကီ၊ အွဥ်ႏဒေါ့ꩻဟွုန်သေꩻခါꩻ ဝွေꩻဗွေႏအီႏထင်ႏလွဥ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြား အွိုးခမ်းကောင်အကျောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻတဲင် အတကာႏဖူးဝေးဖုံႏတဲ့ လူႏရောင်ဗဲင်းခန်း ဝွေꩻဗွေႏတရိပ်ပေႏ တစူးတစိꩻနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻမꩻ ထုမ်းယင်းကာꩻ ဖျော်လွဥ်ခန်း တံတားဦး ကျောင်ꩻဓမ္မကာရီ၊ အနီꩻနဝ်ꩻ တနꩻ ၁၃၀၇-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻနီနီꩻ၊ အဟာနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကိန်ꩻဗော့ꩻနဝ်ꩻကို၊ နုဲင်းမွူးရဝ်ꩻ ထာꩻကထင်ႏလေနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတကာႏမူႏဖြားသီးလဲ့ ဖျော်လွဥ်စဝ်းနဝ်ꩻကို လွဥ်လူႏယင်း ဝွေꩻဗွေႏတရိပ်နဝ်ꩻသွူ။

လာဆန်ꩻ၂-နီꩻ-ထင်ႏတောင်ႏကီꩻ


လာဆန်ꩻ ၂-နီꩻ သုံꩻသွမ်ꩻရဝ်ꩻထွူနဝ်ꩻ အဝ်ႏကျောင်ꩻဓမ္မကာရီ ဝွေꩻဗွေႏသီးထုမ်းကာꩻ ဖျော်လွေꩻခန်း ဘီးလင်း၊ အဟာနဝ်ꩻ ကိန်ꩻခန်းဘီးလင်းနဝ်ꩻတဟာ၊ လာဆန်ꩻ လစ်ꩻနီꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဘီးလင်း လွေꩻတောရန်ႏကုန်ႏ၊ တွိုႏရန်ႏကုန်ႏတဲင် ကိန်ꩻခမ်းဗဟန်း ကျောင်ꩻတောင်စွန်းနဝ်ꩻ နီသာ၊ လာဆန်ꩻ ငတ်ꩻရဝ်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏရန်ႏကုန်ႏထန်ႏသဲင်ꩻခမ်းကောင်၊ ငတ်ꩻဟာနဝ်ꩻ ကိန်ꩻပဂိုꩻ၊ လာဆန်ꩻသူဟာနဝ်ꩻ ကိန်ꩻအုတ်တွင်း၊ အဝ်ႏအုတ်တွင်းနဝ်ꩻ ဝါးသဲင်ꩻခေ့ꩻလေနီꩻနာꩻစွဥ်ႏကာꩻတဲင် ညခန်းတနီꩻတွမ်ႏတနာꩻနဝ်ꩻမꩻ ထာꩻသဲင်ꩻလေလꩻ ယင်းမာပဲင်ကို၊ အနာꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီးကိန်ꩻသဲင်ꩻဗာႏဒျာႏထာꩻကာꩻလောင်း တနာꩻမွူးမွူးနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏယင်းမာပဲင်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီး သုံꩻခန်းနေင်းထီ၊ အဝ်ႏယင်းမာပဲင်ထန်ႏသဲင်ꩻ ထင်ႏအီႏတွိုႏဝက်ဖျူနဝ်ꩻ ကာꩻသမ်းကုဲင်ထိုꩻ၊ တွိုႏနဝ်ꩻခါ ခယ်ႏမူႏ(ကပျား)ကအဝ်ႏဒါႏတောင်ႏကီꩻ ဆေꩻထျနဝ်နဝ်ꩻ အဝ်ႏမန္တလေꩻသဲင်ꩻတဲင် အကာꩻပေႏကိုနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏဝွေꩻတွမ်ႏကာꩻဝါးသားလွုမ်ꩻတဲင် ဒင်ႏသဲင်ꩻခန်းဝွေꩻဗွေႏသီး၊ တွိုႏခန်းဝက်ဖျူ၊ တွိုႏနဝ်ꩻမꩻ ခယ်ႏမူႏကပ်လူႏဝွေꩻဗွေႏသီးသွမ်ꩻ၊ လို့ရွဥ်သီႏခန်နဝ်ꩻသွူ။

လာဆန်ꩻ၉-နီꩻ-ဖျော်တောင်ႏကီꩻ


အဝ်ႏနဝ်ꩻ မီႏထုမ်းသဲင်ꩻခယ်ႏမူႏကာꩻပေႏလဲ့ ငမ်းကျောင်ꩻတကာႏဖုံႏ သꩻဟဝ်တဝ်းနဝ်ꩻမꩻ ထုမ်းသဲင်ꩻယင်းဒျာႏ ဦးဘိုးခင်ကာꩻတန်၊ အနီꩻနဝ်ꩻ ထာꩻခေ့ꩻလꩻစွဥ်ႏဒျာႏ ဝေင်ꩻကလော်ꩻကို၊ အဝ်ႏကလော်ꩻနဝ်ꩻ ဝါးခေ့ꩻဝါးနာꩻသဲင်ꩻစွဥ်ႏကာꩻတဲင် ဒဲဥ်သီႏဆန်ꩻ ၉-နီꩻ ထာꩻလေနဝ်ꩻမꩻ ကွဲဖျော်သဲင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ အနာꩻနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏသီး ကိန်ꩻသဲင်ꩻဗာႏဒျာႏ ကာꩻလောင်းနဝ်ꩻသွူ။ တဖူꩻလောင်း ကညဗာႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ အလင်မွေးတဝ်း ကာꩻနဝ်ꩻ ဦးဘိုးခင်ဖြားကာꩻတန်သွူတကာႏတဝ်း ကာꩻတဲ့သမ်းတပေါႏဟဝ်တဝ်း၊ ကာꩻလောင်းနဝ်ꩻ ဟူတခီအိတ်လဲ့သမ်းဒင်ႏ၊ လိုꩻတဲ့သမ်းထုမ်း တဆီလစ်ꩻငတ်ꩻဖြာꩻတဲင် ကာꩻနဝ်ꩻ ဆင်ႏဆင်ႏထီအဝ်ႏဗို့ꩻမွိုင်းဒျာႏတဲင် တဖူꩻလောင်းနဝ်ꩻ ညဗာႏနုဲင်းယိုသွူ။ ကာꩻဝါးသားနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ကူညီကုန်းအမော့နဝ် တကာႏဦးမောင်ကြီး ကာစပယ်ယာသားနဝ်ꩻ မောင်အေးတွမ်ႏ ထီမောင် ဝါးပျားနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏသီး ကဖျော်တောင်ႏကီꩻနဝ်ꩻ မွူးရဝ်ꩻခိုႏစဝ်း သူနားရီႏအခိန်ႏနဝ်ꩻတဲင် ဦးဘိုးခင်ပင်ꩻသဲင်ꩻထွူစွဥ်ႏ အလမ်းတဲင် ကပ်သွမ်ꩻရဝ်ꩻဗော့ꩻနဝ်ꩻကို၊ ဆရာႏတကာႏ ဒေါ့ꩻရီလို့ဝင်ꩻထွူနဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီး ကွဲကျွꩻလွေꩻ ကျောင်ꩻမွဥ်ခြဲင်နဝ်ꩻသွူ။

ထီႏကျောင်ꩻခေႏနေႏ-သꩻလဲင်ꩻပေႏ


သဲစ်ဝွေꩻဗွေႏသီး ကထီႏကျောင်ꩻအခေႏအနေႏတဲင် သꩻလဲင်ꩻပေႏနေးစွဥ်ႏသွူ၊ ကွပ်ထာꩻမုဲင်ꩻနဲးတဲင် ကထင်ႏထွားကျောင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏကုဲင်စွဥ်ႏ တရွပ်ယတန် လစ်ꩻဖြုံႏဒျာႏ။ လစ်ꩻဖြုံႏကရိုꩻနဝ်ꩻ - ၁။ ယိုခါ လိတ်နျꩻစက် ကအဝ်ႏသော့ꩻ ကွတ်ꩻခန်ꩻတရွပ်နဝ်ꩻတဖြုံႏ ၂။ ကျောင်ꩻတန် အစဲင်ႏတွို့ꩻထင်ꩻ ကျောင်ꩻဝေပုလ္လ (ယိုခါ) အခင်ႏလမ်းနဝ်ꩻ ဒွိုႏသွတ်ꩻသော့ꩻထာꩻတာႏ တဖြုံႏ ၃။ သိမ်ႏ (ယိုခါ) ဆငါနဝ်ꩻ တရွပ်ပေႏတဖြုံႏ ၄။ ကရဝွေႏမွူးဆလနဝ်ꩻ တရွပ်ပေႏတဖြုံႏ-ယိုလစ်ꩻဖြုံႏသွူ။

ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻခါ-တပဲ့ꩻနာ


ကပါထင်ႏလွဥ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားဆချာနဝ်ꩻ - ၁။ စင်ꩻတိလောက ၂။ စင်ꩻဓမ္မသာမိ ၃။ စင်ꩻဝီရိယ ၄။ စင်ꩻဝဏ္ဏ ၅။ စင်ꩻတေဇ ၆။ စင်ꩻဉေယျ ၇။ သျင်ႏပါယီ ၈။ သျင်ႏလေးကေ ၉။ သျင်ႏကုမာရ ၁၀။ ဦးသုန္ဒရ (အာဂန္တု၊ ကော့လိုင်း သထုံႏခရဲင်ႏ) ၁၁။ ဦးပဏ္ဍိတ (အာဂန္တု၊ ဟံသာတ၊ နတ်မောက်ကျောင်ꩻ) ပါတွမ်ႏဗွေႏဗွန်ဖြားနဝ်ꩻ ဆရာႏတပဲ့ꩻ တဆီပုဲင်တပါꩻ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားတပဲ့ꩻလိုꩻကျောင်ꩻကွတ်ꩻပါꩻအကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏယို ထွာဒျာႏ တပဲ့ꩻအနာလွိုပေႏသွူ။ ပွိုးထာꩻမုဲင်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကအဝ်ႏနေခမ်းဒွမ်(သထုံႏ)နဝ်ꩻ အုံညီꩻဗာႏတဝ်း ဗွေႏဗွန်ဖြား၊ တွိုႏတဖူꩻလောင်းတွမ်ႏတောင်ႏကီꩻနဝ်ꩻမꩻ အုံညီꩻ(ဆယ်ꩻကပ်)ဗာႏ ဗွေႏဗွန်ဖြား၊ လွိုသွစ်ꩻပါꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏအွိုးခမ်းဒွမ်တဲ့ အုံညီꩻ (ဆယ်ꩻကပ်)ဗာႏ ဗွေႏဗွန်ဖြား၊ တွိုႏထင်ႏဖျင်တောင်ႏကီꩻတဲ့ အုံညီꩻ(ဆယ်ꩻကပ်)ဗာႏဖျင် ဗွေႏဗွန်ဖြား၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ စင်ꩻသျင်ႏအလင်နဝ်ꩻ ထွာနုဲင်းဗွေႏဗွန်ဖြားတပဲ့ꩻ အထျꩻအရင်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ရိုꩻဗာႏခန်း တပဲ့ꩻအနာလွိုပေႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ကားဝတ္တရာꩻ-သေခွုမ်မာꩻ


ကွဲႏတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ထာꩻရိုႏသေႏ ဗွေႏဗွန်ဖြားတဲ့နဝ်ꩻ၊ ဝတ္တရာꩻ ကလိုႏမာꩻ(ဆရာႏ) ဗွေႏဗွန်ဖြားတာႏတဲ့နဝ်ꩻ တာႏဝွန်ႏဝတ္တရာꩻ ကအဝ်ႏလိုႏမာꩻ ကျောင်ꩻကိုဖုံႏတဲ့နဝ်ꩻ တွမ်ႏစင်ꩻသျင်ႏအလောင်ႏအလင်နဝ်ꩻ တပွိုင်းတဝ်းလို့ဝင်ꩻ၊ ထီႏဗွေႏဗွန်ဖြားတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏရက်ငမ်းရိုႏသေႏဒျာႏ၊ ဝတ္တရာꩻဆရာႏအလောင်းတဲ့ နေးတွမ်ႏသꩻကြောင်းသꩻဗွာတဲင် ရိုႏရိုႏသေႏသေႏ ဟဝ်ဟဝ်ကေႏကေႏ ဝွေꩻဗွေႏမာꩻဒျာႏ၊ တာႏဝွန်ႏကလိုႏမာꩻကျောင်ꩻကိုတဲ့ "ယိုနီကျောင်ꩻဒျာႏ၊ တာႏဝွန်ႏဝတ္တရာꩻ ကအဝ်ႏလိုႏမာꩻကျောင်ꩻကိုနဝ်ꩻ ပေါႏနီတမာꩻတဝ်းဟ ပါꩻမုဲင်ꩻအီႏမာꩻဖေႏ" ဝွေꩻဗွေႏယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝင်ꩻလွစ်ဒေါ့ꩻ လွစ်ထွဥ်ႏ၊ နေးတွမ်ႏ သꩻစွဥ်ႏသꩻဟဝ်တဲင် သေခွုမ်သေမာꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။

လိုꩻကျောင်ꩻသံဃာႏ-ရန်းဖွိုႏငါႏ


တွိုႏဒဲဥ်သီႏလောင်းနီနီꩻနဝ်ꩻ တကာႏဦးဘိုးခင် ပင်ꩻလွေꩻဝွေꩻဗွေႏသီး ပွယ်ꩻဘုရာꩻဟိုပုံꩻ၊ တွိုႏဟိုပုံꩻနဝ်ꩻ မွူးဟာခိုႏ လစ်ꩻနားရီႏအခိန်ႏတဲင် ဝွေꩻဗွေႏသီး လယ်ႏဝုဲင်ႏလွဘုရာꩻ၊ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူတဲင် စင်ꩻသျင်ႏအလင်ဖုံႏနဝ်ꩻ လယ်ႏထိုꩻခန်းဒျာႏထာꩻပွယ်ꩻကို၊ ဝွေꩻဗွေႏယိုနဝ်ꩻ ထွေလွဥ်ꩻဗာႏ ဗွေႏဗွန်ဖြားဆချာတဲင် လေပ်ချာလေပ်ငါ ဘုရာꩻတလင်ꩻကိုထွူတဲင် လွေꩻလယ်ႏလေပ်လပ်ယင်း ကျောင်ꩻမွေႏတောႏနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻ အုံပွေါအသွꩻ စင်ꩻသျင်ႏဖုံႏကလယ်ႏထာꩻနဝ်ꩻတွော့ꩻ ခတ်ကယ်ꩻတေ့ꩻပါခန်း နီပအိုဝ်ႏစင်ꩻသျင်ႏ ခမ်းကောင်ယို အခေႏအနေႏနဝ်ꩻသွူ။ မွူးကွဲဟာဟာတဲင် စင်ꩻပေႏသျင်ႏပေႏ ယဟန်ႏသားနဝ်ꩻ တောစွဥ်ႏဗေဖူလွောင်ႏတဲင် လွဥ်ဒါခန်း ဘုရာꩻခါႏ၊ ဗေင်ႏပြာႏခန်းထာꩻနဝ်ꩻကို၊ ထင်းမီးတီး ကိန်ꩻတလွာꩻဆောင်း တဆူးတဆင်ႏလွုမ်ꩻဟောင်းတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏထင်ႏလွေꩻရီစဲင်းစဲင်းနဝ်ꩻ ကိန်ꩻတလွာꩻတဆူးတဆင်ႏမွေးတဝ်း၊ ခင်ႏလမ်းခိုႏ ခင်ႏလမ်းဒါအဲဥ်ထဝ်းတဲင် အဟာနဝ်ꩻ အီႏကိန်ꩻတခွေႏဗာႏထာꩻ ဘုရာꩻခါႏနဝ်ꩻကိုအကျောင်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသေဖြောင်ခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻခါ ဝွေꩻဗွေႏသꩻကိုနဝ်ꩻ ယူႏခန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် "အော်- နီလိုꩻကျောင်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဗုဲင်ဘုရာꩻဖြို့ꩻ ဒို့ꩻဘုရာꩻပီတဲင် ထွာဘုရာꩻတပဲ့ꩻ၊ ထွာဘုရာꩻပို၊ ထံꩻဘုရာꩻသာႏသနာႏ၊ ခံႏဗာႏဝင်ꩻအရိုႏအသေႏတဲ့ တွိုႏယိုနဝ်ꩻ ခင်ႏလမ်းတယ်ꩻ၊ ခင်ႏလမ်းခိုႏငါတဲ့ အဲဥ်ထဝ်း၊ အဒို့ꩻအဒါတဲ့ ဝင်ꩻတဖေႏတဝ်း၊ သွမ်ꩻတဲ့ ဝင်ꩻတကပ်တဝ်း၊ တကာႏတဲ့ တထူႏရေꩻတဝ်း၊ မဲ့ငါပေႏ တရေႏကုဲင်ငါႏ၊ နီသံဃာႏလိုꩻကျောင်ꩻ အဆင်းအရန်းထဲ့ဖွိုႏငါႏလဲဥ်းသွူ" ဝွေꩻဗွေႏသꩻကိုနဝ်ꩻ ယူႏလꩻစွဥ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ဗွောင်လဲဥ်းလိတ်ဝါႏ-သွဥ်ပညာႏ


အဝ်ႏပွယ်ꩻဟိုပုံꩻသဲင်ꩻနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြား ဗွောင်ခန်းလိတ်ဝါႏတဲင် ကောဒေါ့ꩻလိတ်သားတဲ့ဒေါ့ꩻ၊ ကောထင်ႏလိတ်သားတဲ့ထင်ႏခန်း၊ နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ အီႏနွို့အစိုႏရပွယ်ꩻရီလိတ် အတန်ꩻတလောင်ꩻတဲင် မွူးဟာခိုႏနဝ်ꩻ ထင်ႏခန်းယမိုက် ဗွေႏဗွန်ဖြားထျꩻ၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ကအီႏနွို့အတန်ꩻတလောင်ꩻသားနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏဝွေꩻဗွေႏတပါꩻလွုမ်ꩻနဝ်ꩻသွူ။

