Wp/blk/ခွန်သာဒွန်း

From Wikimedia Incubator
< Wp‎ | blkWp > blk > ခွန်သာဒွန်း
ခွန်သာဒွန်း
လွူးဖွာꩻ(1943-10-06)အောက်တိုဘာ ၆၊ ၁၉၄၃
ဒုံဖာမွန်း၊ တောင်ႏကီꩻနယ်ႏ
သီမားနိုဝဲင်ဗာ ၁၄၊ ၁၉၇၈(1978-11-14) (အသက် ၃၅)
သီႏသဲင်ႏ
သီထိုꩻဗာႏ အကျောင်ꩻခရာႏပါမာꩻသီတခွန်ꩻနေး
လိုꩻခွိုꩻပအိုဝ်ႏ
ပညာႏရေꩻတိ.မွေး.ကု တိရစ္ဆာန်ဆရာဝန်ႏဘွဲ့
ထာꩻမာꩻတဲမ်း ရွစ်ငေါဝ်းသꩻချင်ꩻ၊ မာꩻခမ်းထီခရာႏထာꩻမာꩻ
လမ်းသား(ဖုံႏ)နင်ႏစန်းကြည်
ပိုဖုံႏ

ခွန်သာဒွန်း (၆ အောက်တိုဘာ ၁၉၄၃–၁၄ နိုဝင်ဘာ ၁၉၇၈) ယိုနောဝ်ꩻ မျန်မာခမ်းခြွောန်းဗူးခမ်းထီသား ပအိုဝ်းလိုꩻမျိုꩻ ရွစ်ငေါဝ်းသꩻချင်ꩻသား၊ ယင်း တိမွေးကု ဆရာဝန်ႏတာဖြာꩻဒျာႏသွူ။ လိုꩻကေားအွဉ်ရွစ် ခေတ်တသာ ပအိုဝ်ႏငေါဝ်းသꩻချင်ꩻသားဖုံးကိုယို အောဝ်ႏပါသော့ အရီးလွိုသွတ်ꩻဝင်ꩻသွူ။

ပေႏခါ[edit | edit source]

ခွန်သာဒွန်းယို ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻခြောင်ႏ၊ ဒုံဖာမွန်းကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ပအမဖ ဥက္ကဌ ပိုလ်ႏဟိန်မောင် ယင်း နာင်ႏလွဉ်း သီးပိုခို။ ကေားဇာ သက္ကရာဇ ၁၃၀၆ ဗာႏ တင်ႏကျွစ်လာနှို့ (၈) နီꩻ (၁၉၄၃ လာအောက်တိုဘာ ၆ နီꩻ) ကို အမှိုးဗွေႏလှူးလင်ꩻဝွေꩻ၊ တဖူးဝေး ဝင်ꩻနွတ်ꩻကို ဝွေꩻယိုထွာအတလောင်ꩻ။ ခွန်သာဒွန်း သက်လꩻ (၇) နေင်ႏကို လင်ꩻအုံသွဉ်ထူႏပညာႏ အှိုး စေမ်းသဝါတ် ခရစ်ဆျန်ႏစုပ်ꩻဗဉ်စင်ထီစှိုꩻကျောင်ꩻ (နှစ်ခြင်းခရစ်ယာန်ကျောင်း) ကလောꩻဝေင်ꩻကို။ ဝွေꩻအောဝ်ႏသွဉ်ထူႏပညာႏ ပဉ္စမရန်းကိုခါ ပါမာꩻသီတေ့ꩻထိုꩻ အဖာဗွေႏ။ ထှိုင်ႏတှိုႏ နဝမရန်းနောဝ်ꩻ သမ်းထဲ့ လိတ်ရီကဲတ်ꩻတဲင် အင်းထန်ႏတခြိုထိုꩻလဲ့ ဝွေꩻသီးဖာဖြား ဖြားထွဉ်ꩻ ဖေႏထန်ႏတောဝ်း။ သက်လꩻ (၁၈) နေင်ႏနောဝ်ꩻ ကြုဲင်းလွဉ်သွဉ်တေားလုဲင်ႏ အရန်းထိုကျောင်ꩻ အမုဲင် (၂) အှိုး ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻကို။ ၁၉၆၆ ဗာႏခါ လင်ꩻသွဉ်ထူႏပညာႏ ရန်ကုန်ႏတသီႏတက္ကသိုလ်ႏ (၂) ကို။ တှိုႏ ၁၉၇၂ နောဝ်ꩻ လꩻလွေꩻ လှူးလုမ်ꩻလာꩻတိရစ္ဆာန်ႏ ဆရာႏဝန်ဘွဲ့ (တိမွေးကု) အှိုးတသီႏတက္ကသိုလ်ႏကို။

သွဉ်ပညာႏခိန်ႏ[edit | edit source]

နေင်ႏ ၁၃၁၂ ဗာႏ ၊ သက်လꩻ (၇) နေင်ႏ အရွယ်ႏ တွင်ꩻ မွိုးဖာလွေꩻပသာအပ် သွဉ်ပညာႏ ဝေင်ꩻကလော်ꩻ ကဉ်းသဝုဒ်ကျောင်ꩻ (နှစ်ခြင်းခရစ်ယန်ႏကျောင်ꩻ) သွူ ။ သွဉ်ပညာႏဝေင်ꩻကလော်ꩻ တွိုႏပဉ္စမရန်းတွင်ꩻ အဖာ ပိုလ်ႏဟေင်မောင် ကုဲင်သွုမ်ꩻထိုꩻ ၊ တွိုႏနေင်ႏ ၁၃၂၂ ဗာႏ သက်လꩻ (၁၇) နေင်ႏ အရွယ်ႏ ကို အောင်ႏလꩻပညာႏ (၉) တန်ꩻနောဝ်ꩻသွူ ။ (၉)တန်ꩻထဲ့တနေင်ႏ တန်ꩻ(၁၀)နောဝ်ꩻ ထင်ႏသွဉ်သွုပ်ယင်း ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ အမုဲင်(၂) အရန်းထိုတန်ꩻကျောင်ꩻနောဝ်ꩻသွူ ။

အနုပညာႏထာꩻမာꩻ[edit | edit source]

အောဝ်ႏသွဉ်ပညာႏ တသီတက္ကသိုလ်ႏကို ၁၉၇၁-၇၂ ခါ ပအိုဝ်ႏပေႏ ကျောင်ꩻသားမူႏခို ကထေမာꩻဒါႏ ပအိုဝ်လိတ်လုဲင်ꩻ မဲဂ္ဂသဉ်း (magazine) ပထမလဲင်ႏနောဝ်ꩻ ဝွေꩻထူႏမာꩻဖေႏ အဲဒ္ဒီတာ (editor) ထာꩻမာꩻ။ တက္ကသိုလ်ႏအာ (တက္ကသိုလ်များ ရန်ကုန်) ကို ဝွေꩻအွဉ်ဖေႏပါက ကေားရပ်ဆုမ်ႏ ကျောင်ꩻသားမူႏခိုတသာပွဲꩻ (မောင်မယ်သစ်လွင် ကြိုဆိုပွဲ) ယမ်ကထွာလꩻတာႏ။ ပအိုဝ်ႏဂီတစှိုꩻ မျိုꩻခွန်ခွိုꩻ ယင်း ကောဝ်ႏတုဲင်မွံꩻ ယို ခွန်သာဒွန်း လှောင်ႏဗူႏမာꩻထွာခါꩻ ဖေႏဒျာႏသှူ။ ဝွေꩻကတဲမ်းရွစ်ဒါႏ ငေါဝ်းသꩻချင်ꩻ အရီးသွတ်ꩻတာဗာႏနောဝ်ꩻ နောင်ရွီႏ၊ ငေါဝ်းယာႏနောဝ်ꩻ ထွာ ပအိုဝ်ႏထာꩻတှူႏတဆောင်ႏ တှူႏတရမ်ꩻထာꩻ (တော်လှန်ရေး)ခရာႏ။ ဝွေꩻငေါဝ်းသꩻချင်ꩻဖုံႏကို ဗꩻတှိုႏယိုခါ ဝင်ꩻတဗှိုႏဒါႏတောဝ်းအာကို တဗာႏနောဝ်ꩻ တီးရီးရီးရျော့ သှူ၊ ပေါႏရိုꩻလဲန်း ပွယ်ꩻပင်ꩻ ပွဲꩻလမ်ꩻ အောဝ်ႏသှူနောဝ်ꩻ ပေႏပေႏတန်တန် နာက်ရွစ် မွန်းပျောႏလွဝင်ꩻ။ ခွန်သာဒွန်း ကရွစ်ခါꩻ ငေါဝ်းသချင်ꩻနောဝ်ꩻ လို့လို့စင် အောဝ်ႏလစ်ꩻခွေႏသွူ။