ကွပ်ဉာဏ်ႏလေတောင်ႏ-ဖြေႏလိတ်အောင်ႏ


ဝွေꩻဗွေႏသီး ကထင်ႏလွဥ်ခမ်းကောင်နဝ်ꩻ ဒဲဥ်သီႏလာတဲင်တွော့ꩻ အီႏဖြေႏလိတ်တာႏ လက်မတ်နဝ်ꩻ ထိုꩻခါꩻလဲဥ်း ဝေင်ꩻသထုံႏလိတ်ဖြေႏဌာႏနကို၊ ကွဲႏတွော့ꩻ အွိုးကအီႏထင်ႏကောင်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီး လွေꩻရီလွေꩻဒေါ့ꩻဖြောင်ခါꩻယင်းတဲင်တွော့ꩻ လိတ်ဖြေႏခိန်ႏကထင်ႏတွိုႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏလင်ꩻဖြေႏဗော့ꩻ ဝေင်ꩻညောင်ႏရွီႏတဲင် အနေင်ႏနဝ်ꩻ အောင်ႏလꩻခန်း အစိုႏရအတန်ꩻတလောင်ꩻနဝ်ꩻသွူ။

တွိုႏဝါႏတွင်ꩻကို-ချꩻလိတ်ယို


၁၃၀၈-ဗာႏနေင်ႏ ဝါႏကိုနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားထွဥ်ႏဝွေꩻဗွေႏ ချꩻကိုလိတ်တဲင် ဝွေꩻဗွေႏချꩻကိုဗာႏ ဗွေႏဗွန်ဖြားလိတ်၊ ကောကထင်ႏသားနဝ်ꩻ စင်ꩻတန်ဝါယာမ (ကျောင်ꩻတန်တောင်ႏကီꩻ)၊ ထွက်စိန္တာမယ (ဟံႏဖို့)၊ ထွန်းသာ (ဟွေးဟွမ်း)စနဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ အနေင်ႏနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဝါႏဆိုႏသံဃာႏ အဝ်ႏသွံဆီနွတ်ꩻပါꩻ၊ သွံဆီနွတ်ꩻပါꩻကိုနဝ်ꩻ- ၁။ စင်ꩻတန်ဝရိန္ဒ (ကအုပ်ချုပ်စင်ꩻသျင်ႏ ကျောင်ꩻသား၊ ပထမကျောင်ꩻတန်၊ တောင်ႏကီꩻ ယိုခါ) ၂။ စင်ꩻတန်ဝါယာမ (ပရိသတ်သွံရျာꩻလွို အံႏအွꩻတာႏ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻတာႏ တွမ်ႏပညာႏရေꩻတာႏ ကထုမ်ႏကျံႏမာꩻဖေႏသား) ၃။ ဗွေႏဗွန်လွယ်ကောင်ꩻ (ယိုခါ) ၄။ ဗွေႏဗွန်ဖေါင်ႏတောႏဆွိုက် (ယိုခါ)ဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ အဝ်ႏပါသော့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

လက်ခံႏပအိုဝ်ႏပေႏ-မာꩻအာအေႏ


အတွင်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏသီးကို လိုꩻကမဥ်သွဥ်ပညာႏ လိုꩻကသွဥ်ပညာႏသားနဝ်ꩻ ဆေ့ꩻခြောငါႏတဲင် နီလိုꩻမျိုꩻပညာႏရေꩻ အဆင်းအရန်းလင်ꩻဖွိုႏငါႏ မရေႏမရာႏတွော့ꩻ ပါꩻထင်းဖွီမွေးစွဥ်ႏ နီပအိုဝ်ႏ၊ ပါꩻအံႏသွမ်ꩻကဲဥ်းမွေးစွဥ်ႏ နီပအိုဝ်ႏ၊ ပါꩻလဲင်ꩻဒေါ့ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် - "လက်ခံႏပအိုဝ်ႏပေႏနဝ်ꩻ မာꩻဗွေတရာႏအိန်ႏလွုမ်ꩻ၊ အကျိုꩻထာꩻမုဲင်ꩻအဲဥ်ထဝ်း"ဒေါ့ꩻကဲဥ်းအံႏသွမ်ꩻကဲဥ်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ သꩻသန်ငါႏ အမျိုꩻသာꩻရေꩻ (ရက်ငါႏအမျိုꩻသာꩻ)တဲင် ကထင်ႏဟွုန်ငဝ်းနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ (ပီနုဲင်းစွဥ်ႏမေႏတွမ်ႏယံꩻ ကေမာ့ꩻဝင်ꩻ) သꩻအမျိုꩻသာꩻ သꩻတမဥ်ခံႏတဝ်းပါꩻ တခြွိုက်ချင်ꩻပေါႏလွက်တဲင် ဝွေꩻဗွေႏဟွုန်ကဲဥ်း ဟွုန်ဆာသꩻမွေးစွက်ႏနဝ်ꩻသွူ။

ဆုံꩻမꩻသေႏသေႏ-တပဲ့ꩻပေႏ


ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ပေါႏစင်ꩻသျင်ႏဖုံႏ လွဥ်ထင်ႏလိတ်ဝွေꩻဗွေႏထျꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဆုံꩻမꩻနုဲင်းယို - "ယိုခါ ဝင်ꩻထင်းဖွီငါႏလဲဥ်း နီလိုꩻမျိုꩻ၊ ဝင်ꩻသဲ့ꩻသွမ်ꩻကဲဥ်းငါႏလဲဥ်း နီလိုꩻမျိုꩻ၊ ဝင်ꩻသဲ့ꩻသွမ်ꩻကဲဥ်းနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် 'လက်ခံႏပအိုဝ်ႏပေႏနဝ်ꩻ မာꩻဗွေတရာႏအိန်ႏလွုမ်ꩻ၊ အကျိုꩻထာꩻမုဲင်ꩻအဲဥ်ထဝ်း' ဝင်ꩻသဲ့ꩻသွမ်ꩻကဲဥ်းလဲဥ်း နီလိုꩻမျိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ သီကျိုꩻစာꩻသွက်တဲးတဲး ပညာႏလုဲင်း၊ ပေါႏသီတကျိုꩻစာꩻသွဥ်တဲတဲတဝ်း ပညာႏ၊ ပေါႏသီအုံဖွိဖုဲင်ထာꩻ နုဲင်းပွိုင်းလဲင်ႏနဝ်ꩻ မဲ့ꩻမဲဥ်ႏထိုꩻပါꩻငဝ်းနဝ်ꩻသနယ်၊ နီတဲ့အံႏဒဲဥ်၊ ပါꩻတဲ့အံႏဒဲဥ်၊ နီတဲ့မဲ့နားအဝ်ႏ၊ ပါꩻတဲ့ မဲ့နားအဝ်ႏ၊ နီတဲ့ စူခင်ႏအဝ်ႏ၊ ပါꩻတဲ့စူခင်ႏအဝ်ႏ၊ ပါꩻမီႏတဲ့ဒါႏဟ နီတဲ့ဒါႏဗာႏမတဝ်း အွဥ်ႏလွသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻနော။ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ ရက်ရက်ပဲင်ꩻပဲင်ꩻလွသွော့ဝင်ꩻ၊ သွꩻပေႏချင်ꩻချင်ꩻ နေးရေꩻဗာႏလို့ဝင်ꩻ၊ အရေꩻကိစ္စမီႏအဝ်ႏတဲ့ စွဲကိုဗာႏလို့ဝင်ꩻ၊ တွမ်ႏထွားလွိုမွုန်းတဝ်းလို့ဝင်ꩻ၊ တိရစ္ဆာန်ႏသီးမီႏတဲ့ ဝင်ꩻရက်လို့ဝင်ꩻ၊ ဝင်ꩻနေးရေꩻလို့ဝင်ꩻ၊ ဝင်ꩻစွဲကိုလို့ဝင်ꩻ၊ သီယိုနဝ်ꩻ ထွာသွူလိုꩻဟ ပေါႏသီတမာꩻတဝ်းနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ သီညမ်းလဲဥ်း တိရစ္ဆာန်ႏသနယ်"စတဲင် ငဝ်းသွဥ်ဆုံꩻမꩻဩဝါဒနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏဒေါ့ꩻသဲင်ႏဖေႏသေႏသေႏနဝ်ꩻသွူ။

ယံထိန်ꩻလိုꩻပေႏ-တာႏဝွန်ႏဖေႏ


တွိုႏဒဲဥ်ဟား ဒဲဥ်ရုတ်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻပေႏတခြာကိုဖုံႏတဲ့ ကွဲးလွဥ်အုံအာအာတဲင် ဗွေႏဗွန်ဖြားတပဲ့ꩻ စင်ꩻတိလောကတွမ်ႏ စင်ꩻဝီရိယနီပါꩻနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻလွဥ်ခန်း ဝွေꩻဗွေႏထွူတဲင် - "လိုꩻပေႏဖုံႏယိုခါနဝ်ꩻ အဝ်ႏလိုႏငါႏလဲဥ်း ကောထိန်ꩻဟဝ်ဟဝ်သား၊ ပေါႏအွဥ်ႏဗော့ꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ နီကျောင်ꩻတဲ့ အမျိုꩻတိုꩻတက်မွေးတဝ်း၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားတဲ့ အမျိုꩻသꩻချံꩻသာႏမွေးတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ နီဗွေႏထိန်ꩻသွော့လိုꩻပေႏ" ဖေႏတာႏဝွန်ႏခန်း ဝွေꩻဗွေႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

အအံႏအအွꩻ-လုမ်းကုမ်ႏမꩻ


တွိုႏနဝ်ꩻတဲင် "အအံႏအအွꩻမီႏလုမ်းကုမ်ႏမꩻ ခွေသွဥ်းထိန်ꩻ၊ ယိုခါ လိုꩻပေႏစီꩻကန်ꩻကကုဲင်ဗာႏနဝ်ꩻ အလင်မွေးတဝ်း၊ အအံႏအအွꩻတဲ့ လုမ်းကုမ်ႏတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏစီꩻကန်ꩻကုဲင်ဗာႏ"ဝွေꩻဗွေႏလဝ်းချာနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻတဲင်ခါ စင်ꩻတိလောကတွမ်ႏ စင်ꩻဝီရိယတဲ့ အအံႏအအွꩻ ယံကလုမ်းကုမ်ႏနဝ်ꩻ ခံႏထူႏတာႏဝွန်ႏခန်းနဝ်ꩻသွူ။ အတွင်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ အအံႏအအွꩻ ကုမ်ႏလုမ်ႏဒျာႏမွူးရဝ်ꩻခိုႏလွုမ်ꩻ၊ မွူးယာခိုႏနဝ်ꩻ လုမ်းကုမ်ႏတဝ်းတဲင် ဖြေꩻအံႏဗာႏဒျာႏ ပငါပရာꩻတွော့ꩻ ခွေတဲ့ဒွိုႏဒျာႏခေါ်ခေါ်၊ နာꩻတဲ့ကျော်ဒျာႏတစွိုး၊ ပါꩻတဲ့ငိုးဒျာႏတမျိုꩻ၊ ပေါႏရိုꩻဖွိုင်ꩻဝန်ႏတဲ့ အဝ်ႏလီအဝ်ႏလာ၊ အံႏညီꩻတဝ်းလို့ဝင်ꩻ၊ အံႏဒျာႏတဖြာꩻတထွောင်းထွောင်းတဲင် တဗော့ꩻလဲ့ꩻနဝ်ꩻသွူ။

အီႏထိန်ꩻလိုꩻပေႏ-ဒေါ့ꩻရီးဖေႏ


ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ကျွိုက်ဒျာႏထာꩻမွေး ထာꩻမဲဥ်ႏ ထာꩻဟဝ်တဝ်း ထာꩻတရာꩻတဲင် ခါးလားဝွေꩻဗွေႏကထိန်ꩻလိုꩻပေႏ (ဒဲဥ်ရုတ်ꩻလာ)နဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻသေရီးငဝ်းနုဲင်းယို - "ယိုခါနဝ်ꩻ ခွေအီႏထိန်ꩻထွားသွဥ်သင်ဗာႏသီ၊ ခွေထာꩻမာꩻမီႏတမွေးတဝ်း၊ မီႏတမဲဥ်ႏတဝ်း၊ မီႏတဟဝ်တဝ်း၊ မီႏတတရာꩻတဝ်း၊ မီႏတစွို့ꩻတဝ်း၊ မီႏတရျားတဝ်းနဝ်ꩻ လိုꩻပေႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ လိုꩻတန်တဲ့နဝ်ꩻ တွမ်ႏဒေါ့ꩻမွုန်းခွေဆချာ၊ လွဥ်ဒေါ့ꩻသွော့ခွေဆငါ၊ စာအံႏခွေမဥ်ꩻထာꩻဗꩻနဝ်ꩻ ခွေတကျွိုက်တဝ်း၊ သီတဲ့အုံဟဝ်ဟဝ်သွော့ꩻ ခွေတဲ့အီႏအုံဟဝ်ဟဝ်ဒျာႏ၊ အီႏထိန်ꩻစွို့ꩻစွို့ꩻလွေꩻဒျာႏသီ၊ သီမီႏတဟဝ်တဝ်း သီထိုꩻထန်ႏဗာႏ၊ အုံသော့ꩻကျောင်ꩻယိုလꩻတဝ်း၊ ခွေမီႏတဟဝ်တဝ်းတဲ့ ခွေထိုꩻထန်ႏဒျာႏ၊ ခွေအုံသော့ꩻတဝ်းကျောင်ꩻယို၊ ငဝ်းယိုနဝ်ꩻ သီတောင်ꩻတောင်ꩻလွသွော့ ပငါပရာꩻလုဲင်း" ဒေါ့ꩻသေꩻခါꩻရီးနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဒေါ့ꩻထွူနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏထိန်ꩻခန်းလိုꩻပေႏ၊ ထူႏတာႏဝွန်ႏခန်း အစစအရာႏရာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏကထင်ႏထိန်ꩻလိုꩻပေႏ၊ ထူႏတာႏဝွန်ႏ အစစအရာရာႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် စင်ꩻတိလောကတွမ်ႏ စင်ꩻဝီရိယ ဝွေꩻဗွေႏသီးနီပါꩻနဝ်ꩻ ခွꩻသꩻပျောႏသွင်ႏ မဲ့ꩻလွအခင်ႏ ထိုꩻထန်ႏလွေꩻခန်း ဝိန်ꩻရန်ႏကုန်ႏ ဘုရာꩻတန် (လိတ်သွဥ်)တွိုက်ကို၊ လွေꩻသွဥ်လွဒျာႏလိတ်၊ ထုမ်ႏလွဒျာႏ အနမ်းတာႏ ပငါပရာꩻနဝ်ꩻသွူ။

ဆရာႏဗွေႏစဝ်း-ဖေႏလင်ꩻတဝ်း


ဝွေꩻဗွေႏကထိန်ꩻလိုꩻပေႏနဝ်ꩻ တဲႏစ ၁၃၀၉-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဥ်ရုတ်ꩻလာ၊ တွိုႏ ၁၃၁၀-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဥ်စေတ်ꩻလာ (ထိန်ꩻလꩻတနေင်ႏပုဲင်တလာ)နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကျံႏလင်ꩻချာယင်းမန္တလေꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လွေꩻထေ့ဗွေႏဗွန်ဖြား ကွီခန်းအခွင်ꩻ၊ သျင်ꩻနယ်ပါခန်းဝွေꩻဗွေႏ ထာꩻကျံႏစဲႏနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻတဲင် ဗွေႏဗွန်ဖြားတဲ့ "ပေါႏနာꩻလွေꩻထိုꩻဟ တွမ်ႏစင်ꩻသျင်ႏ ကော်ပီႏတဖုံႏတဖင်ႏတန်ယို ခွေအီႏမာꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻ" ဒေါ့ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတဲင် တဖေႏလင်ꩻတဝ်း ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ ထီႏဗွေႏဗွန်ဖြားနဝ်ꩻ ရက်တဲ့ရက် ငမ်းတဲ့ငမ်း ရိုႏသေႏတဲ့ရိုႏသေႏ၊ ကွပ် (ရက်-ငမ်း-ရိုႏသေႏ ဆရာႏဗွေႏ)နုဲင်းယိုနဝ်ꩻတရဝ်း၊ စင်ꩻသျင်ႏကော်ပီႏအလောင်းနဝ်ꩻတဲ့ သꩻရက်အဝ်ႏဗွို့ꩻ အဝ်ႏခြꩻလဲဥ်း၊ သံယောဇဥ်ႏတဖြွီꩻ အဝ်ႏစွိုင်တဥ်ႏလဲဥ်းနဝ်ꩻတဲ့တရဝ်း၊ နီပအိုဝ်ႏယို မဲ့တလေတဝ်း ယံကလေ၊ နားတဗွောင်တဝ်း ယံကဗွောင် သꩻမဥ်မာꩻလေ သꩻမဥ်မာꩻဗွောင်နုဲင်းနဝ်ꩻ သမ်းအဝ်ႏစပ်တလီးတလျာနဝ်ꩻတရဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻတဲင် ဆုဲင်ꩻနဝ်ꩻ တကွီထဲင်းတဝ်းဒွုမ်အခွင်ꩻ ဗꩻတွိုႏစွဥ်ႏ ဝွေꩻဗွေႏကလွဥ်ႏထိုꩻနဝ်ꩻသွူ။

ယံကတိုꩻတက်-ခွေအီႏနက်


ဝွေꩻဗွေႏကွီအခွင်ꩻတဲ့ သမးတလꩻတဝ်း၊ သꩻရက်တပဲ့ꩻ သꩻရက်အမျိုꩻသာꩻတဲ့ သမ်းတလာနဝ်ꩻမꩻ "မန္တလေꩻတဲ့ ခွေတလင်ꩻတဝ်းဒွုမ်၊ မုဲင်ꩻကိုတဲ့ ခွေတလွေꩻတဝ်းဒွုမ်၊ ခွေနမ်းတာႏတဲ မဥ်ထွာနုဲင်းမုဲင်ꩻထွာ ခွေတပဲ့ꩻဖုံႏ၊ ပအိုဝ်ႏအမျိုꩻသာꩻဖုံႏ ဒါႏငါ သေငါ မဲ့နားလေဗွောင်ငါ၊ တိုꩻတက်ငါမန်ႏထွူ၊ ဝွေꩻသီးယံကဒါႏ ယံကသေ မဲ့နားယံကလေဗွောင်၊ ယံကတိုꩻတက်၊ သာႏသနာႏ ဘာႏသာႏအသက် ယံကဆွာꩻနဝ်ꩻ ခွေအီႏနက်၊ ခွေအီႏကျိုꩻစာꩻကမꩻ" ဝွေꩻဗွေႏအွဥ်ႏချꩻသꩻစွဥ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏချꩻသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတဲင် - ၁။ အုပ်ချုပ်ရေꩻ ၂။ အံႏအွꩻရေꩻ ၃။ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻ ၄။ ကြောင်းစင်ရေꩻ ၅။ ပညာႏရေꩻ ၆။ အရေꩻကိစ္စကျောင်ꩻတန် ကားတဲင် အရေꩻဖုံႏယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထူႏတာႏဝွန်ႏ ကျိုꩻစာꩻခွုမ်မာꩻလွေꩻဗာႏနဝ်ꩻသွူ။

တီဖိုးယိုꩻ-တီလိုꩻယပ်ꩻ


"တီဖိုးယိုꩻ-တီလိုꩻယပ်ꩻ"ငဝ်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ ကအုပ်ချုပ် ကထိန်ꩻတီဗာႏလိုꩻယိုနဝ်ꩻ တယိုꩻတဝ်း ယပ်ꩻငါႏမရေႏမရာႏသွူ၊ ယိုနဝ်ꩻ အရပ်သွစ်ꩻဌာႏန လွဥ်ဗူႏလို့ဝင်ꩻတဲင် လုဲင်မွိုးလုဲင်ဖါ လုဲင်ဒုံလုဲင်ရပ်ဒျာႏတွော့ꩻ ဖေႏနေးကရက်ရက်ပဲင်ꩻပဲင်ꩻလွဝင်ꩻ၊ ဖေႏနေးကလွောင်ႏဗူႏဗူႏလို့ဝင်ꩻနဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻသွဥ်ဖေႏဗာႏအမျိုꩻမျိုꩻ၊ အွဥ်ႏသွောင်သွောင် မဲ့နားတဲင် ထွားနာႏခိꩻခိꩻဗာႏ၊ ပါꩻယိုနဝ်ꩻ အစရဲက် အဝါႏသနာႏ အသꩻအွဥ်ႏအုံႏ အွဥ်ႏနယ်ꩻအဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ လိုႏအချော်ꩻဟောင်း၊ အကျံꩻဟောင်း၊ အကျံꩻတွမ်ႏအချော်ꩻရော်ꩻဝင်ꩻမꩻလꩻဟောင်း-စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏတဲ့ ထွားတေ့ꩻ နာႏတေ့ꩻ ခတ်ကယ်ꩻတေ့ꩻဗာႏ၊ လိုꩻပေႏ တဆီနီဆီဒျာႏ သမ်းတမွေးတဝ်း၊ လိုꩻပဥ်တရျာꩻနီရျာꩻတဲင် ကထွားတေ့ꩻ ကနာႏတေ့ꩻ ကခတ်ကယ်ꩻတေ့ꩻဗာႏ ပဥ်ဖြာꩻဖြာꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ အယိုꩻပေႏတမွေးတဝ်း၊ ယပ်ꩻခုဲင်ႏငါႏ မရေႏမရာႏ။ ထွားနာႏခတ်ကယ်ꩻထွူတဲင် ပါꩻယိုနဝ်ꩻ လိုႏဖျင်ဖေႏ အဒေါ့ꩻအဖြဝ်ႏ၊ ပါꩻယိုနဝ်ꩻ လိုႏဖျင်ဖေႏ အလွေꩻအသဲင်ꩻ၊ ပါꩻယိုနဝ်ꩻ လိုႏဖျင်ဖေႏ အဗုဲင်အရုံႏ (အကွဥ်အကꩻ) ပါꩻယိုနဝ်ꩻ လိုႏဖျင်ဖေႏ အအံႏအအွꩻ-စတဲင် ကလိုႏဖျင်ဖေႏခရာႏနဝ်ꩻတဲ့ မတ်တောင်ꩻထွူနုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ တန်ꩻမုဲင်ꩻကိုအွဥ်ႏဒေါ့ꩻ နုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ သမ်းတထွာတဝ်း၊ ထွားဗာႏကအခိန်ႏအခါႏ၊ အခိန်ႏအခါႏ မီႏအဲင်ႏ အဖဲင်ႏမီႏရော့ꩻနဝ်ꩻမꩻ ဒေါ့ꩻသွဥ်ဖေႏ(ဖျင်ဖေႏ)ဗာႏ၊ ကဒေါ့ꩻကဖျင်ဖေႏနုဲင်းယိုတဲ့ နေးဗာႏက နယ်ꩻပရိယာယ်ႏအမျိုꩻမျိုꩻ၊ ကျံႏဒေါ့ꩻဗာႏ ကျံႏဖျင်ဗာႏ၊ ကဒေါ့ꩻကဖျင်ဖေႏတဲ့ တဖြာꩻလွုမ်ꩻသမ်းတကာႏတဝ်း အာဖြာꩻတန်၊ တဖြာꩻဖြာꩻယိုတဲ့ လိုႏဒေါ့ꩻလိုႏဖျင် တမျိုꩻလွုမ်ꩻသမ်းတမွေးတဝ်း၊ အာမျိုꩻတန်၊ တမျိုꩻမျိုꩻယိုတဲ့ ဒေါ့ꩻဖေႏဖျင်ဖေႏတလဲင်ႏလွုမ်ꩻ သမ်းတလꩻကြွို့ꩻတဝ်း သမ်းဒေါ့ꩻဗာႏ ဖျင်ဗာႏအာလဲင်ႏတန်၊ ပေါႏလိုꩻစေႏတနာႏ သဒ္ဓါႏတရာꩻ သꩻဆွာꩻသယ်ꩻခံႏ တောႏတောႏတန်ႏတန်ႏပေႏနဝ်ꩻတဲ တလꩻတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏကခွုမ်မာꩻဗာႏ အုပ်ချုပ်ရေꩻယိုနဝ်ꩻတဲ့ ယပ်ꩻငါႏ မရေႏမရာႏနဝ်ꩻသွူ။

အံႏအွꩻရေꩻလဲ့-ယိုꩻတဝ်းတဲ့


အံႏအွꩻရေꩻနဝ်ꩻတဲ့ ယပ်ꩻဒျာႏတစား၊ ကွပ်ထာꩻမုဲင်ꩻနဲတဲင် ဗွေႏဗွန်ဖုံႏ အဝ်ႏအစီꩻအဝွေꩻသြင်ꩻနဝ်ꩻ သဲင်ꩻဟော်ꩻ သဲင်ꩻခြုဲင်းနယ် အတကာႏ ပငါပရာꩻ၊ ဟော်ꩻနယ်ခြုဲင်းနယ်နုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် - "ယိုခါနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏသီးယို လိုꩻဒါႏလိုꩻသေဆေ့ꩻငါႏ၊ မဲ့နားလေ ဗွောင်တဝ်းငါႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻဒါႏ လိုꩻသေ ယံကအဝ်ႏအာအာ၊ မဲ့နားယံကလေဗွောင်အာအာနဝ်ꩻ ကျောင်ꩻတန်မွဥ်ခြဲင် တောင်ႏကီꩻသူꩻ နီအီႏဆို့ꩻ ပအိုဝ်ႏဗဟိုရ်ႏ ပရိယတ္တိလိတ်သွဥ်တွိုက်၊ ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ကားကတတ်နွိုင်ႏနဝ်ꩻ ဖေႏအာႏလွသွော့၊ စွဲကိုလွသွော့၊ သီပိုသီလီꩻဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ ယံကဒါႏပညာႏနဝ်ꩻ ပသာထင်ႏလွသွော့ ကျောင်ꩻတန်မွဥ်ခြဲင်သူꩻ၊ သူꩻကိုနဝ်ꩻ အံႏအွꩻတဲ့ နန်းဗာႏတဝ်း၊ အအွိုအဆာတဲ့ နန်းဗာႏတဝ်း၊ ဝင်ꩻကောထွားထိန်ꩻ၊ ကောသွဥ်ဖေႏသားအဝ်ႏဒျာႏ"ဟော်ꩻနယ်ခြုဲင်းနယ်စစွဥ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ဗွေႏသံဃာႏသီး ဟော်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ၁၃၁၀-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ကော်ပီအဝ်ႏစွဥ်ႏ ၇၅-ဖြာꩻ၊ စင်ꩻတွမ်ႏသျင်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏစွဥ်ႏတရျာꩻလွိုနဝ်ꩻသွူ၊ လိုꩻကထင်ႏအာလွဥ်နုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် အံႏအွꩻပျဿနာႏနဝ်ꩻ ဖျော်ထန်ႏလွဥ်စွဥ်ႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ စင်ꩻဝဏ္ဏ ကအုပ်ချုပ်တွင်ꩻ လိုꩻကဆေ့ꩻနေနဝ်ꩻ စင်ꩻဝဏ္ဏလူႏခံႏသဲင်ꩻ တကာႏကျောင်ꩻထျꩻထင်ꩻ (တောင်ပိုင်းရပ်)တွမ်ႏ ဒုံဝါးပျား၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻဆေ့ꩻနေတဲင် ကလူႏခံႏသားတဲ့ လူႏခံႏရုဲင်း၊ ကလူႏသားတဲ့ တာႏဝွန်ႏတပေါႏထွူႏတဝ်း၊ တွိုႏဝွေꩻဗွေႏစိုးနဝ်ꩻ လိုꩻအာတဲင် ကအီႏလူႏခံႏတကာႏကျောင်ꩻထျꩻကျောင်ꩻသောင်နဝ်ꩻတြ့ တပေါႏရုဲင်းတဝ်း၊ ကွပ်ထာꩻမုဲင်ꩻနဲတဲင် ထာꩻကွီသီးအမျိုꩻယိုနဝ်ꩻ ချင်းကွီဗာႏ၊ မီႏတချင်းကွီတဝ်းနဝ်ꩻ ကဖေႏသားသူꩻ ကွဲညည စေႏတနာႏကုဲင်ဒါႏ၊ စေႏတနာႏကထင်ႏကုဲင်တဲင် ဖေႏတဝ်းဒွုမ်၊ ကထင်ႏဖေႏတဝ်းဒွုမ်တွော့ꩻ ကကွီသားတဲ့ သꩻတချံꩻသာႏတဝ်း၊ ကဖေႏသားတဲ့ သꩻတချံꩻသာႏတဝ်း၊ ကွပ်အထွာဒါႏနုဲင်းနဝ်ꩻ (ကွပ်ဝွေꩻဗွေႏယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻ) မꩻ ဝွေꩻဗွေႏလူႏခံႏတပေါႏရုဲင်းတဝ်းနဝ်ꩻသွူ။ လူႏခံႏတဲ့ သမ်းတပေါႏရုဲင်းတဝ်း၊ ထွားဒျာႏ အအံႏအအွꩻတဲ့ အဝ်ႏကုဲင်စွဥ်ႏ ကွတ်ꩻနီꩻတာႏဒျာႏ၊ ၁၃၁၀-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဆချာဖုံႏတဲ့ တလꩻစွဲကို ကူႏညီႏကိုတဝ်းတဲင် ယူႏတဲ့သူႏသေတဝ်းဒွုမ်တွော့ꩻ (၁၃၁၀-ဗာႏ ဝါႏခေါင်ႏမားနီꩻနဝ်ꩻ) ဝွေꩻဗွေႏနက်လွေꩻခန်း ဗွေႏဗွန်ဖြားထျꩻတဲင် လဝ်းနယ်ခန်း အခရာႏတွော့ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားသိမ်းရိုꩻဒျာႏ - "ခွေတဲ့ ယူႏတသူႏသေတဝ်း၊ နာꩻထွားမာꩻဒျာႏလုဲင်း"သမ်းရိုꩻဒျာႏနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ တွိုႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏအီႏတွိုင်ႏပင်ႏ လိုꩻလင်သမ်းတအဲဥ်ထဝ်းဒွုမ်တွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏယူႏခန်း အတပဲ့ꩻကို၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻ တပဲ့ꩻကို ကဟမ်းတန်လဲဥ်းဝင်ꩻ၊ တွိုင်ႏပင်ႏကအီႏရထွာနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻပေႏ (ဗွေႏပညာႏ-ယိုခါ)နဝ်ꩻလွုမ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏနက်လွေꩻထေ့ခန်း ဗွေႏဗွန်နောင်ကာပေႏထျꩻတွော့ꩻ - "စင်ꩻပညာႏ ယိုခါနဝ်ꩻ အအံႏအအွꩻ အာဟာရတဲ့ အဝ်ႏကုဲင်ကွတ်ꩻနီꩻတာႏဒျာႏ၊ အီႏမာꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻယို၊ အွဥ်ႏစွꩻသဲင်ꩻစွဥ်ႏ လိုꩻပေႏဟောင်း၊ မွေးတဝ်းတဲ့ ကွီသဲင်ꩻစွဥ်ႏဗွေႏဗွန်ဖုံႏ အကူႏအညီႏဟောင်း၊ မာꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻ အီႏရဟဝ်"ဝွေꩻဗွေႏရီခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻပေႏရိုꩻ- "အွဥ်ႏစွꩻသဲင်ꩻ လိုႏပေႏနဝ်ꩻ ရော့ꩻတဝ်းဗွေႏ၊ ကွပ်ထာꩻမုဲင်ꩻတဲင် တခြာကိုသူꩻ ယံကပသာလွလိုꩻပေႏတဲင် ဗွေႏဗွန်ဖုံႏ အဝ်ႏဟော်ꩻလဲဥ်းသွူဩ၊ ပေါႏနီဗွေႏအွဥ်ႏစွꩻသဲင်ꩻဟ တွမ်ႏဗွေႏဗွန်ကဟော်ꩻသူꩻ တနꩻဒွုမ်ဝင်ꩻသနယ်ဩ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ကွီသဲင်ꩻစွဥ်ႏ ဗွေႏဗွန်ဖုံႏ အကူႏအညီႏနဝ်ꩻ ရဟဝ်မတဝ်းဩ" လဝ်းချာခန်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲမ်းခန်းလိတ်နုဲင်းယို - ဩဗွေႏ ဆရာႏတောႏ သံဃာႏတောႏသီးဩ - နီဗွေႏဆရာႏတောႏသီး ကဟော်ꩻပျော်ꩻနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏအမျာꩻ ကျောင်ꩻတန်အောင်ႏမျင်ႏရေꩻ၊ နီပအိုဝ်ႏပေႏ ယံကသွဥ်လွဝင်ꩻ ပညာႏ အဒဝ်ႏဒဝ်ႏသွူနဲ့ဩ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ တွိုႏလိုꩻပေႏ အံႏအွꩻတာႏ အာဟာရနဝ်ꩻ နီဗွေႏဆရာႏတောႏ သံဃာႏတောႏသီး တဟော်ꩻပါတဝ်းသွူနဲ့ဩ၊ ကွပ်စွဥ်ႏ နီဗွေႏဆရာႏတောႏ သံဃာႏတောႏသီး ဟော်ꩻပျော်ꩻနဝ်ꩻမꩻ ယိုခါ ကျောင်ꩻမွဥ်ခြဲင်ကို ကော်ပီႏကလွဥ်သွဥ်ပညာႏ ကလွဥ်အုံလွေကျာင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏလဲဥ်းနွတ်ꩻဆီငတ်ꩻဖြာꩻသွူနဲ့ဩ၊ သာႏမဏေႏတွမ်ႏစင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏလဲဥ်းတရျာꩻလွိုသွူနဲ့ဩ၊ ယိုခါနဝ်ꩻ အံႏအွꩻတာႏ အာဟာရနဝ်ꩻ တလုမ်းကုမ်ႏတဝ်းဒွုမ်၊ တပြဲ့ꩻစုံႏတဝ်းဒွုမ်သွူနဲ့ဩ၊ အဝ်ႏကုဲင်စွဥ်ႏဒျာႏ နွတ်ꩻသွစ်ꩻနီတာႏလွုမ်ꩻသွူနဲ့ဩ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏသီး အအံႏအအွꩻ အာဟာရအတွက် ၁၃၁၀-ဗာႏနေင်ႏ တောႏလင်ꩻဆန်ꩻ သွစ်ꩻနီꩻမာꩻချာအတွင်ꩻကို နီဗွေႏဆရာႏတောႏသီး ယံကူႏညီႏပသာလွသွော့ အအံႏအအွꩻ အာဟာရသွူနဲ့ဩ၊ ၁၃၁၀-ဗာႏနေင်ႏ တောႏလင်ꩻဆန်ꩻအတွင်ꩻကို အာဟာရမီႏတတွိုႏလွဥ်တဝ်းနဝ်ꩻခါ လိုꩻပေႏဖုံႏယိုနဝ်ꩻ ခွေသွဥ်းအီႏအွဥ်ႏစွꩻသဲင်ꩻချာဗာႏသွူနဲ့ဩ။ (တောင်ꩻခါꩻ-လိတ်ကွီအကူႏအညီႏယိုနဝ်ꩻ ထွားတဲမ်းကူꩻသော့ꩻ စင်ꩻတန်ကတဲမ်းသေꩻခါꩻမူအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻသွူ) ဝွေꩻဗွေႏတဲမ်းထွူနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ပသာသဲင်ꩻ - ၁။ ကျောင်ꩻထီသိမ်ႏ ၂။ ကျောင်ꩻနောင်ကာꩻ ၃။ ကျောင်ꩻနောင်ပစ်ꩻ ၄။ ကျောင်ꩻထမ်းဘုရာꩻ ၅။ ကျောင်ꩻလွယ် ၆။ ကျောင်ꩻနမ်းဟူꩻ ၇။ ကျောင်ꩻစငေါဝ်ꩻ ၈။ ကျောင်ꩻကောင်ရွဥ် ၉။ ကျောင်ꩻဒုံကောင် ၁၀။ ကျောင်ꩻနမ်းဟုတ် ၁၁။ ကျောင်ꩻသီႏသဲင်ႏဝေင်ꩻ (ဇဝနာရာမကျောင်ꩻတွိုက်-ယိုခါ) စတဲင် ကသေထွꩻကျောင်ꩻစားယိုဖုံႏသွူ။ တွိုႏနဝ်ꩻတဲင်ခါ ဗွေႏဗွန်ဖုံႏတဲ့ သဲစ်ကထီႏလိတ်တဲင် ခွေတဲ့ထူႏရေꩻ နာꩻတဲ့ထူႏရေꩻ ပငါပရာꩻတွော့ꩻ ကအဝ်ႏဗော့ꩻနုဲင်းထီသိမ်ႏနဝ်ꩻ ဟူဖျော်ရီးရီးစွဥ်ႏဝင်ꩻꩻ ကဟမ်းဗော့ꩻဗော့ꩻသားနဝ်ꩻ ဖျော်လွဥ်တောႏလင်ꩻဆန်ꩻ၊ ကအဝ်ႏညာꩻသားနဝ်ꩻ ဖျော်လွဥ်တောႏလင်ꩻလောင်း၊ ကထင်ႏဖျော်လို့ကြောင်းနဝ်ꩻခါ ဟူတခီဖုံႏ အဝ်ႏပြုံႏအဝ်ႏြပင်ႏစွဥ်ႏထာꩻကျောင်ꩻကီ၊ ထွားဒျာႏ ဟန်ႏအိုသိဥ်ဟန်ႏအိုလာႏတဲ့ အဝ်ႏပွုမ်ႏအဝ်ႏပံႏစွဥ်ႏထာꩻ။ တွိုႏနဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ သꩻခိုးလျားသꩻဒုက္ခတန်နဝ်ꩻခွꩻရျူႏသျူးထိုꩻစွဥ်ႏတဲင် လွေꩻကွဥ်ႏတဲ့ လွိုးပယွုမ်းယွုမ်း၊ လွေꩻတွို့ꩻတဲ့ လွိုးပယွုမ်းတွော့ꩻ - "ပတ်သဲစ်တွမ်ႏအမျာꩻကိစ္စနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ပေါႏလွောင်ႏဗူႏဝင်နုဲင်းယိုတဲ မာꩻစွဥ်ႏထာꩻမုဲင်ꩻမုဲင်ꩻတဲ့ ထွာဗာႏ၊ အောင်ႏဗာႏဒျာႏရင်ꩻ၊ ပေါႏဝွေꩻဗွေႏသီး အဝ်ႏထူႏရေꩻနီ၊ အဝ်ႏဖေႏအာႏနီနုဲင်းယိုတဲ နီထာꩻမာꩻအောင်ႏဗာႏဒျာႏရင်ꩻ၊ ခွေနဝ်ꩻ မဥ်ယပ်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻယပ်ꩻ သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻ နီအမျိုꩻသာꩻရေꩻ ယံတိုꩻတက်နဝ်ꩻ ခွေအီႏကျိုꩻ ခွေအီႏနက်"ဝွေꩻဗွေႏအာႏတက် သꩻပျောႏသွင်ႏမွေးစွဥ်ႏထာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏမွူးဟာ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻထွူတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဒါႏဖေႏ အတပဲ့ꩻပေႏဖုံႏနုဲင်းယို - "အအံႏအအွꩻနဝ်ꩻ သီနန်းဗာႏတဝ်းဒွုမ်၊ သီအဝ်ႏလိုႏအုံဟဝ်ဟဝ်၊ အဝ်ႏလိုႏကျုိꩻစာꩻတဲတဲ ပညာႏလွုမ်ꩻ၊ ဝင်ꩻပသာလွဥ်သီ အအံႏအအွꩻယိုနဝ်ꩻ ထန်ႏနုဲင်းထီတဲင်တွော့ꩻ လꩻခြေင်တမွေးတဝ်း၊ ခွုမ်နမ်ႏစမ်ႏထုဲင်တဲင်တွော့ꩻ ဝင်ꩻကသတ်သူꩻ တသိုꩻပလဲင်ꩻတုဲင်နေးစွဥ်ႏ၊ ထုမ်ႏယပ်ꩻယပ်ꩻထွူနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝင်ꩻကပသာလွဥ်နုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ဝင်ꩻထာꩻရေႏရွယ်ႏချက်အဝ်ႏ၊ အဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် - 'ကျောင်ꩻမွဥ်ခြဲင်သူꩻနဝ်ꩻ နီအမျိုꩻသာꩻကျောင်ꩻ၊ ပေါႏနီတကူႏညီႏတဝ်း၊ ပေါႏနီတဖေႏအာႏတဝ်းနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီး ထာꩻမာꩻထွာတဝ်း၊ ပေါႏဝွေꩻဗွေႏသီး ထာꩻမာꩻထွာတဝ်းနဝ်ꩻ မဲ့ꩻလိုꩻဒါႏ လိုꩻသေ ပေါႏထန်ႏလွဥ်တဝ်း၊ ပေါႏလိုꩻဒါႏလိုꩻသ ပေါႏထန်ႏလွဥ်တဝ်းနဝ်ꩻ နီအမျိုꩻသာꩻယို မုဲင်ꩻခါတဲ့ တိုꩻတက်တဝ်း၊ ပေါႏနီအမျိုꩻသာꩻတိုꩻတက်တဝ်းနဝ်ꩻ နီယို မုဲင်ꩻခါတဲ့ တချံꩻသာႏတဝ်း၊ အဝ်ႏထွာဗာႏဒျာႏ ဝင်ꩻသွဥ်း ဝင်ꩻချာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ ဝင်ꩻဒို့ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲ့ နီခံႏဗာႏသနယ်၊ နီမီႏကူႏညီႏဖေႏအာႏနဝ်ꩻ နီအမျိုꩻသာꩻကို လိုꩻဒါႏလိုꩻသေဖုံႏ အီႏပေါႏထန်ႏလွဥ်အာ၊ မီႏပေါႏထန်ႏလွဥ်အာနုဲင်းနဝ်ꩻတနီꩻခါ နီသာႏသနာႏ နီဘာႏသာႏ နီပညာႏ နီအမျိုꩻသာꩻယိုနဝ်ꩻ တိုꩻတက်ဗာႏ'ဝင်ꩻရေႏရွယ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝင်ꩻပသာထင်ႏဖေႏသီ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ သီနဝ်ꩻ အံႏအမျိုꩻသာꩻဒဲဥ်တဲင် ကျိုꩻစာꩻတဲတဲဗာႏပညာႏ၊ တွိုႏတနီꩻခါသူꩻ ကားသီကတတ်နွိုင်ႏ နီသာႏသနာႏ နီဘာႏသာႏ နီပညာႏ နီအမျိုꩻသာꩻ ယံကတိုꩻတက်နဝ်ꩻ သီနက်ဗာႏ၊ သီမာꩻဗာႏ၊ ပေါႏသီတမာꩻတဝ်းနဝ်ꩻ သီတာႏဝွန်ႏကေႏတဝ်း၊ သီထူႏငါးထွူဝင်ꩻရွဥ်တဲင် တွမ်ႏသီတဖြော်ချာတဝ်းနဝ်ꩻ ပီပီဝင်ꩻ၊ ထွီႏမီႏတဲ့ ပေါႏအဗွေႏဗွူႏအဆာႏနဝ်ꩻ ရက်ချာအဗွေႏ၊ ကားကတတ်နွိုင်ႏနဝ်ꩻ ရဲချာဖေႏအဗွေႏအန္တရာယ်ႏ၊ မာꩻချာဖေႏအဗွေႏအကျိုꩻ၊ သီနဝ်ꩻ တွိုႏတနီꩻခါ သီမီႏတရက်ချာတဝ်း အမျိုꩻသာꩻ၊ သီမီႏတမာꩻချာတဝ်း သာႏသနာႏ ဘာႏသာႏ ပညာႏ အမျိုꩻသာꩻအကျိုꩻနဝ်ꩻ သီညမ်းလဲဥ်းထွီႏ၊ သီမွိုက်လဲဥ်းထွီႏ"ဒေါ့ꩻဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ အတပဲ့ꩻဖုံႏ ကထင်ႏဟွုန်ဆရာႏငဝ်းနုဲင်းယိုတဲင် ကျိုꩻစာꩻလွ ပညာႏကဲဥ်းအာအာ၊ လိုꩻအယံစား ယင်းဟန်ႏသားနဝ်ꩻ - "ဆရာႏကဒေါ့ꩻအတွိုင်ꩻ ခွေအီႏကျိုꩻစာꩻပညာႏ၊ တွိုႏခွေမီႏဒါႏ ပညာႏတနီꩻခါသူꩻ ခွေအီႏမာꩻ သာႏသနာႏ ဘာႏသာႏ အမျိုꩻသာꩻအကျိုꩻ"ချꩻသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် နဲစ်ကျိုꩻစာꩻသွဥ်ပညာႏနဝ်ꩻသွူ။

ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻလဲ့-ယိုꩻတဝ်းတဲ့


ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻတဲ့ ယပ်ꩻဒျာႏခေါ်ခေါ်၊ ယပ်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် လိုꩻကထင်ႏအာနဝ်ꩻ တဖြာꩻတဝ်းတဲ့တဖြာꩻ၊ ဆာထာꩻရင်းအဝ်ႏတသေႏသေႏ၊ နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ဖေႏဗာႏတသီႏ၊ တသီႏမီႏအဲဥ်ထဝ်းတဲ့ ထေရွဥ်ဖြေꩻဖေႏဗာႏ၊ ယလဲင်ႏလဲင်ႏတဲ့ တပဲ့ꩻအလောင်ႏလင် လွေꩻထင်ႏလို့ဒျာႏလိတ်၊ ဒေါ့ꩻလို့ဒျာႏလိတ်တဲင် အဝ်ႏလိုႏထီလျားတဲ့ ဒွိုႏဖေႏဗာႏ၊ မီႏအဝ်ႏလိုႏရပ်တဲ့ ရပ်ဖေႏဗာႏ၊ အခွမ်ꩻလာꩻ (အသင်ႏကန်ꩻ)နဝ်ꩻ ခွဥ်ႏပေႏ ခွဥ်ႏတန် မီႏတဗော့ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏနမ်း ပြွတ်ဖေႏဗာႏ၊ အမီႏရဟဝ်တဝ်းငါႏ၊ ရော့ꩻပသာလွေꩻ တသီႏယုံႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏနမ်းကိုႏတဲင်ႏ ပသာလွေꩻဗာႏ၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏသီးနဝ်ꩻ ဆော့ဆာစွဥ်ႏထာꩻတဲ့ တသေလွေꩻတဝ်း တသီႏယုံႏ၊ ငမ်းဒျာႏဝင်ꩻ၊ ဝင်ꩻသꩻဒျာႏဝင်ꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏဖုံႏနဝ်ꩻတဲ့ အလွေꩻဒျာႏဗွုန်ႏတဝ်း၊ အလွေꩻတဗွုန်ႏတဝ်းတဲင် ဝွေꩻဗွေႏနမ်းအွဥ်လွေꩻဗာႏ၊ နဝ်ꩻမꩻ ယလဲင်ႏလဲင်ႏနဝ်ꩻ အွဥ်ႏလွေꩻလိုꩻဟဝ်ထွူတဲင် - "ယိုနဝ်ꩻ လိုꩻဆာရိုꩻရိုꩻခင်ႏလမ်း၊ မီႏပသာလိုꩻဆာရိုꩻရိုꩻနဝ်ꩻ ပသာဗာႏယိုကို၊ ယိုနဝ်ꩻ ဝင်ꩻလွံꩻလာꩻ အကဲင်အကင်ခင်လမ်း၊ နꩻဗာႏခွါဗာႏတွော့ꩻ ကထွာဒါႏ အကဲင်အကင်ဖုံႏနဝ်ꩻ လွေꩻဗာႏယိုကို၊ အခန်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဖေႏဗာႏရွဥ်၊ အခန်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဆရာႏမူႏခန်ꩻ၊ အခန်ꩻယိုနဝ်ꩻ ဆရာႏဝွန်ႏတန်ခန်ꩻ၊ အခန်ꩻယိုနဝ်ꩻ စာႏရင်ꩻသားခန်ꩻ၊ လိုꩻခိုဆာထာꩻ မီႏထင်ႏတသီႏယုံႏနဝ်ꩻ ဝင်ꩻအွဥ်ႏယိုကို၊ လိုꩻမူႏနဝ်ꩻ ဝင်ꩻအွဥ်ႏယိုကို၊ မီႏကွီတသီႏနဝ်ꩻ ကွီဗာႏယိုကို၊ အခန်ꩻယိုနဝ်ꩻ ပေါင်ꩻတသီႏခန်ꩻ"စတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ တွိုႏဆုဲင်ဖေႏနေးဝွေꩻသီးကသေ၊ ဖေႏနေးကလွေꩻဒါႏ၊ ဖေႏနေးကကွီဒါႏနဝ်ꩻ ဒေါ့နယ်ခြုဲင်းနယ်ဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏနမ်း ကွီနယ်စွဥ်ႏတသီႏနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏသွဥ်နယ်ဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဆုဲင်ꩻနဝ်ꩻ လိုꩻပေႏဖုံႏနဝ်ꩻ အငမ်းတဝ်းဒွုမ်ဝင်ꩻ၊ အလွေꩻဗွုန်ႏဒျာႏ၊ အသေကွီဒျာႏ၊ အွိုးတဒါႏတဝ်းသားတဲ့ ထွဥ်ႏကဒါသား အွဥ်လွေꩻနယ်တဲင် အဒါႏနုဲင်းနဲင်းတဲင် အစူကဲင် အခင်ႏကဲင်တဲ့နဝ်ꩻ၊ အုံဟဝ်အဝ်ႏသန်ꩻတဝ်းတဲ့နဝ်ꩻ အသေလွေꩻဒျာႏ တသီႏယုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ကလွေꩻနွောင်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ဟဝ်တဲ့ဟဝ်ယိုꩻ၊ ရွဥ်တဲ့တလို့ဗာႏတဝ်း၊ တွိုႏလွံꩻလာꩻတခြာကိုနဝ်ꩻ တသီႏတစွုမ်ႏတဝ်းတဲင် ဟဝ်တဲ့နန်ꩻဟဝ်၊ စူဟွာႏခꩻတဲ့ လို့အာငါႏအကျောင်ꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻသီးသလွဥ်စွဥ်ႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ဝွေꩻဗွေႏ မာꩻဖေႏနဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻသီးသေဗာႏ၊ ဒါႏဗာႏ၊ ဖေႏနေးဝွေꩻသီးကဒါႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ ကလွံꩻလာꩻဝွေꩻသီးတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏခံႏယပ်ꩻ၊ ခံႏဒုက္ခဗာႏတဲင် ဝွေꩻဗွေႏကခွုမ်မာꩻဗာႏ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻယိုတဲ့ တယိုꩻတဝ်းနဝ်ꩻသွူ။

ကြောင်းစင်ရေꩻလဲ့-ယိုꩻတဝ်းတဲ့


၁။ ကျောင်ꩻထျꩻကျောင်ꩻသောင် ကြောင်းစင်ရေꩻ ၂။ ကျောင်ꩻကီကြောင်းစင်ရေꩻ ၃။ ဖွိုင်ႏဝန်ႏကြောင်းစင်ရေꩻ ၄။ လိုꩻပေႏကြောင်းစင်ရေꩻ ၅။ အကွဥ်အကꩻကြောင်းစင်ရေꩻ စတဲင် ကြောင်းစင်ရေꩻဖုံႏယိုနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေႏဗွေႏထွားမာꩻဗာႏ၊ ထွားမာꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် ကခြုဲင်းလွဥ်ချာသူꩻအတွိုင်ꩻ ကျောင်ꩻတန်အထျꩻအသောင်ကရီးနဝ်ꩻ တကြောင်းတဝ်း၊ တသျင်ꩻတဝ်းနုဲင်းယိုခါ၊ ကြောင်းတဝ်းဖေႏကကြောင်း၊ သျင်ꩻတဝ်းဖေႏကသျင်ꩻနဝ်ꩻ ခူႏထိုꩻဗာႏ သေင်ႏတနို့ဝါႏတနို့၊ သဲ့ꩻထိုꩻဗာႏထာꩻအီႏ၊ ပွိုးတွောင်းဗာႏဟံႏ၊ မာꩻဟဝ်ဗာႏတဖူꩻ။ ကမာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ လိတ်ဒေါ့ꩻခိန်ႏ၊ လိတ်သွဥ်ခိန်ႏကုဲင်ဗာႏတဝ်း၊ ကအဝ်ႏခြေင်ခိန်ႏအခါႏပေႏနဝ်ꩻ သေင်ႏတနို့ဝါႏတနို့ မီႏပေႏတဲ့ ထွဥ်ႏလိုꩻပေႏခူႏတဖြာꩻ တတနို့၊ အမီႏဟမ်းတန်တဲ့ တတနို့ဝင်ꩻနီဝင်ꩻသွံ မာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ခူႏကယပ်ꩻလဲဥ်းဝင်ꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏခြုံႏရွီး၊ ခြုံႏရွီးနဝ်ꩻ တန်ငါႏမရေႏမရာႏတဲင် မာꩻနေးအစွိုꩻ၊ တစွိုꩻစွိုꩻယို အွဥ်ႏခူႏတဆီငတ်ꩻမိနစ်၊ ခြုံႏရွီးနဝ်ꩻ ခူႏဗာႏလစ်ꩻမွူးတာႏ၊ ခူႏကထင်ႏထွူနဝ်ꩻ တမွူးတာႏယို အဝ်ႏစွဥ်ႏနီသွံလော၊ မာꩻတောစွဥ်ႏသိုႏနဝ်ꩻသွူ။ ကသဲ့ꩻထိုꩻထာꩻအီႏနဝ်ꩻတဲ့ ဖန်းဖေႏနေး၊ နာꩻနဝ်ꩻတဲႏယို ဗꩻလွေꩻယို၊ ဝွေꩻနဝ်ꩻ တဲႏယို ဗꩻလွေꩻယို ဖန်းဖေႏနေးနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ ကပွိုတွောင်းဟံႏတဲ့ ဖန်းဖေႏနေးနုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ တဖူꩻကအဝ်ႏလေပ်ကျောင်ꩻတွိုက်တန် ယိုခါနဝ်ꩻတဲ့ ပနဲမာꩻဗာႏ၊ တဟာယို ထွဥ်ႏလိုꩻပေႏတောဟံႏအေႏ တဖြာꩻတဗုံꩻဗုံꩻ၊ ဟံႏအေႏထင်ႏလို့တဲင် အွဥ်ႏတောတောလုံး၊ လုံးခဝ်ပစော့ꩻပနျꩻ ကျောင်ꩻထျꩻကျောင်ꩻသောင် ကထင်ႏလို့တဲင် အွဥ်ႏတောတော လိုးခြောင်ကို၊ လုံးခြောင်ကို ကထင်ႏလို့တဲင် အွဥ်ႏတောတောအွတ်ꩻ ကျောင်ꩻတလင်ꩻကိုနဝ်ꩻသွူ။ ကျောင်ꩻကီယံကကြောင်းနဝ်ꩻတဲ့ လယ်ႏထွားဗာႏ၊ ရော့ꩻဖွစ်ꩻဖျိုးတဲ့ ဖွစ်ꩻဖျိုး၊ လိုꩻပေႏဖုံႏတဲ့ ယံကသေဖွစ်ꩻဖျိုးထာꩻနဝ်ꩻ အွဥ်ႏဖေႏဗာႏနေးအလဲ့ꩻ၊ တခြိုꩻတလေင်ꩻဖုံႏတဲ့ ထွားဖေႏနေးကဟဝ် ထွားဖေႏနေးကသျင်ꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွားအွဥ်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ ဖွိုင်ႏဝန်ႏတဲ့ ယံကကြောင်းနဝ်ꩻ ထွဥ်ႏပသေဗာႏ၊ ထွဥ်ႏပွစ်ဗာႏ၊ ယလဲင်လဲင်ႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏနမ်း ပသေကိုဗာႏ၊ ပွစ်ကိုဗာႏ၊ ပသေထွူ ပွစ်ထွူတဲ့ ဖွိုင်ꩻတဲ့ဖွိုင်ꩻခင်ႏလမ်း၊ ဝန်ႏတဲ့ဝန်ႏခင်ႏလမ်း၊ စောတဲ့စောခင်ႏလမ်း ထွဥ်ႏအွဥ်ႏဟဝ်ဗာႏ၊ ယလဲင်ႏလဲင်ႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏနမ်း ထွားအွဥ်ႏဟဝ်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻပေႏယကကြောင်းစင်နဝ်ꩻတဲ့ ပနဲမာꩻဗာႏ၊ ပွိုးထာꩻမုဲင်ꩻနဲတဲင် နီပအိုဝ်ႏသီးယိုနဝ်ꩻ ကဲဥ်းအာအာ တမွဥ်းဒါႏတဝ်းနမ်း၊ "နီယိုနဝ်ꩻ လိုꩻတခြာ၊ ထာꩻလုပ်ꩻသားလဲႏကွို့ꩻ တတပ်မွဥ်းတဝ်းနမ်း"အွဥ်ႏဒျာႏသꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် အုံဝွေႏဝွေႏဒါႏထာꩻ၊ ထီတဲ့တလူးကြွို့ꩻတဝ်း၊ အံႏဒဲဥ်ထွူတဲ့ အစူနဝ်ꩻ ဒွတ်ꩻချာဗော့ꩻ အခင်ႏလောင်ꩻ၊ ဒွတ်ꩻချာဗော့ꩻ အကွဥ်ꩻခင်ႏနဝ်ꩻသွူ။ လိုꩻပေႏသီးယိုနဝ်ꩻ အထွားလိုꩻတန်ဖုံႏ အအုံ အအဝ်ႏ အလွေꩻအသဲင်ꩻ အဒေါ့ꩻအဖြဝ်ႏတဲင် ဝွေꩻသီးအုံအဝ်ႏနုဲင်း၊ လွေꩻသဲင်ꩻနုဲင်း၊ ဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏနုဲင်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ "အမွူးတကီႏ-အဒီႏတကယ်၊ အမွူးဟယ်-အပေႏရွိုင်ꩻ" ငဝ်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ အမွိုးအဖါကထင်ႏအုံဝွေႏတဲင် အပိုပေႏဖုံႏတဲ့ အုံဝွေႏဒျာႏနုဲင်းနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏကဖျော်ထင်ႏ ဝွေꩻဗွေႏထျꩻယင်ဟန်ႏနဝ်ꩻ ထွားအငွဥ်ꩻထျꩻ အနာႏလာႏထျꩻ အစူခိုႏ အခင်ႏခိုႏဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာစွဥ်ႏဒျာႏ ခြူႏခြီႏလွဥ်းလွဥ်း၊ ထွားအငင်းတဲ့ စူမီႏခြောင်ꩻ၊ ထွားအခင်ႏလောင်ꩻတဲ့ ဟမ်းကြိုႏကြိုႏ၊ ထွားအခင်ႏခိုႏတဲ့ ထေꩻထေꩻထာꩻထာꩻ၊ ထွားအခင်ႏယာꩻတဲ့ ပꩻပꩻပိꩻပိꩻ၊ ထွားတလꩻဒွုမ်တစိꩻစိꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ စွီႏအစူ ဟဲ့ꩻလွေꩻထီအုံႏထျꩻ၊ အွဥ်ႏလူးထီ၊ ဝွေꩻဗွေႏဒွူႏဖေႏဗာႏခြူႏခြီႏ၊ တွိုႏဆုဲင်ꩻယံကလူးထီ ပနီꩻပနီꩻတဲ့ ခြုဲင်းနယ်ဗာႏ၊ ဒေါ့ꩻနယ်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ အကတူႏတဲ့ တသွိုက်ꩻသွိုက်ꩻတန်တဲင် ဝွေꩻဗွေႏခံꩻလို့ရွဥ် ဖြေꩻဖေႏကိမ်ꩻရုဲင်ꩻရိုꩻရိုꩻနဝ်ꩻယင်၊ ကိမ်ꩻရုဲင်ꩻကရုဲင်ꩻအီကလူꩻနဝ်ꩻယင်တွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏနမ်း ရုဲင်ꩻဖေႏဗာႏ၊ ကြော့ꩻဖေႏဗာႏ၊ အစူမီအခင်ႏမီႏနဝ်ꩻတဲ့ ဟဝ်အွဥ်ႏဆွာꩻတဝ်း၊ ယံကရုဲင်ꩻထိုꩻနဝ်ꩻတဲ့ ဒေါ့ꩻဖေႏဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ အခွမ်ꩻလာꩻနဝ်ꩻတဲ့ ယံကပဆျူႏကြောင်းကြောင်း၊ ယံကကွဥ်ကꩻကြောင်းကြောင်းစတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏတဲ့ ဒေါ့ꩻနယ်ဗာႏ၊ အွဥ်ႏပဆျူႏဗာႏအခွမ်ꩻလာꩻ (အသင်ႏကန်ꩻ)ဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ကြောင်းစင်ရေꩻဖဲ့ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကထူႏတာႏဝွန်ႏ၊ ကမာꩻဗာႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ယပ်ꩻငါႏ မရေႏမရာႏနဝ်ꩻသွူ။