ထာꩻမာꩻတုင်း[edit | edit source]

၁၉၇၂ ဗာႏ ထှိုင်ႏလꩻဘွဲ့ထှူ သဲင်ꩻလွဉ်ချာ ဇာႏတိရပ်ရာႏ။ သဲင်ꩻမာꩻဆရာႏ သွဉ်ဖေႏလိုꩻပေႏလိတ် ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻနယ်ႏ၊ ဒုံလုံးဟီႏကို တနေင်ႏ။ အနေင်ႏနောဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ ကျောင်ꩻတန်ရပ်ဗူႏ (ကျောင်းကြီးစုရပ်) ကို ကအောဝ်ႏအုံဒါႏ ဆရာႏစံတူ၊ နာင်ဗဲသီးပိုမူႏ နာင်ႏစန်းကြည်တွမ်ႏ ခွန်သာဒွန်း တောႏလမ်းတောႏပါႏဝင်ꩻ။ တယ်ႏ ၁၉၇၃ ဗာႏကို မာꩻလွေꩻ တရစ္ဆာန်ႏ ဆရာႏဝန်ႏ ဝေင်ꩻပင်ႏတရာႏနယ်ႏကို (၄) နေင်ႏ။ အောဝ်ႏနောဝ်ꩻထှူ ၁၉၇၆ ကို လင်ꩻမာꩻယင်း ထာꩻဆို့ꩻရုဲင် လှူးထာꩻသားခရာႏ ကေားအွဉ် (စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးဌာန ဦးစီးမှူး) နမ်းဟူးဌာႏန၊ အောဝ်ႏ ဘန်းယဉ် ဖဲ့ꩻနောဝ်ကို။ ၁၉၇၈ ဗာႏ အုံအောဝ်ႏ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏနယ်ႏကိုခါ မာꩻလွေꩻ ထွားဖြောင်လွဉ်ꩻ ထာꩻမာꩻအစှိုꩻ (လုပ်ငန်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့)၊ ယင်း ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻတွမ်ႏ ထာꩻယေန်ႏငဲးအစှိုꩻသား နောဝ်ꩻသှူ။

သီကုဲင်ထာꩻ[edit | edit source]

၁၉၇၈ ဗာႏ လာနိုဗဲမ်ဘာ (၁၄) နီꩻ၊ မှူးခေ့ꩻခိုႏ (၇) နာႏရီႏခိန်ႏ၊ ခွန်သာဒွန်း အောဝ်းလမ်းကိုတွင်ꩻ ပါလွဉ်ခꩻသီထိုꩻဒျာႏ နောဝ်သှူ။ ခꩻသားနောဝ်ꩻ စဲ့ꩻတနျာႏ (ရရလဖ) စဲ့ꩻသားတဖြာꩻ၊ ကောပ်ကုမ်မျူနစ် ထာꩻယူႏလောလယ် သွီႏဗဉ်ႏသား (ပါနောဝ်ꩻနောဝ်ꩻ လောင်းလှိုးမန်ဒျာႏတန်) ငေါဝ်းအောတဲင် ခွန်သာဒွန်း ထဲ့သီထိုꩻဗာႏ။ ကသီခါနောဝ်ꩻ သက်လꩻ (၃၄) နေင်ႏကိုလုမ်ꩻ။ ဝွေꩻမာဖြား ယင်းဝွေꩻပို ခွန်သိန်း၊ ခွန်ဗညား၊ နာင်ႏသာသာထွေးသီးဖုံႏ အောဝ်ႏကုဲင်ဆချာ။

ထူႏတောမ်[edit | edit source]

[1]

  1. ခွန်သာဒွန်း