ပညာႏရေꩻလဲ့-ယိုꩻတဝ်းတဲ့


ပညာႏရေꩻတဲ့ ယပ်ꩻဒျာႏတမျိုꩻ၊ ယပ်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် အတွင်ꩻနဝ်ꩻခါ နီပအိုဝ်ႏသီးယင်းဟန်ႏနဝ်ꩻ "ဒါႏလိတ်တဲ့ အံႏဒဲဥ်၊ ဒါႏတဝ်းလိတ်တဲ့ အံႏဒဲဥ်၊ လိုꩻမူႏနဝ်ꩻ အမျိုꩻသွဥ်လိတ် တမွေးတဝ်း၊ အမျိုꩻပွိုဒျာႏဟံႏ-အမျိုꩻစံႏဒျာႏစော်ꩻ၊ လိုꩻမူႏဒါႏလိတ်နဝ်ꩻ ဒါႏစွဥ်ႏအဖေႏတေ့ꩻ အဝင်ꩻခိုလိတ်လွုမ်ꩻ" ဒေါ့ꩻလွနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ပညာႏနဝ်ꩻ အနမ်းတဲ့တသွဥ်တဝ်း၊ အပိုအလီꩻတဲ့ တထွဥ်ႏသွဥ်တဝ်း၊ ဝင်ꩻသွဥ်ညာꩻညာꩻတဖြာꩻတဲ့ တဖေႏအာႏတဝ်းတဲင် နီပအိုဝ်ႏပညာႏရေꩻ အဆင်းအရန်းနဝ်ꩻ လင်ꩻထဲ့ဖွိုႏဗာႏ မရေႏမရာႏနဝ်ꩻသွူ။ ယင်ဟန်ႏသားနဝ်ꩻ အငမ်းလဲႏကွို့ꩻ လိုꩻတန်၊ အငမ်းလဲႏကွို့ꩻဝင်ꩻဒေါ့ꩻတဲင် အပိုနဝ်ꩻ အွဥ်ႏတရာကွို့ꩻကျောင်ꩻ၊ ယင်ဟန်ႏသားနဝ်ꩻရိုꩻ "ဒါႏတဝ်းလိတ်တဲ့ယဝ်း၊ ဒါႏငါမန်းငါမန်ႏထွူ"ရေႏရွယ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻသားတဲ့အဝ်ႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏကအီႏမဥ်သွဥ်မွေး ပညာႏသားတဲ့ခြော၊ ပညာႏယို အရေꩻတန်ငါႏ၊ အငိုꩻတန်ငါႏ၊ ဒါႏတဝ်းပညာႏနဝ်ꩻ ထွာဗာႏဝင်ꩻသွဥ်း၊ တွမ်ႏဖိုးပနားပီပီဝင်ꩻ၊ ဝင်ꩻထွဥ်ႏလွေꩻမုဲင်ꩻတဲ့ လွေꩻဗာႏစတဲင်ကအီႏသေနာႏနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ အခြောတန်ဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိုꩻပေႏကသွဥ်ကီပညာႏတဲ့ အသꩻတပေါႏပါတဝ်း၊ ပညာႏသီးအမျိုꩻနဝ်ꩻ မာꩻဗာႏတွမ်ႏသꩻတဲင် သꩻကထင်ႏပါတဝ်းနဝ်ꩻ အနန်ꩻဒါႏ၊ ကထင်ႏနန်ꩻဒါႏတဲင် ညညနဝ်ꩻ သမ်းလွꩻလွဥ်၊ ကထင်ႏလွꩻလွဥ်တဲင် မဥ်သွဥ်တဝ်းဒွုမ်၊ ကထင်ႏမဥ်သွဥ်တဝ်းဒွုမ်နဝ်ꩻ အွဥ်ႏထွူတခြိုထိုꩻ၊ ကထင်ႏအွဥ်ႏထွူတခြိုထိုꩻတဲင် ဒါႏတဝ်းပညာႏ၊ ကထင်ႏဒါႏတဝ်းပညာႏတဲင် သဲင်ꩻမွိုက်ꩻဗာႏဒျာႏဟံႏ၊ အတိန်ႏသဲင်ꩻမွိုက်ꩻဗာႏယင်းဟံႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် လိုꩻတကြောက်တကြက်သားနဝ်ꩻရိုꩻ " ထွားဗော့ꩻနဝ် သွဥ်ပညာႏတဲ့ တထူꩻတဝ်း၊ သွဥ်ဗာႏပညာႏသားတဲ့ ခွုမ်နံႏ၊ ဒါႏတဝ်းပညာႏသားနုဲင်းနီတဲ့ခွုမ်နံႏ၊ အကွာႏခေါ်ကဲးထာꩻမုဲင်ꩻ" အွဥ်ႏမွေးအနမ်း၊ အွဥ်ႏဟွစ်ꩻအနေ့ꩻဖူတဲင် ဒေါ့ꩻသင်ႏခန်းထာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကောဒေါ့ꩻသားနဝ်ꩻ ကထင်ႏအဝ်ႏအာတဲင် လိုꩻထာꩻယူႏဖွိုꩻသားနဝ်ꩻ ယူႏဒျာႏအမွေးတဲင် ဖေႏသွဥ်တဝ်းဒွုမ် အပိုပညာႏ၊ ကထင်ႏဖေႏသွက်တဝ်းတဲင် ဒါႏတဝ်းဉာဏ်ႏပညာႏ၊ ထင်ႏတဒါႏတဝ်းတြင် အစစအရာႏရာႏ အဆင်းအရန်းထဲ့ဖွိုႏလဲဥ်းဝင်ꩻတွော့ꩻ မော့ꩻဗာႏဒုက္ခအမျိုꩻမျိုꩻ၊ အဆင်းအရန်းထဲ့ဖွိုႏ ကထင်ႏမော့ꩻအာ ဒုက္ခတဲင် ထီႏဝင်ꩻနဝ်ꩻ ထင်းတန်တောဒျာႏ၊ ဟွုန်ငမ်းထိုꩻဒျာႏဝင်ꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ကမော့ꩻဗာႏ ဒုက္ခအမျိုꩻမျိုꩻနုဲင်းယို ယံကလွစ်ကင်ꩻ၊ အဆင်းအရန်းယံကထို၊ သꩻရုဲင်းယံကအဝ်ႏ၊ ယံကလိမ္မာႏလက်ꩻလဲဥ်၊ ယံကဒါႏယံကသေနဝ်ꩻ လောကီပညာႏတွမ်ႏ လောကုတ္တရာႏပညာႏဖုံႏယိုလဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကျိုꩻစာꩻသွဥ်သင် ဆောင်ႏရွက်ဖေႏဗာႏ၊ ခံႏယပ်ꩻဗာႏနမ်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏကခွုမ်မာꩻဒါႏ ပညာႏရေꩻယိုနဝ်ꩻတဲ့ ယပ်ꩻဒျာႏတမျိုꩻနဝ်ꩻသွူ။

ကျောင်ꩻတန်ကိစ္စ-မာꩻဗာႏက


အရေꩻကိစ္စကျောင်ꩻထန်ႏဖုံႏတဲ့ သမ်းမာꩻဒျာႏဒွိုန်းကခေါ်ခေါ်၊ အရေꩻကိစ္စကျောင်ꩻထန်ႏကရိုꩻနဝ်ꩻ - ၁။ ဝေင်ꩻရန်ႏကုန်ႏ၊ တောင်ႏကီꩻကျောင်ꩻတွိုက်ကိစ္စ ၂။ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ကျောင်ꩻတန်အောင်ႏမျင်ႏရေꩻကိစ္စ ၃။ ရှမ်းရိုးမ ဂဏသမူဟအစွိုꩻကိစ္စ ၄။ ရိုးမရဟန်ꩻပေႏအစွိုꩻကိစ္စ ၅။ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻအစွိုꩻကိစ္စ ၆။ ရဲခါꩻ သာသနာႏအန္တရာယ်ႏကိစ္စ ၇။ ဆုံꩻဖျတ်အဓိကရုဏ်းကိစ္စ ၈။ ဖြေႏသျင်ႏပျဿနာႏကိစ္စ ၉။ သမုတ်သိမ်ႏကိစ္စ ၁၀။ ခံႏသျင်ႏ ခံႏစင်ꩻကိစ္စ ၁၁။ တရာꩻဟော်ꩻကိစ္စ ၁၂။ အမျိုꩻသာꩻရေꩻကိစ္စ-စတဲင် အရေꩻကိစ္စစားယိုဖုံႏသွူ။ ကရီးခါ ဝေင်ꩻရန်ႏကုန်ႏကို ခါးလားတောင်ႏကီꩻကျောင်ꩻတွိုက် (ပအိုဝ်ႏကျောင်ꩻ) ကအဝ်ႏနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏအမျိုꩻသာꩻဖုံႏ လင်ꩻလဲႏရန်ႏကုန်ႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ လင်ꩻဖြေꩻလဲႏတခြိုꩻ ရန်ႏကုန်ႏကိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ လင်ꩻသွဥ်ပညာႏ ရန်ႏကုန်ႏကိုတဲ့နဝ်ꩻ ခင်ႏလမ်းခိုႏ၊ ခင်ႏလမ်းတယ်ꩻအဲဥ်ထဝ်းတဲင် မော့ꩻအယပ်ꩻအခုဲင်ႏအမျိုꩻမျိုꩻ၊ ခံႏဗာႏမဲ့ငါပေႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝေင်ꩻရန်ႏကုန်ႏကိုသူꩻ နီပအိုဝ်ႏအမျိုꩻသာꩻကျောင်ꩻ ယံကအဝ်ႏတဲင် နီပအိုဝ်ႏသံဃာႏစီꩻဝွေꩻထွူလို့ဝင်ꩻတွော့ꩻ လွောင်ႏသေꩻခါꩻ ထာမꩻမာꩻသား(အမှုဆောင်)ကွတ်ꩻပါꩻ။ ကွတ်ꩻပါꩻကရိုꩻနဝ်ꩻ - ၁။ ဗွေႏဓမ္မသာမိ စင်ꩻတန်ကလွဥ်ႏထိုꩻ ၂။ ဗွေႏပဏ္ဍိတ၊ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻတန် ၃။ ဗွေႏသူရိယ၊ ဗွေႏဗွန်ထီတခေါ့ꩻ ၄။ ဗွေႏအရိယဝံ၊ ဗွေႏဗွန်မြို့ဦး၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၅။ ဗွေႏတိလောက၊ ဗွေႏဗွန်ညောင်ဝဲင်း၊ သထုံႏတန် ၆။ ဗွေႏဃောသိတ၊ ဟံႏသွူꩻ ၇။ ဗွေႏဇောတိပါလ၊ ဗွေႏဗွန်ကော်ခြံ၊ ကျိုက္ကော်ဆထင်ꩻ ၈။ ဗွေႏသာဂရ (ဟွေးဟွမ်းကျောင်ꩻ) ၉။ ဗွေႏစိန္တာမယ ဟံႏဖို့ (ထွက်လဲဥ်းသွူ) ယိုကွတ်ꩻပါꩻသွူ။ ကွတ်ꩻပါꩻကိုယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ပါသော့ꩻတဲင် ၁၃၁၅-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏလင်ꩻဆိုႏဝါႏ ရန်ႏကုန်ႏတွော့ꩻ ကျောင်ꩻယံကအောင်ႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏခံႏယပ်ꩻ ခံႏဒုက္ခအမျိုꩻမျိုꩻ ကျိုꩻစာꩻမာꩻဖေႏနဝ်ꩻမꩻ ကျောင်ꩻအောင်ႏမျင်ႏလꩻနဝ်ꩻသွူ။ ကျောင်ꩻကထင်ႏအောင်ႏလꩻတဲင် နီအမျိုꩻသာꩻ လင်ꩻလယ်ႏရန်ႏကုန်ႏတရိုꩻတဝ်း၊ လင်ꩻဖြေꩻꩻတခြိုꩻတရိုꩻတဝ်း၊ လင်ꩻထုမ်ႏပညာႏတရိုꩻတဝ်း မော့ꩻဗာႏဒွုမ်အယပ်ꩻအခုဲင်ႏ၊ မဲ့ငါပေႏဗာႏဒွုမ်တွော့ꩻ ရော့ꩻဟဝ်ငါႏ မရေႏမရာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်ထာꩻမုဲင်ꩻနဲတဲင်တဲင် မီႏဖျော်လင်ꩻရန်ႏကုန်ႏနဝ်ꩻ လင်ꩻတယ်ꩻ လင်ꩻခိုႏနဝ်ꩻကို၊ ဝေင်ꩻတန်တန်တွော့ꩻ လွေꩻလဲႏထာꩻ မီႏတသူႏသေတဝ်းတဲ့ ကအုံကျောင်ꩻနဝ်ꩻသားနဝ်ꩻ အွဥ်ႏလဲႏဒျာႏ၊ လွေꩻဗာႏနုဲင်းမုဲင်ꩻစတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏလဲ့ ဝင်ꩻဒေါ့ꩻနယ်ဒျာႏ၊ ဖြေꩻတခြိုꩻမီႏသူႏသေတဝ်းတဲ့ ဝင်ꩻဒေါ့ꩻနယ် ဝင်ꩻအွဥ်နယ် ဝင်ꩻဖြေꩻနယ်ဒျာႏ၊ မီႏမဥ်သွဥ်ပညာႏတဲ့ မီႏထွာလောကီသား (ကော်ပီႏ)တဲ့ အုံနဝ်ꩻကို လွꩻထင်ႏကျောင်ꩻ၊ မီႏထွာလောကုတ္တရာႏသား (လိုꩻကျောင်ꩻ)တဲ့ သွဥ်ဗော့ꩻနဝ်ꩻကိုတဲ့လꩻ၊ အုံကျောင်ꩻနဝ်ꩻ လွေꩻသွဥ်(လွေꩻထင်ႏ)ကျောင်ꩻလင်တဲ့ လꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ မီႏမဥ်အုံကျောင်ꩻလင်တဲ့ ဝင်ꩻထူႏတာႏဝွန်ႏ လွေꩻပသာဖေႏ၊ မီတအုံဟဝ် အဝ်ႏသန်ꩻတဝ်းတဲ့ ဝင်ꩻသာလွေꩻဖေႏ တသီႏယုံႏမာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ နီပအိုဝ်ႏကျောင်ꩻ ကထင်ႏအဝ်ႏသော့ꩻလꩻ ဝေင်ꩻရန်ႏကုန်ႏကိုနဝ်ꩻ အကျိုꩻအာငါႏ၊ ကခံႏစာꩻဗာႏအကျိုꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကေꩻဇူꩻတဲ့ ပါသော့ꩻအာငါႏ မရေႏမရာႏသွူ။ ကျောင်ꩻတန် ယံကအောင်ႏမျင်ႏနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏအဝ်ႏပါသော့ꩻ အကျိုꩻဆောင်ႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ ရှမ်းရိုးမ ဂဏသမူဟအစွိုꩻကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွာဗဟို အကျိုꩻဆောင်ႏတပါꩻတဲင် ဘာႏသာႏရေꩻကိစ္စ သာႏသနာႏရေꩻကိစ္စစတဲင်ကိစ္စဖုံႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏခံႏမာꩻဗာႏတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ထွာပုဂ္ဂိုလ်ႏအရေꩻတန်တပါꩻသွူ။ ရိုးမရဟန်ꩻပေႏ ကထွာလွဥ်ဗာႏအကျောင်ꩻတွမ်ႏ ထာꩻရေႏရွဲႏချက်ဖုံႏနဝ်ꩻ လိုꩻအဆုဲင်ꩻသား ဟဝ်သေခါꩻနေနေတဲင် အီႏတဲမ်းနယ်က တစိꩻပေႏငါ၊ ရဟန်ꩻပေႏအစွိုꩻ ကထွာလွဥ်ဗာႏအကျောင်ꩻနဝ်ꩻ နီခမ်းကောင်ကိုယို ဘာႏသာႏအန္တရာယ်ႏ' သာႏသနာႏအန္တရာယ်ႏ အတန်စား (အကျမ်ꩻစား) ဖျော်ထန်ႏလွဥ်တဲင် တွိုႏ ၁၃၁၃-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်သီႏလာဗွေ (၁၀-၃-၅၂)နီꩻ ပွယ်ꩻမွေႏတောႏကက္ကူႏနီꩻနဝ်ꩻ သံႏဃာႏခမ်းကောင်ဖုံႏ စီꩻဝွေꩻဒေါ့ꩻတောႏလို့ဝင်ꩻထွူတဲင် မာꩻစွဥ်ႏအစွိုꩻ ပွယ်ꩻကက္ကူႏ(ဆောင်ႏဖိုးသားတရွပ်)ကိုနဝ်ꩻသွူ။ ရဟန်ꩻပေႏအစွိုꩻ ရေႏရွဲႏချက်နဝ်ꩻ - ၁။ သာႏသနာႏတောႏ ယံတဥ်ႏခွေါင်ခံႏနဝ်ꩻ စောင်းရှောက်ဗာႏ ၂။ ဝင်ꩻမီႏထိခွိုက်လွဥ် ဘာႏသာႏတွမ်ႏ သာႏသနာႏဘေꩻရန်ႏနဝ်ꩻ ကာႏကွယ်ႏဖေႏဗာႏ ၃။ ဘာႏသာႏယေန်ႏကေႏမုꩻ ထာꩻထီႏမန်ႏ ယံကလꩻလွဥ်နဝ်ꩻ သံႏဃာႏတောႏဖုံႏလဲ့ ဟော်ꩻဗာႏတရာꩻ၊ တွမ်ႏသာႏသနာႏဆဲင်ႏရာꩻ လိတ်ဗီႏလိတ်စောင်ႏ ဖေႏနေးကအွဥ်ႏလီꩻ ကအွဥ်ႏစွꩻလဲႏဗာႏ ၄။ ပရိယတ္တိသာႏသနာႏတောႏ ယံဖေႏနေးကတိုꩻတက်နဝ်ꩻ ပျုပျင်ႏဖေႏဗာႏ ၅။ သာႏသနာႏတောႏ ယကကြောင်း ယံကစင်နဝ်ꩻ အွဥ်ႏစေႏတနာႏဟဝ်ဟဝ်တဲင် တရန်းထွူတရန်း ဆောင်ႏရွက်လွေꩻဗာႏ- ယို၅-ချက်သွူ။ အစွိုꩻကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွာအကျိုꩻဆောင်ႏ အမျိုꩻမျိုꩻအစားစားသွူ။ တွိုႏ ၁၃၁၄-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ- ၁။ ဗွေႏဓမ္မသာမိ၊ စင်ꩻတန်ကလွဥ်ႏထိုꩻ ၂။ ဗွေႏကုမာရ ၊ ဗွေႏဗွန်ဘန်းယဥ် ၃။ ဗွေႏပဏ္ဍိတ၊ ဗွေႏဗွန်နောင်ကာꩻတန် ၄။ ဗွေႏအရိယဝံသ၊ ဗွေႏဗွန်မြို့ဦး ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ၅။ ဗွေႏပညာဝံသ ပင်ခွဥ် ကောသွဥ်သား အထျꩻငတ်ꩻပါꩻကိုယိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ပါသော့ꩻ တပါꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏသီးကလွေꩻဗွောင်ဖေႏသွဥ်တန်ꩻ (ကလွေꩻသွက်ဖေႏ)အရပ်နဝ်ꩻ - ၁။ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ကျောင်ꩻကန်ဦး ၂။ ကျောင်ꩻပင်တခꩻ ၃။ ကျောင်ꩻတရုဲင်ꩻ ၄။ ကျောင်ꩻထမ်းဘုရာꩻ ၅။ ကွန်နာꩻ ၆။ နောင်ဗွဥ် ၇။ ဘန်းယဥ် ၈။ လွယ်ပွတ်ꩻ-စတဲင်အရပ်နဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏသီး ကထင်ႏလွေꩻဗွောင်ဖေႏသွဥ်တန်ꩻ ကထင်ႏလွေꩻဟော်ꩻနယ်ဖေႏတရာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် နီပအိုဝ်ႏဖုံႏယင်ဟန်ႏနဝ်ꩻ ဘာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻဖုံႏတဲ့ သေနာႏလွဥ်၊ အသꩻပါလွဥ်နဝ်ꩻသွူ။ ၁၃၁၆-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ပွယ်ꩻပြန်ႏလိတ်လွယ်ပွတ်ꩻယံကထွာတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏမာꩻကိုဗာႏ၊ ၁၃၁၆-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဒဲဥ်သံလောင်း ဝေင်ꩻမန္တလေꩻ ဦးခန္ဓီကျောင်ꩻတွိုက်ကမာꩻဒါႏ (မြန်မာပြန်လုံးဆိုင်ရာ ရဟန်းပျိုအဖွဲ့ချုပ်ကြီး) ပဏာမညီလာခံနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွာ အထူးကိုယ်စားလယ်သွူ။ မီႏဒေါ့ꩻဗာႏဒွေါင်ႏဒွေါင်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏအစွိုꩻကိုတဲင် နေးနာႏအစွိုꩻဥက္ကဋ္ဌချုပ် ဗွေႏဗွန်ဖြားသိႏသဲင်ႏတွမ်ႏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ဗွေႏဗွန်ဖြား ကန်ဦးသီး အမိန်းတောႏအတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏထာꩻသေ ထာꩻထီႏအတွိုင်ꩻတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻလွဥ် သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻဖုံႏနဝ်ꩻ တေဆ့ꩻတဝ်းထာꩻသွူ။ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻအစွိုꩻကိုနဝ်ꩻလဲ့ ဝွေꩻဗွေႏထွာ အမှုဆောင်တဲင် နီပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ ယံကတိုꩻတက်တဲ့ မာꩻကိုဗာႏ၊ ပတ်သဲစ်တွမ်ႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻပျဿနာႏနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏဖြေႏသျင်ꩻကိုဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ အန္တရာယ်ႏအမျိုꩻမျိုꩻကိုနဝ်ꩻ သာႏသနာႏအန္တရာယ်ႏ ဘာႏသာႏအန္တရာယ်ႏယိုနဝ်ꩻ မာꩻဒုက္ခလိုꩻ ယားပစ္စုပ္ပန်ႏအကျိုꩻလွုမ်ꩻတကာႏတဝ်းတြင် ယားပါသင်ႏသရာႏအကျိုꩻ၊ ပေ့ꩻထိုꩻတဖူꩻလွေꩻအဟဝ်စား၊ ဝါးလွေꩻတော အပါယ်ႏလစ်ꩻခမ်းသူꩻတဲင် ဒေါ့ꩻမဒါႏ ငမ်းခရာႏဟဝ်ငါႏသွူ။ ၁၃၁၂-ဗာႏ' ၁၃၁၃-ဗာႏ' ၁၃၁၄-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ နီခမ်းကောင်ကိုယို အန္တရာယ်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻ ဖျော်ထန်ႏလွဥ်ဗာႏဖို၊ တွိုႏနဝ်ꩻခါ အန္တရာယ်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ ယံကလီလာ ယံကထိုꩻမားနဝ်ꩻ ဆဲင်ႏရာꩻသား ထွဥ်ႏခန်းဝွေꩻဗွေႏရဲဖေႏ ယားဖေႏတဲင် ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ ကွပ်ရက်သာႏသနာႏ ဘာႏသာႏတွမ်ႏအမျိုꩻသာꩻတွော့ꩻ စွဥ်ꩻအသက် နက်ဖေႏ ရဲဖေႏ ယားဖေႏစွဥ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ တဲႏစွဥ်ႏဝွေꩻဗွေႏကရဲဖေႏ ကယားဖေႏ (၁၃၁၃-ဗာႏ၊ ၁၃၁၄-ဗာႏ)မာꩻလွဥ်ယို အန္တရာယ်ႏနဝ်ꩻဖုံႏ ယေန်ကတစ်ꩻ၊ ခွꩻကဒဲ့ꩻထိုꩻစွဥ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ နီလိုꩻကျောင်ꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ ဗုဒ္ဓဘာႏသာႏလိုꩻလမ်းတဲ့နဝ်ꩻ ဟဝ်ကေꩻဇူꩻတင်ႏငါႏဝွေꩻဗွေႏ၊ ဟဝ်အွဥ်ႏတဖေင်ꩻတဝ်း ဝွေꩻဗွေႏကေꩻဇူꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏကအွဥ်သေꩻခါꩻတဖူꩻနဝ်ꩻ ဟဝ်ထောင်လွဥ်ꩻငါႏ ပငါပရာꩻနဝ်ꩻသွူ။ တပါꩻတွမ်ႏတပါꩻ ထေင်ညင်ꩻရွို့ꩻရန်ႏလို့ဝင်ꩻကရိုꩻဒါႏ (ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း)ယိုတဲ့နဝ်ꩻ ၊ သီလ အာစာရ ဒိဋ္ဌိ အာဇီဝ တွမ်ႏဝိပတ္တိလစ်ꩻပါꩻယို ယွူးလို့ဝင်ꩻ (စွတ်စွယ်ꩻလို့ဝင်ꩻ)ကရိုꩻဒါႏ (အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း)ယိုတဲ့နဝ်ꩻ ယံကခွꩻကြောင်း၊ ယံကရောင်းရျူႏနဝ်ꩻ နေးထူႏတွမ်ႏကျမ်ꩻဂန်ႏထုံꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏဆုံꩻဖျတ်ဖေႏဗာႏဖိုနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ မဥ်ꩻတဲ့ထန်ႏဗာႏ၊ နဝ်ꩻလွုမ်ꩻတကာႏတဝ်း သမ်းအဝ်ႏအမျိုꩻသာꩻကျောင်ꩻတွိုက်ကို၊ သမ်းထွာတိုက်အုပ်တဲင် နီခမ်းကောင်ကိုယို ကပေါႏထန်ႏလွဥ်ဒါႏ သာႏသနာႏရေꩻပျဿနာႏ၊ ဘာႏသာႏရေꩻပျဿနာႏ၊ ပညာႏရေꩻပျဿနာႏစတဲင်ပျဿနာႏအယပ်ꩻအခုဲင်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ ကဲဥ်းအာအာ ဖျော်လွဥ်ဝွေꩻဗွေႏထျꩻ၊ တွိုႏနဝ်ꩻခါ ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ သꩻသာႏသနာႏရေꩻ၊ ဘာႏသာႏရေꩻ၊ ပညာႏရေꩻဖုံႏနဝ်ꩻ ကွပ်အာႏတလာငါႏနဝ်ꩻမꩻ နမ်းတာႏနဝ်ꩻထွားတဝ်း၊ နမ်းနဝ်ꩻ ခံႏစွဥ်ႏဝင်ꩻလွꩻထီႏ၊ ခံႏစွဥ်ႏဝင်ꩻသꩻခိုးသꩻလျားတဲင် အဂတိတရာꩻလစ်ꩻပါꩻ ပက်ညာꩻ၊ ထွားဒျာႏဘုရာꩻမဲ့ငါ၊ ထွားဒျာႏအမျိုꩻသာꩻ (လိုꩻဟဝ်)မဲ့ငါတဲင် နေးအမွေး အမဲဥ်ႏတဗာႏ ဝွေꩻဗွေႏကဖြေႏသျင်ꩻဖေႏဒါႏ ပျဿနာႏမျိုꩻကရိုꩻနဝ်ꩻလဲ့ တဆေ့ꩻတဝ်းသွူ။ ကွပ်ဝွေꩻဗွေႏဖြေႏသျင်ꩻဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻတြင် သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻနဝ်ꩻ တန်ႏအီႏထဲ့ဖွိုႏ၊ အတန်ႏအီႏကုဲင်တဲ့ တထဲ့ဖွိုႏဗာႏတဝ်း၊ တကုဲင်ဗာႏတဝ်းတဲင် ဆွော့ꩻကတဲ့ꩻတနွောင်း ထင်ႏတသွောင်းစွဥ်ႏတိတ်ꩻတိတ်ꩻနဝ်ꩻသွူ။ "သဒ္ဒါႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻလိန်-ဝိနယ်ꩻဖဲ့ꩻနဝ်ꩻသိမ်"ငဝ်းနဝ်ꩻအတွိုင်ꩻ သဒ္ဒါႏဖဲ့ꩻနဝ်ꩻ လိန်ခရာႏယိုယပ်ꩻလဲဥ်းဝင်ꩻ၊ ဝိနယ်ꩻဖဲ့ꩻယို သိမ်ႏခရာႏယပ်ꩻလဲဥ်းဝင်ꩻ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ပုဂ္ဂိုလ်ႏတောႏတောႏတန်ႏတန်ႏနဝ်ꩻ တအွဥ်သမုတ်နွောင်ꩻတဝ်း၊ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ သိမ်ႏခရာႏတဲ့သေနာႏ ပုဂ္ဂိုလ်ႏဒါႏတပါꩻတန်တဲင် - ၁။ သိမ်ႏ ကျောင်ꩻလွယ် ၂။ သိမ်ႏ ကျောင်ꩻကာဖီ (စင်းသင်းကောင် ပင်လုံဆတွို့ꩻ) သိမ်ႏယိုနီဖြုံႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားကျောင်ꩻတန် တွမ်ႏဝွေꩻဗွေႏအွဥ်သမုတ်။ ၃။ သိမ်ႏ ကျောင်ꩻခိုရုဲင်ꩻ ၄။ သိမ်ႏ ကျောင်ꩻဖြီꩻသာႏယာႏ (ဖြီꩻစွတ်) (သီႏသဲင်ႏဆကွဥ်ႏနဝ်) သိမ်ႏယိုနီဖြုံႏနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားသီႏသဲင်ႏတွမ်ႏဝွေꩻဗွေႏ အွဥ်သမုတ်ဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ ခံႏသျင်ႏ ခံႏစင်ကိစ္စနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻဖေႏနဝ်ꩻ ကျောင်ꩻကိုဒျာႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ ရပ်လောင်ႏရပ်လင် ဝင်ꩻလွဥ်ပင်ꩻတွော့ꩻ ကအွဥ်ႏဗုဲင်ဖေႏသျင်ႏ၊ ကအွဥ်ႏထင်ႏဖေႏစင်ꩻတဲ့နဝ်ꩻ အာလဲင်ႏတန်ဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ တရာꩻဟော်ꩻတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ ကဟော်ꩻဗာႏကျောင်ꩻကိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ ကဟော်ꩻဗာႏဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻကိုတဲ့နဝ်ꩻ၊ ရပ်လောင်ႏရပ်လင်ပင်ꩻတဲင် ကဟော်ꩻဗာႏတဲ့နဝ်ꩻ (ဟော်ꩻပအိုဝ်ႏနေးယင်-ဟော်ꩻမန်းနေးယင်) ဝွေꩻဗွေႏဟော်ꩻဖေႏဗာႏ အာလဲင်ႏတန်သွူ။ အမျိုꩻသာꩻရေꩻ ယံကထင်ႏထိုနဝ်ꩻတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏဒေါ့ꩻဖေႏနေး တွမ်ႏဖြောင်းလွုမ်ꩻတကာႏတဝ်း တဲမ်းနေးလိတ်တွော့ꩻ ကဖျင်ဖေႏ ကသွဥ်ဖေႏနဝ်ꩻတဲ့ အာတန်၊ ဝွေꩻဗွေႏကတဲမ်းနေးလိတ်ဖုံႏနဝ်ꩻ ယင်းဟန်ႏတဲ့ တလꩻနျꩻထန်ႏဗာႏတဝ်း၊ ယင်းဟန်ႏနဝ်ꩻ နျꩻထန်ႏဗာႏလဲဥ်း၊ ဝွေꩻဗွေႏတဲမ်းထွူတဲင် နျꩻထန်ႏဗာႏလဲဥ်း လိတ်အုပ်ဖုံႏနဝ်ꩻ- ၁။ မဲ့နားဗွောင် (ပထမတွယ်ꩻ) ၂။ မဲ့နားဗွောင် (ဒုတိယတွယ်ꩻ) ၃။ မဲ့နားဗွောင် (တတိယတွယ်ꩻ) ၄။ ဥပမာႏဝတ္ထုကျမ်ꩻ ၅။ လင်ႏကာႏထွꩻခေတ် ၆။ ဘာႏသာႏလိတ်စောင်ႏ-နဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ သာႏသနာႏရေꩻ ဘာႏသာႏရေꩻ ပညာႏရေꩻတွက်တာႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏခံႏယပ်ꩻ ခံႏဒုက္ခဗာႏသွူနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ သမ်းတလွစ်တဝ်းဒွိုန်း ဝင်ꩻဒေါ့ꩻဝင်ꩻယား၊ ဝွေꩻဗွေႏသီးကတဲႏထောင်ႏစ ကျောင်ꩻတန်၊ ကဗွောင်စလိတ်သွဥ်တွိုက်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီးထာꩻမာꩻဖေႏနေးကအောင်ႏလꩻမွုန်းတဲင် ကဒေါ့ꩻသား ကယားလိုꩻတဲ့အဝ်ႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ကွပ်ထီႏငါႏ သာႏသနာႏရေꩻတာႏ ဘာႏသာႏရေꩻတာႏ ပညာႏရေꩻတာႏနဝ်ꩻမꩻ ပါꩻမဥ်ဒေါ့ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဒေါ့ꩻ၊ ပါꩻမဥ်ယားနုဲင်းမုဲင်ꩻယား သꩻကုဲင်တဝ်း၊ သꩻပေႏတဝ်း၊ ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻထာꩻတွင်ꩻနဝ်ꩻတဲ့ ဟွုန်ဗာႏငဝ်းအမျိုꩻမျိုꩻ၊ ဟွုန်စွဥ်ႏတဲ့ နားတဖဲ့ꩻနဝ်ꩻဒွူႏ တဖဲ့ꩻနဝ်ꩻထောက်ꩻထိုꩻစွဥ်ႏဒျာႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏတထူႏရေꩻတဝ်းရင်ꩻရင်ꩻ၊ တငမ်းတဝ်းရင်ꩻရင်ꩻ၊ ထွားဆွာꩻဆွာ့ꩻ စဥ်ꩻစာꩻယော့ယော့ သယ်ꩻခံႏတန်တန်၊ အွဥ်ႏသတိꩻခွေါင်ခွေါင်တဲင် ဝွေꩻဗွေႏအွဥ်ႏတကုတ်ꩻကတူႏ သတ်လွဥ်တွော့ꩻ ကောကဒေါ့ꩻသားတဲ့ထိုꩻမား' ကောကယားသားတဲ့ယေန်သူႏ အွော့ꩻငါအကတူႏငါတဲ့ တရုဲင်းတဝ်းဒွုမ်နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏ "အောင်ႏလံႏ"နဝ်ꩻ အဝ်ႏဝုဲင်းထိုတသွောင်းစွဥ်ႏထာꩻနဝ်ꩻသွူ။

ဝွေꩻဗွေႏစာရိတ္တအကျင်ꩻ-နုဲင်းယိုရင်ꩻ


ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻလွဥ်ဗာႏ ထာꩻမာꩻအမျိုꩻမုဲင်ꩻစတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ သေဗာႏလဲဥ်းကရိုꩻလဲ့ သမ်းတလꩻထွူတဝ်း၊ ဝွေꩻဗွေႏယို အကျင်ꩻအဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ ဝါဒအဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻစတဲင်နုဲင်းနဝ်ꩻဖုံႏတဲ့ အဝ်ႏလိုႏသေပါနေနေ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ - ၁။ မီႏအီႏကိန်ꩻထာꩻ မွူးဟာခိုႏတလဲင်ႏ၊ ကိန်ꩻထာꩻထွိုင်ႏမွူးရဝ်ꩻခိုႏတလဲင်ႏ ရွစ်သေႏသေႏ အနိစ္စာ ဝတ သံခါရာ-စတဲင် သံႏဝွေႏဂ ကလꩻအီဒါႏ ပါဠိဂါႏထာႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။ ၂။ ပေါႏကိစ္စအရေꩻတန် မရေႏမရာႏတအဲဥ်ထဝ်းနဝ်ꩻ ဝုဲင်ႏဘုရာꩻစွုမ်ႏဟာဟာသွူ။ ၃။ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ ရက်ငါႏတပဲ့ꩻ၊ လိုႏငါႏတပဲ့ꩻအကျိုꩻ၊ ပေါႏတပဲ့ꩻသီးဒါႏငါ၊ တိုꩻတက်ငါ၊ စွဥ်ႏအသက် မာꩻဖေစွဥ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ဆရာႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ တကာႏတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏရက်ဒျာႏ၊ ဆရာႏသꩻဖေႏနေးကချံꩻသာႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏခံႏယပ်ꩻမာꩻဖေႏအမျိုꩻမျိုꩻ၊ တကာႏဖုံႏ ယံလိမ္မာႏ၊ ယံကတိုꩻတက်၊ ယံကလꩻအာကုသိုလ်ႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏဟော်ꩻဖေႏအမျိုꩻမျိုꩻ၊ သွဥ်ဖေႏအမျိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻသွူ။ ၄။ တပဲ့ꩻ ယံကဒါႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ တပဲ့ꩻသꩻယံကပါလွဥ် ပညာႏရေꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ ယံကရက်ဘာႏသာႏ သာႏသနာႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ သꩻယရုဲင်းတဲ့နဝ်ꩻ၊ သတိꩻယကအဝ်ႏတဲ့နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဒေါ့ꩻဖေႏ သွဥ်ဖေႏဒါႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝွေꩻဗွေႏတပဲ့ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ သꩻရုဲင်း သꩻထင် သတိအဝ်ႏကဲဥ်းအာအာနဝ်ꩻသွူ။ ၅။ အုပ်ချုပ်လိုꩻပေႏတဲ့ လွောက်ꩻတဝ်းမဲ့ငါ၊ ပါꩻမုဲင်ꩻရိုꩻတဝ်း အပဲစ်မီႏအဝ်ႏတဲ့ အပဲစ်ကအဝ်ႏအတွိုင်ꩻ ဆုံꩻမꩻသွဥ်သင် ထွားဖျင်ဖေႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ၆။ ထာꩻဒေါ့ꩻတဲ့ယံ၊ ထာꩻဝွေႏဖန်ႏတဲ့ယံ၊ ခတ်ကယ်ꩻပါꩻတဲ့ယံ၊ ဆွမ်ꩻပါꩻငဝ်းဆွုမ်ႏတဲ့ ယံငါႏနဝ်ꩻသွူ။ ၇။ ဒေါ့ꩻချော်ꩻချော်ꩻထာꩻ၊ ဒေါ့ꩻအော့အော့အဲ့အဲ့ထာꩻ ဒါႏတဝ်း၊ ဖေႏတပဲ့ꩻဖုံႏဩဝါဒတဲ့နဝ်ꩻ၊ ဟော်ꩻဖေႏတကာႏဖုံႏတရာꩻတဲ့နဝ်ꩻ နက်တောက်သတ်စွဥ်ႏဒျာႏ၊ လိုꩻတသေကျင်ꩻတဝ်းနဝ်ꩻ ထင်းဒျာႏအခွန်းထာꩻ၊ ထင်းဒျာႏ အသꩻလျားထာꩻ၊ ခွန်းထာꩻသꩻလျားထာꩻ မွေးတဝ်း၊ ဝွေꩻဗွေႏငဝ်းဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ မေတ္တာႏကရုဏာႏကိုထန်ႏလွဥ်လွဥ်းလွဥ်း၊ အတဲမ်းလိတ်တဲ့နဝ်ꩻနေနေ၊ တဲမ်းချော်ꩻချော်ꩻ တဲမ်းဝုဲင်းထားထာꩻဒါႏတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ခꩻတလဲင်ႏ ဗွေႏဗွန်ဖြားထမ်းဘုရာꩻရိုꩻ- "နီဗွေႏတဲမ်းလိတ်ထာꩻမုဲင်ꩻ အဝ်ႏစွဥ်ႏကခွန်းထာꩻလွုမ်ꩻဟ"ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ အဗွေႏငအွီႏမွေးစွဥ်ႏထာꩻ (ဗွေႏဗွန်ထမ်းဘုရာꩻ ဒေါ့ꩻနယ်နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။) ၈။ သꩻတဲ့မွိုင်တဲင် ပေါႏအဗာႏဒေါ့ꩻတဲ့ သတ်သော့ꩻစွဥ်ႏဒျာႏတလဲင်ႏချင်ꩻ၊ ထာꩻမာꩻတဲ့ ပေါႏအဗာႏမာꩻသွူနဝ်ꩻ ကားကတတ်နွောင်ꩻ၊ ကားကထွူလꩻနဝ်ꩻ ကျိုꩻစာꩻသတ်စွဥ်ႏဒျာႏ၊ အမာꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ထာꩻရိတ်ခေႏ ထာꩻဝွေႏဖန်ႏဟဝ်ငါႏတွော့ꩻ အမာႏတအဲဥ်ထဝ်းခြာသွူ။ ၉။ သတ္တိတဲ့အဝ်ႏ၊ ပေါႏထာꩻမာꩻဟဝ်၊ ထာꩻမာꩻဒါႏအမျိုꩻနဝ်ꩻ ပါꩻမဥ်ဒေါ့ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻဒေါ့ꩻ၊ ပါꩻမဥ်လောက်ꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻလောက်ꩻ၊ ပါꩻမဥ်ယားနုဲင်းမုဲင်ꩻယား ငမ်းတဝ်းတစိꩻစိꩻ၊ သတ်စွဥ်ႏဒျာႏရုဲင်းရုဲင်း၊ အဒေါ့ꩻဖဲ့ꩻတဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေသွူ။ ၁၀။ သတိတဲ့အဝ်ႏ၊ အခွုမ်အမာꩻတဲ့နဝ်ꩻ၊ အဒေါ့ꩻအဖြဝ်ႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ အကျံႏအစဲႏတဲ့နဝ်ꩻ ယံကလွစ်မာႏနဝ်ꩻ အွဥ်ႏသတိꩻဒျာႏသေႏသေႏသွူ။ ၁၁။ သီႏလတဲ့အဝ်ႏ၊ ဘုရာꩻကပညတ်ခါꩻဒါႏ သိက္ခာႏပုဒ်တောႏအတွိုင်ꩻ လွောက်ꩻနာႏလွဥ်ꩻဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ ၁၂။ သမာႏဓိတဲ့အဝ်ႏ၊ အအုံအအဝ်ႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ အဒေါ့ꩻအဖြဝ်ႏတဲ့နဝ်ꩻ တွမ်ႏရဟန်ꩻတွမ်ႏဂုဏ်ႏ ဖေႏနေးကလွောက်ꩻဝင်ꩻနဝ်ꩻ အုံအဝ်ႏ ဒေါ့ꩻဖြဝ်ႏတသေႏသေႏ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားဗွေႏဗွန်တန်ဖုံႏ စင်ꩻဖုံႏ သျင်ႏဖုံႏ အုံပရီႏပရာႏ၊ အုံပစော့ꩻပနျꩻထာꩻ၊ ဒေါ့ꩻပရီႏပရာႏထာꩻ၊ ဒေါ့ꩻပစော့ꩻပနျꩻထာꩻနဝ်ꩻ ကျွိုက်တဝ်းတစိꩻစိꩻသွူ။ ၁၃။ ပညာႏဗဟုသုတတဲ့အဝ်ႏ၊ အဝ်ႏတကားမုဲင်ꩻနဝ်ꩻတဲး ဝွေꩻဗွေႏထာꩻမာꩻ၊ ဝွေꩻဗွဗႏထာꩻဒေါ့ꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏထာꩻအုံထာꩻအဝ်ႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏလိတ်ဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒေါ့ꩻလဲဥ်းဒျာႏသွူ။ ၁၄။ သစ္စာႏတဲ့အဝ်ႏ၊ ဝင်ꩻတဲ့တလိန်ႏလဲဥ်ဖိုတဝ်း၊ ဝင်ꩻလိန်ႏလဲဥ်ဝွေꩻဗွေႏတဲ့ တကျွိုက်တဝ်းတစိꩻစိꩻသွူ။ ၁၅။ ဝွေꩻဗွေႏနမ်းတာႏ ပျဿနာႏဝ်ꩻ ဖြေႏသျင်ꩻတွမ်ႏထာꩻမာꩻ မီႏလꩻတဲ့ ဖြေႏသျင်ꩻနေးဒျာႏ တွမ်ႏထာꩻမာꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏအဝ်ႏပေႏခါနဝ်ꩻ အသွꩻပေႏရိုꩻ" လိုꩻကေန်ꩻပို အံႏဒဲဥ်လုမ်းတဝ်း"ရိုꩻဝွေꩻဗွေႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏဟွုန်ကဲဥ်းငါႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ မုဲင်ꩻခါတဲ့ယဝ်း ဝင်ꩻလမ်းဗေင်ႏဖိုတဝ်း၊ ဒဲဥ်ဝင်ꩻလမ်း အံႏဖိုတဝ်း၊ ထာꩻမာꩻတဲ့ ကျိုꩻစာꩻမွေးစွဥ်ႏဒျာႏ၊ တွိုႏဆုဲင်ႏတွော့ꩻ ပါꩻကဒေါ့ꩻဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ လွဥ်လျာဗာႏ အစူယာꩻ ဝွေꩻဗွေႏထျꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏဖေႏအံႏ ဖေႏအွꩻဗာႏဒွိုန်းကနဝ်ꩻသွူ။ ၁၆။ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ နာႏငဝ်းတွော့ꩻ သုဝစဂုဏ်ႏတဲ့အဝ်ႏ၊ အုံအဝ်ႏအွꩻအံႏ ကွဥ်ကꩻဗာႏခန်းနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲ့ယဝ်း အဝ်ႏဗာႏသꩻဒျာႏတဲင် သန္တုဋ္ဌဂုဏ်ႏတဲ့အဝ်ႏ။ ၁၇။ အတပဲ့ꩻ အတကာႏ ကပ်အမျိုꩻမုဲင်ꩻတဲ့ သုံꩻဒျာႏတေ့ꩻတေ့ꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏနမ်းတဲ့ အဝ်ႏနုဲင်းမုဲင်ꩻတဲ့ သုံꩻဒါႏဒျာႏတဲင် သုဘရဂုဏ်ႏတဲ့အဝ်ႏ။ ၁၈။ လိုꩻကအီႏသေ ဝင်ꩻကေꩻဇူꩻနဝ်ꩻ ခြောတန်၊ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ သေငါႏဝင်ꩻကေꩻဇူꩻ။ ၁၉။ ထာꩻကျွား ထာꩻမောႏ အွဥ်ႏထိုတသွောင်းနမ်း (ဂုဏ်ႏပကာသန)တဲ့ အဲဥ်ထဝ်း။ ၂၀။ ထာꩻထီႏတဲ့ဆွာꩻငါႏ၊ အွဥ်ႏသꩻတဲ့ဒါႏမွေး၊ ဗွာမွေးမျတ်မွေးစွဥ်ႏထာꩻနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏအကျင်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဂုဏ်ႏဖုံႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ ထေနယ်လို့လို့တဲ့မဒါႏ အာငါႏမရေႏမရာႏနဝ်ꩻသွူ။

ခြွိုင်ႏသန်ꩻယံဟဝ်-ကျွꩻလင်ꩻနဝ်


စက်သီးအမျိုꩻနဝ်ꩻ မာꩻသွူစွဥ်ႏပသီႏတန်မဥ်ႏတဲ့ တထင်ႏတပန်ႏအာငါႏ ပနီꩻပနီꩻနဝ်ꩻခါ ပသီႏစွဥ်ႏတဲ့ တတတ်နွိုင်ႏတဝ်း၊ အသွတ်ꩻဒါႏ၊ အကုဲင်ဒါႏ၊ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ နီဗွေႏဆရာႏယိုတြ့ စွုမ်ႏနီꩻစွုမ်ႏဟာ ခံႏယပ်ꩻနမ်း ခံႏယပ်ꩻသꩻ ကျိုꩻစာꩻမာꩻငါႏ ထာꩻမာꩻတဲင် နမ်းခန္ဓာႏသူꩻနဝ်ꩻ တခံႏဒါႏဒွုမ်နဝ်ꩻမꩻ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻကုဲင်ထိုꩻဗာႏစွဥ်ႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻ ယံကဟဝ်တဲင် ၁၃၂၉-ဗာႏ၊ ကထိန်ႏလာနဝ်ꩻ ကျွꩻလင်ꩻဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏတွော့ꩻ လင်ꩻအုံဒွိုန်းက နီသွဥ်းသီးကျောင်ꩻ-ဇဝနာရာမကျောင်ꩻတွိုက်၊ တွိုႏဗော့ꩻဝါႏနဝ်ꩻမꩻ ကျွꩻလင်ꩻနောင်ကျောႏ၊ ၁၃၃၀-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻ ဆို့ꩻဝါႏကျောင်ꩻနောင်ကျောႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏခြွိုင်ႏသန်ꩻရေꩻ (ထာꩻတဟေတွမ်ႏ တလီꩻရောႏဂါႏ)နဝ်ꩻ တသက်သာႏတဝ်းတဲင် ၁၃၃၁-ဗာႏနေင်ႏနဝ်ꩻတဲ့ ဆို့ꩻယင်းဝါႏ ကျောင်ꩻနောင်ကျောႏကိုနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏ ၁၃၃၂-ဗာႏနေင်ႏ၊ ဝါႏဆိုႏဆန်ꩻ ၈-နီꩻနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားကျောင်ꩻတန် ဟဲ့ꩻသဲင်ꩻချာတောင်ႏကီꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏတသဲင်ꩻချာနွောင်ꩻတဝ်းအကျောင်ꩻနဝ်ꩻ တဲမ်းလိတ်လဝ်းထင်ႏချာ ဗွေႏဗွန်ဖြားထျꩻ လယိုအတွိုင်ꩻသွူ။ သူꩻ -

        ဆရာႏတောႏ ဗွေႏဗွန်ဖြား
           ပထမကျောင်ꩻတန်တွိုက်
                ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ
        ၁၃၃၂-ဗာႏ၊ ဝါႏဆိုႏလာဆန်ꩻ (၉)နီꩻ

ရိုႏရိုႏသေႏသေႏ လဝ်းဟွုန်ချာဗာႏ ဆရာႏနီဗွေႏဩ။ ဗွေႏဆရာႏ ကဖေႏလွဥ်ဒါႏလိတ်နဝ်ꩻ ဖျော်လွဥ်ခွေသွဥ်းထျꩻ ၁၃၃၂-ဗာႏ၊ ဝါႏဆိုႏဆန်ꩻ (၈)နီꩻဗွေႏဩ။ ကမဥ်လဝ်းငါႏ ဗွေႏဆရာႏနဝ်ꩻ - ခွေသွဥ်း ထာꩻတဟေရောႏဂါႏနဝ်ꩻ တသက်သာႏတဝ်းဒွိုန်းနဝ်ꩻတရဝ်း၊ တင်ꩻကျွစ်လာနေင်ႏဟာ ခွေသွဥ်းတအုံဟဝ်တဝ်းတွင်ꩻနဝ်ꩻ ကျောင်ꩻနောင်ကျောႏတကာႏဖုံႏ ဟဲ့ꩻဖေႏဆရာႏ ဖေႏတသီႏတမွူး၊ တဟာဟာယို အုံပွေါသေႏသေႏဝင်ꩻနီ၊ ကပ်ဖေႏတသီႏတွမ်ႏ မာꩻဝတ်ပတ်သားနဝ်ꩻ အွဥ်ႏသေႏသေႏတဖြာꩻတွော့ꩻ ကျိုꩻစာꩻမာꩻဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻဩ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ မဥ်ဖြော်ချာငါႏ တကာႏသီးကေꩻဇူꩻနဝ်ꩻတရဝ်း၊ နဝ်ꩻမꩻတဲင် "ဖြော်ချာတကာႏသီး ကေꩻဇူꩻအနေႏတွော့ꩻ ဟန်ႏနေင်ႏ ခွေအီႏဆို့ꩻဝါႏဗော့ꩻယိုကို" ခွသွဥ်းဝွန်ႏခံႏဗာႏလဲဥ်း နုဲင်းနဝ်ꩻဗွေႏဩ။ ပွိုးနဝ်ꩻမꩻ ဗွေႏဆရာႏရင်ꩻ သညင်ꩻခွေသွဥ်းထွူခါ ယံကသိမ်ꩻချာ ဗွေႏဆရာႏအမိန်းအာႏဏာႏနဝ်ꩻအကျောင်ꩻ ရိုႏရိုႏသေႏသေႏ လဝ်းဟွုန်ချာဗာႏ ဆရာႏနီဗွေႏဩ။ ဓမ္မသာမိ ကျောင်ꩻနောင်ကျောႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသီႏသဲင်ႏ တဲမ်းလဝ်းချာနုဲင်းနဝ်ꩻထွူတွော့ꩻ ဆို့ꩻယင်းဒျာႏဝါႏ ဗော့ꩻကျောင်ꩻနောင်ကျောႏကိုနဝ်ꩻသွူ။

ထင်ႏဖျိုးဘုရာꩻ-ပျောႏငါႏထာꩻ


တွိုႏဝါႏခေါင်ႏဗွေနီꩻနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻတွမ်ႏအတပဲ့ꩻသျင်ႏပေႏ ကော်ပီႏဖုံႏတွော့ꩻ ထင်ႏဖျိုးကြောင်း ဘုရာꩻထျꩻ ဘုရာꩻသောင် ထင်ႏဖျင်ဟဝ်ပါ ဘုရာꩻတဖူꩻ ကျောင်ꩻနောင်ကျောႏဆထင်ꩻ ကောင်စေႏတီႏလောင်းနဝ်ꩻသွူ။ ဝွေꩻဗွေႏကမာꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ အသꩻပျောႏမွေးစွဥ်ႏထာꩻ၊ ပတ်သဲစ်တွမ်ႏဘုရာꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတဲမ်းစိန်ႏငဝ်းတချင်ꩻ ပအိုဝ်ႏယင် မန်းယင်တဲင် သွဥ်ဖေႏအတပဲ့ꩻပေႏဖုံႏထွူတွော့ꩻ ထွဥ်ႏအတပဲ့ꩻတချင်ꩻ၊ ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻ အုံအသောင် ငပယွုမ်းထာꩻနာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ဖြေႏသျင်ꩻဖေႏဗာႏ-ပျဿနာႏ


တွိုႏဝါႏခေါင်ႏလောင်း ငတ်ꩻနီꩻနဝ်ꩻ သီႏသဲင်ႏနယ်ႏကို ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း ပျဿနာႏတဗာႏ ဖျော်လွဥ်နီသွဥ်းသီး ဗွေႏဗွန်ဖြားထျꩻ၊ အတွင်ꩻနဝ်ꩻနဝ်ꩻ နီသွဥ်းသီးဗွေႏဗွန်ဖြား တပေါႏအုံဟဝ်တဝ်းတဲင် ပင်ꩻလွဥ်ဝွေꩻဗွေႏထွူတွော့ꩻ နီသွဥ်းသီး ဗွေႏဗွန်ဖြား ထွဥ်ႏလွေꩻဖြေႏသျင်ꩻ ပျဿနာႏနဝ်ꩻသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝါႏခေါင်ႏလောင်း သူနီꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏတွမ်ႏဗွေႏဗွန်သီႏသဲင်ႏတန် ကျွꩻလွေꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏလွေꩻဖြေႏသျင်ꩻဖေႏ ပျဿနာႏ၊ ကွပ်ဝွေꩻဗွေႏဖြေႏသျင်ꩻဖေႏနဝ်ꩻမꩻ ပျဿနာႏနဝ်ꩻတဲ့ ညိမ်ꩻခွꩻတငါ တွိုႏစွဥ်ႏယိုခါနဝ်ꩻသွူ။ လာလောင်း ၇-နီꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီး ဖျော်သဲင်ꩻချာ နီသွဥ်းသီးကျောင်ꩻ၊ လာလောင်း ၈-နီꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကျွꩻသဲင်ꩻ ကျောင်ꩻနောင်ကျောႏ၊ အနီꩻနဝ်ꩻ တကာႏဖုံႏ သဲ့ꩻဖေႏဝွေꩻဗွေႏ ဘုရာꩻတဖူꩻတဲင် ဝွေꩻဗွေႏထွဥ်ႏကော်ပီႏ ဖြေꩻဖေႏဗာႏငိုး (ပဲလှော်)နီလွမ်တဲင် သဲင်ꩻဖေႏအံႏဒွိုန်းက တဖူꩻသဲ့ꩻသားဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။

ကွပ်ခမ်းလော့ဗာႏ-ဆော့စွဥ်ႏဒျာႏ


ကွပ်ပွိုးသꩻဝွို့ငါႏ ဘုရာꩻနဝ်ꩻမꩻ လွေꩻဖျိုးလွေꩻဖျင်ဘုရာꩻ ပနီꩻပနီꩻတဲင် ဝါႏခေါင်ႏလာမားနီꩻနဝ်ꩻ ခမ်းလော့ဗာႏလꩻ တစိꩻပေႏသွူ။ နုဲင်းမွူးဟာနဝ်ꩻ သေနာႏခန်းအခွꩻ ဆော့ခန်းဒျာႏထာꩻ၊ ဆော့ထာꩻကရိုꩻလဲ့ ဆော့တန်ငါႏ မရေႏမရာႏမွေးတဝ်းခြာ၊ တောႏလင်ꩻဆန်ꩻ နီနီꩻ သွံနီꩻနဝ်ꩻ ကျံႏဟဲ့ꩻဖေႏဆရာႏတဲ့ ဝွေꩻဗွေႏသမ်းရိုꩻဒျာႏ "ဟဲ့ꩻမွုန်းဒွုမ် ဆော့ပသောင်းပသာႏလွုမ်ꩻ၊ တအင်တဲ့ ဆာပသောင်းပသာႏလွုမ်ꩻ"ရိုꩻဒျာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တကာႏမူႏဖြား မဲကျောင်ꩻအိန်းနဝ်ꩻ အဝ်ႏထင်ႏပသေဖျိုးဖေႏ ဝွေꩻဗွေႏခွဥ်ႏပေႏခွက်ႏတန် ပနီꩻနီꩻတွော့ꩻ လဝ်းပါ ရီပါတဲ့ ရိုꩻဒျာႏ"ဆာပသာႏ' သယ်ႏပသာႏ' တအင်ယိုလွုမ်ꩻ၊ တပေါႏခုဲင်ႏတဝ်း"ရိုꩻဒျာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏလာဆန်ꩻငတ်ꩻနီꩻနဝ်ꩻ ဟဲ့ꩻဖေႏဆရာႏတဲင် ဆရာႏလွဥ်ထေ့သွူတဲ့ ဝါးသဲင်ꩻချာထိုꩻဒျာႏဆရာႏ၊ ရိုꩻဒျာႏ "ဆာပသောင်းပသာႏလွုမ်ꩻ"တဲ့၊ တွိုႏလာဆန်ꩻ သူဟာနဝ်ꩻ တကာႏထင်ႏဗေင်ႏပွေါတဲ့ "တကာႏသီး ထာꩻမာꩻအာငါႏ၊ ဗေင်ႏပွေါမွုနးဒွုမ်" ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဝါးသဲင်ꩻချာ တကာႏဖုံႏနဝ်ꩻသွူ။

ကွပ်သုံꩻဩဇာႏ-လွဥ်ႏထိုꩻဗာႏ


တွိုႏလာဆန်ꩻသွစ်ꩻရဝ်ꩻ (ဝွေꩻဗွေႏကအီႏလွဥ်ႏနီꩻ)နဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်နောင်ကျောႏ ကျွꩻလွေꩻဝွေꩻဗွေႏထျꩻတွော့ꩻ - "ဟန်ႏနီꩻ နီဗွေႏထင်ႏတဝ်း ဘုရာꩻကောင်နဲ့၊ ကျွꩻထင်ႏလုဲင်း၊ ကျွꩻထင်ႏတဲ့လꩻဒျာႏ၊ တွမ်းနန်းမွုန်း ခွေသွဥ်းတာႏ၊ ခွေသွဥ်းသꩻအဝ်ႏခြွောင်းဒျာႏ"ရိုꩻဖေႏက ဗွေႏဗွန်နောင်ကျောႏနုဲင်းနဝ်ꩻ၊ နဝ်ꩻထွူတဲင် ကွီသုံꩻဩဇာႏရာႏတဲ့ ဗွေႏဗွန်နောင်ကျာႏ ဖေႏသုံꩻတဝ်း။ တွိုႏကွတ်ꩻနားရီႏရပ်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွဥ်ႏသျင်ႏပေႏ လွေꩻထူႏဩဇာႏရာႏ၊ သျင်ႏပေႏတဲ့ သမ်းငမ်းဆရာႏတဲင် လွေꩻထူႏလွဥ်ဖေႏခန်း သွံဖြုံႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏသုံꩻစိမ်ꩻခန်း တခဝ်ပေႏဒျာႏသွူ။ တွိုႏနားရီႏ တဆီပုဲင်တဆင်ႏခွယ်ꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏဟဲ့ꩻလွဥ်သျင်ႏပေႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏကိန်ꩻဒျာႏ သိမ်ႏကိုတဲင် ထွဥ်ႏသျင်ႏပေႏ ထင်ႏထွားနားရီႏကျောင်ꩻကီ၊ သျင်ႏပေႏ (သျင်ႏဝိမလ) ကထင်ႏထွားနဝ်ꩻ တဆီနီနားရီႏ အီႏထင်ႏဒုံႏ အဝ်ႏကုဲင်မိနစ်တဆီ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻတွော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏထွဥ်ႏသျင်ႏပေႏ ကပ်တသီႏငန်ꩻ၊ ကပ်ထွူတဲင် ဝွေꩻဗွေႏဖျောႏဒျာႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏသုံꩻဒျာႏ၊ သုံꩻထွူတဲင် - "စိမ်ႏဖေႏခွေယို ခွေဟွီငါႏ"ထွဥ်ႏသျင်ႏပေႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် သျင်ႏဝိမလ (သက်-၁၄)တွမ်ႏသျင်ႏဝါယာမ (သက်-၁၁)နဝ်ꩻ စိမ်ႏဖေႏခန်း ဝွေꩻဗွေႏနဝ်ꩻသွူ။ စိမ်ႏဖေႏထင်ႏည ၁၅-မိနစ် (၁၂-နားရီႏပုဲင် ၁၅-မိနစ်)ရပ်နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏရိုꩻ "လꩻလဲဥ်း၊ အဟွီဟဝ်ပသာႏလဲဥ်း၊ အွဥ်ႏထွူခန်းနဝ်ꩻ"ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် သျင်ႏပေႏတဲ့ အုံလင်ꩻချာဗော့ꩻ ဝွေꩻဗွေႏကူႏထျꩻနဝ်ꩻသွူ။ အုံတဆင်ႏပေႏ (၁၂-နားရီႏပုဲင် မိနစ် ၂၀-ရပ်)နဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏရိုꩻ "အွာဖေႏခွေတအင်ယို၊ ခွေတအင်ဆာငါႏ၊ တအင်သဲႏငါႏ" ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် သျင်ႏပေႏ အွာဖေႏက အတအင်၊ တဆင်ႏပေႏဒျာႏ ဝွေꩻဗွေႏထွဥ်ႏအွဥ်ႏထွူယင်း၊ သျင်ႏပေႏတဲ့ အုံလင်ꩻချာဗော့ꩻယင်း နဝ်ꩻကိုသွူ။ အုံတဆင်ႏပေႏ ဝွေꩻဗွေႏတလီꩻဆန်တဲင် သျင်ႏပေႏလောႏထွိုင်ႏဗွော့ꩻဖေႏတဲ့ တလꩻတဝ်းဒွုမ်၊ အဟို့ꩻဆွော့ꩻကတဲ့ꩻနေးစွဥ်ႏဒျာႏ၊ တလီꩻအဝ်ႏလဆဆန်ကီထင်ႏ 'ကြုတ်ကြုတ်'သင်ႏနုဲင်းနဝ်ꩻ သွံလဲင်ႏထွူတဲင် ဝွေꩻဗွေႏတဲ့မသက်သာႏ၊ နမ်းတဲ့တဖြန်တဖြိဥ်ဗာႏတဝ်းထာꩻ။ ၁၃၂၂-ဗာႏ၊ တောႏလင်ꩻဆန်ꩻ ၈-နီꩻ ၁၂-နားရီႏခွယ်ꩻအခိန်ႏ (သက်တောႏ ၅၇၊ ဝါႏတောႏ-၃၄)ကိုနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏအွဥ်ႏကုဲင်တလွိုးဗာႏစွဥ်ႏ တကာႏမူႏ၊ အွဥ်ႏကုဲင်သူႏဗာႏစွဥ်ႏ တကာႏခို၊ အွဥ်ႏကုဲင်တခြိုဗာႏစွဥ်ႏဆရာႏ၊ အွဥ်ႏကုဲင်ပြာႏဗာႏစွဥ်ႏတပဲ့ꩻတဲင် ပါလွေꩻထိုꩻဗာႏစွဥ်ႏ ခွန်မရဏဖဲ့ꩻတွော့ꩻ ကျွꩻထင်ႏထိုꩻဗာႏ ဒေဝါႏလူꩻသီးအခမ်းသူꩻသွူ။ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကအီႏကူꩻသွူ နိဗ္ဗာန်ႏလေႏလေႏနဝ်ꩻ (ဒီဃနိကာယ မဟာဝဂ္ဂပါဠိ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ္တ ဆဋ္ဌမူ ၁၂၆ ကိုနဝ်ꩻ) ဟော်ꩻသေꩻဖေႏ ဗွေႏအာနန္ဒာႏနုဲင်းယို- "အာနန္ဒာႏဟွေး - 'နီဆရာႏဘုရာꩻ အဲဥ်ထဝ်းဒွုမ်' သီမီႏယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ဟဝ်ယူႏခရာႏတန်ဒျာႏ၊ အာနန္ဒာႏဟွေး- ယိုနဝ်ꩻ ဟဝ်ယူႏတဝ်းနုဲင်းယို၊ ခွေကဟော်ꩻခါꩻ ပညတ်ခါꩻ တရာꩻတောႏတွမ်ႏ ဝိနယ်ꩻတောႏဖုံႏနဝ်ꩻ ခွေမီႏအဲဥ်ထဝ်း တနီꩻခါ အီႏထွာသီဆရာသနယ်" ဟော်ꩻသေꩻဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ ယိုခါနဝ်ꩻ နီဗွေႏဆရာႏစင်ꩻတန် ကျွꩻထင်ႏထိုꩻဗာႏ ဒေဝါႏလူꩻသီးအခြာရိုꩻနဝ်ꩻလဲ့ ဝွေꩻဗွေႏကဆုံꩻမꩻသေꩻခါꩻ၊ ကသွဥ်သေꩻခါꩻ အဆုံꩻအမꩻ ဩဝါဒဖုံႏနဝ်ꩻ ထွာသေꩻဒျာႏ နီဆရာႏ၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ နီနာꩻသီးယိုနဝ်ꩻ မီႏလောက်ꩻကာႏမွေး၊ မီႏရက်မွေး၊ မီႏမဥ်ဖြော်မွေး ဝွေꩻဗွေႏကေꩻဇူꩻနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏ ကဆုံꩻမꩻသေꩻခါꩻ၊ ကသွဥ်သေꩻခါꩻအတွိုင်ꩻ နီလွောက်ꩻနာႏဗာႏ၊ ဝွေꩻဗွေႏဆုံꩻမꩻသေꩻခါꩻ သွဥ်သေꩻခါꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲတဲင် - ဝွေꩻဗွေႏကတဲမ်းသေꩻ လိတ်မဲ့နားဗွောင်ကိုဖုံႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏထင်ႏသျာꩻဒျာႏလဲဥ်းနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏကုဲင်အနာလွိုယိုကိုခြာနဝ်ꩻ တဲမ်းမန်းနေးဒျာႏသွူ။ (မဲ့ငါ ၆၁-ဗꩻ ၆၄)

အငင်းဒို့ꩻလောင်း (ငဝ်းတောင်ꩻပြန်ႏ) "ထေရုပ္ပတ္တိ"လိတ်စောင်ႏယို လိတ်အုပ်ဆဲင်ꩻလောင်း မဲ့ငါဆချာဖဲ့ꩻကိုနဝ်ꩻ ပါတွမ်ႏကဗျာရိုꩻစွဥ်ႏကီနုဲင်းနဝ်ꩻတဲ့ ကွပ်စွဥ်ႏစေးအယပ်ꩻအခုဲင်ႏ ပျဿနာႏအဝ်ႏနဝ်ꩻမꩻ ယံဖေႏကထွꩻသင်ႏဂျိုဟ်ႏပွယ်ꩻယို တထွူနွောင်ꩻတဝ်းဒွုမ်တဲင် ကဗျာနဝ်ꩻ အွဥ်ႏကုဲင်ချာထိုꩻဗာႏဒျာႏနဝ်ꩻသွူ။ (စီႏခြပ်ချာနဝ်ꩻ - လိတ်ဖြုံႏခေတ်ရီးတဲင် ယထွောင်းထွောင်းနဝ်ꩻ တဲမ်းဗွန်မန်းအတွိုင်ꩻ ဖတ်ပအိုဝ်ႏဗာႏနေး၊ ကဲဥ်းအာအာနဝ်ꩻ (နောဝ်ꩻ-တောဝ်း-အောဝ်ႏ)ဖုံႏနဝ်ꩻ ခင်ႏလမ်းဖေႏကလို့ဆေ့ꩻတဲင် သုံꩻအဒွေါင်ႏစားနဝ်ꩻသွူ။[1][2]

အာႏကွိုꩻ[edit | edit source]

  1. စင်ꩻတန်ဓမ္မသာမိ
  2. စင်ꩻကောဝိဒ-ဇဝနာရာမ